KİK Kararı: 2024/UH.I-545

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/015
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 04.04.2024
Karar No : 2024/UH.I-545
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ege Gökmen İnşaat Araç Kiralama Ortak Sağ. Güv. Birimi İş Sağ. ve Güv. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2023/1247556 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmet Alım İşi (2024)” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü tarafından 15.12.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmet Alım İşi (2024)” ihalesine ilişkin olarak Ege Gökmen İnşaat Araç Kiralama Ortak Sağlık Güvenlik Birimi İş Sağ. ve Güv. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.03.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.03.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.03.2024 tarih ve 138205 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.03.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/400 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, söz konusu ihalede 28.02.2024 tarihli 2 nolu ihale komisyonu kararı ile Asil Ortak Sağlık Güvenlik Birimi A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında personel giderinin asgari ücret üzerinden hesaplandığı, söz konusu iş kapsamında çalıştırılacak personelin nitelikli personel olduğu, nitekim hekimlerle ilgili Tabipler Odası tarafından asgari ücret tarifesinin hazırlandığı, hekimlerin bu ücret altında çalıştırılmasına olanak bulunmadığı, dolayısıyla hekimlerle ilgili olarak asgari ücret üzerinden açıklamada bulunulmasına olanak bulunmadığı, yine işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı maaşlarının maliyetinin resmi bir kurum açıklaması olmadan açıklandığı, işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanının maaşlarının asgari ücretin üzerinde olmak zorunda olduğu, bu personelin maaşlarının asgari ücret üzerinden açıklanmasının uygun olmadığı; ayrıca anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında personel giderinin önceki yılın asgari ücreti üzerinden yapıldığı, 2024 yılı için açıklanan yeni asgari ücretin net 17.002,00 TL olarak belirlendiği, yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının önceki yıla ilişkin asgari ücret üzerinden yapıldığı, dolayısıyla 2024 yılında alınacak ihale konusu hizmete ilişkin 2024 yılı asgari ücretinin altında tutar üzerinden yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

- İş sağlığı ve güvenliği profesyonellerinin (işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve diğer sağlık personeli) İş Sağlığı ve Güvenliği Kayıt, Takip ve Analiz Programı (İSG-KATİP) sisteminde aylık en fazla 195 saati kullandığı, ancak idarenin hafta içi (dini bayram, resmi tatil ve hafta tatili dışındaki sürelerde) günlük 8 saat (480 dakika) puantaj tuttuğu, bunun 12 aylık bir sürede uzman için belirlenen 350.000 dakika, hekim için belirlenen 75.000 dakika ve diğer sağlık personeli için belirlenen 140.000 dakika için adam/adet hesabını etkilediği; örneğin, uzman için 350.000 dakika/60=5833,33 saat; 5833,33/12 ay=486,11 saat/aylık olduğu, bu hesabın (486,11/195=2,49) yanlış bir hesap olduğu, zira Karayolları Genel Müdürlüğünde haftalık 5 gün çalışma yapıldığında aylık 160 saat puantaj tutulacağı, bunun sonucunda ise 486,11/160=2,66 adam/adet şeklinde bir hesap çıktığı, bu durumun istihdam edilmesi gereken personel sayısını ve maliyet analizini arttırdığı, ihale konusu iş kapsamında A, B veya C sınıfı iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi, diğer sağlık personeli bulundurmanın zorunlu olduğu, anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında personel giderlerinin dayanaksız bir şekilde gösterildiği,

b) Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında verilen personelin ulaşım, yemek gibi giderlerinin nasıl karşılanacağının açıklanmadığı, yemek ve yol giderlerinin önemli bir gider bileşeni olduğu, bu giderlerin asgari ücret verilen bir çalışanın maaşına dâhil edilemeyeceği, bütün gider kalemlerinin asgari ücret üzerinden hesaplanacak olsa bile işin bu fiyatla yapılmasına olanak bulunmadığı, ayrıca anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında sözleşme damga vergisi ve karar pulu giderlerini maliyete eklenmediği, bu iş için maliyet kalemi olarak eklenmesi gereken vergilere açıklamada yer verilmediği, ayrıca aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında “İSG-1, İSG-2, ve İSG-3” olmak üzere 3 adet poz için açıklama istendiği, ancak İdari Şartname’de açıklama istenen 3 pozdan ayrı olarak 24 adet daha pozun yer aldığı, bu pozlara ilişkin hiçbir açıklanma istenmediği, bu işlemlerin bedelsiz yapılmasına olanak olmadığı, yüklenici tarafından ulaşım amaçlı temin edilecek olan araç maliyetine ilişkin açıklama yapılmadığı, bazı iş kalemleri için aşırı düşük teklif açıklamasında 0 (sıfır) TL’nin öngörüldüğü, anılan istekli tarafından işçilik maliyetinin hatalı hesaplandığı, işçilik giderleri olarak hesaplanan bedellerin asgari ücretin altında kaldığı, dolayısıyla sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının usulüne uygun olmadığı,

c) Anılan istekli tarafından sağlık taraması giderlerine, ulaşım gider ve masraflarına, personel ulaşım masraflarına, konaklama ve yemek ücretlerine, sağlık taramasında kullanılacak sarf malzeme giderlerine, kırtasiye giderlerine ve sözleşmeden doğacak değerli kağıtlar vergisi, harç vergisi ve damga vergisi gibi gider kalemlerine ilişkin hiç açıklama yapılmadığı, teklif bileşenlerinden fiyat teklifi alınması gereken kalemlerle ilgili sadece Ek-O.6 tutanağının doldurulduğu, ancak formdaki birim fiyatı karşılayan fatura bilgilerinin girilmediği, ayrıca form kapsamında teklif alınması gereken firmaların mali müşavir mührü ve kaşesinin de yer almadığı,

-Teknik Şartname’de kullanılması zorunlu kişisel malzemelerin muayene/tahlil esnasında kullanılması gerektiği ve yine çalıştırılacak personele ilişkin kıyafet ve koruyucu ekipmanı yüklenicinin sağlamakla yükümlü olduğu, tüm giderlerin yükleniciye ait olduğu, ilave ödeme yapılmayacağının düzenlendiği, aktarılan doküman düzenlemelerinden bu giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı ve teklif fiyatına dâhil olduğu anlaşıldığından bu gider kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının yapılması gerektiği, şikâyete konu olayda ise anılan istekli tarafından kişisel malzeme ve kıyafet giderlerine ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı, yine bu gider kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının fiyat teklifi alınmak suretiyle yapıldığı, bu fiyat teklifiyle yapılan açıklamanın usulüne uygun olmadığı, fiyat teklifinin açıklama istenilen maliyet kalemlerinin tamamını kapsamadığı, fiyat teklifine dayanak maliyet ve/veya satış tespit tutanağının düzenlenmediği, bu tutanakların fiyat teklifinin ekinde idareye sunulmadığı, fiyat teklifiyle, buna dayanak gösterilen maliyet ve/veya satış tespit tutanağının uyuşmadığı, başka bir ifadeyle dayanak gösterilen tespit tutanaklarına konu olan mallar ile açıklama yapılan iş kaleminin farklı olduğu ve içerik olarak uyuşmadığı,

- Hizmete ilişkin sunulan fiyat teklifine konu hizmetin birim fiyatının tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olduğu, bu tespitin ise Ek-O.5 tutanağıyla yapılmadığı, satış tutarı tespit tutanağı dayanak gösterilerek alınan fiyat teklifinde birim fiyatın ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, bu tespitin ise Ek-O.6 tutanağıyla yapılmadığı, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanmadığı, kaşeleme/mühürleme işleminin usulüne uygun yapılmadığı, yine fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılmadığı, kaşeleme/mühürleme işleminin usulüne uygun yapılmadığı, kaşeleme işlemini yapan meslek mensubu hakkında onay tarihi itibarıyla geçici olarak meslekten uzaklaştırma kararı bulunduğundan anılan onay işleminin usulüne uygun olmadığı, fiyat teklifi alınan firmanın fiyat teklifine konu alanda faaliyet göstermediği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmet Alım İşi (2024)

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: Kısmi Süreli İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Hizmetlerin Alınması (350.000 dakika İş Güvenliği Uzmanlığı, 75.000 dakika İşyeri Hekimi, 140.000 dakika Diğer Sağlık Personeli ile İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili diğer hizmetler.)

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü’ne bağlı işyerleri” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde

“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri istekliye ait olup, teklif edilecek fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Birim Fiyat Tarifleri’nde yer alan İSG-1, İSG-2 ve İSG-3 iş kalemlerinin “Birim fiyata dahil olan masraflar” başlıkları altında “6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile ilgili yönetmelikler ve mevzuat gereği tarafından yapılması gereken tüm iş ve işlemler ile bu mevzuatlar doğrultusunda hazırlanan teknik şartnamenin ilgili maddelerinde belirtilen, kendisi ile ilgili görevleri yerine getirmekten sorumlu, uygun sınıfta belgeye sahip İş Güvenliği Uzmanının temini, iş başında bulundurulması, maaşı, sigortası, sosyal hak ve giderleri, yol masrafları, işin yapılması için gerekli her türlü alet, ekipman, kırtasiye ve elektronik cihaz v.b masraflar, yüklenici karı ve genel masraflar.” düzenlemesi,

“Ödeme” başlıkları altında “Poz No İSG - 1 deki “İş Güvenliği Uzmanı Dakika Ücreti” Dakika birim fiyatı üzerinden yapılır. …

Poz No İSG - 2 deki " İşyeri Hekimi Dakika Ücreti " Dakika birim fiyatı üzerinden yapılır.

…

Poz No İSG - 3 deki " Diğer Sağlık Personeli Dakika ücreti" Dakika birim fiyatı üzerinden yapılır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İdarenin Sorumlulukları” başlıklı 4’üncü maddesinde

“4.7. Yüklenici tarafından işyerlerinde görevlendirilen İSG profesyonelleri yatma ve yemek ihtiyaçları için müsait olması şartı ile İdarenin sosyal tesisler ve tabldotundan ücreti mukabilinde faydalanabilirler.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Yüklenici personelinin çalışma süreleri ve şartları” başlıklı 6’ncı maddesinde “6.3 Yüklenici, İdarenin işyerlerine atayacağı İş Güvenliği Uzmanları, İşyeri Hekimleri ve Diğer Sağlık Personellerini arazide çalışmaya engel durumu olmayanlar arasından seçecektir. Görevlendirdiği İSG profesyonellerinin çalışma süresince yapacağı yol, barınma, yemek vb. gibi tüm masrafları ve işyerinde ilgili kanun ve yönetmelikler kapsamında yapılması gerekli masraflarını karşılayacaktır. İdare, ihale sonucu teklif edilen dakika ücreti dışında herhangi bir nam ve ad altında ödeme yapmayacaktır. İş Güvenliği Uzmanı, İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personeli için işinin gereği mesai saatleri dışında işyerinde çalışması durumunda İdareden ek ücret talep edilmeyecektir. …

6.5 İş Güvenliği Uzmanları, İşyeri Hekimleri ve Diğer Sağlık Personelleri Resmi ve Dini Bayram tatillerinde çalışmayacaktır. Aylık ziyaret programı hazırlanırken bu husussa dikkat edilecektir. Resmi ve Dini Bayramlardan dolayı yapılan eksik çalışma süreleri bir sonraki aya devredilmeyecektir. Ödemeler aylık puantaj sürelerine göre yapılacaktır.

6.6 İş Güvenliği Uzmanı, İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin aylık toplam çalışılması gereken saatin üzerinde, kendi iradesiyle çalışması halinde OSGB tarafından İdaremizden herhangi bir ücret talep edilemez. Aylık toplam saatten eksik çalışmalarda ise eksik çalışılan saatler için eksik ödeme yapılacak ve teknik şartnamenin 7.4. maddesindeki cezai hükümler uygulanacaktır. Aylık yapılan eksik çalışma saatinden doğabilecek hukuki sorumluluk Yükleniciye ait olacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli ise aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

İş Güvenliği Uzmanlığı Dakika Ücreti

dakika

350.000

2

İşyeri Hekimi Dakika Ücreti

dakika

75.000

3

Diğer Sağlık Personeli Dakika Ücreti

dakika

140.000

4

Patlamadan Koruma Dokümanı Hazırlama/ Hazırlattırma Ücreti

adet

10

5

A Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

10

6

B Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

185

7

C Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

60

8

D Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

109

9

E Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

70

10

F Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

13

11

G Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

47

12

H Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

332

13

I Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

75

14

İ Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

20

15

J Grubu Sağlık Tetkiklerine ait Ücret

kişi

11

16

Aşı Temini ve Uygulamasına Ait Ücret (Tetanos)

kişi

931

17

Kişisel Maruziyet Titreşim (El-Kol) Ölçüm Ücreti

adet

10

18

Kişisel Maruziyet Titreşim (Tüm Vücut) Ölçüm Ücreti

adet

10

19

Kişisel Maruziyet Gürültü Ölçüm Ücreti

adet

10

20

Ortam Gürültü Ölçüm Ücreti

adet

10

21

Ortam Toz Ölçüm Ücreti

adet

11

22

Ortam Aydınlatma Ölçüm Ücreti

adet

14

23

Ortam Termal Konfor (Sıcaklık, Nem, Hava Akım Hızı) Ölçümleri Ücreti

adet

10

24

Ortam Gaz ve Buhar Ölçüm Ücreti

adet

8

25

Sertifikalı İlkyardım Eğitim Ücreti

kişi

50

26

Yüksekte Çalışma Eğitimi Verme/Verdirtme ve Kurs Bitirme belge Ücreti

adet

30

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Başvuruya konu ihalenin Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmet Alımı” işi olduğu, bahse konu ihalenin 15.12.2023 tarihinde açık ihale usulü ile e-teklif alınarak gerçekleştirildiği, ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği, 27.12.2023 tarihli 1 nolu ihale komisyonu kararı ile Asil Ortak Sağlık Güvenlik Birimi A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, başvuru sahibi Ege Gökmen İnşaat Araç Kiralama Ortak Sağlık Güvenlik Birimi İş Sağ. ve Güv. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,

Bunun akabinde, söz konusu komisyon kararına yönelik olarak başvuru sahibi Ege Gökmen İnşaat Araç Kiralama Ortak Sağlık Güvenlik Birimi İş Sağ. ve Güv. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 15.01.2024 tarihli dilekçe ile Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, Kurul tarafından 07.02.2024 tarihli ve 2024/UH.I-236 sayılı kararın alındığı, söz konusu kararda “…aşırı düşük teklif sorgulamasına konu edilen iş kalemlerinin hangi maliyet bileşenlerine ilişkin açıklama istenildiğinin isteklileri tereddüde düşürmeyecek şekilde aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında somut ve net bir şekilde ifade edilerek yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği, idare tarafından 07.02.2024 tarihli 2024/UH.I-236 sayılı Kurul kararı gereklerinin yerine getirilmesini teminen sınır değerin altındaki geçerli teklif sahibi istekli Asil Ortak Sağlık Güvenlik Birimi A.Ş.ye “Aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı ve ekinde yer alan açıklama istenilen iş kalemleri ve maliyet giderleri listesi ile yol giderine ilişkin tablonun 20.02.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderildiği, bahse konu yazıda önemli teklif bileşenlerinin “…

İş Kalemi No

İş Kalemi Tanımı

Birimi

Miktarı

İSG-1

İş Güvenliği Uzmanlığı Dakika Ücreti

Dakika

350.000,00

Açıklama İstenilen Maliyet Giderleri:

a-) Personel Maaşı

b-) Yemek Gideri

c-) Yol Gideri (Uzmanın ayda kaç gün hangi işyerine gideceği ekteki tabloda belirtilmiş olup, personelin işyerlerine ulaşımına ilişkin açıklama yapılacaktır)

d-) Kırtasiye ve Eğitim Giderleri ( 2 Top kağıt, 10 adet Telli Dosya, 10 adet Kalem, 1 adet laptop)

e-) Sözleşme Giderleri (KİK Payı, Damga Vergisi, Karar Pulu)

İş Kalemi No

İş Kalemi Tanımı

Birimi

Miktarı

İSG-2

İşyeri Hekimi Dakika Ücreti

Dakika

75.000,00

Açıklama İstenilen Maliyet Giderleri:

a-) Personel Maaşı

b-) Yemek Gideri

c-) Yol Gideri (Hekimin ayda kaç gün hangi işyerine gideceği ekteki tabloda belirtilmiş olup, personelin işyerlerine ulaşımına ilişkin açıklama yapılacaktır)

d-) Kırtasiye ve Eğitim Giderleri (2 Top kağıt, 10 adet Telli Dosya, 10 adet Kalem, 1 adet laptop)

e-) Sağlık Ekipmanı (2 Adet GLİKOMETRİ şeker ölçüm aleti, 2 Adet Tansiyon Ölçüm aleti)

f-) Sözleşme Giderleri (KİK Payı, Damga Vergisi, Karar Pulu)

İş Kalemi No

İş Kalemi Tanımı

Birimi

Miktarı

İSG-3

Diğer Sağlık Personeli Dakika Ücreti

Dakika

140.000,00

Açıklama İstenilen Maliyet Giderleri:

a-) Personel Maaşı

b-) Yemek Gideri

c-) Yol Gideri (Sağlık personelinin ayda kaç gün hangi işyerine gideceği ekteki tabloda belirtilmiş olup, personelin işyerlerine ulaşımına ilişkin açıklama yapılacaktır)

d-) Kırtasiye ve Eğitim Giderleri ( 2 Top kağıt, 10 adet Telli Dosya, 10 adet Kalem, 1 adet laptop)

e-) Sözleşme Giderleri (KİK Payı, Damga Vergisi, Karar Pulu)

şeklinde belirlendiği tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından 26.02.2024 tarihinde aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulduğu, 28.02.2024 tarihli 2 nolu ihale komisyonu kararı ile Asil Ortak Sağlık Güvenlik Birimi A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, başvuru sahibi Ege Gökmen İnşaat Araç Kiralama Ortak Sağlık Güvenlik Birimi İş Sağ. ve Güv. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; inceleme konusu hizmet alımı ihalesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olmak üzere, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği, isteklilerin önemli teklif bileşenleri dışında kalan bileşenler için açıklama sunma zorunluluğunun bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda incelemeye konu ihalede önemli teklif bileşeni olarak belirlenen maliyet bileşenleri dikkate alınarak başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde aşağıda yer verilen hukuki değerlendirmeler yapılmıştır.

İdare tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen istekliye tebliğ edilen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında “İSG-1 İş Güvenliği Uzmanlığı Dakika Ücreti, İSG-3 Diğer Sağlık Personeli Dakika Ücreti, İSG-2 İşyeri Hekimi Dakika Ücreti” ifadelerinin yer aldığı, aktarılan aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısına konu iş kalemlerinde (İSG-1, İSG-2 ve İSG-3) yer alan “personel maaşı”nın önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, ihale dokümanında personele ödenecek ücret konusunda herhangi bir sınırlama yapılmadığı, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, personel girdilerinin ihale tarihinde geçerli olan asgari ücrete göre ve KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak belirlenmesinin ihale mevzuatına uygun olduğu, ancak aşırı düşük sorgulama yazısına konu edilen iş kalemlerinde ücretlerin dakika cinsinden belirlendiği, “İSG-1 İş Güvenliği Uzmanlığı Dakika Ücreti” iş kaleminin dakika cinsinden miktarının 350.000,00, “İSG-2 İşyeri Hekimi Dakika Ücreti” iş kaleminin dakika cinsinden miktarının 75.000,00, “İSG-3 Diğer Sağlık Personeli Dakika Ücreti” iş kaleminin dakika cinsinden miktarının 140.000,00 olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında dakika ücreti konusunda herhangi bir açıklama yapılmadığı, açıklama istenen iş kalemlerinin her biri için tek personel öngörülerek ihale tarihinde geçerli olan aylık asgari ücrete göre KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden iş süresince toplam maaş giderinin hesaplandığı, dakika cinsinden belirlenen ücretler için kaç personel çalışacağının idarede yapılacak çalışma saatleri (günlük, haftalık, aylık) hesaplanarak belirlenmesi gerektiği, bu yönüyle söz konusu açıklamanın uygun olmadığı, zira ihale konusu işte çalışılacak süreler (günlük, haftalık, aylık) dikkate alınmaksızın İş Kanunu çerçevesinde belirlenen azami normal çalışma süreleri (günlük, haftalık, aylık) dikkate alındığında bile örneğin “İSG-1 İş Güvenliği Uzmanlığı Dakika Ücreti” iş kalemi için belirlenen 350.000,00 dakikanın tek personel ile gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu,

Aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısına konu iş kalemlerinde (İSG-1, İSG-2 ve İSG-3) yer alan “yemek” giderinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında yemek giderinin KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden günlük 50,00 TL öngörülerek açıklandığı, işçilik maliyet dışında ayrıca önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “yemek” gideri için belgeye dayalı açıklama yapılmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde teklif bedeli aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin açıklamalarını hangi kural ve yöntemlere göre yapması gerektiğine ilişkin düzenlemelere yer verildiği, dolayısıyla anılan Tebliğ maddesinde yer almayan bu açıklama yönteminin mevzuata uygun bir açıklama olarak kabul edilemeyeceği, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

İdarece aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısına konu iş kalemlerinde (İSG-1, İSG-2 ve İSG-3) önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “-Yol Gideri (Hekimin ayda kaç gün hangi işyerine gideceği ekteki tabloda belirtilmiş olup, personelin işyerlerine ulaşımına ilişkin açıklama yapılacaktır)

- Kırtasiye ve Eğitim Giderleri (2 Top kağıt, 10 adet Telli Dosya, 10 adet Kalem, 1 adet laptop)

- Sağlık Ekipmanı (2 Adet GLİKOMETRİ şeker ölçüm aleti, 2 Adet Tansiyon Ölçüm aleti)” giderlerine ilişkin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından fiyat tekliflerinin sunulduğu, önemli teklif bileşeni olarak belirlenen söz konusu giderler için ayrı ayrı fiyat tekliflerinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifleri incelendiğinde fiyat teklifinin açıklama istenilen maliyet kalemlerini karşıladığı, fiyat tekliflerini düzenleyen firmaların unvanları dikkate alındığında fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alındığı, fiyat tekliflerinin üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak içindeki tarih, sayı bilgilerinin doldurulduğu ve meslek mensubu ile tedarikçi firma tarafından imzalanıp kaşelendiği, fiyat tekliflerinin her birinin ekinde meslek mensubu ve tedarikçi firma tarafından kaşelenip imzalanmış EK-O.6 satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, EK-O.6 satış tutarı tespit tutanaklarında birim fiyatı karşılayan fatura bilgilerinin girildiği, fiyat tekliflerinde yer alan tarih ve sayı bilgileri ile fiyat tekliflerine konu mal ve hizmete ilişkin bilgilerin EK-O.6 satış tutarı tespit tutanakları ile uyumlu olduğu, fiyat teklifleri üzerinde yer alan birim fiyatların ilgili tutanaklarda yer alan tablolarla uyumlu olduğu, öte yandan her ne kadar başvuru sahibi tarafından “kaşeleme işlemini yapan meslek mensubu hakkında onay tarihi itibarıyla geçici olarak meslekten uzaklaştırma kararı bulunduğundan anılan onay işleminin usulüne uygun olmadığı” iddiasında bulunulsa da anılan istekli tarafından 4 ayrı fiyat teklifi ve eki EK-O.6 satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, söz konusu fiyat tekliflerinin 4 ayrı meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı ve sunulan fiyat teklifleri ile eki EK-O.6 satış tutarı tespit tutanaklarının usulüne uygun düzenlendiği dikkate alındığında başvuru sahibinin söz konusu iddiası çerçevesinde ayrıca bir değerlendirme yapılmasına gerek olmadığı,

İdarece aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısına konu iş kalemlerinde (İSG-1, İSG-2 ve İSG-3) önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Sözleşme Giderleri (KİK Payı, Damga Vergisi, Karar Pulu)” giderlerine ilişkin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği alanında düzenlenen sözleşmelerin damga vergisinden muaf olduğu belirtilerek İSG-1, İSG-2 ve İSG-3 iş kalemleri için KİK payı gideri ve ihale kararı damga vergisi giderleri için açıklama yapıldığı, ayrıca anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında “0 TL” öngörülen bir iş kaleminin bulunmadığı, bu itibarla başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmayan Asil Ortak Sağlık Güvenlik Birimi A.Ş.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.