KİK Kararı: 2024/UH.I-909

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/028
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 18.07.2024
Karar No : 2024/UH.I-909
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Universal Tıbbi Malzemeler Tur. Tek. Oto. Rek. Bil. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/149304 İhale Kayıt Numaralı “Puan Sonuç Karşılığı İmmunohematoloji Testleri Laboratuvar” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 19.03.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Puan Sonuç Karşılığı İmmunohematoloji Testleri Laboratuvar” ihalesine ilişkin olarak Universal Tıbbi Malzemeler Tur. Tek. Oto. Rek. Bil. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 22.05.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 10.06.2024 tarih ve 148719 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.06.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/692 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif edilen cihazlarda/kitlerde Teknik Şartname’nin 6.4, 6.5.2, 6.5.5, 6.5.8 ve 10.2’inci maddelerinde istenilen özellikler bulunmadığından tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Anılan istekliler tarafından teklif edilen 8682484709253 UTS numaralı ADDCARE Blozer 200 cihazın etiketi üzerinden üreticisinin internet sitesinin kontrolünde cihazın Blozer 120 olarak bildirildiğinin görüldüğü ve UTS ürün künyesindeki menşei bilgisinde Çin Halk Cumhuriyeti yazmasına rağmen Türkiye kodu ile giriş yapılarak hatalı ürün bildiriminde bulunulduğundan tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ayrıca cihazların/kitlerin teknik şartnameye uygunluk değerlendirmesinin ihale dokümanında öngörülmeyen demonstrasyon yönetimi kullanılarak yapılmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde, tekliflerin ayrıntılı değerlendirilmesi aşamasında, isteklilerin tekliflerinin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığının inceleneceği, uygun olmadığı belirlenen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı hüküm altına alınmıştır.

Aynı Kanun’un “Kamu İhale Kurumu” başlıklı 53’üncü maddesinde “Kurum, görevlerinin yerine getirilmesinde resmi ve özel bütün kurum, kuruluş ve kişilerden belge, bilgi ve görüş isteyebilir. Belge, bilgi ve görüşlerin istenilen süre içinde verilmesi zorunludur.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale ... ilanı ile idari şartnamede ... belirtilmesi zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tekliflerin alınması ve değerlendirilmesi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.9. Katalog, kılavuz, çizim, fotoğraf vb. belgeler ve/veya numune istenen ihalelerde, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bu belgelerden ve/veya numune üzerinden teknik şartnameye uygunluk değerlendirmesi yapılır. Tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında anılan belgeler ve/veya numune üzerinden teknik değerlendirme yapılmasının öngörülmemesi halinde ise bu durumun ihale dokümanında belirtilmesi koşuluyla istenen belgelerin ve/veya numunenin sadece teklif ekinde sunulup sunulmadığına bakılır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir. ...

ı) ...

4-İstekliler teklif ettikleri kitlerin, cihazların teknik şartnamesinde belirtilen şartlara uygunluğunu teyit etmek amacıyla ayrıntılı teknik bilgilerin yer aldığı katalogları(CD) veya fotoğrafları vb. tanıtım belgelerini Beyan Edilen Bilgileri Tevsik Eden Belgelerin Sunulması Talebine İlişkin Bildirime istinaden asıl evraklarla birlikte verecektir.

5-İstekliler teknik şartnameye uygunluklarını madde madde cevaplayacaklar ve şartname sıra numarasına göre her maddeye ayrıntılı cevap vererek teknik şartnameye uygunluk belgesi hazırlayacaktır. Teknik şartnameye uygunluk belgesinde cihazın markası, modeli açık olarak belirtilecek ve Beyan Edilen Bilgileri Tevsik Eden Belgelerin Sunulması Talebine İlişkin Bildirime istinaden asıl evraklarla birlikte verecektir.” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin “Teknik Özellikler ve Firmanın Yükümlülükleri” başlıklı maddesinde “6. Tam Otomatik Sistem en az aşağıdaki özellikleri sağlamalıdır.

...

6.4. Cihaz, çalışmaları gruplar halinde yapabilmeli ve sürekli numuneler yüklenebilmelidir. Cihaza gerektiğinde acil numune girişi yapılabilmelidir. Cihaz dışarıdan herhangi bir müdahaleye gerek kalmadan santrifüj edebilmeli ve kartları okuyabilmelidir. Yorumlayamadığı kartları ayrı bir blok üzerine kontrol için ayırmalıdır.

...

6.5. Cihaz aşağıdaki işlemleri tam otomatik olarak yapabilmelidir.

...

6.5.2. Numune ve reaktif pipetlemesi

...

6.5.5. Numune, kart ve reaktiflerin teste uygun olup olmadığı ve doğru çalışması cihaz tarafından kontrol edilebilmelidir.

...

6.5.8. Cihaz, reaktif, yıkama solüsyonu, jel kartları gibi malzemelerin doğruluk ve yeterliliğini saptamalı ve gerekirse kullanıcıyı uyarmalıdır.” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin “Bakım-Onarıma Ait Yükümlülükler” başlıklı maddesinde “10. Bu teknik şartname ile teklif veren firmalardan konu ile ilgili cihaz(lar)ın teknik bakımı istenmektedir. Bu konuda aşağıdaki koşullar geçerlidir:

...

10.2. Yüklenici firma kan merkezinin belirleyeceği ‘iç kalite kontrol’ örneklerini ücretsiz temin edecektir. Ayrıca yılda en az 2 kez olacak şekilde ‘dış kalite kontrol’ programına üyeliği sağlayacak ve tüm masrafları yüklenici firma karşılayacaktır. Dış kalite kontrol çalışma sonuçları rapor olarak ve belge şeklinde kan merkezine iletilecektir. Firma 1 ay önce haber vermek kaydıyla miktarı ne olursa olsun kitleri uzun miadlı olanlarla değiştirecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İdarenin talebine istinaden ihale üzerinde bırakılan Diakim Diagnostik Ürünler San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Uygarmed Medikal Bil. ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif edilen cihazlarına ilişkin teknik bilgileri içeren katalog, teknik şartnameye uygunluk cevapları ve diğer belgelerin idareye sunulduğu, ihale komisyonunun uzman üyeleri tarafından isteklilerce sunulan belgeler üzerinden değerlendirme yapılarak teklif edilen cihazların teknik şartnameye uygun olduğuna karar verildiği anlaşılmıştır.

Anılan istekliler tarafından teklif edilen cihazların özelliklerine ilişkin sunulan belgeler özel uzmanlık gerektiren kavramlar içerdiğinden başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilebilmesini teminen 28.06.2024 tarihli ve 55722 sayılı Kurum yazısında;

“1) Diakim Diagnostik Ürünler San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan kataloglar ve belgeler esas alınarak, teklif edilen cihazlarında/kitlerinde, Teknik Şartname'nin 6.4, 6.5.2, 6.5.5, 6.5.8 ve 10.2'incimaddelerinde istenilen özelliklerin bulunup bulunmadığı,

2. Uygarmed Medikal Bil. ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan kataloglar ve belgeler esas alınarak, teklif edilen cihazlarında/kitlerinde, Teknik Şartname'nin 6.4, 6.5.2, 6.5.5, 6.5.8 ve 10.2’inci maddelerinde istenilen özelliklerin bulunup bulunmadığı” ifadelerine yer yerilip idarece tarafımıza iletilen belgeler gönderilerek akademik bir kuruluştan gerekçeli teknik görüş talep edilmiştir.

Anılan talebimize gelen cevap yazısında “... İlgi yazıda Diakim Diagnostik Ürünler San. ve Tic. Ltd. Şti. (Diakim) ve Uygarmed Medikal Bil. ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti. (Uygarmed) tarafından sunulan belgelerde, itiraza söz konusu olan ihalenin Teknik Şartnamesinde belirtilen 6.4, 6.5.2, 6.5.5, 6.5.8 ve 10.2’inci maddelerinde istenilen özelliklerin bulunup bulunmadığına dair istenilen teknik görüş aşağıda sunulmuştur:

İhale teknik şartnamesi, ihaleye itiraz dilekçesi ve Diakim ve Uygarmed tarafından sunulan belgeler tarafımdan incelenmiştir.

İhalede gerek Diakim, gerek ise Uygarmed tarafından teklif edilen cihazların teknik şartname maddelerinden 6.4, 6.5.2, 6.5.5 ve 6.5.8’i Açık ve Net olarak yerine getirebildiğini gösteren ibare veya ibareler bulunmamaktadır. Ancak, gerek Diakim gerek ise Uygarmed ilgili teknik şartname maddelerinin teklif edilen cihazlar tarafından yerine getirilebileceğini beyan etmektedir. Bu beyanı destekleyecek bir doküman, Diakim ve Uygarmed tarafından sunulan belgeler arasında bulunmamaktadır.

Sunulan belgeler ve kataloglar arasında ihale teklifine söz konusu olan cihaz veya cihazların ayrıntılı teknik özellikleri bulunmamaktadır. Bu tür ayrıntılı teknik özellikler genellikle üretici firma tarafından, ithalatçı firmaya satış sırasında teslim edilir.

Teknik görüş istenilen bir diğer teknik şartname maddesi 10.2’dir. 10.2 maddesi iç ve dış kalite kontrolleri için gerekli, ihale sonrası ileri döneme dair bir taahhüttür ve teklif verecek firmadan bu taahhütte uyacağının beyanı istenir. Teklif veren Diakim ve Uygarmed firmaları bu taahhüttü yerine getireceklerini beyan etmektedirler. ...” görüşüne yer verilmiştir.

İsteklilerin tekliflerinin değerlendirmesine ilişkin işlemlerin mevzuata uygun olarak ihale dokümanı düzenlemelerine göre yürütülmesi gerektiği, isteklilerin yeterliklerinin değerlendirilmesi için istenecek belgeler ile aranacak şartların belirlendiği İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde ihale aşamasında gerçekleştirilecek teknik şartnameye uygunluk değerlendirmesi için isteklilerden cihazlarının ayrıntılı teknik bilgilerini gösterir kataloglar, fotoğraflar, tanıtım belgeleri vb. ile teknik şartnamenin her maddesine ayrıntılı cevaplar içeren teknik şartnameye uygunluk belgesi istenildiğinden istekliler tarafından idarece istenilen özelliklerin cihazlarında bulunduğunun anılan belgeler ile tevsik edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi için akademik kuruluştan alınan teknik görüşte anılan istekliler tarafından Teknik Şartname’nin 6.4, 6.5.2, 6.5.5 ve 6.5.8’i maddelerinde istenilen özelliklerin cihazlarında bulunduğunun beyan edildiği, ancak sunulan belgelerinde söz konusu beyanlarını destekler nitelikte cihazlarının istenilen özelliklere sahip olduğunu gösteren bilgi bulunmadığının belirtildiği dikkate alındığında teklif edilen cihazların idarece istenilen özelliklere sahip olduğunun anılan istekliler tarafından tevsik edilemediği anlaşıldığından başvuru sahibinin birinci iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikâyet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklamada şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla, söz konusu mevzuat uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede, şikâyet başvurusu, Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğinden başvuru sahibinin ikinci iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Diğer taraftan uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Başvuru sahibinin ikinci iddiasının 22.05.2024 tarihli idareye şikâyet başvurusuna konu edilmediği, söz konusu iddiaların ilk kez 10.06.2024 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin ikinci iddiasının uyuşmazlığa konu hususun öğrenilmiş olduğu ihale komisyonu kararının tebliğ edildiği 13.05.2024 tarihini izleyen günden itibaren on gün içinde başvuruya konu edilmesi ve somut durumda en geç 23.05.2024 tarihine kadar iddia konusuna yönelik olarak başvuruda bulunulması gerekirken, anılan iddiaya bu süre geçtikten sonra 10.06.2024 tarihinde itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin ikinci iddiasının süre yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için anılan Kanunun öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Diakim Diagnostik Ürünler San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Uygarmed Medikal Bil. ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.