KİK Kararı: 2024/UH.II-1318

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/040
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 16.10.2024
Karar No : 2024/UH.II-1318
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Prestij Grup Otomotiv Elektroteknik İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Aski Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1040194 İhale Kayıt Numaralı “Araç Kiralama Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Aski Genel Müdürlüğü tarafından 13.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Prestij Grup Otomotiv Elektroteknik İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.09.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.09.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.09.2024 tarih ve 162796 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.09.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1140 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Sözleşme Tasarısı’nın montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartların yer aldığı 33’üncü maddesinin boş bırakıldığı bu sebeple kiralamaya konu araçlara ilişkin anılan destek hizmetleri hususunda belirsizlik bulunduğu, anılan düzenlemenin Tip Sözleşme’nin ilgili dipnotuna aykırılık teşkil ettiği,
Teknik Şartname’nin ilgili maddesinde idare personeli tarafından kullanılacak araçların kullanıcıdan kaynaklanan arızalarından doğacak tüm yükümlülüklerden yüklenicinin sorumlu tutulmasının ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil ettiği,
Fiyat farkına ilişkin düzenlemede, b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı) katsayısına değer verilmediği, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda araçlara ait bakım onarım, yedek parça, kasko, sigorta gibi tali girdilerin anılan katsayı kapsamında değerlendirilmesi ve söz konusu katsayı için değer belirlenmesi gerektiği,
Teknik Şartname’de araçların birçoğunun 2018 model olarak istenilmesi ve yapılan teknik belirlemelerin belirli bir marka veya modeli işaret etmesinin ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar” başlıklı 33’üncü maddesine ait 39 numaralı dipnotunda “İhale konusu hizmet alımlarında, montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ihtiyaç duyulması halinde bunlara ait şartlar ayrıntılı olarak burada belirtilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Araç Kiralama Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: 3 Kısımlı, 76 Adet 24 Ay Süreli, Araç Kiralama Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Adana Büyükşehir Belediyesi ASKİ Genel Müdürlüğü Hizmet Alanı” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

-Söz konusu iş ile ilgili sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince vergi, resim, harç, ulaşım ile her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

-Tüm Araçların zorunlu trafik sigorta giderleri, muayene giderleri, hgs giderleri, bakım-onarım (periyodik bakım ve lastik giderleri) giderleri, motorlu taşıtlar vergisi giderleri, araç takip cihazı giderleri teklif fiyata dahildir.

(HGS Geçişi Öngörülen Araçların, geçiş sayıları Teknik Şartnamede belirtilmiştir.)” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Konu ve Tanımlar” başlıklı 1’inci maddesinde “1. Adana il sınırları içerisinde Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi sorumluluğunda bulunan alanlarda kullanılmak ve çalıştırılmak üzere araç ve iş makinesi kiralama hizmet alımı işidir. Araç ve iş makinelerinin yakıt ve/veya adblue masrafları idare tarafından karşılanacaktır.

2. Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi kısaca "idare", taahhüt kapsamındaki tüm hizmetleri üstlenen gerçek ve tüzel kişiler kısaca "yüklenici" olarak adlandırılmıştır.

3. İşin süresi 24 (yirmidört) aydır.

4. Araç ve iş makineleri şoförsüz/operatörsüz olarak kiralanacaktır.” düzenlemesi,

“Yüklenicinin Sorumlulukları” başlıklı 4’üncü maddesinde “1. Bakım eksikliği ve arızadan dolayı ortaya çıkacak her türlü kazadan ve eksiklikten doğacak her türlü hukuki sorumluluk ile üçüncü şahıslara ve idare mensuplarına verilecek zarar ve ziyandan yüklenici sorumludur.

…

7. Araçlar ve iş makinelerinin bakım-onarımları idarenin uygun göreceği gün ve saatlerde yapılacaktır.” düzenlemesi,

“Araç Takip Sistemi” başlıklı 6’ncı maddesinde “… 2. Araç takip cihazının arızalanması veya araç değişikliklerinde, yüklenici 3 (üç) iş günü içinde cihazın araca monte ettirilmesini sağlamış olacaktır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin

-Söz konusu iş ile ilgili sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince vergi, resim, harç, ulaşım ile her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

-Tüm Araçların zorunlu trafik sigorta giderleri, muayene giderleri, hgs giderleri, bakım-onarım (periyodik bakım ve lastik giderleri ) giderleri, motorlu taşıtlar vergisi giderleri, araç takip cihazı giderleri teklif fiyata dahildir.

(HGS Geçişi Öngörülen Araçların, geçiş sayıları Teknik Şartnamede belirtilmiştir.)

sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.” düzenlemesi,

“Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale konusu tüm Araçların bakım, onarım, yedek parça giderleri yüklenici tarafından yapılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Adana Büyükşehir Belediyesi ASKİ Genel Müdürlüğü’nün 3 kısımdan oluşan 76 adet aracın 24 ay süreli olarak kiralanması hizmet alımı ihalesi olduğu, söz konusu araçların yakıt ve/veya adblue masraflarının idare tarafından karşılanacağı, ihalede 23 adet ihale dokümanı indirildiği, 13.09.2024 tarihinde yapılan ihaleye 11 isteklinin katıldığı, başvuru sahibinin ihaleye teklif sunmamış olduğu görülmüştür.

İhale dokümanının iddiaya konu düzenlemeleri incelendiğinde, İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, diğer giderlerin yanında, ihale konusu işte çalıştırılacak olan araçların bakım-onarım giderleri (periyodik bakım ve lastik giderleri) ile araç takip cihazı giderlerinin teklif fiyata dahil giderler arasında belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın da İdari Şartname ile uyumlu olduğu, Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinde, araç ve iş makinelerinin bakım-onarımlarının idarenin uygun göreceği gün ve saatlerde yapılacağı, anılan şartnamenin 6’ncı maddesinde araç takip cihazının arızalanması veya araç değişikliği durumlarında, yüklenicinin 3 iş günü içinde araç takip cihazının araca monte ettirilmesini sağlamış olacağı hususlarına yer verildiği görülmüştür.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar” başlıklı 33’üncü maddesinde yer alan 39 numaralı dipnottan, ihale konusu hizmet alımında montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ihtiyaç duyulması halinde bunlara ilişkin şartların ayrıntılı olarak anılan madde altında düzenlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasının aksine, ihale dokümanında yer alan Sözleşme Tasarısı’nın 33’üncü maddesinin boş bırakılmadığı, anılan maddede, ihale konusu tüm araçların bakım, onarım ve yedek parça giderlerinin yüklenici tarafından yapılacağının düzenlendiği tespit edilmiştir.

Yapılan tespit ve incelemeler neticesinde; incelemeye konu ihalenin farklı özelliklerdeki 76 adet aracın kiralanmasına ilişkin olduğu, İdari Şartname’de ihaleye konu araçların bakım onarım giderlerinin ve araç takip cihazı giderlerinin teklif fiyata dahil olduğunun düzenlendiği, Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinde de araç takip cihazına ilişkin düzenlemelere yer verildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 33.1’inci maddesinde, ilgili Tip Sözleşme’deki düzenlemelere uygun şekilde, ihale konusu tüm araçların bakım, onarım ve yedek parça giderlerinin yüklenici tarafından yapılacağının düzenlendiği, iddiaya konu hususa ilişkin bir belirsizliğin olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin birinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “… Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur.” hükmü,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Sorumlulukları” başlıklı 4’üncü maddesinde “1. Bakım eksikliği ve arızadan dolayı ortaya çıkacak her türlü kazadan ve eksiklikten doğacak her türlü hukuki sorumluluk ile üçüncü şahıslara ve idare mensuplarına verilecek zarar ve ziyandan yüklenici sorumludur.” düzenlemesi,

“İdarenin Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “1. Aracın kaza yaptığı durumlarda; idare elemanı, idareye ve yükleniciye derhâl bilgi verecektir. İdare daha sonra kazayla ilgili olarak TRAFİK veya JANDARMA kaza tespit tutanağı; SAĞLIK kuruluşundan alınacak alkol ve sağlık raporu ile birlikte kaza yapan taşıt veya taşıtların fotoğrafları ile birlikte taşıt sürücü belgesinin birer kopyasını yükleniciye verecektir.

2. Aracı kullanan idare elemanının neden olacağı kaza dolayısıyla 3. şahısların göreceği "SİGORTACA KARŞILANMAYAN" hasar ve zararlardan idare ve kullanıcı sorumludur.

3. Yetkili servisler ve idarenin kuracağı hasar tespit komisyonunca belirlenmiş kullanıcı hatasından kaynaklanan arızaların masrafları idare ve kullanıcı tarafından karşılanacaktır.

4. Kiralanacak olan araç ve iş makinelerinin hakedişleri plaka bazında aylık olarak puantajları üzerinden hesaplanacaktır. Taraflarca imza altına alınan aylık hakediş dosyaları, Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Mali Hizmetler Müdürlüğü'ne gönderilecektir. Ödemeler, Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yapılacaktır.

5. Şoför/operatör hatalarından kaynaklı trafik cezalarından aracı kullanan şoför/operatör sorumludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun ilgili maddesinde, Kanun kapsamındaki kamu sözleşmelerinin taraflarının, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahip olduğu, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemeyeceği ve Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensibin göz önünde bulundurulacağı hususlarının hüküm altına alındığı görülmüştür.

Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinde yüklenicinin yükümlülüklerine yer verildiği buna göre bakım eksikliği ve arızadan dolayı ortaya çıkacak her türlü kazadan ve eksiklikten doğacak her türlü hukuki sorumluluk ile üçüncü şahıslara ve idare mensuplarına verilecek zarar ve ziyandan yüklenicinin sorumlu olduğunun düzenlendiği anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde ise, idarenin yükümlülüklerinin belirtildiği, aracın kaza yapması halinde yükleniciye derhâl bilgi verileceği, aracı kullanan idare elemanının neden olacağı kaza dolayısıyla 3. şahısların göreceği "Sigortaca Karşılanmayan" hasar ve zararlardan idare ve kullanıcının sorumlu olduğu, yetkili servisler ve idarenin kuracağı hasar tespit komisyonunca belirlenmiş kullanıcı hatasından kaynaklanan arızaların masraflarının idare ve kullanıcı tarafından karşılanacağı ve şoför veya operatör hatalarından kaynaklı trafik cezalarından aracı kullanan şoför veya operatörün sorumlu olduğunun düzenlendiği tespit edilmiştir.

Yapılan tespit ve incelemeler neticesinde; sözleşmenin taraflarının eşit hak ve yükümlülüklere sahip olması nedeniyle yükleniciden kaynaklanmayan bir hatadan dolayı yüklenicinin sorumlu tutulamayacağı, ihale dokümanında yüklenicinin araçların bakım ve onarım sorumluluğunun bulunduğu, iddiaya konu düzenlemede de yüklenicinin sadece bakım eksikliği ve arızadan dolayı ortaya çıkacak durumlardan dolayı sorumlu tutulduğu öte yandan Teknik Şartname’nin ilgili maddesinde aracı kullanan idare elemanının neden olacağı zarar ve ziyandan idare ve kullanıcının sorumlu olduğunun belirtildiği, Teknik Şartname’nin iddiaya konu düzenlemelerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin ikinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. Ön yeterlik dokümanında ise adaylarda aranılan şartlara, ön yeterlik kriterlerine ve gerekli diğer belge ve bilgilere yer verilir.

İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

s) Ödeme yeri ve şartlarıyla avans verilip verilmeyeceği, verilecekse şartları ve miktarı ile sözleşme konusu işler için eğer ödenecekse fiyat farkının ne şekilde ödeneceği…” hükmü,

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen ve 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa göre Türk parası üzerinden sözleşmeye bağlanan hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkı bu Esaslara göre hesaplanır. …

(2) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelerin, bu Kanundan istisna olmakla birlikte birinci fıkra kapsamında fiyat farkı hesaplanabileceği öngörülen hizmet alımlarının ihale dokümanlarında bu Esaslara uygun şekilde hazırlanmış açık bir düzenleme bulunması halinde bu Esaslar uygulanabilir. …” düzenlemesi,

Aynı Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:

…

c) Diğer hizmet alımlarında;

F = An x B x ( Pn-1)

İn AYn Yn Gn Mn

Pn = a1 + a2 —— + b1 —— + b2 —— + b3 —— + c ——

İo AYo Yo Go Mo

(2) Formüllerde yer alan;

a) F: Fiyat farkını (TL),

b) B: 0,90 sabit katsayısını,

c) An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

ç) Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,

d) a1: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,

e) a2: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

f) b1: Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

g) b2: Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

ğ) b3: Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı

h) c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

…

ifade eder.

(3) Ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için dördüncü fıkraya göre hesaplamaya esas endeksin belirlenmesi zorunludur. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a2, b1, b2, b3 ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a1 katsayısı olarak alınır.

(4) Formüldeki temel endeksler (o) ve güncel endeksler (n)’den;

a) İo, İn: İşçilikle ilgili temel asgari ücreti ve güncel asgari ücreti,

b) AYo: Akaryakıt ürünleri için ihale tarihindeki satış fiyatını,

AYn: Akaryakıt ürünleri için uygulama ayına ait ortalama satış fiyatını,

c) Go, Gn: İhale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için fiyat farkı hesabına esas sayı veya sayıları,

ç) Yo, Yn: Diğer katı ve sıvı yakıtlar için, Endeks Tablosunun 19 numaralı “Kok ve Rafine Petrol Ürünleri”, 19.1 numaralı “Kok Fırını Ürünleri”, 19.2 numaralı “Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri” sütunundaki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını,

d) Mo, Mn: Makine ve ekipmana ait amortisman için, Endeks Tablosunun 28 numaralı “Makine ve Ekipmanlar b.y.s.”, 28.1 numaralı “Genel Amaçlı Makineler”, 28.2 numaralı “Diğer Genel Amaçlı Makineler”, 28.3 numaralı “Tarım ve Ormancılık Makineleri”, 28.4 numaralı “Metal İşleme Makineleri ve Takım Tezgahları”, 28.9 numaralı “Diğer Özel Amaçlı Makineler” sütunundaki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını,

ifade eder.

(5) Yukarıdaki endekslerden Go ve Gn için idarece; Endeks Tablosundan alt sektörler itibarıyla malzeme ve diğer hizmetlerin niteliği ve gereklerine uygun olan endeksin tespit edilerek ihale dokümanında belirtilmesi zorunludur. İdarelerin bu tespiti yapamamaları durumunda ise Go ve Gn endeksleri için Endeks Tablosunun “Genel” sütunundaki sayılar esas alınır. Ancak malzemeli yemek hizmeti alımlarında Endeks Tablosunun 10 numaralı “Gıda Ürünleri” sütunundaki sayı veya bu endeksin alt endekslerinde belirtilen sayılardan uygun olan birinin veya birkaçının ihale dokümanında belirtilmesi gerekir.

…

(7) İşin gerçekleştirilmesinde kullanılacak malzeme ve makine ile ekipmanın niteliği dikkate alınarak, fiyat farkı hesabına esas b1, b2, b3 ve c değerleri için aynı anda birden fazla endeks de belirlenebilir. Bu durumda, her bir endeksin nispi ağırlığı da belirlenir.” düzenlemesi,

“Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Bu hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlar çerçevesinde düzenleme yapılır.

a) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur.

b) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan;

İhale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece 6 ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilir.

2 ) Diğer hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilebilir.

(2)) Sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin usul ve esaslarda sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz…” düzenlemesi,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.

81.2. 81.1 inci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, fiyat farkı hesaplanması öngörülen hizmet alımı ihalelerinde, işte kullanılan tüm girdilere ilişkin ağırlık oranlarını gösterir sabit katsayıların işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde ve tüm katsayıların toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenmesi ve ihale dokümanında gösterilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayıları belirlenir. Asli unsur olarak belirlenmeyen diğer tüm girdilerin malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden b3 katsayısı/alt katsayısı(b3,1 b3,2, …, b3,n) kapsamında olduğu kabul edilir.

...

Araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde kısmi ve/veya tam zamanlı şoför/operatör çalıştırılması halinde işçilik (a1 ve/veya a2), araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) girdileri asli unsur olarak belirlenir ve asli unsur olarak belirlenmeyen bakım onarım, yedek parça, kasko ve sigorta gibi tali girdilerin tamamının (b3) kapsamında olduğu kabul edilir…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Söz konusu iş ile ilgili sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince vergi, resim, harç, ulaşım ile her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

(HGS Geçişi Öngörülen Araçların, geçiş sayıları Teknik Şartnamede belirtilmiştir.)” düzenlemesi,

“Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. Tüm Kısımlar için:

Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

F = An x B x (Pn-1)

Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo

Formülde yer alan;

F: Fiyat farkını (TL),

B: 0,90 sabit katsayısını,

An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,

ifade eder.

Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosudur.

Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):

Katsayı

Endeks

a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)

a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)

b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)

b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)

b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)

c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)

Mo, Mn

Endeks tablosunun 28.1 numaralı "Genel amaçlı makineler" sütunundaki sayı

Fiyat Farkı Açıklamaları

Araçlar için; Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 07/03/2023 Tarih ve 32125 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar çerçevesinde fiyat farkı hesaplanacaktır.” düzenlemesi,

2. Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi kısaca "idare", taahhüt kapsamındaki tüm hizmetleri üstlenen gerçek ve tüzel kişiler kısaca "yüklenici" olarak adlandırılmıştır.

3. İşin süresi 24 (yirmidört) aydır.

4. Araç ve iş makineleri şoförsüz/operatörsüz olarak kiralanacaktır.” düzenlemesi,

…

7. Araçlar ve iş makinelerinin bakım-onarımları idarenin uygun göreceği gün ve saatlerde yapılacaktır.” düzenlemesi,

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden; sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesinin zorunlu olduğu, sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan işlerde; ihale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verileceği, diğer hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilebileceği, sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin usul ve esaslarda sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamayacağı, ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için hesaplamaya esas endeksin belirlenmesinin zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

İlgili mevzuat hükümleri gereğince, hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı hesaplamasına ilişkin olarak 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan formüller kullanılarak hesaplanması gerektiği, söz konusu formüllerde yer alan fiyat farkı hesaplamasında kullanılacak olan katsayılardan (a1) katsayısının haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6’ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı, (a2) katsayısının haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını, (b1) katsayısının akaryakıtın ağırlık oranını, (b2) katsayısının diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını, (b3) katsayısının malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını (c) katsayısının ise makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade ettiği anlaşılmaktadır.

Anılan Esaslar’ın “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında, bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde, bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerektiği, ayrıca aynı fıkranın a bendine göre sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

İdarelerin yaklaşık maliyetlerini oluştururken dokümanda yükleniciye ait olduğu belirtilen giderleri hesaplaması, fiyat farkı formülünü düzenlemesi aşamasında da yaklaşık maliyette belirlenmiş olan giderlerin oranları uyumlu ve toplamları 1 olacak şekilde ilgili katsayıların belirlenmesi gerektiği ve araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerine ilişkin fiyat farkı düzenlemesine esas olmak üzere öncelikli olarak varsa kısmi ve/veya tam zamanlı işçilik (a1 ve/veya a2) katsayısının ağırlık oranının ve işin asli unsuru niteliğindeki araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) katsayısının ağırlık oranının belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, diğer giderlerin yanında, sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince vergi, resim, harç, ulaşım ile her türlü sigorta giderlerinin ve tüm araçlar için zorunlu trafik sigorta giderleri, muayene giderleri, HGS giderleri, bakım-onarım (periyodik bakım ve lastik giderleri) giderleri, motorlu taşıtlar vergisi giderleri ile araç takip cihazı giderlerinin teklif fiyata dahil olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

İdarenin fiyat farkı hesabına ilişkin olarak belirlemiş olduğu katsayılar incelendiğinde, işçiliklerin ağırlık oranına ilişkin a1 ve a2 katsayıları, akaryakıtın ağırlık oranına ilişkin b1 katsayısı, diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranına ilişkin b2 katsayısı ve malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranına ilişkin b3 katsayısının değerinin 0,00 olarak, makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını gösteren c katsayısının değerinin ise 1,00 olarak belirlendiği, söz konusu katsayıların toplamının bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlendiği ve katsayıların ihale dokümanında gösterildiği görülmüştür.

İhalede, kiralamaya konu araç ve iş makinelerinin şoförsüz ve operatörsüz olarak kiralanacağı bu sebeple Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddesi doğrultusunda, araç veya iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde asli unsur olarak belirtilen işçilik giderinin, incelemeye konu ihalede oluşmayacağı, asli unsur olarak belirtilen diğer bir girdi olan makine ve ekipmanın amortisman girdisine ilişkin katsayının değerinin ise 1,00 olarak belirtildiği, Genel Tebliğ’in ilgili maddesi doğrultusunda, idare tarafından, yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi dikkate alınmak suretiyle araçların amortisman girdilerinin asli unsur olarak değerlendirildiği; işin asli unsurunu oluşturmayan tali giderlerin (bakım onarım, yedek parça, kasko, sigorta gibi giderler) söz konusu olduğu ancak bunlara ilişkin katsayı belirlenmediği, bu nitelikteki tali giderler için idarece maliyetin ortaya konulması halinde, bu giderlerin ağırlık oranını temsil etmek üzere b3 katsayısının belirlenmesi mümkün olduğu gibi bu giderlerin işin niteliğine uygun olarak belirlenmiş olan asli unsurlar kapsamında olduğunun da kabul edilebileceği, mevcut ihalede fiyat farkına ilişkin asli unsur olan c (makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı) katsayısına ilişkin oran içerisinde tali giderlerin de yer aldığı değerlendirilebileceğinden önceden belirlenemeyen söz konusu tali giderlere ilişkin maliyetlerin asli maliyetler içinde yer aldığının ve asli unsurlara ilişkin katsayıların tali giderleri de kapsadığının kabul edilebileceği, bu nedenle, başvuruya konu ihalede b3 katsayısının “0” olarak belirlenmesinde mevzuata aykırılığın bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin üçüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “…(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin ek kısmında aşağıdaki tabloya yer verilmiştir.

1. Kısım (1. Kısım)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

Çift Kabin Kamyonet Tenteli (36 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

864

2. Kısım (2. Kısım)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

Çift Kabin Yarım Tenteli Kamyon (25 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

600

En Az C Segment Sedan Binek Araç (11 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

264

3. Kısım (3.Kısım)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

Kasalı Kamyon (En Az 25 Ton) (1 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

Kasalı Kamyon (En Az 30 Ton) (1 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

Kamyon Lowbet (2 Araç x 24 Ay)

(araç x ay)

Teknik Şartname’nin “Teknik Özellikler” başlıklı 3’üncü maddesinde aşağıdaki tabloya yer verilmiştir.

Cinsi

Adet

1. Grup

Çift Kabin Kamyonet Tenteli

2. Grup

Çift Kabin Yarım Tenteli Kamyon

3. Grup

Kasalı Kamyon (En Az 7 Metre)

4. Grup

Kasalı Kamyon (En Az 7 Metre)

5. Grup

En Az C Segment Sedan Binek Araç

6. Grup

Kamyon Lowbet

TOPLAM

Yine anılan maddede “1. Grup: Çift Kabin Kamyonet Tenteli:

...

2. Araç 2018 model veya üzeri olacaktır.

…

2. Grup: Çift Kabin Yarım Tenteli Kamyon: