KİK Kararı: 2024/UH.I-1621 (11 Aralık 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/047
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 11.12.2024
Karar No : 2024/UH.I-1621
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İsa Araç Kiralama Hizmetleri Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketi (Türasaş) Eskişehir Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1325456 İhale Kayıt Numaralı “Türasaş Eskişehir Bölge Müdürlüğü 2025 Yılı 12 Aylık İaşe Birimi Yemek Pişirme ve Servis Hizmeti İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketi (Türasaş) Eskişehir Bölge Müdürlüğü tarafından 07.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Türasaş Eskişehir Bölge Müdürlüğü 2025 Yılı 12 Aylık İaşe Birimi Yemek Pişirme ve Servis Hizmeti İşi” ihalesine ilişkin olarak İsa Araç Kiralama Hizmetleri Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 01.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.11.2024 tarih ve 171507 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.11.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1444 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin 4.6, 4.7 ve 7.1’inci maddeleri incelendiğinde, sıcak ve soğuk su, buhar, elektrik vb. giderlerin idare tarafından, ancak üçüncü şahıslara yemek verilmesi durumunda anılan giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, üçüncü şahıslara verilecek yemek hizmetine ilişkin sıcak su, elektrik, buhar vb. kesintilerinin nasıl ve hangi yöntemle yapılacağı, süzme sayaç mı takılacağı vb. konularında herhangi bir ibarenin bulunmadığı, işin süresi göz önüne alındığında anılan giderlerin bu mahiyetteki bir hizmette önemli maliyet bileşeni olarak değerlendirilmesi gerektiği, söz konusu durumun sağlıklı teklif verilmesine engel olduğu, öte yandan üçüncü şahıslara yemek verilebilecek mahaldeki (memur kafeteryası) sayaçların sadece söz konusu mekana bağlı olup olmayacağı konusunda da herhangi bir ibarenin bulunmadığı, ayrıca söz konusu mahalde azami kaç kişilik yemek verilebileceği, ortalama aylık kaç m³ su gideri ve kaç kilowatt elektrik tüketimi olacağı hususlarının belirtilmediği, yine Teknik Şartname’nin 7.1’inci maddesi incelendiğinde, doğalgaz tüketim bedelinin hakedişten kesilmek suretiyle yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, ancak aylık ortalama ne kadar doğalgaz tüketimi olacağına ilişkin bir bilgiye yer verilmediği, işin süresi, büyüklüğü ve ülke enflasyon koşulları göz önünde bulundurulduğunda söz konusu giderin muallak olduğu ve sağlıklı teklif hazırlanmasına engel teşkil ettiği,

2. Teknik Şartname’nin 7.10’uncu maddesinde, temizlik ve ilaçlama hizmetinin ortalama kaç m² lik bir alanda gerçekleştirileceğinin belirtilmediği, temizlik ve ilaçlama sıklığı göz önünde bulundurulduğunda temizlik ve ilaçlama giderlerinin önemli bir maliyet kalemi olduğu, ancak ortalama ne kadarlık bir alanda bu hizmetlerin yerine getirileceği belirtilmediğinden söz konusu düzenlemenin sağlıklı teklif hazırlanmasına engel olduğu,

3. Teknik Şartname’nin 6.3’üncü maddesinde yer alan “…bir takvim yılında 6 iş gününe kadar ücretli mazeret izni kullanmasına…” ve “Yüklenici firma personelinin ücretsiz izin hakkı en fazla 10 gün olup…” düzenlemelerinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun 74, 104 ve Ek-2 maddelerine aykırı olduğu,

4. Teknik Şartname EK-2’de “Kişi Başına Verilecek Gıda Maddeleri Miktarını Gösterir Cetvel”in yer aldığı, ancak söz konusu cetvel incelendiğinde yemekleri oluşturan malzemelerin çiğ girdi miktarlarına yer verilmediği, bütün yemek menülerinde çiğ girdi miktarlarına somut olarak yer verilerek hatalı teklif verilmesinin, sözleşmenin uygulanması aşamasında doğabilecek husumetlerin veya keyfi davranışların önüne geçileceği,

5. Sözleşme Tasarısı’nın “Özel Aykırılık Halleri” başlığı altında “Yüklenicinin, çalıştırdığı personelin ücretleri ile sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primlerini tam, zamanında ve düzenli olarak yatırmaması veya uygulamada çalışanlara bordrolarında yer alan net ücretlerinden daha az ücret ödendiğinin tespit edilmesi; yüklenicinin, çalıştırdığı personelden kesilen icra, nafaka vb. bedelleri karşı tarafa zamanında ödememesi sonucunda çalışanların faiz ödemesi, ceza alması vb. durumların meydana gelmesi” durumunda binde 5 oranında ceza kesileceği yönünde düzenleme yapıldığı, ancak çalıştırılan personelin ücreti zamanında yatırılmadığında. yatırılmayan her bir personel ve her bir gün için mi ceza kesileceği, yoksa kişi sayısı ve süreden bağımsız olarak sadece sözleşme bedelinin binde beşi kadar mı ceza kesileceğinin belirsiz olduğu, söz konusu madde düzenlemesinin belirsizliklerden ve keyfiyetten uzak, açık ve anlaşılır olması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü 2025 yılı 12 aylık İaşe Birimi Yemek Pişirme ve Servis Hizmeti İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu: 242201

e) Miktarı:

01.01.2025 - 31.12.2025 tarihleri arası, 12 ay süreli, 200.000 tabldot, malzeme dahil yemek pişirme ve servis hizmet işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’inci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini görmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini görmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.

TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Konu ihale ile ilgili 250.687 no'lu teknik şartnamede TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü tarafından bedelsiz olarak karşılanacağı belirtilenler dışında yemek hazırlanması, pişirilmesi ve dağıtılması için gerekli olan her türlü gıda malzemesi; TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü tarafından verilecekler dışındaki malzeme ve ekipman; temizlik için gerekecek her türlü temizlik malzemesi, alet, ekipman vb.; TÜRASAŞ Eskişehir Bölge Müdürlüğü tarafından Yükleniciye zimmetle verilen malzemelerin bakım-tamir giderleri, her türlü işçilik ve personel giderleri (250.687 no'lu teknik şartnamede belirtilen oranlarla personele ödenecek asgari ücret ile tüm personele aylık 26 gün üzerinden, günlük brüt 45,32 TL/gün birim fiyattan yol ücreti dahil), iş sağlığı ve güvenliği malzemeleri, koruyucu güvenlik malzemeleri, ilaçlama gideri, eğitim gideri, sigorta bedeli ve 250.687 no'lu teknik şartnamede yazılı diğer giderler teklif fiyatına dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta prim oranı % 2,25'tir.”düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin yapılması” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.6) Yüklenici İDARE’nin talep etmesi halinde memur kafeteryasında memur personele de teknik şartnameye uygun olarak, belirtilen gramaj ve özellikte yemek hizmeti verecek olup gerekli malzemeleri (masa örtüsü, yağdanlık vb.) temin etmekle yükümlüdür.

4.7) Talep olması halinde Yüklenici İDARE’de görevli 3. şahıslara da yemek verebilecektir. Bu yemeklerin bedelleri yararlananlar tarafından ödenecek olup yemek fiyatı yüklenici tarafından belirlenecektir. İDARE’de görevli olmayan kişilere de yemek verilmesi, İDARE’ den onay alındıktan sonra sadece memur kafeteryasında verilebilecektir. Bu şekilde verilen yemekler yüklenici tarafından Kontrol Teşkilatına yazılı şekilde adet olarak verilecek olup sıcak su, elektrik vb. giderler yüklenicinin hak edişinden kesilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Tarafların yükümlülükleri” başlıklı 7’inci maddesinde “7.1) Sıcak ve soğuk su, buhar, elektrik İDARE tarafından bedelsiz karşılanacaktır.(4.7. madde de söz edilen üçüncü şahıslar hariç) Su, elektrik ve ısıtma arızalan İDARE tarafından yapılacaktır. Doğalgaz yasal aboneliği İDARE tarafından sağlanacak olup yüklenici firmanın aylık doğalgaz tüketim faturası, yüklenicinin aylık hak edişinden kesilmek suretiyle İDARE tarafından ödenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemeleri incelendiğinde; ihale konusu işte talep olması halinde üçüncü şahıslara idareden onay alındıktan sonra sadece memur kafeteryasında yemek verilebileceği, bu yemeklerin bedelleri yararlananlar tarafından ödenecek olup yemek fiyatının yüklenici tarafından belirleneceği, diğer taraftan ihale konusu işte sıcak ve soğuk su, buhar, ve elektrik giderlerinin idare tarafından, üçüncü şahıslara yemek verilmesi durumunda anılan giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı, bu çerçevede üçüncü şahıslara yemek verilmesi durumunda başvuru sahibi tarafından iddiaya konu edilen sıcak ve soğuk su, buhar, ve elektrik giderlerinin muhtemel bir duruma ilişkin olduğu, dolayısıyla muhtemel bir duruma ilişkin oluşabilecek giderlerin dokümanda net olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, ayrıca birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen işlerde Kanunda belirlenen oran dahilinde iş artışı ve iş eksilişi yapılabileceği hususları dikkate alındığında söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuruya konu ihalenin malzemeli yemek alımı ihalesi olduğu dikkate alındığında ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşullar gibi unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi ve öngörülemeyen giderler için de ayrıca genel giderler kapsamında bir maliyet öngörmesi gerekmektedir.

İdari Şartname’nin 12’nci maddesinde yer alan düzenleme ile hizmetin gerçekleştirileceği yerin görülmesine imkân verilmiş olduğundan, ihaleye teklif veren firmalarca idare ve kendi mutfağında kurulu tesisat ve mevcut makine ekipmanın incelenerek hizmetin yerine getirilebilmesi için sarf edilecek doğalgaz miktarına ilişkin öngörüde bulunulması ve buna göre teklif verilmesi gerektiği, bu nedenle başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Tarafların yükümlülükleri” başlıklı 7’inci maddesinde “7.8) Yüklenici kullandığı tüm mekan ve çevresinin temizliğini yapacaktır. Mutfakta ve hazırlama bölümlerinde hijyen kurallarını sağlamak ve uymak zorundadır. Yüklenici mutfak bölümlerini her gün yıkayarak temizleyecektir. Yemekhane bölümlerini her yemekten sonra süpürüp akabinde paspas yaparak temizleyecektir. Ayrıca tüm yemekhaneler 15 günde bir yıkanarak temizlenecektir. Bulaşıklarda TSE belgesi olan bulaşık deterjanı kullanılacaktır. Bulaşıklar her yemek servisi sonrası yıkanacak, kirli malzeme bırakılmayacaktır.

…

7.10) Yüklenici yemekhaneler ile mutfak ve depoları her türlü böcek ve haşereden arındırmak için 15 günde 1 defa ilaçlama yapacaktır. İlaçlama Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğe uygun olarak gerçekleştirilecektir. Yüklenici ilaçlama sonrası ilaçlama alanını ve ilaç uygulama raporunu içeren belgeleri İDARE’ ye teslim edecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı incelendiğinde, ihale konusu işte temizlik ve ilaçlama işinin maliyetlerinin teklif fiyata dahil olduğu anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 12’nci maddesi gereğince işin yapılacağı yerin ve çevresinin gezilmesi, incelenmesi ve bu kapsamda teklif hazırlanması için gerekli olabilecek tüm bilgilerin temin edilmesinin isteklinin sorumluluğunda olduğu, yine isteklilerin işin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile gerekli hususlarda maliyet bakımından bilgi edinmiş olduğunun sayılacağının anlaşıldığı, idarece Teknik Şartname’de 15 günde 1 kez ilaçlama yapılacağı, yüklenicinin kullandığı tüm mekan ve çevresinin temizliğini yapacağı, yüklenici tarafından mutfak bölümlerinin her gün yıkanarak temizleneceği, yemekhane bölümlerinin her yemekten sonra süpürülüp akabinde paspas yapılacağı, ayrıca tüm yemekhanelerin 15 günde bir yıkanarak temizleneceği hususlarının ifade edildiği, ilaçlanacak ve temizlenecek alanın büyüklüğüne ilişkin bilgilerin ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve tecrübe sahibi olması beklenen istekliler tarafından göz önünde bulundurularak maliyet hesaplamalarına dahil edilebileceği ve söz konusu giderin öğün maliyetine dahil edilmek suretiyle teklif birim fiyatlarını oluşturabileceği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Analık halinde çalışma ve süt izni” başlıklı 74’üncü maddesinde “Kadın işçilerin doğumdan önce sekiz ve doğumdan sonra sekiz hafta olmak üzere toplam onaltı haftalık süre için çalıştırılmamaları esastır. Çoğul gebelik halinde doğumdan önce çalıştırılmayacak sekiz haftalık süreye iki hafta süre eklenir. Ancak, sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadın işçi isterse doğumdan önceki üç haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda, kadın işçinin çalıştığı süreler doğum sonrası sürelere eklenir. Kadın işçinin erken doğum yapması halinde ise doğumdan önce kullanamadığı çalıştırılmayacak süreler, doğum sonrası sürelere eklenmek suretiyle kullandırılır. Doğumda veya doğum sonrasında annenin ölümü hâlinde, doğum sonrası kullanılamayan süreler babaya kullandırılır. Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya evlat edinene çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren sekiz hafta analık hâli izni kullandırılır.

Birinci fıkra uyarınca kullanılan doğum sonrası analık hâli izninin bitiminden itibaren çocuğunun bakımı ve yetiştirilmesi amacıyla ve çocuğun hayatta olması kaydıyla kadın işçi ile üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçilere istekleri hâlinde birinci doğumda altmış gün, ikinci doğumda yüz yirmi gün, sonraki doğumlarda ise yüz seksen gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin verilir. Çoğul doğum hâlinde bu sürelere otuzar gün eklenir. Çocuğun engelli doğması hâlinde bu süre üç yüz altmış gün olarak uygulanır. Bu fıkra hükümlerinden yararlanılan süre içerisinde süt iznine ilişkin hükümler uygulanmaz.

Yukarıda öngörülen süreler işçinin sağlık durumuna ve işin özelliğine göre doğumdan önce ve sonra gerekirse artırılabilir. Bu süreler hekim raporu ile belirtilir.

Hamilelik süresince kadın işçiye periyodik kontroller için ücretli izin verilir.

Hekim raporu ile gerekli görüldüğü takdirde, hamile kadın işçi sağlığına uygun daha hafif işlerde çalıştırılır. Bu halde işçinin ücretinde bir indirim yapılmaz.

İsteği halinde kadın işçiye, onaltı haftalık sürenin tamamlanmasından veya çoğul gebelik halinde onsekiz haftalık süreden sonra altı aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu izin, üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinme hâlinde eşlerden birine veya evlat edinene verilir. Bu süre, yıllık ücretli izin hakkının hesabında dikkate alınmaz.

Kadın işçilere bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam birbuçuk saat süt izni verilir. Bu sürenin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kulllanılacağını işçi kendisi belirler. Bu süre günlük çalışma süresinden sayılır.

Bu madde hükümleri iş sözleşmesi ile çalışan ve bu Kanunun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçi için uygulanır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Mazeret izni” başlıklı Ek 2’nci maddesinde “İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi ya da ana veya babasının, eşinin, kardeşinin, çocuğunun ölümü hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde ise beş gün ücretli izin verilir.

İşçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İşin Düzenlenmesine İlişkin Hükümlere Aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde “…74 üncü maddesindeki hükme aykırı olarak doğumdan önceki ve sonraki sürelerde gebe veya doğum yapmış kadınları çalıştıran veya ücretsiz izin vermeyen … belirtilen yönetmelik hükümlerine uymayan işveren veya işveren vekiline binikiyüz Türk Lirası idari para cezası verilir…” hükmü,

Teknik Şartname’nin “Yüklenici çalışanları ile ilgili şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde “…6.3) Yüklenicinin çalıştıracağı personelin haftalık çalışma süresi 45 saat olup yemek üretim durumuna göre günlük çalışma saatleri İDARE tarafından değiştirilebilecektir. Yüklenicinin, iş kanunun emredici hükümleri saklı kalmak kaydıyla İDARE tesislerinde çalıştırdığı personelin, en az yarım günlük dilimler halinde kullanılmak üzere, bir takvim yılında 6 iş gününe kadar ücretli mazeret izni kullanmasına, çalışanın geçerli mazereti ibraz etmesi ve İDARE’nin kabul etmesi durumunda, izin kullandırmaya İDARE yetkilidir. Yüklenici, çalışanlarına kullandıracağı tüm izinleri İDARE’nin uygun bulduğu ve onayladığı şekilde kullandıracaktır. Yüklenici çalışanlarının ücretli izin harici 3 günden fazla işe gelemeyeceğini belgelemesi veya zaruret halinde gelmemesi durumunda asıl çalışan işe dönene kadar, yüklenici geçici işçi almakla yükümlüdür, iş kanununun emredici hükümleri saklı kalmak kaydıyla Yüklenici firma personelinin ücretsiz izin hakkı en fazla 10 gün olup personelin yazılı talepleri doğrultusunda, İDARE’ nin onayı ile kullandırılabilecektir. Kamu Kuramlarında idari tatil ilan edilmesi durumunda yüklenici firma personeli de idari izinli sayılır. Yol ücreti 26 gün üzerinden hesaplanacak olup fiili çalışılan günlerde yol ücreti verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Teknik Şartname maddesinde ihale konusu işte çalıştırılacak personelin genel anlamda ücretli mazeret ve ücretsiz izin haklarının düzenlenerek 4857 sayılı İş Kanunu’nun emredici hükümlerinin saklı olduğunun vurgulandığı, zira İş Kanunu’nda gerek mazeret, gerek ücretsiz izin tür ve sürelerinin farklılık arz ettiği, dolayısıyla iddia konusu düzenlemenin sözleşmenin uygulanması aşamasında hizmetin ifasının eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesini teminen idare tarafından konulan bir düzenleme olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

…

79.2.6 Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir...” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından iddia konu edilen ve Teknik Şartname EK-2’de yer alan yemeklerin reçetelerine yer verilmediği, ancak Teknik Şartname ekinde 2 haftalık örnek menü düzenlemesi yapıldığı ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ve çiğ girdi miktarlarının belirtildiği, ayrıca Teknik Şartname EK-2’de bakliyat ve kuru gıda, sebze ve meyveler, süt ve süt ürünleri, et ve et ürünleri ve diğer gıdalar başlıkları altında yemeklerde kullanılacak ürünler ve bu ürünlerin bir porsiyon yemekte kullanılacak çiğ girdi miktarlarının belirlendiği, yine Teknik Şartname EK-3’de aylık yemek listesi düzenlemesinin yapıldığı ve yemek çeşitleri ile adetlerinin belirlendiği, isteklilerin mevcut doküman düzenlemelerini göz önünde bulundurarak teklif bedellerini oluşturabilecekleri anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.

16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 30 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Özel Aykırılık Halleri

Aykırılık Hali

İlk Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı

Aykırılık
Sayısı

1

Yüklenicinin, çalıştırdığı personelin ücretleri ile sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primlerini tam, zamanında ve düzenli olarak yatırmaması veya uygulamada çalışanlara bordrolarında yer alan net ücretlerinden daha az ücret ödendiğinin tespit edilmesi; yüklenicinin, çalıştırdığı personelden kesilen icra, nafaka vb. bedelleri karşı tarafa zamanında ödememesi sonucunda çalışanların faiz ödemesi, ceza alması vb. durumların meydana gelmesi

Binde
5

3

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde, ihale konusu işte çalışan personelin ücretleri ile sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primlerinin tam, zamanında ve düzenli olarak yatırılmaması veya uygulamada çalışanlara bordrolarında yer alan net ücretlerinden daha az ücret ödendiğinin tespit edilmesi; personelden kesilen icra, nafaka vb. bedellerin karşı tarafa zamanında ödenmemesi sonucunda çalışanların faiz ödemesi, ceza alması vb. durumlarının özel aykırılık hali olarak düzenlendiği, bu kapsamda bahse konu durumların ortaya çıkması halinde yükleniciye ilk sözleşme bedeli üzerinden binde 5 oranında ceza kesileceği anlaşılmaktadır.

Yukarıda aktarılan ve özel aykırılık hali olarak düzenlenen söz konusu maddeye ilişkin başvuru sahibinin iddiası incelendiğinde, öncelikle öngörülen cezai şartın, idarenin işçi hak ve ücretlerinin ödenmesi ve yatırılmasına ilişkin takip ve temin yükümlülüğünün zamanında yerine getirilmesi ve işçi haklarının korunmasına yönelik işçi lehine bir düzenleme olduğu, öte yandan anılan maddede belirtilen aykırılıkların idarece yapılacak tespitler sonucunda belirlenebileceği, bu durumda idarece yapılacak tespitlerde yer alan işçi sayısından bağımsız olarak, her bir tespitin ayrı aykırılık olarak kabul edilmesi gerektiği, dolayısıyla bahse konu düzenlemenin teklif vermeye engel nitelikte olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin anılan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.