KİK Kararı: 2024/UH.II-1161

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/036
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 18.09.2024
Karar No : 2024/UH.II-1161
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kalkan Temizlik Yemek Gıda İnşaat Tarım Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara Vakıflar Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/898042 İhale Kayıt Numaralı “Ankara Vakıflar Bölge Müdürlüğü Hacı Bayram-ı Veli İmareti Sıcak Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Vakıflar Bölge Müdürlüğü tarafından 06.08.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ankara Vakıflar Bölge Müdürlüğü Hacı Bayram-ı Veli İmareti Sıcak Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” ihalesine ilişkin olarak Kalkan Temizlik Yemek Gıda İnşaat Tarım Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 21.08.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarece reddinin 23.08.2024 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine, başvuru sahibince 02.09.2024 tarih ve 159589 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.09.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1018 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece 06.08.2024 tarihinde gerçekleştirilen söz konusu ihalenin yaklaşık maliyetinin 5.701.207,67 TL olarak açıklandığı, ilgili maliyetin 75.000 adet yemek öğünü ve 120 günlük iş süresi dikkate alınarak hesaplandığı, buna göre 1 öğün yemek maliyetinin (personel, pişirme, dağıtım, ihale giderleri vb. dahil) 76,02 TL’ye tekabül ettiği,

Ancak taraflarınca maliyet hesaplaması yapıldığı, buna göre;

Teknik Şartname’nin 3.17’nci maddesi uyarınca yemeklerin 227*178 H:50 ebatlarında PP tabaklara konulacağı, buna göre 3 çeşit yemek için en az 3 adet PP tabak kullanılacağı, anılan Şartname’nin 3.61’inci maddesi uyarınca yemeklerin bez çantalar ile dağıtılacağı, ortalama PP kap maliyetinin 2,00 TL ve bez çanta maliyetinin ise 3,5 TL olduğu, bu açıdan tek noktaya yemek dağıtım maliyetinin KDV hariç 9,5 TL olduğu, TÜİK verilerine göre ortalama hane halkı büyüklüğünün 3,14 olduğu, 75.000 adet yemek dağıtılacağı dikkate alındığında 23.885,35 adet noktaya yemek dağıtımı yapılacağı, dolayısıyla paketleme malzeme maliyetinin 120 gün için 226.910,00 TL olacağı,

Aynı Şartname’nin 5’inci maddesi uyarınca dağıtım için 8 adet panelvan ve 1 adet hafif ticari camlı van araç bulunacağı, anılan Şartname’nin 3.69’uncu maddesi uyarınca araçlarının dağıtım olmadığı sürece idare garajında duracağı ve başka işlerde kullanılamayacağı, ihale kapsamında istenen 9 aracın günlük ortalama 100 km dağıtım yapması durumunda 120 gün için yakıt maliyetinin 378.000,00 TL olarak gerçekleşeceği, bununla birlikte araçların kiralanması durumunda 9 aracın kira maliyetinin ise aylık yaklaşık 900.000,00 TL olacağı,

Birim fiyat teklif cetvelindeki personele ilişkin bilgiler dikkate alınarak işçilik hesaplama modülü üzerinden hesaplama yapıldığında (işçilik ve ulusal bayram ve genel tatil günleri maliyetleri dahil) toplam işçilik maliyetinin 3.553.222,59 TL olarak bulunduğu,

Personel, araç kiralama/yakıt ve paket dağıtım maliyetlerinin toplamının 5.058.132,59 TL olarak hesaplandığı, birim maliyetin yemek üretim malzemeleri hariç 67,44 TL’ye tekabül ettiği, ilgili tutara sözleşme ve damga vergilerinin dahil olmadığı, bu koşullarda yemek üretim malzemelerine 8,58 TL’lik bütçe kaldığı, ihaleye en düşük teklifi sunan isteklinin teklifinde ise yemek üretim malzemeleri için 20,97 TL bütçe bulunduğu,

Öte yandan, Teknik Şartname’nin 3.48’inci maddesinde yemek ile beraber dağıtılacak ekmeklerin 50 gr’lık poşetlerde ve yemek sayısından %100 fazla olacağının düzenlendiği, aynı Şartname’nın 6’ncı maddesi ve yemek reçetelerine göre yemeklerde 12 gün süreyle porsiyon başına 630 gr et/kıyma kullanılması gerektiği, porsiyon başına düşen et/kıyma miktarının kemiksiz 52,50 gr olduğu, Ankara Ticaret Borsası’nda dana karkas fiyatının (kemikli) 331,62 TL/kg olduğu, %13 kemik firesi ile et maliyetinin 381,17 TL/kg olduğu, dolayısıyla yemekte kullanılması gereken etin maliyetinin 20,01 TL olduğu, ayrıca ilgili tutara diğer yemek malzemelerin de dahil olmadığı,

Sonuç olarak, gerek yaklaşık maliyet, gerek en düşük fiyatı sunan firma teklifi dikkate alındığında, bahse konu yemek hizmetinin Şartname’de belirtilen şartlara uygun şekilde sunulmasının mümkün bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

… yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir…” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: ANKARA VAKIFLAR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ HACI BAYRAM-I VELİ İMARETİNDE SICAK YEMEK HAZIRLAMA VE DAĞITIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

75.000 kişilik menü ( 3 çeşit) sıcak yemek alımı, muhtaç ailelere hazırlanıp, dağıtımı işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Ankara ilinde idareye ait örnek mahallesi Adalı Halil Caddesi No 13 Altındağ/ANKARA adresinde bulunan aşevi mutfağı yemek hazırlama ve dağıtımı, Ankara ilçeleri (Altındağ-Çankaya-Elmadağ-Etimesgut-Gölbaşı- Keçiören-Kazan-Mamak-Pursaklar-Sincan) yemek dağıtımı” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri açıklama istenilmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır…” düzenlemesi yer almaktadır.

12.08.2024 onay tarihli ihale komisyonu kararına göre, 06.08.2024 tarihinde gerçekleştirilen bahse konu ihalede 13 adet ihale dokümanı indirildiği, söz konusu ihaleye 8 isteklinin katıldığı, Turuncu Yemek Hiz. ve Tek. A.Ş. ve Mafa Elektrik Teksil Kırtasiye Petrol Isıtma İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin geçici teminat mektubunun uygun olmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Öz Gaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Fer-Ah Yemekhane Temizlik Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Mevcut ihaleye 8 istekli tarafından teklif verildiği, idarece yaklaşık maliyetin 5.701.207,67 TL, sınır değerin 4.503.954,06 TL olarak belirlendiği, sunulan bütün tekliflerin sınır değer ve yaklaşık maliyet tutarının üzerinde olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca ihale onay belgesinden ihale konusu iş için kullanılabilir ödenek tutarının 15.000.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 33’üncü ve 35’inci maddesinden sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin açıklama istenilmeksizin reddedileceği, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin en düşük fiyat esasına göre belirleneceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından, söz konusu yemek hizmetine ilişkin alımın hem yaklaşık maliyet olarak belirlenen tutarla hem de ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi tarafından teklif edilen tutarla Teknik Şartname’ye uygun olarak gerçekleştirilemeyeceği iddia edilmektedir. Bir diğer anlatımla, başvuru sahibi tarafından ilgili işin maliyetinin/ilgili işe teklif edilecek tutarın daha yüksek olması gerektiği ifade edilmektedir.

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri düzenlenmiş olup; anılan Kanun’un 55 ve 56’ncı maddelerinde ise bu başvuruların hukuka aykırı işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihten itibaren anılan Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

İhale sürecinde gerçekleşen işlem veya eylemler sebebiyle herhangi bir isteklinin hak kaybına veya zarara uğramasının muhtemel olduğu durumlarda, bu idare işleminin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla mevzuatta öngörülen süreler içerisinde şikâyet başvurusuna konu edilmesi gerektiği, başvuru sürelerine ilişkin yukarıda aktarılan Kanun hükümleri çerçevesinde şikâyet başvuru süresinin iddia konusu işlem veya eylemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağı, bir diğer ifadeyle ihale tarihi itibarı ile isteklilere açıklanan ve tutanağa bağlanarak isteklilere bildirilen hususlar bakımından hak kaybı veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin ihale komisyonu kararının tebliğ edilmesini beklemeden şikâyet hakkını kullanması gerektiği;

Anılan Kanun’un 55’inci maddesinde, şikâyet başvuru süresinin başlaması için “tebligat yapılması” veya “tebliğ edilmesi” şartının aranmadığı, idarelerce ihale sürecinde gerçekleştirilen veya gerçekleştirilmeyen işlem ve eylemler sebebiyle hak kaybına veya zarara uğraması muhtemel isteklilerin şikâyet hakkını kullanabilecekleri hususları birlikte dikkate alındığında, ihale mevzuatı gereği ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilmesi için kurallar konulmuş olan ve bu kurallara uygun bir şekilde ihale süreci içerisinde aşamaları belirli eylemler için ayrıca bir tebligat olmadan da bu işlemlerin gerçekleşebildiği, nitekim ihalenin birinci oturumunda ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilmesi gereken işlemlerin mevzuatta düzenlendiği, bu işlem veya eylemler istekliler dâhil herkese açık olarak gerçekleştirildiğinden, anılan işlemlere ilişkin olarak isteklilerce şikâyet başvurusuna konu edilebilmesinde farkına varıldığı tarih veya farkına varılmış olması gereken tarih olarak işlem tarihinin esas alınması gerektiği;

4734 sayılı Kanun’un aktarılan maddelerinde şikâyet başvuru süresinin başlamasının sadece tebligatın yapılması şartına bağlanmadığı, kanunun lafzının “işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen” şeklinde olduğu, anılan madde hükmü “işlemlerin tebliğ edildiği veya eylemlerin farkına varıldığı tarihi izleyen” şeklinde olmadığından ihale sürecindeki tüm idare işlemleri için tebligat şartının aranmasının uygun olmayacağı, bu itibarla, kanun koyucu tarafından ihale sürecinin özelliği ve isteklilerin bu süreçteki saikleri dikkate alınarak tebligat yapılması beklenilmeden de başvuru süresini başlatmak üzere “farkına varma” veya” farkına varılmış olması gerekme” şeklindeki olgulara yer verildiği;

Farkına varma tarihinden itibaren işleyen şikâyet başvuru süresinin tebligat üzerine yeniden işlemeye başlamasına, öncesinde şikayet süresi dolmuş ise ihale komisyonu kararının tebliği ile isteklinin şikayet başvuru hakkının yeniden doğacağına ve sürenin tekrar başlayacağına yönelik bir kuralın da mevzuatta bulunmadığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi uyarınca ihale günü ilk oturumda isteklilerin teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarının açıklanması suretiyle yaklaşık maliyetin alenileştiği, diğer taraftan ikincil mevzuatın yukarıda yer verilen ilgili hükümleri gereğince de yaklaşık maliyetin güncelliğini kaybetmesi halinde en geç ihale tarihine kadar güncellenebileceği, bu çerçevede istekliler tarafından ihale günü öğrenilen yaklaşık maliyet bilgisinin ihale komisyonu kararının taraflarına tebliğ tarihindeki yaklaşık maliyet bilgisinden farklılık arz etmeyeceğinin açık olduğu, dolayısıyla yaklaşık maliyetin hesaplanması işlemlerinin hukuka aykırılığını iddia eden istekliler için farkına varıldığı tarih veya farkına varılmış olması gereken tarihin, yaklaşık maliyetin mevzuat gereği tüm isteklilere açıklandığı ihale tarihi olarak dikkate alınması gerektiği,

Elektronik ortamda gerçekleştirilen ihalelerde de, yaklaşık maliyetin mevzuat gereği ihaleye katılan tüm isteklilerce EKAP üzerinden ihale durum izleme ekranından görülebildiği, yaklaşık maliyetin hatalı olduğunu ve bu nedenle hak kaybına uğramasının muhtemel olduğu hususunda şikâyet başvurusunda bulunacak istekliler için bu durumun farkına varıldığı tarihin veya farkına varılmış olması gereken tarihin de ilk oturumun gerçekleştiği ihale tarihi olduğu, diğer bir anlatımla, ilk oturumda açıklanan yaklaşık maliyet tutarı sebebiyle teklifinin uygun görülmeme ve dolayısıyla zarara uğrama ihtimali bulunduğunu düşünen isteklilerce, yaklaşık maliyetin hukuka aykırılığı iddiasıyla idareye şikâyet başvurusu süresinin de bu tarihten itibaren başlatılması gerektiği açıktır.

4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesine göre isteklilere yaklaşık maliyetin ihale tarihinde açıklanacağı, mevcut ihalenin 06.08.2024 tarihinde gerçekleştirildiği ve yaklaşık maliyetin bu tarihte açıklandığı dikkate alındığında, başvuru sahibinin yaklaşık maliyete ilişkin bilgileri ihale tarihinde öğrendiği, 13.08.2024 tarihinde isteklilere tebliğ edilen kesinleşen ihale kararında ilk oturumda açıklanan yaklaşık maliyette bir değişiklikte bulunulmadığı, dolayısıyla yaklaşık maliyete yönelik iddialarına ilişkin olarak şikâyet süresinin yaklaşık maliyetin açıklandığı 06.08.2024 tarihinden itibaren başlaması gerektiği, başvuru sahibinin de bu tarihten itibaren 10 (on) gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 21.08.2024 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusunun süresinde bir başvuru olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin “söz konusu yemek hizmetine ilişkin alımın yaklaşık maliyet olarak belirlenen tutarla Teknik Şartname’ye uygun olarak gerçekleştirilemeyeceği” yönündeki iddiasının süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, başvuru sahibi tarafından “ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi tarafından teklif edilen tutar ile söz konusu işin gerçekleştirilemeyeceği” iddiasında bulunulduğu, kamu ihale mevzuatı uyarınca isteklilerce teklif edilen fiyat ile ihale konusu işin gerçekleştirilip gerçekleştirilmeyeceği hususunun aşırı düşük teklif sorgulaması yoluyla değerlendirildiği, ancak başvuruya konu ihalede sınır değerin altında fiyat teklifi sunan isteklinin bulunmadığı, dahası mevcut ihaleye ait İdari Şartname’nin ilgili maddeleri uyarınca sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin açıklama istenilmeksizin reddedileceği ve ihalenin en düşük geçerli fiyat teklifi sunan istekli üzerinde bırakılacağı yönünde düzenleme yapıldığı, bu itibarla mevcut ihalede, ihalenin İdari Şartname’nin 35’inci maddesi çerçevesinde sınır değerin üzerinde en düşük fiyat teklifi sunan Öz Gaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ihale mevzuatında sınır değerin üzerinde fiyat teklifi sunan isteklilerin teklif tutarlarının söz konusu işi yapmak için yeterli olup olmadığına yönelik bir değerlendirme yöntemi bulunmadığı, sınır değerin üzerindeki tekliflerin o işi yerine getirmek için yeterli kabul edildiği, ek olarak anılan isteklinin birim fiyat teklif mektubunda “Yukarıda ihale kayıt numarası ve adı yer alan ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Teklif fiyata dâhil olduğu belirtilen tüm masraflar ve teklif geçerlilik süresi de dâhil olmak üzere ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” ifadelerinin yer aldığı hususu da dikkate alındığında, başvuru sahibinin ilgili iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.