KİK Kararı: 2024/UH.I-82 (10 Ocak 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/002
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 10.01.2024
Karar No : 2024/UH.I-82
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Salih DERE,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2023/1223209 İhale Kayıt Numaralı “Güreş Eğitim Merkezlerine Yemek Ve Servis Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından 04.12.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Güreş Eğitim Merkezlerine Yemek ve Servis Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Salih Dere’nin 15.12.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.12.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.12.2023 tarih ve 123302 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.12.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/1507 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin her iki kısmı üzerinde bırakılan Faik Gökmenoğlu tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

a- Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli (Ek- H.4) ve Ticaret Borsalarına ait fiyat bültenlerinin tekrar incelenmesi gerektiği,

b- Birim işçilik maliyetlerinin hatalı hesaplandığı, ihale dokümanında belirtilmemiş olmasına rağmen ara öğün, kahvaltı ve yemek öğünleri için birbirinden farklı ve kademeli olarak birim işçilik hesaplaması yapıldığı, ayrıca işçilik maliyetlerinin %4 sözleşme gideri ve genel giderler hariç olarak hesaplandığı,

c- Ana çiğ girdilerin tevsiki amacıyla Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatı gösteren belgelerin sunulması gerekirken, mevzuatta belirlenen sürelerin dışında asgari birim fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, ana girdiler tablosunda açıklama kapsamındaki ürünlerin hepsine yer verilmediği,

ç- Açıklama kapsamında sunulan Ek-O.7 satış/maliyet tutarı tespit tutanaklarında ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az yarısı kadar alım yapılmış olması gerektiği, anılan istekli tarafından sadece kişi başına düşen gramajlar üzerinden hesaplama yapılarak Ek-O.7 belgesinin hatalı tanzim edildiği, son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde üretilen/alımı ve satımı yapılan mal miktarlarının, ihale konusu ihtiyaçların en az yarısını kapsamadığı, ilgili belgede “Tarih” ve “Sayı” bulunmadığı, belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı, meslek mensubu tarafından her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, ilgili tutanakta yer alan SMMM bilgileri ile ilgili meslek mensubunun kaşe bilgilerinin eksik olduğu, ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ekinde ilgili meslek mensubuna ait “Faaliyet Belgesi”nin sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir… ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir...

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Güreş Eğitm Merkezlerine Yemek ve Servisi Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

14.700 Öğün Sabah Kahvaltısı, 19.200 Öğün Öğlen Yemeği, 14.700 Öğün Akşam Yemeği, 14.700 Ara Öğün, 14.700 Öğün Gece Beslenmesi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Antalya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğüne Bağlı Elmalı Güreş Eğitim Merkezi ve Korkuteli Cengiz Elbeye Güreş Eğitim Merkezi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 2 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

Bu ihale 2 kısımdan ibarettir. Her bir kısım için ayrı ayrı teklif verilebilir ancak her bir kısım içeriğinde bulunan kalemlerin tamamına teklif verilecektir. Aksi takdirde teklif geçersiz sayılacaktır. İsteklilerin uhdesinde kalan kısımların tamamı için tek sözleşme düzenlenecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Öğün Hazırlığı ve Yemeklerin Şekli” başlıklı 10’uncu maddesinde “… D- GRAMAJLAR:

1. Kahvaltı ve yemeklerde uygulanan gramajlar TC Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yataklı Tedavi İşletme Yönetmeliğine bağlı kalınarak düzenlenmiş ve Müdürlüğümüzce uygun görülerek kabul edilmiştir. Yemekler hazırlanırken kullanılan gıda maddelerinde bu gramajlardan aşağıya inilmeyecektir. Salça, konserve ve bunun gibi gıdalar net ağırlık üzerinden kabul edilmiştir.

2. Mevsimine göre yemeklerde salça yerine domates kullanılabilir. Aşağıda belirtilen et gramajları pişmiş yemeklerin içerisinde bulunması gereken miktarlardır. Verilen et gramajları kemiksiz dana eti olarak kabul edilecektir. Tavuk ve balık yemeklerinde tavuğun but veya göğüs olarak kullanılması, balığın çeşidi mevsimine göre diğer diyet uzmanlarınca belirlenecektir. Kuzu eti kullanılan yemeklerde kemikli gövde kuzu üzerinden gramajları değerlendirilecektir.

3. Yemeklerde yağ her porsiyon için 5 gr. olarak kullanılacaktır. Et yemeklerinde Kemiksiz et kullanılacaktır. Bunun dışında gramajlar verilen yemek listesindeki miktarlarla aynı olacaktır.

…

F. YEMEK İÇERİĞİNİN (%+10 - %-10) ORANLARI

Etli Kuru Fasülye

50 gr kemiksiz et, 80 gr pişmemiş fasulyenin pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

Etli Nohut

50 gr kemiksiz et, 80 gr pişmemiş nohudun pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

Kıymalı Karışık Dolma

30 gr kıyma et ile birlikte 20gr pirinç bir dolmanın pişirilmiş hali 75 gr olacaktır.

Orman Kebabı

100 gr kemiksiz et ile birlikte pişmiş hali 300 gr olacaktır.

Patlıcan Musakka

50 gr kıyma et ile birlikte pişmiş hali 250 gr olacaktır.

Arap Tava

100 gr kemiksiz et ile birlikte pişmiş hali 300 gr olacaktır.

Etli Taze Fasülye

50 gr kemiksiz et ile birlikte pişmiş hali 250 gr. olacaktır.

Dana Haşlama

200 gr kemikli et ile birlikte pişmiş hali 250 gr olacaktır.

Tavuk Haşlama

200 gr kemiksiz tavuk etinden pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Tavuk Kavurma

200 gr kemiksiz tavuk etinden pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Sebzeli Tavuk

100 gr kemiksiz tavuk etinden pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Kadın Budu Köfte

150 gr köftesi (kıyma) eti ile birlikte pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

Etli Mevsim Türlü

100 gr. et ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr. olacaktır.

Çiftlik Köfte

150 gr Köftesi(kıyma) ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Salçalı Köfte

150 gr köftesi (kıyma) ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Fırında Balık

Adet olarak porsiyonlanacak balıklar 200 gramın altında kesinlikle olmamalıdır. Adet olarak porsiyonlanacak balıklar %68 – 69 oranında yenilebilir kısımlarının olması gerekmektedir.

Kıymalı Yumurta

100 gr kıyma et ile birlikte, pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Kıymalı Makarna

30 gr kıyma et ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Tas Kebabı

150 gr kuşbaşı et ile birlikte pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

Etli Mantı

40 gr kıyma et ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Kuru Köfte

150 gr kıyma et ile birlikte pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

İzmir Köfte

200 gr köftesi(kıyma) ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Bulgur Pilavı

80 gr bulgurun pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Pirinç Pilavı

100 gr pişmemiş pirincin pişirilmiş hali 300 gr olacaktır.

Kıymalı Börek

40 gr kıyma et ile birlikte 150-200 gr olacaktır.

Peynirli Börek

20 gr beyaz peynir ile birlikte 150-200 gr olacaktır.

Peynirli Makarna

20 gr beyaz peynir ile birlikte pişirilmiş hali 250 gr olacaktır.

Turşu

150 gr olacaktır.

Salata

Hazırlanmış hali 150-200 gr olacaktır.

Meyve

Mevsim meyvesi olup adedi ya da 2 tanesi 150-200 gr olacaktır.

Tatlı

150-200 gr. sade veya iç malzemeli olacaktır. (dönüşümlü sunulacaktır)

Yoğurt

150-200 gr olacaktır.

Cacık

150-200 gr olacaktır.

Çorba

250 gr pişirilmiş hali olacaktır.

Komposto

Hazır hali 250 gr olacaktır.

Beyaz Peynir

40 gr olacaktır.

Krem Peyniri

40 gr olacaktır.

Kaşar Peyniri

40 gr olacaktır.

Deri Peyniri

40 gr olacaktır

Zeytin

30 gr olacaktır.

Reçel

40 gr olacaktır.

Bal

40 gr olacaktır.

Süt

200 ml olacaktır.

Yumurta

60-75 gr olacaktır.

Sosis / Salam

30 gr olacaktır.

Sahanda Yumurta

60 gr pişirilmiş hali olacaktır.

Tahinli Pekmez

40 gr olacaktır.

Çikolata/Fındık Ezmesi

40 gr olacaktır.

Krem Helva

40 gr olacaktır.

Tereyağı/Krema

40 gr olacaktır.

Domates

40 gr olacaktır.

Salatalık

40 gr olacaktır.

Sigara Böreği

5 tanesi 75 gr olacaktır.

Kek

150 gr olacaktır.

Ceviz (Kahvaltılık)

30 gr olacaktır.

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin “Güreş Eğitim Merkezlerine Yemek ve Servis Hizmeti Alımı” işini ihtiva ettiği, 2 kısımdan oluşan ihaleye 3 isteklinin katıldığı ve ihalenin her iki kısmının da aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Faik Gökmenoğlu uhdesinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede; alıma konu yemek hizmetinin sabah kahvaltısı, öğlen yemeği, ara öğün, akşam yemeği ve gece beslenmesi öğünlerini kapsadığı, Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinde söz konusu öğünlere ilişkin olarak 31 günlük örnek menü ile yemek malzemelerinin evsaflarına yer verildiği ancak doküman düzenlemeleri kapsamında örnek menülerde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarına (Gıda rasyolarına) yer verilmediği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Faik Gökmenoğlu tarafından aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısına istinaden idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, bu kapsamda açıklamaya konu örnek menülerde yer alan yemeklere ilişkin gramajların verilmesi gerektiği ifade edilerek ilgili çiğ girdi miktar ve gramajlarının talep edildiği, idare tarafından verilen cevabi yazıda mevcut doküman düzenlemeleri ile açıklama yapılabileceği ifade edilerek başvurunun reddedildiği, akabinde anılan istekli tarafından Teknik Şartname’nin “Öğün Hazırlığı ve Yemeklerin Şekli” başlıklı 10’uncu maddesinin “Yemek İçeriğinin (%+10 - %-10) Oranları” başlıklı (F) alt maddesinde yer alan yemekler baz alınarak üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınmak suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığı anlaşılmıştır.

İsteklilerin, aşırı düşük teklif açıklamalarını mevzuata uygun olarak geçerli şekilde yapabilmeleri ve idarelerin yapılan açıklamaları sağlıklı değerlendirebilmelerinin ön koşulu, idareler tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun şekilde yapılmasıdır.

Malzemeli yemek hizmeti alımı ihalelerinde, teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerce yapılacak olan aşırı düşük teklif açıklamalarının idare tarafından isteklilere verilen asgari iki haftalık örnek menüler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte bu kapsamda idareler tarafından söz konusu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğin 79’uncu maddesi doğrultusunda yapılabilmesini teminen ihaleye ait Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü ile bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarına yer verilmesi gerektiği, incelemeye konu ihaleye ait doküman düzenlemeleri kapsamında asgari iki haftalık örnek menünün yer aldığı ancak söz konusu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarına yer verilmediği, Teknik Şartname’de örnek menüye yer verilip, yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarına yer verilmemesinin istekliler tarafından tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasına engel teşkil edeceği gibi ihale dokümanına uygun aşırı düşük teklif açıklaması yapılması ve istekliler tarafından sunulan açıklamaların mevzuata uygunluğunun değerlendirilmesi imkânını da ortadan kaldırdığı anlaşılmış olup, yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde, ihale dokümanındaki örnek menüde yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmediği ve dokümanda yer alan yemeklerle ilgili çiğ girdi gramajları olmadığından yeni bir örnek menünün de oluşturulamayacağı dikkate alındığında, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesine aykırılık teşkil eden bahse konu hususlar bakımından söz konusu ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.