KİK Kararı: 2024/UH.I-733

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/023
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 05.06.2024
Karar No : 2024/UH.I-733
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Nizip Akgün Petrol Nakliyat Gıda ve Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/227784 İhale Kayıt Numaralı “Araç ve İş Makinesi Kiralanması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 26.03.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Araç ve İş Makinesi Kiralanması” ihalesine ilişkin olarak Nizip Akgün Petrol Nakliyat Gıda ve Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 15.04.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.04.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.04.2024 tarih ve 142020 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.04.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/515 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda bilanço ve ciro bilgilerinin hatalı beyan edildiği, ciro ve bilançoya ilişkin sunulan belgelerin ihale konusu iş için belirlenen yeterlik kriterlerini sağlamadığı, bilanço ve ciro bilgilerinin kurumlar vergisi beyannamesiyle uyumlu olmadığı, bilanço oranlarında yuvarlama yapıldığı, söz konusu kriterlerin tevsiki için sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı, yalnız hizmet işlerine ilişkin ciroların hesaba katılması gerekirken, hizmet işleriyle ilgili olmayan tutarların da hesaplamaya dahil edildiği,

2. Anılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin kabul işlemlerinin ihale ilan tarihinden geriye doğru son 5 yıl içerisinde tamamlanmadığı ve sunulan belgenin İdari Şartname’de istenen kriterleri karşılamadığı, iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı, ayrıca iş deneyimini tevsik için sunulan özel sektörde gerçekleştirilen sözleşmenin bedel içermediği, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenmediği, fatura örneklerinin asıllarının sunulmadığı, ilgililerce kaşelenip onaylanmadığı, işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgelerin sunulmadığı, sözleşme bedeli ile faturaların toplamının ve tarihlerinin sözleşme ile uyumlu olmadığı,

3. Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Açıklanan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olduğu, hesaplamanın KİK işçilik modülü üzerinden yapılmadığı,

b) İhale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin açıklama yapılmadığı;

Yapıldı ise, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin, teklife konu alanda faaliyette bulunan firmalardan alınmadığı, alınan tekliflerde işin süresinden bahsedilmediği, araçların marka ve modelinin belirtilmediği, kiralanacak araçların ruhsatlarının sunulmadığı, günlük çalışma süresinin belirtilmediği, araçların kiralanma süreleri ile çalışacak personelin çalışma sürelerinin uyumsuz olduğu, araçlar için öngörülen birim fiyatların piyasa rayicinin altında olduğu, fiyat tekliflerinde meslek mensubunun imzası ile özel kaşesinin bulunmadığı, Tebliğ gereğince meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarenin bulunmadığı, tarih ve sayıların belirtilmediği, teklif fiyatına dayanak olarak Ek-O.5 veya Ek-O.6 tutanaklarının sunulmadığı;

Sunuldu ise, tutanakların standart forma uygun olmadığı, Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 tutanağının ekinde teklif veren firma yetkilisinin imza sirküleri ile belgeyi düzenleyen meslek mensubunun faaliyet belgesinin onaylı olarak sunulmadığı, tutanaklarda her bir mal/hizmet için ayrı tablo kullanılmadığı, fatura bilgilerinin tutanaklara yansıtılmadığı, yansıtılmış olsa dahi fatura asıl veya onaylı suretlerinin sunulmadığı, faturaların son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminden daha eski tarihli olduğu, "Fatura Bilgileri Tablosunda" belirtilen faturalara konu mal veya hizmetin fiyat teklifi içerisinde yer alan mal veya hizmetten farklı olduğu, aynı şekilde "Fatura Bilgileri Tablosu”na konu hizmet ile Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağında yer alan hizmetin de uyuşmadığı, tutanakta yer alan toplam mal ve toplam miktar bilgileri ile tutanağın son kısmında yer alan "Fatura Bilgileri Tablosunda" yer alan tutar ve miktar toplamlarının farklı olduğu, söz konusu hususun aritmetik ortalamaların hatalı hesaplanmasına yol açtığı, satışa dayalı açıklamalar için ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması koşulunun gerçekleşmediği, fatura bilgileri tablosundan fiyat teklifine konu malın adının/nev’inin, fiyatının, miktarının açıkça anlaşılması gerekirken "bir adet iş" şeklindeki mal veya hizmetin tespit tutanağına konu edildiği,

İşçilik, akaryakıt, yağ, bakım onarım, sigorta, vergi ve araç muayene giderlerinin fiyata dâhil edilerek fiyat teklifi alındığı, maliyet bileşenlerinin ayrı ayrı gösterilmediği ve bu giderlere ilişkin tevsik edici belgelerin sunulmadığı,

Araç kiralama hesaplarında aritmetik hata bulunduğu, toplam tutar virgülden sonra iki haneli olması gerekirken iki haneden fazla rakam bulunduğu,

c) Araçların zorunlu mali sorumluluk sigortası giderlerinin tevsiki için Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesinde belirtilen belgelerin sunulmadığı, sigorta acentelerinden alınan poliçe veya fiyat teklifi sunulduğu, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmediği, sigorta şirketinden alınan fiyat teklifinin kaşeli ve ıslak imzalı olmadığı, sigorta fiyat tekliflinin süresinin ihale süresini kapsamadığı,

ç) Araçlara ait MTV maliyeti için Tebliğ’in 79.2.2.3’üncü maddesine uygun olarak ilgili kamu kurum ve kuruluşu (GİB) tarafından ilan edilen tarife cetvelinin konulmadığı, araçların koltuk kapasitesi, taşıt cinsi, yaşı gibi kriterlere göre hesaplama yapılmadığı,

d) Araç muayene maliyetleri için Tebliğ’in 79.2.2.3’üncü maddesine göre uygun olarak yetkili kuruluş (TÜVTÜRK) tarafından araç muayene fiyatlarını gösterir tarife cetvelinin sunulmadığı,

e) Sözleşme damga vergisi, karar pulu giderlerinin hatalı hesaplandığı, hesaplamada KİK payının maliyet hesabına dâhil edilmediği, ayrıca araçların kiralama suretiyle temin edilmesi durumunda kiralayan şirket ile sözleşme imzalanacağından sözleşme damga vergisi hesabının yapılması gerekirken yapılmadığı,

f) Amortisman giderleri için açıklama yapılmadığı, tevsik edici belgelerin sunulmadığı, yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında amortisman bedelinin ayrı bir kalem olarak belirtilmediği, ilgili meslek mensubu tarafından hazırlanmış amortisman tespit raporunun sunulmadığı, çalıştırılacak araçların cins, koltuk kapasitesi ve model bilgilerinin ayrı ayrı belirtilmek suretiyle amortisman maliyetlerinin ve oranlarının güncel verilere dayanarak hesaplanmadığı, ilgili mali müşavir tarafından yapılan kaşeleme işleminin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılmadığı,

g) Araç egzoz emisyon maliyetleri için Tebliğ’in 79.2.2.3’üncü maddesine göre uygun olarak yetkili kuruluş (TÜVTÜRK) tarafından araç egzoz emisyon fiyatlarını gösterir tarife cetvelinin konulmadığı,

h) İşin yürütülmesinde kullanılacak araçların bakım-onarım giderlerine ilişkin olarak her bir aracın marka ve modellerine göre yetkili servisinde bakım-onarım teklifi alınmadığı, alınmış ise teklif alınan servisin yetkili servis olmayabileceği, alınan tekliflerde her bir maliyet bileşenin (bakım-onarım, yağlama, yedek parça, hava filtresi vb.) ayrı ayrı belirtilemediği, söz konusu araçların sözleşme süresi boyunca kaç defa bakıma girmesi gerektiğine ilişkin bir hesaplamanın mevcut olmadığı, bakım onarım ve yedek parça ile ilgili olarak fiyat teklifi alınan üçüncü kişilerin mali müşavirleri tarafından kaşeleme işleminin Tebliğ’in 8.4’üncü maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılmadığı, ilgili meslek mensubunca gerekli ibarelerin yazılmadığı, teklif fiyatına dayanak olarak Ek-O.5 veya Ek-O.6 tutanaklarının sunulmadığı, sunuldu ise, tutanakların Tebliğ açıklamalarına uygun olmadığı,

ı) Araç lastik giderlerine ilişkin olarak üçüncü kişilerden teklif alınmadığı, alınmış ise yazlık ve kışlık lastik maliyetlerinin işin süresi dikkate alınarak ayrı ayrı hesaplanmadığı, bunlarla ilgili araç kapasite ve cinsine göre lastik ücreti, sökme-takma ve balans ayarı ücretlerinin belirtilmediği, fiyat teklifi serbest muhasebeci tarafından kaşelendiği, ilgili meslek mensubunca gerekli ibarelerin yazılmadığı, lastik maliyetinin, taşıma mesafesi ile oranlanması suretiyle açıklandığı, oranlama suretiyle haksız avantaj elde edildiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Araç ve İş Makinesi Kiralanması Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

7 Kısım 6 ay süreli Şoför/Operatör dahil Araç ve İş Makinesi Kiralanması Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Kahramanmaraş İl sınırları dahili yerlerdir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,

birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablolarında, 2022 yılına ait bilanço bilgileri kapsamında beyan edilen cari oranın, özkaynak oranının ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının; iş hacmi bilgilerine ilişkin olarak ise 2022 ve 2021 yılına ait toplam ciro tutarlarının EKAP üzerinde yer alan verilerle uyumlu olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş bitirme belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi” başlıklı Ek-1’inci maddesinde “(1) İş bitirme belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından 31/8/2014 tarihinden sonra düzenlenecek olan iş bitirme belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenerek kayıt edilmesi zorunludur.

(2) İlanı veya duyurusu 31/8/2010 tarihinden sonra yapılan Kanun kapsamındaki ihalelere ilişkin olup EKAP’a kayıt edilmeden 1/9/2014 tarihine kadar düzenlenmiş bulunan iş bitirme belgelerinin asıllarının 1/7/2016 tarihine kadar belgeyi düzenleyen idareye teslim edilmesi ve EKAP üzerinden yeniden düzenlenerek kayıt edilmesi zorunludur. Bu durumda; EKAP üzerinden düzenlenen yeni belgeye, daha önce düzenlenen belgenin tarih ve sayısının da belirtildiği ve eski belgenin yerine verildiğine dair bir şerh düşülür ve eski belge dosyasında muhafaza edilir.

(3) Birinci ve ikinci fıkra uyarınca EKAP üzerinden kayıt edilme zorunluluğu getirilen iş bitirme belgeleri EKAP üzerinden kayıt edilmedikleri müddetçe ilanı veya duyurusu 1/7/2016 tarihinden sonra yapılan ihalelerde iş deneyimini tevsik için kullanılamaz.

(4) İlanı veya duyurusu 1/9/2014 tarihinden sonra yapılan ihalelerde, aday veya istekliler tarafından sunulan ve üzerinde EKAP kayıt numarası bulunan iş bitirme belgelerinin EKAP üzerinden sorgulanması zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin 7.5 ile 7.6’ncı maddelerinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Her türlü araç ve/veya iş makinesi kiralanması hizmet alım işleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun mesleki ve teknik yeterliğe ait bilgiler satırının “EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesi” bölümünde “2019/557270-3855344-1-2” sayısına yer verildiği, söz konusu sayı ile EKAP üzerinden yapılan sorgulamada “Sağlık Bakanlığı İl Sağlık Müdürlüğü” tarafından 10.09.2021 tarihinde Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmiş olan, 31.12.2020 kabul tarihli iş bitirme belgesine ulaşıldığı, bahse konu belge üzerindeki bilgiler incelendiğinde anılan belgenin “Halk Sağlığı Başkanlığının İhtiyacı Olan Araç Kiralama Hizmeti Alımı” işinden elde edilmiş bir iş deneyim belgesi olduğu görülmüştür.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla beyan edilen iş bitirme belgesinin kabul işleminin 31.12.2020 tarihli olduğu ve ihale ilan tarihinden geriye doğru son 5 yıl içerisinde tamamlandığı, belgeye konu işin ihale dokümanında tanımlanan benzer iş tanımına uygun olduğu, bu kapsamda, bahse konu iş bitirme belgesinin ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olan toplam tutarının, İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde istenilen asgari iş deneyim tutarını (28.564.800,00 x 0,25 = 7.141.200,00 TL, güncellenmiş iş deneyim tutarı=7.832.558,60 TL) karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./21. md.) Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İhale konusu işin ifasında şoför/operatör giderleri, araç takip sistemi giderleri, zorunlu sigorta giderleri, motorlu taşıtlar vergisi, muayene giderleri, bakım-onarım ve lastik giderleri, ile teknik şartnamede nitelik ve nicelikleri belirtilen tüm giderler teklif fiyata dahil edilecektir…” düzenlemesi,

İhalenin başvuruya konu 6’ncı kısmına ilişkin Araç ve İş Makinesi Kiralama Teknik Şartnamesi”nin “Çalıştırılacak Araçların Çalışma Alanları ve Çalışma Zamanları” başlıklı 1’inci maddesinde “Kahramanmaraş ili İl Geneli içerisinde bulunan yapımı, onarımı, bakımı ve karla mücadelesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığına ait yolların stabilize, asfalt, kaldırım, kazı işleri, çeşitli inşaat işlerinin yürütüldüğü çalışma alanları, malzeme üretim şantiyeleri çalışma yapılması ve ilçe sınırları içerisindeki Fen İşleri Dairesi Başkanlığı görevi gereği araç çalışması gereken tüm çalışma alanlarıdır. İhtiyaç olunması halinde araç ve iş makineleri diğer ilçeler ve şehirlerde görevlendirilecek ve çalıştırılabilecektir. İşin Başlama Tarihi: 01.04.2024 İşin Bitiş Tarihi: 30.09.2024” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 3.7’nci maddesinde “Çalıştırılacak tüm araçlar için; akaryakıt hariç (idare tarafından verilecek) şoför ve diğer bilimum giderler (aus32/adblue, yedek parça, her türlü bakım, onarım, tamirat, zorunlu sigorta, muayene vb.) dahil tüm masraflar yükleniciye ait olmak üzere teklif verilecektir. Kırsal alanlarda arıza yapan araç ve makinelerin sorumluluğu yükleniciye aittir (tamirat vs.).” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Çalıştırılacak Araçların Çalışma Esasları ve Çalışma Süreleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1.Şoför/operatör –şoförsüz/operatörsüz çalıştırılacak tüm araçlar; Çalıştırılacak tüm araç ve iş makineleri günlük yevmiye usulü çalıştırılacaktır. Her Yevmiye 9 (08:00-17:00) saattir. Çalışacak araçlar ay içerisinde en az 22 yevmiye çalıştırılması planlanmıştır. Tüm çalışacak araçların puantajlarında ay içerisindeki fiilen çalışma günü esas alınacaktır. Araç puantajları yapılırken; yüklenici firma kaynaklı sebeplerden dolayı araçların çalışmadığı ve resmi bayram tatili günlerinde araçların çalışmadığı günler için araçlara ücret verilmeyecektir. Ayrıca idare kaynaklı sebepler dışında işe geç başlayan araçların yevmiyeleri kesilecektir…”düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.04.2024; işi bitirme tarihi 30.09.2024…” düzenlemesi,

Aylık araç ve iş makineleri listesinde “

2024

Çalıştırılacak Toplam Saat/Yevmiye

Çalışma Türü

Çalışacak Ay/Araç Cinsi

Nisan

Mayıs

Haziran

Temmuz

Ağustos

Eylül

Damperli Kamyonet (4 ton taşıma kapasiteli-6 Tekerlekli) (Şoförlü)

11

11

11

11

11

11

1452

Yevmiye

Damperli Kamyonet (6 ton taşıma kapasiteli-6 Tekerlekli) (Şoförlü)

11

11

11

11

11

11

1452

Yevmiye

Damperli Kamyonet (7 ton taşıma kapasiteli-10 Tekerlekli-Rampalı/Çekici) (Şoförlü)

2

2

2

2

2

2

264

Yevmiye

Kazıcı-Yükleyici(Operatörlü)

10

10

10

10

10

10

1320

Yevmiye

Forklift (Operatörlü)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

Forklift (5 tonluk) (Operatörlü)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

Traktör (Şoförlü)

2

2

2

2

2

2

264

Yevmiye

Mini Ekskavatör (Operatörlü)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

Mini Yükleyici (Operatörlü)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

Sepetli Servis Platformu (Şoförlü)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

Sepetli Servis Platformu (Şoförsüz)

1

1

1

1

1

1

132

Yevmiye

TOPLAM

5544

Yevmiye

düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin 6’ncı kısmında, 8 istekli tarafından teklif verildiği, 4 isteklinin teklifinin geçici teminatın yetersiz olduğu gerekçesiyle, 1 isteklinin ise hakkında açılmış kamu davası olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’inci maddesi uyarınca sınır değer hesabı yapıldığı, başvuru sahibi Nizip Akgün Petrol Nak. Gıda ve Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sınır değerin üzerinde olduğunun tespit edildiği, Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Akkaya Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin ise aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve söz konusu isteklilerden, EKAP üzerinden gönderilen 28.03.2024 tarihli ve aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, söz konusu yazıda “…Bu kapsamda; sınır değerin altında kalan 6. kısma ait teklifinize ilişkin aşırı düşük açıklamalarınızı sunmanız gerekmektedir. İhale konusu işin ifasında oluşacak giderlere ilişkin;

-İş kapsamında çalıştırılacak araçlara/İş makinelerine ilişkin kiralanacaksa kiralama giderlerini/kendi malı ise ilgili belgeleri,

-Şoför/operatör giderleri,

-Zorunlu sigorta giderleri,

-Motorlu taşıtlar vergisi,

-Muayene giderlerine ilişkin aşırı düşük açıklaması sunulması gerekmektedir…” ifadelerine yer verilerek önemli maliyet bileşenlerinin belirlendiği görülmüştür.

05.04.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile Akkaya Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı, Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamanın ise uygun bulunarak söz konusu isteklinin ihalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasının (a) bölümünde yer alan işçilik maliyetine ilişkin yapılan incelemede;

Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından işçilik maliyetine ilişkin yapılan açıklamada, birim fiyat teklif cetvelinde öngörülen personele ilişkin KİK işçilik modülü verileri uyarınca aylık brüt asgari işçilik maliyetinin 24.503,07 TL hesaplandığı, bulunan aylık maliyet 30’a bölünerek günlük asgari işçilik maliyetinin hesaplandığı, işin süresi ve toplam personel sayısı ile çarpılarak personel maliyetinin toplam 6.128.300,34 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

Aylık araç ve iş makineleri listesinde aylık 42 aracın çalıştırılacağı, “sepetli servis plaltformu” dışındaki araçların şoförlü olduğu görüldüğünden toplam 41 personele ilişkin açıklama yapılması gerektiği, yapılan açıklamanın KİK işçilik modülü üzerinden hesaplanan asgari işçilik maliyetinin altında olmadığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasının (b) bölümünde yer alan araç maliyetine ilişkin yapılan incelemede;

Aygün Müş. Pet. Tur. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından araç giderlerine ilişkin olarak kiralama yoluyla açıklamada bulunulduğu, bu kapsamda teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alınan 03.04.2024 tarihli 2 adet fiyat teklifinin sunulduğu, tekliflerde araç marka ve modelleri ile öngörülen birim fiyatların yer aldığı, teklif veren firmanın imzasının yer aldığı, tekliflerin SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, ayrıca meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 03.04.2024 tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı, aritmetik hata bulunmadığı,

Alınan 2 fiyat teklifinin ekinde de Ek-O.6 tutanağının yer aldığı, tutanakların standart forma uygun olduğu, fatura bilgileri tablosunda yer alan faturaların bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu, verilen fiyat tekliflerinin ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, faturalarda araç marka ve modeline de yer verildiği, ağırlıklı ortalama birim satış tutarları ile fatura bilgileri tablosu arasında uyumsuzluk bulunmadığı, Ek-O.6 tutanağında teklif veren firmanın imzasının bulunduğu, SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasının (c) bölümünde yer alan zorunlu trafik sigortasına ilişkin yapılan incelemede;

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, Ses Grup Sigorta Aracılık Hizmetleri A.Ş tarafından düzenlenen 1 yıllık sigorta fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu teklifin kaşe ve imzalı olduğu, ekinde Türkiye Sigorta A.Ş.den alınan teyit yazısının yer aldığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasının (ç) bölümünde yer alan MTV maliyetine ilişkin yapılan incelemede;

Aşırı düşük açıklaması kapsamında, motorlu taşıtlar vergisi giderinin hesabına yönelik olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 30.12.2023 tarih ve 32415 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Motorlu Taşıtlar Vergisi Tebliği’nin sunulduğu, motorlu taşıtlar vergisine yönelik açıklamanın araç cinsi ve yaşı dikkate alarak yapıldığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasının (d) bölümünde yer alan araç muayene maliyetine ilişkin yapılan incelemede;

TÜVTÜRK resmi web sitesinde üzerinde yer alan 2024 yılı muayene tarifesinde bulunan en yüksek had olan 2.462,40 TL üzerinden açıklama yapıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasının (e), (f), (g), (h) ve (ı) bölümüne ilişkin yapılan incelemede;

İdare tarafından EKAP üzerinden gönderilen 28.03.2024 tarihli ve aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazıda sözleşme giderleri, amortisman, egzoz emisyon, bakım ve onarım ile lastik giderleri önemli maliyet bileşeni olarak belirlenmediği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ancak, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İnceleme konusu ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve 7 kısımdan oluştuğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin toplam 300.655.000,00 TL olduğu, ihalenin itirazen şikâyete konu 6’ncı kısmına ilişkin yaklaşık maliyet (52.635.000,00 TL) dikkate alındığında, ilgili kısma ilişkin başvuru bedelinin 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca 118.286,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından yatırılan başvuru bedelinin 157.733,00 TL olduğu göz önünde bulundurulduğunda, fazla yatırılan 39.447,00 TL başvuru bedelinin, başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Diğer taraftan, 17 Mayıs 2024 tarih ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan tasarruf tedbirlerine ilişkin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde,

“…GENEL İLKELER

Kamu kurum ve kuruluşları kendi kuruluş mevzuatında belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama veya taahhütte bulunmayacak, ihale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgisi olmayan unsurları dâhil etmeyeceklerdir.

…

TAŞINMAZ EDİNİLMESİ, KİRALANMASI VE KULLANILMASI

Kamu kurum ve kuruluşları tarafından 3 yıl süreyle yurt içinde ve yurt dışında hiçbir şekilde yeni hizmet binası alınmayacak, kiralanmayacak, yapılmayacak veya bu amaçla arsa veya arazi satın alınmayacak, kamulaştırılmayacaktır.

…

RESMÎ TAŞITLARIN EDİNİLMESİ VE KULLANILMASI

Kamu kurum ve kuruluşlarınca, 3 yıl süreyle her ne şekilde olursa olsun yeni taşıt edinilmeyecektir. Ancak, savunma ve güvenlik hizmetleri için ihtiyaç duyulan taşıtlar ile ambulans ve itfaiye araçları acil ve zorunlu hallerde edinilebilecektir. Mevcut taşıtlar ihtiyaç analizleri ve tasarruf anlayışı çerçevesinde ivedilikle gözden geçirilecektir. Ekonomik ömrünü tamamlamış taşıtlar tasfiye edilecek, ihtiyaç fazlası taşıtlar ise tasfiye edilmek ya da ihtiyacı olan kurumlara devredilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığına bildirilecektir. Kamu kurum ve kuruluşlarınca hizmet alımı suretiyle kullanılan mevcut taşıtlar, sözleşme süresi sonunda izin alınmadan yeniden kiralanmayacaktır.

…

HABERLEŞME GİDERLERİ

Kamu kurum ve kuruluşlarının harcama yetkilileri, haberleşme giderlerini hizmet gerekleri ve teknolojik imkânlar çerçevesinde gözden geçirerek kaynakların verimli kullanılması hususunda sayı, tutar veya kullanım kısıtlamaları da dâhil gerekli her türlü tedbiri alacaklardır.

…

PERSONEL GÖREVLENDİRMELERİ

Kamu kurum ve kuruluşlarının hizmet içi eğitim, konferans, seminer, çalıştay, sempozyum, toplantı, organizasyon ve benzeri her türlü faaliyetlerinin uzaktan erişim yöntemleriyle yapılması esastır. Söz konusu faaliyetlerin yüz yüze yapılmasının zorunluluk arz ettiği durumlarda kamu tesisleri kullanılacak, bu faaliyetler mümkün olduğunca kamu personeli tarafından yürütülecek, görev süresi ve görevli sayısı asgari seviyede tutulacaktır.

…

KIRTASİYE VE DEMİRBAŞ ALIMLARI

Kamu kurum ve kuruluşlarınca zorunlu haller hariç olmak üzere 3 yıl süreyle büro malzemesi, makine ve teçhizat, tefrişat, bilgisayar ve donanımı ile benzeri demirbaş alımı yapılmayacaktır. Bu varlıklar, ekonomik ömrü tamamlanmadan hiçbir şekilde elden çıkarılmayacaktır.

…

ENERJİ VE SU ALIMLARI

Kamu kurum ve kuruluşları, enerji maliyetlerini azaltmak amacıyla Kamu Binalarında Tasarruf Hedefi ve Uygulama Rehberinde yer alan tasarruf önlemlerine uyacaklardır. Ayrıca doğalgaz ve elektrik enerjisi tedarikinde serbest tüketici kriterlerini sağlayan binalarda ihale usulleri uygulanarak enerji giderlerinin azaltılmasına yönelik gerekli tedbirler alınacaktır. Genel aydınlatmada LED dönüşümü ve diğer tasarruf sağlayıcı tedbirler ivedilikle uygulamaya geçirilecektir. Kamu bina ve tesislerinde enerji verimliliğini artıran uygulamalar geliştirilecek, yenilenebilir enerji kaynaklarından faydalanılması hususunda azami gayret gösterilecektir.

…

PERSONEL SERVİSİ HİZMETİNE İLİŞKİN GİDERLER

Savunma ve güvenlik hizmetleri hariç; kamu kurum ve kuruluşlarınca toplu taşıma olan yerlerde personel servisi hizmeti sonlandırılacak, hizmet alımı suretiyle sağlanan personel servisi hizmeti ise sözleşme süresinin bitimine kadar devam edebilecektir. Kamu kurum ve kuruluşları, toplu taşıma olmayan yerlerde ilgili mevzuatına uygun olarak sağlayacakları personel servis hizmetinde en etkin ve ekonomik yöntemleri tercih edecekler; personel servisi temininin hizmet alımı suretiyle sağlanması durumunda aşağıda belirtilen kriterlere uyacaklardır:

Yakın yerleşkelerdeki kamu kurum ve kuruluşlarının personel servisi hizmetini birlikte ihale etmeleri esas olacaktır.

Personel servisi hizmetinden fiilen yararlanan kişi sayısının araç kapasitesinin yüzde 70’inin altında olması durumunda ilgili hatta servis sunumu yapılmayacaktır.

Personel servisi ihale şartnamelerinde araç yaşı kriteri belirlenirken model yılı yeni araçlar yerine maliyet tasarrufu sağlayacak şekilde 6/2/2004 tarihli ve 2004/6801 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğine uygun olarak model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.

DİĞER HUSUSLAR

…

Bu Genelgenin uygulanması ile ilgili olarak tüm kamu kurum ve kuruluşları tarafından gereken tedbirler alınacak, her kademedeki yönetici tasarruf ilkelerinin uygulanmasından sorumlu olacaktır.

…

Bu Genelgede belirtilen hükümler hilafına ortaya çıkabilecek zorunlu ihtiyaçların karşılanabilmesi veya izin gerektiren durumlar için bakanlıklar, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlar ile diğer idareler bakımından Cumhurbaşkanlığından, il özel idareleri bakımından İçişleri Bakanlığından, belediyeler bakımından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından izin alınacaktır. Ancak kamu idareleri Cumhurbaşkanlığından izin talebinde bulunmadan önce Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığından görüş alacaktır. Bakanlıkların merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatlan, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşları bakımından istenecek izin talepleri münhasıran bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından hassasiyetle değerlendirildikten sonra gönderilecektir. İl özel idareleri ve belediyeler bakımından izin ilgili bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından verilecektir.

Bu Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihaleleri gözden geçirilecek ve bu Genelge hükümlerine uygun olmayan ihaleler iptal edilecektir.

Genelgenin yayımından önce yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde, bu Genelge kapsamına giren hususlarla ilgili münferit olarak izin alınmış iş ve işlemler için bu Genelgenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yeniden izin alınacaktır...” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Resmi Gazetede 17 Mayıs 2024 tarihinde yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde yer verilen düzenlemelerden;

Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinin gözden geçirileceği ve Genelge hükümlerine uygun olmayan ihalelerin iptal edileceği,

Genelgede belirtilen hükümler hilafına ortaya çıkabilecek zorunlu ihtiyaçların karşılanabilmesi veya izin gerektiren durumlar için bakanlıklar, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlar ile diğer idareler bakımından Cumhurbaşkanlığından, il özel idareleri bakımından İçişleri Bakanlığından, belediyeler bakımından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından izin alınacağı,

Bakanlıkların merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatları, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşları bakımından istenecek izin taleplerinin münhasıran bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından hassasiyetle değerlendirildikten sonra gönderileceği, İl özel idareleri ve belediyeler bakımından ise izin talebinin ilgili bakan veya Genelgenin uygulanmasından sorumlu bakan yardımcısı tarafından verileceği,

Genelgenin uygulanması ile ilgili olarak tüm kamu kurum ve kuruluşları tarafından gereken tedbirlerin alınacağı, her kademedeki yöneticinin tasarruf ilkelerinin uygulanmasından sorumlu olacağı,

Genelge hükümlerinin bakanlıklarda bakan veya bu konuda görevlendirilen bakan yardımcısı, kurumlarda üst yöneticiler, il özel idarelerinde ve illerde valiler, belediyelerde ise belediye başkanları tarafından hassasiyetle izleneceği ve denetleneceği, aksine hareket edenler hakkında ilgili mevzuat hükümlerine göre işlem yapılacağı, bu yöneticilerin Genelgenin uygulanmasından öncelikle sorumlu olacağı anlaşılmaktadır.

İnceleme sürecinde başvuruya konu ihalenin yukarıda aktarılan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yönünden idarece değerlendirilmesini teminen 23.05.2024 tarih ve E-13983960-101.01.02-54314 sayılı yazıyla “Kurumumuz, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 56'ncı maddesi gereğince ihalelere ilişkin itirazen şikâyet başvurularını incelemekte ve sonuçlandırmaktadır. Bu çerçevede 2024/227784 İhale Kayıt Numaralı "Araç ve İş Makinesi Kiralanması" ihalesine yönelik olarak Nizip Akgün Pet. Nak. Gıda ve Hayv. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelemesi devam etmektedir.

Bilindiği üzere, 17 Mayıs 2024 Tarihli ve 32549 Sayılı Resmî Gazete'de Tasarruf Tedbirleri ile İlgili 2024/7 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yayımlanmış olup anılan Genelge'nin "Genel İlkeler" başlıklı maddesinde " ...Kamu kurum ve kuruluşları kendi kuruluş mevzuatında belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama veya taahhütte bulunmayacak, ihale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgisi olmayan unsurları dâhil etmeyeceklerdir...” açıklaması,

"Diğer Hususlar " başlıklı maddesinde "...Bu Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihaleleri gözden geçirilecek ve bu Genelge hükümlerine uygun olmayan ihaleler iptal edilecektir..." açıklamasına yer verilmiştir.

Bu kapsamda, idareniz tarafından anılan Genelge açıklamalarına ilişkin herhangi bir işlem tesis edilip edilmediği hususu ile yeni bir işlem tesis edilecekse bu hususlar hakkında tarafımıza ivedilikle bilgi verilmesi rica olunur.” ifadelerine yer verilerek bilgi talep edilmiştir.

İhaleyi gerçekleştiren idare tarafından gönderilen cevap yazısında “…06.02.2023 tarihli depremlerden sonra İl geneli yollarda oluşan deprem hasarlarının tamiratlarının devam ediyor olması, AFAD tarafından belirlenen deprem kaynaklı kaya düşmesi, heyelan vb. riskli çalışma bölgelerine İdaremizden araç destek taleplerinin devam etmesi, İl geneli TOKİ şantiyeleri, yerinde dönüşüm şantiyeleri ve köy evleri şantiyelerindeki ağır tonajlı nakliye çalışmalarından kaynaklı yollarda oluşan hasarların düzenli olarak İdaremizce tamir ve bakım işlerinin yapılması zorunluluğu, deprem sonrası kurulan yeni yerleşim merkezlerinin ulaşım yollarının İdaremizce yapılması, devam eden yol yapım ve bakım hizmetlerinin aksamaması, çevre ve insan sağlığını etkileyecek düzeyde yeşil alan bakımlarının yapılması ve kiralanacak iş makinalarının teknik olarak doğru ve verimli çalışabilmesi için bir kısım taşıtların da çalışma mahallerinde mevcut olması gerektiği için iş makinalarıyla birlikte kamyon, arazöz vb taşıt cinsi araçlara da ihtiyaç duyulduğundan 25/03/2024 tarihinde 2024/227784 İKN’li “Araç ve İş Makinası Kiralanması” ihalesi yapılmıştır. İhalenin itiraza konu kısımlarıyla ilgili olarak belirtilen hizmetlerdeki aksamalar ise devam etmektedir. Bahse konu ihalenin geneli incelendiğinde maliyet açısından iş makinası ağırlıklı bir ihale olduğu, yukarıda belirtilen sebeplerden kaynaklı ihalenin bütüncül olarak çalışabilmesi için gerekli olan bir kısım taşıtların da kiralanması gerekliliği, söz konusu taşıtların binek tipi, kontrollük aracı vb alım konusuyla ilgisi olmayan unsurları içermediği görülmektedir. İhaleye konu alımla kendi kuruluş mevzuatımızda belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama yapılmayacaktır.

Ayrıca; ihale şartnameleri ve dokümanları incelendiğinde; tablet, bilgisayar, araç, makine, ekipman temini gibi alım konusuyla ilgisi olmayan herhangi bir ilave unsuru içermediği de görüldüğünden devam eden süreçte idaremiz adına genelge kapsamında herhangi bir işlem tesis edilmemiştir. Kurul kararı tarafımıza tebliğ olana kadar da herhangi bir işlem tesis edilmeyecektir. Karar sonrası genelgeye uymayan herhangi bir konu olmadığından işlemler karar yönünde devam edecektir.” gerekçeleri belirtilerek ihale sürecine devam edileceği bilgisinin verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihalelerde, ihaleye konu edilen ihtiyacın uygunluğu, yerindeliği veya gerekliliği noktasında yetki ve sorumluluğun ihaleyi yapan idarelerde bulunduğu açıktır.

Kurum tarafından itirazen şikayet başvurusuna ilişkin inceleme kapsamında, başvuru konusu ihalenin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yönünden değerlendirilmesini teminen ihaleyi gerçekleştiren idareden Genelge kapsamında işlem tesis edilip edilmeyeceği hususunda bilgi talep edilmiş ve idare tarafından gönderilen cevap yazısında başvuruya konu ihale sürecine devam edileceği yönünde görüş bildirilmiştir.

Yukarıda aktarıldığı üzere, ihaleye konu edilen ihtiyacın uygunluğu, yerindeliği veya gerekliliği noktasında yetki ve sorumluluğun ihaleyi yapan idarelerde olduğu ve ihaleyi yapan idareden gelen cevap yazısında da ihale sürecine devam edileceğinin belirtildiği anlaşılmakta ise de 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi hükümlerinin uygulanmasında öncelikli olarak Genelge’de belirtilen yöneticiler sorumlu olacağından, bakanlıklarda bakan veya bu konuda görevlendirilen bakan yardımcısı, kurumlarda üst yöneticiler, il özel idarelerinde ve illerde valiler, belediyelerde ise belediye başkanları tarafından ihale sürecinin gözden geçirileceği ve değerlendirmede bulunulacağı açıktır.

Bu doğrultuda ihalelerin Genelge hükümlerine uygunluk yönünden değerlendirilerek ihalelere ilişkin işlem tesis etme yükümlülüğü ve sorumluluğu ilgili idarelere ait bulunduğundan, Kurul tarafından bu hususa ilişkin ayrıca değerlendirmede bulunulmamış olup itirazen şikayet başvurusunun esasına ilişkin karar verilmesi başvuruya konu ihalenin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesine uygun kabul edildiği sonucunu doğurmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla yatırılan başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.