KİK Kararı: 2024/UH.I-1741 (25 Aralık 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/049
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 25.12.2024
Karar No : 2024/UH.I-1741
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Dirui Rna Laboratuar Sistemleri ve Sağlık Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/945797 İhale Kayıt Numaralı “Puan Karşılığı Biyokimya Grubu Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 05.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Puan Karşılığı Biyokimya Grubu Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dirui Rna Laboratuar Sistemleri ve Sağlık Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin 20.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.12.2024 tarih ve 173046 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1629 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 14’üncü kısmında Mikromed Tıb. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Bt Tıbbi Ürün. ve Vet. Zir. Mal. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

- İdarece belirlenen önemli teklif bileşenlerine ilişkin açıklama yapılmadığı,

- Açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yapılan ve 15.06.2024 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikler dikkate alınmaksızın yapıldığı,

- Açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1 ile 79.2.2.7’nci maddelerine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ...” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

...

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: PUAN KARŞILIĞI BİYOKİMYA GRUBU LABORATUVAR CİHAZLARI HİZMET ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

e) Miktarı:

22 KISIM-Toplam 2.724.205.236,74 puan- PUAN KARŞILIĞI BİYOKİMYA GRUBU LABORATUVAR CİHAZLARI HİZMETİ

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Antalya İl Sağlık Müdürlüğüne Bağlı Sağlık Tesisleri ve Bu Tesislere Bağlı Ek Hizmet Binaları” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Antalya İl Sağlık Müdürlüğü tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle 05.09.2024 tarihinde gerçekleştirilen “Puan Karşılığı Biyokimya Grubu Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalenin 22 kısımdan oluştuğu, 11.11.2024 tarihli İhale Komisyonu Kararı ile ihalenin başvuruya konu 14’üncü kısmının Mikromed Tıb. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, anılan karar ile başvuru sahibi Dirui Rna Lab. Sis. ve Sağ. Ürün. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığı,

06.12.202 tarihinde Düzeltici İhale Komisyonu Kararı alındığı, söz konusu karar ile ihalenin Mikromed Tıb. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Dirui Rna Lab. Sis. ve Sağ. Ürün. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, Bt Tıbbi Ürün. ve Vet. Zir. Mal. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.nin ise değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Aktarılan mevzuat düzenlemelerinden aşırı düşük teklif açıklaması istenilen ihalelerde ihale komisyonu tarafından sınır değerin hesaplanacağı, sınır değerin altında olduğu tespit edilen teklif sahiplerinden yazılı olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenileceği, aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde yapılacak açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin belirtilmesinin zorunlu olduğu, isteklilerin tekliflerini Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde belirtilen yöntemlerle açıklaması gerektiği, idarece verilen sürede açıklama sunmayan istekliler ve açıklamaları yeterli bulunmayan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği, Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer verilen usule uygun açıklama yapan isteklilerin tekliflerinin geçerli kabul edileceği anlaşılmıştır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin aktarılan düzenlemelerinden ihale komisyonunca belirlenecek olan sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenileceği, ihalenin açıklaması yeterli bulunan en düşük teklif sahibi istekli üzerinde bırakılacağı anlaşılmıştır.

İhalenin başvuruya konu kısmına ilişkin yapılan incelemede, idare tarafından teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerden 07.10.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazılarla aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği,

Söz konusu yazıda ve ekinde “…teklif değerlendirmeye esas olmak üzere,

•Kit maliyeti

•Cihaz maliyeti

•Sarf maliyeti

•Bakım onarım maliyeti gibi bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak sunmanız gerekmektedir…” ifadelerinin yer aldığı görülmüştür.

Yukarıda yer verilen ilgili mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanı düzenlemelerinden, sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenileceği ve sınır değerin altında teklif veren isteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirildikten sonra ihalenin sonuçlandırılacağına ilişkin düzenleme yapılan şikâyete konu hizmet alımı ihalesinde, idare tarafından sınır değerin hesaplanacağı, idare tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunan isteklilere gönderilecek aşırı düşük teklif açıklama yazısında, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olmak üzere, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği anlaşılmaktadır.

EKAP üzerinden gönderilen 07.10.2024 tarihli ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazıda “…teklif değerlendirmeye esas olmak üzere,

•Kit maliyeti

•Cihaz maliyeti

•Sarf maliyeti

•Bakım onarım maliyeti gibi bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak sunmanız gerekmektedir…” ifadelerine yer verildiği, ihale dokümanı düzenlemelerinden ihalenin başvuruya konu 14’üncü kısmında kit maliyeti, cihaz maliyeti, sarf maliyeti ile bakım onarım maliyeti dışında farklı maliyet kalemlerinin de bulunduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla söz konusu yazıda yer alan “gibi” ifadesinin belirsizlik oluşturduğu, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin muğlak bir şekilde belirlendiği, bahse konu aşırı düşük teklif sorgulama yazısının bu haliyle, aşırı düşük teklif açıklamasının hazırlanmasını, değerlendirilmesini ve incelenmesini mümkün kılacak nitelikte olmadığı, anılan nedenlerle aşırı düşük teklif sorgulama yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşeni veya bileşenlerinin isteklileri tereddüte düşürmeyecek şekilde belirtilmesi suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Dolayısıyla ihale komisyonu tarafından bahse konu ihalede önemli teklif bileşenleri ayrıntılı ve net bir şekilde belirlenerek, ihalenin başvuruya konu 14’üncü kısmı için teklifi sınır değerin altında olan geçerli teklif sahibi isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 14'üncü kısmı için önemli teklif bileşenleri ayrıntılı ve net bir şekilde belirlenerek teklifi sınır değerin altında olan geçerli teklif sahibi isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ancak, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İnceleme konusu ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve 22 kısımdan oluştuğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin toplam 2.147.194.059,36 TL olduğu, ihalenin itirazen şikâyete konu 14’üncü kısmına ilişkin yaklaşık maliyet (54.343.674,22 TL) dikkate alındığında, ilgili kısma ilişkin başvuru bedelinin 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca 118.286,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından yatırılan başvuru bedelinin 157.733,00 TL olduğu göz önünde bulundurulduğunda, fazla yatırılan 39.447,00 TL başvuru bedelinin, başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.