KİK Kararı: 2024/UH.I-1614 (11 Aralık 2024)
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
11 Aralık 2024
E Kare San. Ve Tic. Ltd. Şti.
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI BAKAN YARDIMCILIKLARI
2024/1378572 İhale Kayıt Numaralı "BALIKESİR Aİ ... AĞLI KURULUŞLARI 2025 YILI MAMUL YEMEK" İhalesi
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/047
Gündem No : 15
Karar Tarihi : 11.12.2024
Karar No : 2024/UH.I-1614
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
E Kare San. ve Tic. Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Balıkesir Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2024/1378572 İhale Kayıt Numaralı “Balıkesir Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Bağlı Kuruluşları 2025 Yılı Mamul Yemek” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Balıkesir Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 18.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Balıkesir Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Bağlı Kuruluşları 2025 Yılı Mamul Yemek” ihalesine ilişkin olarak E Kare San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 12.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 22.11.2024 tarih ve 171858 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.11.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2024/1478 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
-
Birim fiyat teklif cetveli ve Teknik Şartname’de sözleşme süresince idarenin bünyesinde tüm mesaisini geçirmesi öngörülen personelin sayısına, niteliklerine ve giderlerine ilişkin ayrıntılı bilgilere yer verildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.25’inci maddesi gereğince, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 55’inci maddesinde yer alan hükümlere aykırı olacak şekilde izin kullanan işçilerin yerine işçi getirilmesi yönündeki düzenlemelere ihale dokümanında yer verilmemesi ve idarece ihale konusu işte çalıştırılması istenen personel sayısının bu husus dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği, her ne kadar hizmetin aksamaması için yüklenici tarafından, izinli olması halinde aynı gün, yıllık izin dışında 4857 sayılı Kanun’un Ek madde 2 kapsamındaki mazeret izni kullanması, raporlu olması gibi herhangi bir nedenle işe gelmemesi halinde ise ertesi gün başka bir personelin temin edilmesi yönünde düzenleme yapıldığı anlaşılmakta ise de, izinli personel yerine başka bir personelin temin edilmesinin zorunlu tutulmasının teklif bedelinde değişikliğe yol açacağı gibi izinli durumdaki personelin işten çıkarılarak yerine yeni işçi istihdam edilmesi sonucunu doğuracak nitelikte bir düzenleme olduğu ve düzenlemenin bu haliyle izinli personelin yasal hakkını kullanırken işinden olmasına sebep olacağı, ayrıca yüklenicilere ek maliyet yükleyeceği, açıklanan nedenlerle Sözleşme Tasarısı’nın 36.8’inci maddesinin hukuka aykırı olduğu,
-
Teknik Şartname’de “29- Ramazan ayında nöbet tutan personel ve kurum bakımından faydalanan kişiler için iftar ve sahur yemeği verilecektir. Yüklenici İftar ve sahurda personel bulundurmak zorundadır.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak sahur ve iftar yemeklerinde verilecek menülerin maliyetlerinin hangi öğün üzerinden ödeneceğinin belirtilmediği,
-
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanının “Genel Hükümler” başlıklı bölümünde, ürünlerin getirildiği kasaların zamanında alınmaması durumunda cezai yaptırım uygulanacağına yönelik düzenlemeye yer verildiği, ancak sözleşmeye aykırılık hallerine ilişkin kesinti ve cezalara yönelik düzenlemelerin mutlaka Sözleşme Tasarısı’nda yapılması gerektiği, Teknik Şartname’de yer verilip de Sözleşme Tasarısı’nda bulunmayan ceza veya yaptırıma ilişkin düzenlemenin kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil edeceği, düzenlemenin bu yönüyle mevzuata aykırı olduğu,
-
Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde yemeklerin üretiminde ayçiçekyağı, tereyağı veya yemeklik bitkisel margarin kullanılması gerektiğinin belirtildiği, Teknik Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanı incelendiğinde ise zeytinyağlı sebze yemeklerinin haricindeki birçok yemeğin içeriğinde “zeytinyağı” girdisine yer verildiğinin görüldüğü, bu durumun çelişki oluşturduğu,
-
Peynirli poğaça, sade kurabiye, tuzlu kek, cevizli kurabiye, karışık kek, mantar, kurabiye, açma ve simit gibi ürünlerde yemeklik bitkisel margarin kullanılması gerektiğinin belirtildiği, ancak yemeklik bitkisel margarinin evsafının belirtilmediği ve Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında yemeklik bitkisel margarine yer verilmediği,
-
İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde “... iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi ... teklif fiyata dâhil edilecektir.” düzenlemesine yer verildiği, Teknik Şartname’de belirtilen sağlık riskleri konusunda eğitim, gıda zehirlenmelerine karşı eğitim ile yemek imalatı servis ve temizlik konularına ilişkin eğitim giderlerin teklif fiyata dahil olup olmadığı konusunda çelişki bulunduğu, ayrıca bu eğitimlerin iş süresince kaç saat verileceği, mesai saatleri içinde mi yoksa mesai saatleri dışında mı verileceğinin belirtilmediği, söz konusu hususların karışıklığa neden olduğu ve ihale dokümanının bu haliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78.31’inci maddesinde yer alan “Personele çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, fazla çalışma giderinin teklif fiyata dahil olacağının ve çalışma saatleri dışında işçinin kaç saat eğitim alacağının idari şartnamede belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması ile 4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde sayılan saydamlık ilkesine aykırılık teşkil ettiği,
-
Sözleşme Tasarısı’nın 36.4’üncü maddesinde “Yüklenici; gıda zehirlenmelerine karşı koruyucu önlemleri almak, uygulamak ve bu konuda personelin hizmet içi eğitimini yetkili kişiler tarafından yapılmasını temin etmek zorundadır. Kuruluşlarda, hekim tasdikli besin zehirlenmesi raporu alanlar, iaşe olunan kişilerin en az %10’u olduğu takdirde, bu kişilerin sağlık masrafları ve işgücü kayıplarının maddi tazminatı bütünü ile yüklenici tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, besin zehirlenmelerinde, sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü kişiler tarafından açılacak bir davada yapılacak yargılama sonucunda, mahkemece karara bağlanması halinde, yüklenicinin sorumlu tutulabileceği, tutarı ve kapsamı belirsiz sağlık masraflarının ve maddi tazminat taleplerinin yüklenici tarafından karşılanacağı biçiminde bir düzenleme yapılmasının ve isteklilerin bu düzenlemeyi kabul etmeye mecbur bırakılmasının 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 4’üncü, 7’nci ve 36’ncı maddelerine aykırı olduğu,
-
Sözleşme Tasarısı’nın 36.12’nci maddesinde, çalıştırılacak personelin iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin sorumluluğun tek başına yükleniciye ait olduğu ve bu husus hakkında idarenin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının belirtildiği, ancak 4857 sayılı Kanun’un 2’nci maddesine göre, personelin iş sağlığı ve güvenliği konusunda yüklenici ile idare arasında müteselsil sorumluluğun bulunduğu, bu sebeple bahse konu doküman düzenlemesinin anılan Kanun’a aykırı olduğu,
-
Sözleşme Tasarısı’nın 36.23’üncü maddesinde “Sözleşme süresi boyunca son ay hariç, diğer aylar için bir önceki aya ait işçi ücretinin ödendiğine dair banka dekontları veya banka tarafından verilecek maaş listesi ödeme emri belgesine eklenerek hakediş ödenecektir.” düzenlemesine yer verildiği, Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nde ödeme emri belgesine eklenecek kanıtlayıcı belgeler arasında işçi ücretinin ödendiğine dair banka dekontları veya banka tarafından verilecek maaş listesine yer verilmediği, düzenlemenin bu haliyle anılan Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu,
-
Teknik Şartname’de “Yemeklerin kuruluş dışında pişirilmesi durumunda da aynı şekilde taşıma, yüklenici tarafından temin edilecek TABLO_2’de sayıları verilen araçlarla yapılacaktır. Bu durumda taşıma soğuk zincirin bozulmaması gereken besinlerde frigofrik (soğutmalı) araçlarla, ısının muhafaza edilmesi gereken yemeklerin taşınmasında ısı muhafazalı yemek taşıma kutularında (thermobox) yapılacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, ancak Tablo 2’de araç sayısı ve özelliklerinin belirtilmediği, söz konusu eksikliğin teklif hazırlamaya engel teşkil ettiği,
-
Teknik Şartname’de “İşin yürütülmesi aşamasında kuruluşlarda yemek hizmetinden faydalanan herhangi birinin sağlık sorunları nedeniyle (ishal, kabızlık, çölyak, fenilketönüri vb.) özel beslenmesi (yüksek protein, düşük protein, yüksek karbonhidrat, glütensiz, diyet, laktozsuz, tuzsuz vb.) gerektiğinin doktor raporuyla belgelendirilmesi halinde, söz konusu kişiye/kişilere doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanan özel beslenme menüsü verilecektir. Hastaya bireysel olarak hazırlanan yemeklerin hastanın tedavisi için gerekli günlük enerji ve besin öğeleri gereksinimlerini sağlayacak yiyeceklerin menüleri; uygun miktar, çeşit, tat, kıvam ve görünüşte olmak üzere her türlü yiyeceği kapsayabilir. Yemeklerin pişirilme şekli, miktarı ve servisinin diyetisyenin ve/veya doktorun öngördüğü tedavi ilkelerine uygun olması zorunludur.” düzenlemesinin yer aldığı, söz konusu düzenlemeyle diyetisyenin uygun göreceği miktar ve çeşitte yemek verilmesine imkân tanındığı, bu durumun yüklenici tarafından sağlanacak olan termo izolasyonlu kapaklı tepsiler ile tek kullanımlık kapaklı köpük yemek tepsileri (5 gözlü) malzemeleri de dikkate alındığında istekliler açısından öngörülemeyen bir maliyetin ortaya çıkmasına sebep olacağı, ayrıca özel beslenme menüsünün içeriğinin ve söz konusu hizmetin ödemesinin nasıl yapılacağı hususunun ihale dokümanında düzenlenmediği,
-
Teknik Şartname’de ihale kapsamındaki her bir kuruluşta çalıştırılması istenilen personel sayısına ve niteliğine yer verildiği ancak pişirilen yemeklerin ilgili kuruluşlara taşınmasında kullanılacak olan araçların sürücülerinin temin edilecek personel sayısına dâhil edilmediği, öte yandan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda kişinin fiili olarak çalıştırıldığı işyerinde sigortalı olmasının zorunlu olduğunun düzenlendiği, ilgili kuruluşlara pişirilen yemeklerin taşınmasında kullanılacak olan araçların sürücülerinin de bu kuruluşta çalıştırılması öngörülen personel sayısına dâhil edilmesi gerektiği, aksi takdirde isteklilerin gayri resmi personel çalıştırmasına yönelik düzenleme yapılmış olacağı ve gerçek maliyet hesabı yapılamayacağı, diğer taraftan hafta sonu, milli ve dini bayram tatillerinde hiçbir nedenle yemek servisi işleminin aksatılmayacağı hususu da dikkate alındığında pişirilen yemeklerin kuruluşlara taşınmasında kullanılacak olan sürücülerin günde ortalama kaç saat çalıştırılması gerektiği hususuna ihale dokümanında yer verilmediği, bu durumda her istekli kendi belirleyeceği çalışma saatlerini dikkate alarak fiyat teklifi hazırlayacağından, farklı maliyetler ortaya çıkacağı, bu belirsizliğin eşit koşullar altında ve sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği,
-
Yüklenicinin hizmet süresince mutfaklarda bulunan havalandırma sisteminin bakım-onarımının yaptırılması, kuruluşların yemekhanelerinin bağlı olduğu atık su kuyularının içinde bulunan pompaların periyodik bakım-onarımının yaptırılması ve pompaların kullanılamaması durumunda değiştirilmesi sorumluluğunun olmasının hakkaniyete uygun olmadığı, periyodik bakım-onarımların dönemlerinin ve sayısının belirsiz olduğu, bu durumun yüklenici tarafından öngörülemez bir maliyete sebep olabileceği,
-
Teknik Şartname’de “İdare veya ilgili Kuruluş gerek gördüğü takdirde, yüklenici, tam teşekküllü ve gıda konusunda uzmanlaşmış bir laboratuvar tarafından çalıştığı mekan, araç gereç, kullandığı gıda maddeleri ve çalıştırdığı personelin hijyen ve gıda mevzuatına uygunluğunu test ettirip rapor sonuçlarını idareye/ilgili Kuruluşa ibraz etmek zorundadır.(Rapor giderleri yükleniciye aittir.)” düzenlemesinin yer aldığı ancak hangi testlerin yapılması gerektiğinin ihale dokümanında açıkça belirtilmediği, denetlenecek araç-gereç sayısı ve gıda maddesi sayısının da net olarak ifade edilmediği, test ücretlerinin birbirinden farklı olduğu, yapılacak testlerin türü hususundaki belirsizliğin sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği,
-
Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde yer alan “…Yemek üretimi yapılacak kuruluşlarımıza ait mutfakların herhangi bir nedenle (tadilat, doğal afet, yangın vb.) geçici veya sürekli olarak kullanılamaz duruma gelmesi halinde yüklenici ilgili mutfaklarda yemeği pişirilen kuruluşların yemeklerini ilgili Kuruluşların onaylayacağı il sınırları içerisinde faaliyet gösteren herhangi bir yemek fabrikasından yaptırıp hizmeti aksatmadan yerine getirecektir. Bu durumda yüklenici ilgili yemek fabrikasına ilişkin aşağıda sayılan belgeleri işe başlamadan önce (yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlandığı tarihten önce) Kuruluşa ibraz edecektir.” düzenlemesinin çelişkili olduğu, söz konusu belgelerin kurumda işe başlamadan önce mi yoksa yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlamadan önce mi kuruluşa ibraz edileceği hususunun belirsiz olduğu, işin yürütülmesi sırasında gerçekleşmesi kesin olmayan bir durum dikkate alınarak istenildiği, ihale konusu işin idare mutfağı kullanılarak yürütülmesinin esas olduğu dikkate alındığında işin yürütülmesi sırasında meydana gelmesi kesin olmayan nedenler arasında sayılan doğal afetin, toplumlar için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplara neden olduğu, normal yaşamı durdurarak veya kesintiye uğratarak toplumları etkilediği, söz konusu belgelerin doğal afet zamanında yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlamadan önce temin ediminin güçlüğünün aşikâr olduğu, kaldı ki 4735 sayılı Kanun ile Borçlar Kanunu’nda mücbir sebeplerin sayıldığı ve sözleşmeye taraf kişilerin yükümlülüklerinin belirlendiği, söz konusu düzenlemenin işin ifası aşamasında telafisi güç sorunlara neden olacağı,
-
Sözleşme Tasarısı’nın 36.5’inci maddesinde “İdare tarafından gerekli görüldüğü takdirde yüklenici, yeterli sayıda personeli akşam veya gece kuruluşta bulundurmak zorundadır.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan düzenlemede personel sayısının belirtilmemesinin sağlıklı teklif fiyatı oluşturmayı ve istekliler arasındaki fırsat eşitliğini engeller mahiyette olduğu,
-
Sözleşme Tasarısı’nın 36.3’üncü maddesinde “Yükleniciye bildirilen yemek, yiyecek ve kişi sayısı bir tutanakla teslim edilecektir. Yüklenicinin hakedişleri bu tutanaklarla tespit edilen öğün ve kişi sayısına göre hesaplanacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan düzenlemenin hakedişlerin yenilen yemek sayısı üzerinden değil yükleniciye bildirilen yemek sayısı üzerinden yapılacağını, yani yenilmeyen yemekler için de ödeme yapılacağını belirttiği, bahse konu düzenlemenin kamu zararına sebep olabileceği,
-
Teknik Şartname’de belirtilen iki haftalık örnek yemek menüsünde 1’inci gün kahvaltıda yer alan “paket tahin helvası”nın, anılan Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanında yer almadığı, yaş grubuna göre gramaj miktarının bilinmediği, aynı Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında evsafının belirtilmediği, söz konusu eksikliklerin sağlıklı teklif hazırlamaya engel teşkil ettiği,
-
Teknik Şartname’nin “Öğlen ve Akşam Yemekleri” başlıklı bölümünde “Ana yemek öğünleri, 4 kap yemekten oluşacaktır. Ana yemekler, yukarıdaki “Örnek Yemek Menüleri Tablosunda” yer alan birinci, ikinci ve üçüncü kap yemeklerden birer tane, ya da Gıda Rasyonunda yer alan benzerlerinden seçilerek, 4 kap olacak şekilde verilecektir. Dördüncü kap yemek, ikinci veya üçüncü kap yemeklerden biri seçilerek oluşturulacaktır. Gün içerisinde bir öğün et yemeği, bir öğün etli sebze yemeği verilecektir. Öğlen ve akşam yemeklerinde verilecek ekmek, su (En az 180 ml) ve öğlen yemeklerinde verilecek su haricindeki içecekler, kap/yemek olarak sayılmayacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, bu düzenlemeden öğle ve akşam yemeklerinin 4 çeşit/kap olarak verileceğinin ve öğle yemeklerinin yanında verilecek içecek ürünlerinin ayrı bir kap/çeşit olarak sayılmayacağının anlaşıldığı, ancak Teknik Şartname’de yer verilen örnek yemek menülerinde 1’inci ve 8’inci gün öğle yemeği için 4’üncü çeşit/kap olarak “paket ayran” ürününe yer verildiği, dolayısıyla “paket ayran” ürününün öğünlerde bir kap/yemek çeşidi olarak sayılıp sayılmayacağı konusunda belirsizlik bulunduğu ve bu durumun sağlıklı teklif hazırlamaya engel teşkil ettiği,
-
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında baklavanın kişi başı porsiyon miktarının ortalama 125 gr. olduğunun düzenlendiği, aynı Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanında baklava (hazır) ürünü için 1-2 yaş grubu 75 gr., 3-6 yaş grubu için ise 100 gr. olarak miktar belirlemesi yapıldığı, söz konusu durumun çelişki yarattığı ve bu durumun sağlıklı teklif hazırlamaya engel teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
- Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,
Anılan Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinde “Bu Kanun kapsamındaki idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri için ihaleye çıkılmadan önce aşağıda belirtilen hususlara uyulması zorunludur: …
e)
1 ) …
-
Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder…
-
Kurum, hizmet alımının personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı ya da niteliği itibarıyla bu sonucu doğurup doğurmadığı hususunda (2) numaralı alt bentte sayılan kriterleri ayrı ayrı ya da birlikte dikkate almak suretiyle usul ve esaslar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Yıllık ücretli izin hakkı ve izin süreleri” başlıklı 53’üncü maddesinde “İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir.
Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez.
Niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara bu Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz. …” hükmü,
Anılan Kanun’un “Yıllık ücretli izne hak kazanma ve izni kullanma dönemi” başlıklı 54’üncü maddesinde “Yıllık ücretli izine hak kazanmak için gerekli sürenin hesabında işçilerin, aynı işverenin bir veya çeşitli işyerlerinde çalıştıkları süreler birleştirilerek göz önüne alınır. Şu kadar ki, bir işverenin bu Kanun kapsamına giren işyerinde çalışmakta olan işçilerin aynı işverenin işyerlerinde bu Kanun kapsamına girmeksizin geçirmiş bulundukları süreler de hesaba katılır.
Bir yıllık süre içinde 55 inci maddede sayılan haller dışındaki sebeplerle işçinin devamının kesilmesi halinde bu boşlukları karşılayacak kadar hizmet süresi eklenir ve bu suretle işçinin izin hakkını elde etmesi için gereken bir yıllık hizmet süresinin bitiş tarihi gelecek hizmet yılına aktarılır.
İşçinin gelecek izin hakları için geçmesi gereken bir yıllık hizmet süresi, bir önceki izin hakkının doğduğu günden başlayarak gelecek hizmet yılına doğru ve yukarıdaki fıkra ve 55 inci madde hükümleri gereğince hesaplanır.
İşçi yukarıdaki fıkralar ve 55 inci madde hükümlerine göre hesaplanacak her hizmet yılına karşılık, yıllık iznini gelecek hizmet yılı içinde kullanır.
Aynı bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı bakanlığa bağlı tüzel kişilerin işyerlerinde geçen süreler ve kamu iktisadi teşebbüsleri yahut özel kanuna veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesine dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlar veya bunlara bağlı işyerlerinde geçen süreler, işçinin yıllık ücretli izin hakkının hesaplanmasında göz önünde bulundurulur.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Yıllık izin bakımından çalışılmış gibi sayılan haller” başlıklı 55’inci maddesinde “Aşağıdaki süreler yıllık ücretli izin hakkının hesabında çalışılmış gibi sayılır:
a) İşçinin uğradığı kaza veya tutulduğu hastalıktan ötürü işine gidemediği günler (Ancak, 25 inci maddenin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen süreden fazlası sayılmaz.).
b) Kadın işçilerin 74 üncü madde gereğince doğumdan önce ve sonra çalıştırılmadıkları günler.
c) İşçinin muvazzaf askerlik hizmeti dışında manevra veya herhangi bir kanundan dolayı ödevlendirilmesi sırasında işine gidemediği günler (Bu sürenin yılda 90 günden fazlası sayılmaz.).
d) Çalışmakta olduğu işyerinde zorlayıcı sebepler yüzünden işin aralıksız bir haftadan çok tatil edilmesi sonucu olarak işçinin çalışmadan geçirdiği zamanın onbeş günü (işçinin yeniden işe başlaması şartıyla).
e) 66 ncı maddede sözü geçen zamanlar.
f) Hafta tatili, ulusal bayram, genel tatil günleri.
g) 3153 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan yönetmeliğe göre röntgen muayenehanelerinde çalışanlara pazardan başka verilmesi gereken yarım günlük izinler.
h) İşçilerin arabuluculuk toplantılarına katılmaları, hakem kurullarında bulunmaları, bu kurullarda işçi temsilciliği görevlerini yapmaları, çalışma hayatı ile ilgili mevzuata göre kurulan meclis, kurul, komisyon ve toplantılara yahut işçilik konuları ile ilgili uluslararası kuruluşların konferans, kongre veya kurullarına işçi veya sendika temsilcisi olarak katılması sebebiyle işlerine devam edemedikleri günler.
ı) Ek 2 nci maddede sayılan izin süreleri,
j) İşveren tarafından verilen diğer izinler ile 65 inci maddedeki kısa çalışma süreleri.
k) Bu Kanunun uygulanması sonucu olarak işçiye verilmiş bulunan yıllık ücretli izin süresi.” hükmü,
Mezkûr Kanun’un “Mazeret izni” başlıklı Ek 2’nci maddesinde “İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi ya da ana veya babasının, eşinin, kardeşinin, çocuğunun ölümü hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde ise beş gün ücretli izin verilir.
İşçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddeleri gereğince kadroya geçiş uygulamasına tabi olan hizmet alımları ile bu hizmetlerin karakteristik edimlerini içeren veya alt hizmetleri niteliğinde olan hizmetler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilecektir.
78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder.
…
78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.
78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.
…
78.25. İhale dokümanında günlük olarak belli sayıda personelin idarenin iş yerinde bulunması gerektiğine ilişkin düzenleme yapılan ihalelerde, 4857 sayılı Kanunun 55 inci maddesi uyarınca izne hak kazanan işçilerin izin hakları idarenin belirleyeceği takvim çerçevesinde kullandırılacak ve izin kullanan işçiler fiilen çalışan işçi sayısına dahil kabul edileceğinden, izin kullanan işçilerin yerine başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanması talep edilmeyecektir. İdarelerin, ihale konusu işte çalıştırılması istenen personel sayısını bu hususu dikkate alarak belirlemeleri gerekmektedir. Ayrıca idareler ve yükleniciler, işçilerin yıllık ücretli izin haklarını kullanmasına ilişkin olarak 4857 sayılı Kanunun ilgili hükümlerinde öngörülen yükümlülüklere uymak zorundadır. …” açıklaması,
Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: BALIKESİR AİLE VE SOSYAL HİZMETLER İL MÜDÜRLÜĞÜNE BAĞLI KURULUŞLARIN 2025 YILI MAMUL YEMEK ALIMI, DAĞITIM VE SERVİS HİZMETLERİ ALIMI
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
…
e) Miktarı: 1. Kısım Balıkesir HYBRM Müdl.- Balıkesir ÇES Müdürlüğü Toplamı:409.018 Öğün, 2. Kısım Karesi Huzurevi YBRM Müdl. Toplam: 324.050 Öğün 3. KISIM Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdl Toplam:133.140 Öğün. 4. KISIM Bandırma Hicri Ercili ÇES Müdl Toplam:82.547 Öğün 5. KISIM Kadın Konukevi Müdürlüğü Toplam:59.130 Öğün
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İşin Yapılacağı Kuruluşların Adları ve Adresleri Teknik Şartnamede tablo halinde belirtilmiştir.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
1. Kısım …
Balıkesir Huzurevi YBRM Müdl.: Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) aşçı (Brüt Asg. Üc. %30 fazlası), (2) aşçı yardımcısı (Brüt Asg. Üc. %10 fazlası), (5) servis elemanı (Brüt Asg. Ücret), (4) bulaşıkçı (Brüt Asg. Ücret) olmak üzere toplam 13 (On Üç) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 201,5 gün teklif fiyata dâhildir.
Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü: Yemeklerin Balıkesir HYBRM mutfağında pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) servis elemanı/bulaşıkçı (Brüt Asgari Ücret) olmak üzere toplam 2 (iki) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 31 gün teklif fiyata dâhildir.
2. KISIM …
Karesi Huzurevi YBRM Müdl.: Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) aşçı (Brüt Asg. Üc. %30 fazlası), (2) aşçı yardımcısı (Brüt Asg. Üc. %10 fazlası), (2) servis elemanı (Brüt Asg. Ücret), (2) bulaşıkçı (Brüt Asg. Ücret) olmak üzere toplam 8 (Sekiz) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 124 gün teklif fiyata dâhildir.
3. KISIM …
Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdl.: Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) aşçı (Brüt Asg. Üc. %30 fazlası), (1) aşçı yardımcısı (Brüt Asg. Üc. %10 fazlası), (4) servis elemanı/bulaşıkçı (Brüt Asg. Ücret) olmak üzere toplam 7 (Yedi) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 108,5 gün teklif fiyata dâhildir.
4. KISIM …
Bandırma Hicri Ercili ÇES Müdl.: Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) aşçı (Brüt Asg. Üc. %30 fazlası), (1) aşçı yardımcısı (Brüt Asg. Üc. %10 fazlası), (2) servis elemanı/bulaşıkçı (Brüt Asg. Ücret) olmak üzere toplam 5 (Beş) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 77,5 gün teklif fiyata dâhildir.
5. KISIM …
Balıkesir Kadın Konukevi Müdürlüğü: Yemeklerin Yüklenici mutfağında pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; (2) servis elemanı/bulaşıkçı (Brüt Asgari Ücret) olmak üzere toplam 2 (iki) personelin; işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (1 işçi için 15,5 gün) toplam 31 gün teklif fiyata dâhildir.
1. KISIM Balıkesir Huzurevi YBRM Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 13 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir.
Balıkesir ÇES Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 2 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir.
2. KISIM Karesi Huzurevi YBRM Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 8 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir.
3. KISIM Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 7 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir.
4. KISIM Bandırma Hicri Ercili ÇES Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 6 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir.
5. KISIM Balıkesir Kadın Konukevi ÇES Müdürlüğü: Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde her bir işçi için (toplam 2 işçi) Aylık 26 gün üzerinden günlük (Brüt 46,00) TL üzerinden yol parası verilecek bordroda gösterilecek olup teklif fiyata dâhildir. …” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.8. Sözleşmenin devamı müddetince hizmetin aksamaması için yüklenici; personelin yıllık izinli olması halinde aynı gün, personelin yıllık izin dışında (personelin istifa etmesi, İş Kanunun Ek madde 2 kapsamındaki mazeret izni kullanması, raporlu olması gibi) herhangi bir nedenle işe gelmemesi halinde ise ertesi gün; ihale dokümanlarında belirtilen şartlara haiz başka bir personel temin etmek zorundadır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Birim fiyat teklif cetveline aşağıda yer verilmiştir.
Balıkesir Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü - Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
Aşçı(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)
Ay
2,00
12,000
2
Aşçı Yardımcısı(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)
Ay
2,00
12,000
3
Servis Elemanı / Bulaşıkçı(Brüt asgari ücret)
Ay
9,00
12,000
4
Servis Elemanı / Bulaşıkçı(BALIKESİR ÇES)(Brüt asgari ücret)
Ay
2,00
12,000
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Brüt Asg. %30 Fazlası)
Gün
31,000
2
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Yrd. Brüt Asg. %10 Fazlası)
Gün
31,000
3
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Servis Elemanı /Bulaşıkçı Brüt Asg. Ücret)
Gün
139,500
4
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (BALIKESİR ÇES-Servis Elemanı /Bulaşıkçı Brüt Asg. Ücret )
Gün
31,000
5
Sabah Kahvaltısı Yaşlı+Personel
Öğün
73.365,000
6
Öğle Yemeği Yaşlı+Personel
Öğün
89.172,000
7
Akşam Yemeği Yaşlı+Personel
Öğün
73.365,000
8
Ara Öğün (Yaşlı 2 Defa Diyet 3 Defa)
Öğün
145.635,000
9
Özel Gün Menüsü (Huzurevi)
Öğün
3.024,000
10
BALIKESİR ÇES Sabah Kahvaltısı (13+ Yaş ve Personel)
Öğün
5.840,000
11
BALIKESİR ÇES Öğle Yemeği (13+ Yaş ve Personel)
Öğün
8.397,000
12
BALIKESİR ÇES Akşam Yemeği (13+ Yaş ve Personel)
Öğün
5.840,000
13
BALIKESİR ÇES Ara Öğün (13+ Yaş-1 Defa)
Öğün
4.380,000
II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7
KISIM TOPLAM TUTARI(K.D.V Hariç)
Karesi Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
Aşçı(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)
Ay
2,00
12,000
2
Aşçı Yardımcısı(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)
Ay
2,00
12,000
3
Servis Elemanı / Bulaşıkçı(Brüt asgari ücret)
Ay
4,00
12,000
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Brüt Asg. Ücr.%30 Fazlası)
Gün
31,000
2
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Yrd. Brüt Asg. Ücr.%10 Fazlası)
Gün
31,000
3
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Servis Elemanı / Bulaşıkçı Brüt Asg. Ücret)
Gün
62,000
4
Sabah Kahvaltısı (Yaşlı+Personel)
Öğün
63.875,000
5
Öğle Yemeği (Yaşlı+Personel)
Öğün
70.400,000
6
Akşam Yemeği(Yaşlı+Personel)
Öğün
63.875,000
7
Ara Öğün(Yaşlı 2 Defa - Diyet 3 Defa)
Öğün
124.100,000
8
Özel Gün Menüsü
Öğün
1.800,000
II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7
KISIM TOPLAM TUTARI(K.D.V Hariç)
Ayten Burhan Erdayı Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü (Çocuk İlk Kabul Birimi Dahil)
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
Aşçı(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)
Ay
2,00
12,000
2
Aşçı Yardımcısı(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)
Ay
1,00
12,000
3
Servis Elemanı / Bulaşıkçı(Brüt asgari ücret)
Ay
4,00
12,000
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Asg. Ücr. %30 Fazlası)
Gün
31,000
2
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Yrd. Asg. Ücr. %10 Fazlası)
Gün
15,500
3
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Servis Elemanı / Bulaşıkçı)
Gün
62,000
4
Sabah Kahvaltısı(1-2 Yaş)
Öğün
730,000
5
Sabah Kahvaltısı(3-6 Yaş)
Öğün
1.825,000
6
Sabah Kahvaltısı(7-12 Yaş)
Öğün
2.555,000
7
Sabah Kahvaltısı(13+ Yaş+Personel)
Öğün
29.565,000
8
Öğle Yemeği (1-2 Yaş)
Öğün
730,000
9
Öğle Yemeği (3-6 Yaş)
Öğün
1.825,000
10
Öğle Yemeği (7-12 Yaş)
Öğün
2.555,000
11
Öğle Yemeği (13+ Yaş+Personel)
Öğün
23.640,000
12
Akşam Yemeği (1-2 Yaş)
Öğün
730,000
13
Akşam Yemeği (3-6 Yaş)
Öğün
1.825,000
14
Akşam Yemeği (7-12 Yaş)
Öğün
2.555,000
15
Akşam Yemeği (13+ Yaş+Personel)
Öğün
30.295,000
16
Ara Öğün(1-2 Yaş 2 Defa)
Öğün
1.460,000
17
Ara Öğün(3-6 Yaş 2 Defa)
Öğün
3.650,000
18
Ara Öğün(7-12 Yaş 2 Defa)
Öğün
5.110,000
19
Ara Öğün(13+ Yaş 1 Defa)
Öğün
24.090,000
II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7
KISIM TOPLAM TUTARI(K.D.V Hariç)
Bandırma Hicri Ercili Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
Aşçı(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)
Ay
2,00
12,000
2
Aşçı Yardımcısı(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)
Ay
1,00
12,000
3
Servis Elemanı / Bulaşıkçı(Brüt asgari ücret)
Ay
2,00
12,000
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Brüt Asg. Ücr.%30 Fazlası)
Gün
31,000
2
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Aşçı Yrd. Brüt Asg. Ücr.%10 Fazlası)
Gün
15,500
3
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Servis Elemanı/ Bulaşıkçı Brüt Asg. Ücr.)
Gün
31,000
4
Sabah Kahvaltısı(7-12 Yaş)
Öğün
4.745,000
5
Sabah Kahvaltısı(13+ Yaş+Personel)
Öğün
17.885,000
6
Öğle Yemeği(7-12 Yaş)
Öğün
3.650,000
7
Öğle Yemeği(13+ Yaş+Personel)
Öğün
9.912,000
8
Akşam Yemeği(7-12 Yaş)
Öğün
4.745,000
9
Akşam Yemeği(13+ Yaş+Personel)
Öğün
17.885,000
10
Ara Öğün(7-12 Yaş 2 Defa)
Öğün
9.490,000
11
Ara Öğün(13+ Yaş 1 Defa)
Öğün
14.235,000
II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7
KISIM TOPLAM TUTARI(K.D.V Hariç)
Balıkesir Kadın Konukevi Müdürlüğü
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
Servis Elemanı(Brüt asgari ücret)
Ay
2,00
12,000
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (Servis Elemanı Brüt Asgari Ücret)
Gün
31,000
2
Sabah Kahvaltısı(1-2 Yaş)
Öğün
730,000
3
Sabah Kahvaltısı(3-6 Yaş)
Öğün
1.460,000
4
Sabah Kahvaltısı(7-12 Yaş)
Öğün
1.825,000
5
Sabah Kahvaltısı(13+ Yaş+ Personel)
Öğün
11.680,000
6
Öğle Yemeği(1-2 Yaş)
Öğün
730,000
7
Öğle Yemeği(3-6 Yaş)
Öğün
1.460,000
8
Öğle Yemeği(7-12 Yaş)
Öğün
1.825,000
9
Öğle Yemeği(13+ Yaş+Personel)
Öğün
15.695,000
10
Akşam Yemeği(1-2 Yaş)
Öğün
730,000
11
Akşam Yemeği(3-6 Yaş)
Öğün
1.460,000
12
Akşam Yemeği(7-12 Yaş)
Öğün
1.825,000
13
Akşam Yemeği(13+ Yaş+Personel)
Öğün
11.680,000
14
Ara Öğün(1-2 Yaş -2 Defa)
Öğün
1.460,000
15
Ara Öğün(3-6 Yaş -2 Defa)
Öğün
2.920,000
16
Ara Öğün(7-12 Yaş -2 Defa)
Öğün
3.650,000
II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7
KISIM TOPLAM TUTARI(K.D.V Hariç)
GENEL TOPLAM
B2
Teknik Şartname’nin “Kuruluşlarda Tam Zamanlı Çalışacak Personellerin Sayısı ve Nitelikleri:” başlıklı J bölümünde;
“ 1. Kısım - Balıkesir Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Aşçı
2
En az ilkokul mezunu ve en az iki yıl bonservisli veya resmi kurumlardan alınmış aşçılık diplomalı olacaktır.
Aşçı Yardımcısı
2
En az ilkokul mezunu ve 1 yıl deneyimli
Servis ve Bulaşık Personeli
9
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
13
– Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Servis ve Bulaşık Personeli
2
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
2
*5996 sayılı Kanun’un 22 nci maddesinin 7 nci fıkrası gereğince çalıştırılması zorunlu personel olup, kuruluşun yapısına göre belirlenecek ve İl Müdürlüğü tarafından kontrolü yapılacaktır.
- Kısım – Karesi Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Aşçı
2
En az ilkokul mezunu ve en az iki yıl bonservisli veya resmi kurumlardan alınmış aşçılık diplomalı olacaktır.
Aşçı Yardımcısı
2
En az ilkokul mezunu ve 1 yıl deneyimli
Servis ve Bulaşık Personeli
4
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
8
- Kısım – Ayten Burhan Erdayı Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Aşçı
2
En az ilkokul mezunu ve en az iki yıl bonservisli veya resmi kurumlardan alınmış aşçılık diplomalı olacaktır.
Aşçı Yardımcısı
1
En az ilkokul mezunu ve 1 yıl deneyimli
Servis ve Bulaşık Personeli
4
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
7
- Kısım – Bandırma Hicri Ercili Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Aşçı
2
En az ilkokul mezunu ve en az iki yıl bonservisli veya resmi kurumlardan alınmış aşçılık diplomalı olacaktır.
Aşçı Yardımcısı
1
En az ilkokul mezunu ve 1 yıl deneyimli
Servis ve Bulaşık Personeli
2
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
5
- Kısım – Kadın Konukevi Müdürlüğü
Personel Unvanı
Sayı
Nitelikler
Servis ve Bulaşık Personeli
2
En az ilkokul mezunu
TOPLAM
2
…” düzenlemesine yer verilmiştir.
İhale dokümanında yer verilen düzenlemelerden ihalenin konusunun malzemeli yemek hizmeti alımı olduğu, ihalenin Balıkesir Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğünün bağlı kuruluşlarının ihtiyaçlarının karşılanması maksadıyla ortak alım yöntemi ile gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır.
İdari Şartname’nin 25’inci maddesi ile Teknik Şartname’nin J bölümünde, ortak alım protokolüne taraf olan her bir idarede, ihale konusu iş kapsamında tam zamanlı olarak çalışması istenen işçilere yönelik düzenlemelere yer verildiği, birim fiyat teklif cetvelinde de haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel için ayrı satır açıldığı görülmüştür.
Sözleşme Tasarısı’nın 36.8’inci maddesinde, sözleşmenin devamı müddetince hizmetin aksamaması için yüklenici tarafından, personelin yıllık izinli olması halinde aynı gün, personelin yıllık izin dışında herhangi bir nedenle işe gelmemesi halinde ise ertesi gün, ihale dokümanında belirtilen şartlara haiz başka bir personelin temin edilmesi talep edilmektedir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun yukarıda aktarılan hükümlerinden, işyerinde işe başladığı günden itibaren en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verileceği, yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceği, yıllık ücretli izine hak kazanmak için gerekli sürenin hesabında işçilerin, aynı işverenin bir veya çeşitli işyerlerinde çalıştıkları sürelerin birleştirilerek göz önüne alınacağı, anılan Kanun’un 55’inci maddesinde düzenlenen sürelerin yıllık ücretli izin hakkının hesabında çalışılmış gibi sayılacağı anlaşılmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 78’inci maddesinde, ihale dokümanında günlük olarak belli sayıda personelin idarenin iş yerinde bulunması gerektiğine ilişkin düzenleme yapılan ihalelerde, 4857 sayılı Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca, izin kullanan işçilerin fiilen çalışan işçi sayısına dâhil kabul edilmesi nedeniyle, izin kullanan işçilerin yerine başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanmasının talep edilemeyeceği belirtilmiştir.
Bununla birlikte aynı maddede, söz konusu Tebliğ’de personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemelerin, 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanacağı ifade edilmiştir.
4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konuşu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımları olarak tanımlanmış olup, söz konusu tanımda yer alan kriterlerin aynı anda gerçekleşmesi gerekmektedir.
Yaklaşık maliyet hesap cetvelinde yer alan bilgilerden, ihalenin yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işçilik giderinden oluşmadığı, dolayısıyla ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmesi için gereken şartların sağlanmadığı bu sebeple ihale dokümanının anılan Tebliğ’in 78’inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler doğrultusunda hazırlanma zorunluluğu bulunmadığı anlaşılmıştır.
İtirazen şikâyete konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı ve iddia konusu düzenlemenin, sözleşmenin devamı müddetince hizmetin aksamaması ve hizmetin ifasının eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesini teminen idare tarafından konulan tedbir amaçlı bir düzenleme olduğu göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu düzenlemenin anılan Tebliğ açıklamalarına aykırılık taşımadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlıklı A bölümünde “… Kuruluşlar tarafından hazırlanacak aylık yemek listeleri; yukarıda belirtilen çeşitlerden veya Gıda Rasyonlarında yer alan benzerlerinden seçilerek oluşturulacaktır. …” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü bölümünde “… 29- Ramazan ayında nöbet tutan personel ve kurum bakımından faydalanan kişiler için iftar ve sahur yemeği verilecektir. Yüklenici iftar ve sahurda personel bulundurmak zorundadır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’de, yemek hizmetinin verileceği öğünler (kahvaltı, öğle ve akşam yemeği, ara öğünler) ile bu öğünlerde verilecek örnek yemek çeşitlerinin düzenlendiği, belirlenen öğünler için iki haftalık örnek yemek menüsüne yer verildiği, Teknik Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanında yaş gruplarına göre öğünlerde verilecek malzeme miktarlarının; Gıda Malzemelerinin Özellikleri dokümanında ise söz konusu malzemelerin özelliklerinin belirtildiği görülmüştür.
Ayrıca söz konusu Şartname’de ortak alım protokolüne taraf olan her bir kuruluş tarafından hazırlanacak aylık yemek listelerinin, anılan Şartname’de belirtilen çeşitlerden veya Gıda Rasyonu’nda yer alan benzerlerinden seçilerek oluşturulacağı ifade edilmiştir.
İtirazen şikâyet başvurusuna konu Teknik Şartname düzenlemesinde ramazan ayında nöbet tutan personel ve kurum bakımından faydalanan kişiler için iftar ve sahur yemeği verileceği ifade edilmekle birlikte ramazan ayına özgü bir menü belirlemesi yapılmadığı (öğün türü belirlenmediği) görülmüştür.
Yapılan incelemede iftar ve sahur yemeği için ayrı bir menü/öğün belirlemesinin yapılmadığı görülmekle birlikte, Ramazan ayında iftar saatinin akşam yemeği saatlerine denk geleceği öngörüsünde bulunulabileceği, dolayısıyla isteklilerin tekliflerini normal akşam yemeği menülerine göre hazırlayabileceği, benzer şekilde sahur yemeği için de Teknik Şartname’de yer verilen Örnek Yemek Çeşitleri Tablosu ile Gıda Rasyonu dokümanı kullanılarak menü oluşturulup maliyet hesaplaması yapılabileceği, söz konusu düzenlemenin istekliler açısından tekliflerini oluşturmalarını engelleyecek belirsizlikler içermediği zira ihaleye katılan veya katılmayı planlayan ilgililerin ihale konusu iş piyasasında faaliyet gösterdikleri, yemek piyasasında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin mevcut dokümandaki düzenlemelere göre sahur ve iftar menülerinin içeriklerinin mevcut yemek menüsü ile aynı olacağını öngörerek, söz konusu malzeme maliyetlerini teklif bedeline dâhil edebileceği, dolayısıyla anılan düzenlemenin tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engeller nitelikte olmadığı sonucuna varılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.
- Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sözleşme tasarısı” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) İdare, sözleşme tasarısını bu Yönetmeliğin ekinde yer alan tip sözleşmeyi esas alarak hazırlar.
(2) Tip sözleşmede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine ve sözleşme türüne (götürü bedel/birim fiyat) göre 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.
(3) İdare, tip sözleşmede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir.
…
(5) Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz.” hükmü,
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.
16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Binde 5'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.
16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 30 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Özel Aykırılık Halleri
Aykırılık Hali
İlk Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı
Aykırılık
Sayısı
1
İhaleye esas Teknik Şartnamenin Yüklenicinin Temin Edeceği Personel, Makine, Teçhizat İle Mal ve Malzeme tablosunda yer alan Makine, Teçhizat ile Mal ve Malzemenin eksikliğinin tespit edilmesi
Binde
1
10
2
Yüklenici tarafından Sözleşmenin "Diğer Hususlar" bölümünün 36.6. maddesi gereği; çalıştırılan personele ilişkin istenilen belgelerin geç getirilmesi veya getirilmemesi
Binde
1
10
3
Yüklenici tarafından Sözleşmenin "Diğer Hususlar" bölümünün 36.7. maddesi gereği; çalıştırılan personelin sağlıkla ilgili belgelerinin geç getirilmesi veya getirilmemesi
Binde
1
10
4
Yüklenicinin Sözleşmenin "Diğer Hususlar" bölümünün 36.24. maddesinde belirtilen hususlara aykırı hareket ettiğinin tespit edilmesi
Binde
2
10
5
Yüklenicinin istihdam ettiği kişilerin saç, sakal, tırnak, giyim kuşam ve hijyen yönünden mutfak ve yemekhanede çalışmasının uygun olmadığının tespit edilmesi
Binde
2
10
6
İhale kapsamında çalışanların yaka kartlarının olmadığının tespit edilmesi
Binde
1
10
7
Yüklenicinin çalışanlara ihale dokümanında yer verilen eğitimleri (iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin eğitim, hijyen eğitimi, gıda zehirlenmelerine karşı eğitim, sağlık riskleri konusunda eğitim, yemek imalatı servis ve temizlik konularına ilişkin eğitim vb.) vermediğinin/verdirmediğinin tespit edilmesi
Binde
1
10
8
Sözleşmenin "Diğer Hususlar" bölümünün 36.8. maddesi gereği sözleşmenin devamı müddetince hizmetin aksamaması için yüklenici; personelin yıllık izinli olması halinde aynı gün, personelin yıllık izin dışında (personelin istifa etmesi, İş Kanunun Ek madde 2 kapsamındaki mazeret izni kullanması, raporlu olması gibi) herhangi bir nedenle işe gelmemesi halinde ise ertesi gün; ihale dokümanlarında belirtilen şartlara haiz başka bir personel temin edilmemesi
Binde
1
10
9
Yemek öğünlerinin içerisinden yabancı cisim çıkmasının tespit edilmesi
Binde
2
10
10
İhale kapsamında çalışanların kurumdan hizmet alanlar, diğer müracaatçılar veya kurum personeline genel ahlak kurallarına aykırı davranması veya gizlilik ilkeleriyle ilgili hususları ihlal etmesi
Binde
2
10
16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Ağır Aykırılık Halleri
1
Doktor raporu ve yemek analizleri sonucunda yapılan tespit doğrultusunda, herhangi bir ana veya ara öğünde yenilen yemeğe bağlı olarak bir veya birden fazla kişide gıda zehirlenmesi vakasının meydana gelmesi durumunda
2
İlgili Laboratuvar tarafından yapılacak (ayda bir kez ve kuruluşun gerek görmesi halinde yaptırılacak yemek analizleri) yemek analiz raporunda tek tırnaklı hayvan eti çıkması (domuz eti, at eti, eşek eti vb.)
3
Sözleşme süresi boyunca yükleniciden kaynaklı sebeplerden dolayı 1 (bir) tam gün yemek verilmemesi
…” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanının “Genel Hükümler” başlıklı bölümünde “… 8. Ürünlerin getirildiği kasalar (geri iadeli-iadesiz) boşaldığı taktirde Kuruluşun belirttiği süre içerinde geri teslim alınacaktır. Kasaların zamanında alınmaması durumunda cezai işlemler yaptırılacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında, ürünlerin getirildiği kasaların idarenin belirttiği süre içinde geri alınmaması halinde cezai işlem uygulanacağı ifade edilmekle birlikte uygulanacak cezaya ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı görülmektedir.
Yukarıda aktarılan Yönetmelik hükmünden sözleşmeye aykırılık halleri ile cezaların sözleşme tasarısında düzenlenmesi gerektiği, sözleşmeye aykırılık halleri ve cezalara ilişkin olarak, sözleşme tasarısı dışında, ihale dokümanı kapsamında yer alan idari şartname ve teknik şartname ile diğer belgelerde yapılan düzenlemelerin dikkate alınmayacağı anlaşılmaktadır.
Söz konusu Yönetmelik maddesi gereğince cezalara ilişkin olarak Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemelerin dikkate alınması gerektiği, cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususların Sözleşme Tasarısı’nın 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29’uncu maddelerinde düzenlendiği, bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemelerin sadece 16.1.1’inci madde kapsamında değerlendirileceği anlaşıldığından, bahse konu düzenlemenin teklif hazırlanmasını engelleyici nitelikte olmadığı ve sözleşmenin yürütülmesi aşamasında uyuşmazlığa neden olmayacağı değerlendirilmiş ve iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Malzeme Miktarları” başlıklı H bölümünde “1- Günlük iaşelerin hazırlanmasında her yemek çeşidi için Gıda Rasyonunda yer alan gramajlar esas alınacaktır. …” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “4- Yemeğin üretiminde kullanılacak yağlar yemeklik ayçiçeği yağı olacak, ancak Gıda Rasyonunda göre “yemeklik bitkisel margarin” ve “tereyağı” kullanılarak üretilecek yemeklerde söz konusu gıda ürünleri kullanılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuru sahibi tarafından yemeklerde kullanılacak yağın çeşidi ile ilgili olarak ihale dokümanında çelişki bulunduğu iddia edilmekte ise de; Teknik Şartname’de, yemek çeşitleri ile bu yemeklerde kullanılacak malzemelerin gramajlarının anılan Şartname’nin eki Gıda Rasyonu’nda belirtildiği şekilde olacağının düzenlendiği, Gıda Rasyonu dokümanında da yemek üretiminde kullanılacak yağların miktarları ile türlerine yer verildiği görülmüş olup itirazen şikâyet başvurusuna konu düzenlemenin istekli olabilecekleri tereddüde düşürücü nitelikte olmadığı anlaşılmış ve iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlıklı A bölümünde “… Yemeklerde kullanılan tüm malzemeler ekte sunulan “Gıda Malzemelerinin Özellikleri” adlı dokümandaki şartlar ile Türk Gıda Kodeksine uygun, 1. sınıf tanınmış marka malzemeler olacaktır. …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanının “Pastacılık Malzemeleri Grubu” başlıklı bölümünde “TÜM ÜRÜNLER
1. Tüm ürünler piyasada satılan iyi cins, 1. Kalite, Türk Gıda Kodeksine uygun ve son sene mahsulü olacaktır.
2. Tüm ürünler yürürlükte olan “Türk Gıda Kodeksi İlgili Tebliğlerindeki” fiziksel, kimyasal ürün özelliklerine uygun olacaktır. Yeni çıkacak tebliğ, kanun, tüzük ve eklerini de kapsamalıdır.
3. Her tip ürün kendine özgü olmalı, kötü kokulu olmamalıdır.
4. Üretici firmanın ‘’Gıda Sicil ve Gıda Üretim İzni’’ belgesi olmalıdır.
5. Belirtilen koşulları sağlayamayan ürünler, Muayene Komisyonu tarafından teslim alınmayacaktır.
6. Ürünlerin tamamı denenecek ve randımanlı olanlar tercih edilecektir. İstenilen özellikleri sağlamayan ürünler kesinlikle kabul edilmeyecektir.
7. Ambalajı ürünü taşıma ve saklama süresinde iyi bir durumda tutacak özellikte, hava ve rutubet geçirmeyecek, insan sağlığına zarar vermeyecek, iyi malzemeden yapılmış olmalıdır. Orijinal ambalajlarda teslim edilmelidir.
8. Ambalaj üzerindeki işaretleme Gıda Kodeksi Yönetmeliğindeki gibi olacaktır. Ambalaj üzerinde firma adı, adresi, malın adı, cinsi, net ağırlığı, üretim ve son kullanma tarihi (gün/ay/yıl olarak) bulunmalıdır.
9. Tüm ürünler ortam sıcaklığında olmalıdır.
10. Taşıma Gıda Kodeksi Yönetmeliğine uygun olacaktır.
11. Son kullanma tarihinden önce bozulan ve numuneden farklı çıkan ürünler yapılan sözleşmeye göre değiştirilecektir.
12. Depolama Gıda Kodeksi Yönetmeliğine uygun olacak şekilde yapılmış olmalıdır.
13. Ürünlerin mikrobiyolojik ve kimyasal analizleri ilde bulunan T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Laboratuvarlarına veya Bakanlık tarafından onay verilen diğer laboratuvarlara firma tarafından yaptırılmalıdır ve analiz sonuçları Kuruluşa teslim edilmelidir.
14. Bu teknik şartnamede belirtilmeyen hususlar yönünden Türk Gıda Kodeksi hükümleri geçerli olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’de, yemeklerde kullanılan tüm malzemelerin anılan Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında belirtilen niteliklere haiz olmasının talep edildiği, kullanılacak malzemelerin gramajlarının anılan Şartname’nin eki Gıda Rasyonu’nda belirtildiği, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilen ürünlerin (poğaça, kurabiye, kek vs.), Gıda Rasyonu dokümanında “Pastacılık Ürünleri” başlığı altında sayıldığı, Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında da pastacılık malzemeleri grubunda yer alan tüm ürünler için ortak nitelik belirlemesi yapıldığı görülmüş olup “yemeklik bitkisel margarin” için ayrıca evsaf düzenlemesi yapılmamış olmasının istekli olabilecekleri tereddüde düşürücü nitelikte olmadığı değerlendirilmiş ve iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Genel Şartnamenin amacı, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa göre sözleşmeye bağlanan hizmet işlerinin yürütülmesinde uygulanacak genel esas ve usulleri belirlemektir.” hükmü,
Anılan Şartname’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “Bu Genel Şartname, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabi idareler tarafından 4735 sayılı Kanun uyarınca götürü bedel veya birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanan “danışmanlık” dışındaki hizmet işlerini kapsar. …
Bu Genel Şartname, sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçasıdır.” hükmü,
Aynı Şartname’nin “İşin yürütülmesi için gerekli personel ve araçlar” başlıklı 10’uncu maddesinde “Sözleşmenin imzalanmasından sonra yüklenici, üstlenmiş olduğu işin önemine ve iş programına uygun olarak, işlerin yapılması için gerekli her türlü yardımcı tesisleri hazırlamak, her türlü malzemeyi, ekipmanı ve personeli sağlamak ve ihzaratla ilgili önlemleri almak zorundadır.
…
Sözleşmede, işyerinde çalıştırılması gereken personel sayısının belirtildiği hallerde, yüklenici, belirtilen sayıda personeli işyerinde bulundurmak zorundadır.
Yüklenici işlerin yürütülmesinde, gerektiği şekilde eğitim ve öğretim görmüş, diplomalı, sertifikalı vb. personeli çalıştıracak ve bunları her zaman diğerlerine tercih edecektir. …” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22’nci maddesinde “… 22.2. Yüklenici, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu çerçevede; çalışanların iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve zorunlu olması halinde diğer sağlık personeli tarafından sunulan hizmetlerden yararlanması, çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hâle getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığının izlenmesi, denetlenmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi gibi iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınması zorunlu tedbirler yüklenicinin sorumluluğundadır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “… 78.31. Personele çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, fazla çalışma giderinin teklif fiyata dahil olacağının ve çalışma saatleri dışında işçinin kaç saat eğitim alacağının idari şartnamede belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. …
TÜM KISIMLAR İÇİN
…
İçme suyu (esas olarak en az 180 ml kutu veya eşdeğeri olabilecek 500 ml ye kadar şişe su), yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar, temizlik malzemeleri (bulaşık deterjanı, sıvı ovma kremi, çamaşır suyu, bulaşık süngeri, bulaşık teli, bulaşık eldiveni vb.), plastik çöp torbası, bebek, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla oluşturulan özel beslenme birimi için süt, pirinç unu, sebze, meyve, et, LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile yemeğin firma mutfağından kuruluş mutfağına nakliye giderleri, kuruluş yemekhanesi olarak kullanılan yerin elektrik, su, doğalgaz giderleri, kullanılan cihazların bakım, onarım ve kalibrasyon giderleri, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı, teklif fiyata dahildir. …” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.
22.2. Yüklenici, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu çerçevede; çalışanların iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve zorunlu olması halinde diğer sağlık personeli tarafından sunulan hizmetlerden yararlanması, çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hâle getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığının izlenmesi, denetlenmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi gibi iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınması zorunlu tedbirler yüklenicinin sorumluluğundadır.” düzenlemesi,
Aynı Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.4. Yüklenici; gıda zehirlenmelerine karşı koruyucu önlemleri almak, uygulamak ve bu konuda personelin hizmet içi eğitimini yetkili kişiler tarafından yapılmasını temin etmek zorundadır. Kuruluşlarda, hekim tasdikli besin zehirlenmesi raporu alanlar, iaşe olunan kişilerin en az %10’u olduğu takdirde, bu kişilerin sağlık masrafları ve işgücü kayıplarının maddi tazminatı bütünü ile yüklenici tarafından karşılanacaktır.
…
36.7. 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 126 ncı maddesinde; "Gıda üretim ve satış yerleri ve toplu tüketim yerleri ile insan bedenine temasın söz konusu olduğu temizlik hizmetlerine yönelik sanatların ifa edildiği iş yeri sahipleri ve bu iş yerlerinin işletenleri, çalışanlarına, hijyen konusunda bu iş yerlerindeki meslek ve faaliyetin gerektirdiği eğitimi vermeye veya çalışanların bu eğitimi almalarını sağlamaya, belirtilen eğitimleri almış kişileri çalıştırmaya, çalışan kişiler ise bu eğitimleri almaya mecburdurlar. Bizzat çalışmaları durumunda, iş yeri sahipleri ve işletenleri de bu fıkra kapsamındadır. Bulaşıcı bir hastalığı olduğu belgelenenler ile iş yerinin faaliyet ve hizmetlerinden doğrudan yararlananları rahatsız edecek nitelikte ve görünür şekilde açık yara veya cilt hastalığı bulunanlar, bizzat çalışan iş yeri sahipleri ve işletenleri de dâhil olmak üzere, alınacak bir raporla hastalıklarının iyileştiği belgeleninceye kadar, birinci fıkrada belirtilen iş yerlerinde çalışamaz ve çalıştırılamazlar. Çalışanlar, hastalıkları konusunda işverene bilgi vermekle yükümlüdür " hükmü yer almaktadır.
Bu kapsamda; hijyen eğitimi sertifikası bulunmayan personelin hijyen eğitiminin yüklenici tarafından verilmesi gerekmektedir. Yüklenici, her giriş yaptığı personele sağlık kontrolü yaptırmakla yükümlü olup, sonuçlarını ilgili kuruluşa vermek ve personel dosyasında bulundurmak zorundadır. Yüklenici; tifo, paratifo, diğer enfeksiyon hastalıkları, amipli veya basili dizanteri gibi enfeksiyonlara, cilt hastalıklarına yakalanan ya da bunların taşıyıcısı olan personeli çalıştıramaz. İlgili kuruluş sağlık kontrolü ile ilgili isteklerini yükleniciye bildirdiğinde yüklenici bu istekleri yerine getirmekle yükümlüdür.
…
36.11. Çalışanın iş güvenliği sorumluluğu yürürlükteki İş Kanunu ve İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde tamamen yükleniciye aittir. Yüklenici, konuyla ilgili her türlü tedbiri almak zorundadır. Yüklenici hiçbir ihtara gerek kalmaksızın lüzumlu emniyet tedbirlerini zamanında almak ve kazalardan korunma usul ve çarelerini personeline öğretmekle yükümlüdür. Bu itibarla taahhüdün ifası sırasında personelin bina dışında, bina dâhilinde veya çevresinde ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizlikten dolayı kazaya uğramaları, yaralanmaları, hayatlarını kaybetmeleri veya herhangi bir sebeple vuku bulabilecek kazalardan yüklenici sorumlu olacaktır. …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Kuruluşlarda Tam Zamanlı Çalışacak Personellerin Sayısı ve Nitelikleri:” başlıklı J bölümünde “… 2- Çalışan tüm personelin “Hijyen Eğitim Sertifikası” olması gerekmektedir.
3- Yüklenicinin, gıda ile temas eden tüm personelinin sağlıklı olması ve sağlık riskleri konusunda eğitim almalarını sağlaması gerekmektedir. …” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Genel Hususlar:” başlıklı 3’üncü maddesinde “… 16- Yüklenici, gıda zehirlenmelerine karşı önlemleri almak, uygulamak ve personelin eğitimini vermek zorundadır.
…
20-Çalışan elemanların yemek imalatı servis ve temizlik konularındaki eğitimini yüklenici yaptıracaktır. Kuruluşlarda korunma ve bakım altında bulunanlara nasıl davranılacağı ve ne tür ilişkiler geliştirileceği hususlarında, Kuruluş idaresinin rehberliğinde işin başlangıcında ilk gün uyum eğitimi olmak üzere ayda en az bir defa işbaşı eğitimi yapılacaktır.
21- Yüklenici, işe aldığı veya değişik nedenlerle değiştirmek zorunda kaldığı her işçiye yapacağı iş konusunda, kullanacağı malzemelerle ilgili ve iş kazalarına karşı gerekli eğitimi verecektir. 20/06/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca iş ve işçi sağlığı ve güvenliğine yönelik bütün sorumluluk yükleniciye aittir.
…
30- Yüklenici, çalışanlarına Gıda Hijyeni Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda gerekli hijyen eğitimini vermekle/verdirmekle yükümlüdür. …” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, personelin iş kazası ve hijyene ilişkin eğitiminin teklif fiyata dahil olduğuna ilişkin düzenlemeye yer verilmiştir.
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde gıda zehirlenmeleri konusunda personelin hizmet içi eğitiminin yetkili kişiler tarafından yapılmasını temin etmenin, hijyen eğitimi sertifikası bulunmayan personele hijyen eğitiminin verilmesinin, iş güvenliği ile ilgili olarak kazalardan korunma usul ve çarelerini çalışanlarına öğretmesinin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu ifade edilmiştir.
Teknik Şartname’de, yüklenicinin çalışan tüm personelinin hijyen eğitim sertifikası bulunmasının talep edildiği; ayrıca sağlık riskleri, gıda zehirlenmeleri, yemek imalatı servis ve temizlik ile iş kazaları konusunda çalışanların gerekli eğitimi almalarının sağlamasının yüklenicinin yükümlülüğünde olduğuna yönelik düzenlemelere yer verildiği görülmüştür.
Yukarıda aktarılan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi hükümlerinden yüklenicinin işlerin yürütülmesinde, gerektiği şekilde eğitim ve öğretim görmüş, diplomalı, sertifikalı vb. personeli çalıştırma zorunluluğu olduğu anlaşılmaktadır.
Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22’nci maddesinde, yüklenicinin, çalışanlarının işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlama yükümlülüğü çerçevesinde, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması konusunda sorumluluğunun bulunduğu belirtilmiştir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile ihale dokümanında yer verilen düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde; yüklenicinin ihale konusu işle ilgili gerekli eğitimi almış personeli çalıştırma zorunluluğu bulunduğu, ayrıca çalışanlarının işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlama yükümlülüğü çerçevesinde eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alması gerektiği, Teknik Şartname’de yüklenicinin çalışanlarının sağlık riskleri, gıda zehirlenmeleri, iş kazaları, hijyen, yemek imalatı servis ve temizlik konularındaki eğitimleri almalarının yüklenicinin sorumluluğunda olduğunun belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nda da aynı konuda benzer düzenlemelere yer verildiği, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde de, söz konusu eğitimlerin, “iş kazası ve hijyene ilişkin personel eğitimi” şeklinde genellenmek suretiyle, teklif fiyata dâhil olduğuna ilişkin düzenlemeye yer verildiği anlaşılmış olup bahse konu eğitimlerin teklif fiyata dahil olup olmadığı ile ilgili çelişki bulunduğuna yönelik iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.31’inci maddesinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarına yönelik olduğu, yukarıda da bahsedildiği üzere bahse konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olmadığı, ihale dokümanında da personele mesai saatleri dışında eğitim verileceğine ve/veya eğitimden kaynaklanan fazla çalışma giderine dair herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, ihaleye teklif verecek isteklilerin çalışma saatleri içinde yapılacağı anlaşılan eğitim giderlerini de dikkate alarak teklif fiyatlarını oluşturabileceği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanuna göre düzenlenecek sözleşmelerde, ihale dokümanında yer alan şartlara aykırı hükümlere yer verilemez.
Bu Kanunda belirtilen haller dışında sözleşme hükümlerinde değişiklik yapılamaz ve ek sözleşme düzenlenemez.
Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Sözleşmede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 7’nci maddesinde “Bu Kanuna göre düzenlenecek sözleşmelerde aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:
a) İşin adı, niteliği, türü ve miktarı, hizmetlerde iş tanımı.
b) İdarenin adı ve adresi.
c) Yüklenicinin adı veya ticaret unvanı, tebligata esas adresi.
d) Varsa alt yüklenicilere ilişkin bilgiler ve sorumlulukları.
e) Sözleşmenin bedeli, türü ve süresi.
f) Ödeme yeri ve şartlarıyla avans verilip verilmeyeceği, verilecekse şartları ve miktarı.
g) Sözleşme konusu işler için ödenecekse fiyat farkının ne şekilde ödeneceği.
h) Ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden hangisinin sözleşme bedeline dahil olacağı.
i) Vergi, resim ve harçlar ile sözleşmeyle ilgili diğer giderlerin kimin tarafından ödeneceği.
j) Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar.
k) Kesin teminat miktarı ile kesin teminatın iadesine ait şartlar.
l) Garanti istenilen hallerde süresi ve garantiye ilişkin şartlar.
m) İşin yapılma yeri, teslim etme ve teslim alma şekil ve şartları.
n) Gecikme halinde alınacak cezalar.
o) Mücbir sebepler ve süre uzatımı verilebilme şartları, sözleşme kapsamında yaptırılacak iş artışları ile iş eksilişi durumunda karşılıklı yükümlülükler.
p) Denetim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar.
r) Yapım işlerinde iş ve işyerinin sigortalanması ile yapı denetimi ve sorumluluğuna ilişkin şartlar.
s) Sözleşmede değişiklik yapılma şartları.
t) Sözleşmenin feshine ilişkin şartlar.
u) Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları.
v) İhale dokümanında yer alan bütün belgelerin sözleşmenin eki olduğu.
y) Anlaşmazlıkların çözümü.
z) İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin yükümlülükler.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Hüküm bulunmayan haller” başlıklı 36’ncı maddesinde “Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.
Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır.
Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü,
Aynı Şartname’nin “Yüklenicinin bakım ve düzeltme sorumlulukları” başlıklı 33’üncü maddesinde “Yapılan işlerin her türlü sorumluluğu, kabul işlemlerinin idarece onaylanması tarihine kadar, tümüyle yükleniciye aittir. Bu nedenle yüklenici, gerek malzemenin kötülüğünden ve gerekse işlerin kusur ve eksikliklerinden dolayı, idarece gerekli görülecek bütün onarım ve düzeltmeler ile sürekli bakım işlerini kendi hesabına derhal yapmak zorundadır.
Yüklenici bu zorunluluğa uymadığı takdirde, idare kendisinden bir yazı ile yükümlülüklerini yerine getirmesini isteyecektir. Bu talimatın yükleniciye tebliği tarihinden başlamak üzere işin özelliğine göre, talimat yazısında idarece daha uzun bir süre verilmemişse, yüklenici on (10) gün içinde yükümlülüklerini yerine getirmeye fiilen başlamadığı veya başlayıp da belirlenen süre içinde teknik gereklerine göre işi bitirmediği takdirde idare, söz konusu onarım, düzeltme ve bakım işlerini bir başkasına yaptırarak bu yapılan işlerin bedeli için, yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından ödeme yapmaya yetkilidir.
Yüklenicinin yaptığı işlerde, kabul tarihine kadar geçen zaman içinde, herhangi bir aksaklık görüldüğü takdirde, bu aksaklıklar yukarıda belirtildiği şekilde düzeltilip onarılmakla birlikte idare, işin niteliğine göre, aksaklığı tespit edilen bu gibi işlerin kabul işlemlerini uygun bir tarihe erteleyebilir. Bu takdirde kabulü ertelenen kısım için, idarenin uygun göreceği bir miktarda teminat alıkonulur. Yapılan işlerde, yüklenicinin kusurundan kaynaklanan ve ivedilikle ele alınması gereken aksaklıklar meydana geldiğinde, yüklenicinin o anda işle ilgilenip konuyu ele alma imkanı yoksa bu takdirde idare, yazılı olarak haber vermek suretiyle yüklenici adına bu aksaklığı giderir.
Yüklenici, taahhütleri çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre yükleniciye ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca hakkında 4735 sayılı Kanunun 27 nci madde hükümleri uygulanır.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Yüklenicinin Tazmin Sorumluluğu” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Yüklenici, taahhüdü çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre Yükleniciye ikmal ve tazmin ettirileceği gibi, haklarında 4735 sayılı Kanunun 27 nci maddesi hükümleri de uygulanır.” hükmü,
Başvuruya konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin Tazmin Sorumluluğu” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Yüklenici, taahhüdü çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre Yükleniciye ikmal ve tazmin ettirileceği gibi, haklarında 4735 sayılı Kanunun 27 nci maddesi hükümleri de uygulanır.” düzenlemesi,
Aynı Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.4. Yüklenici; gıda zehirlenmelerine karşı koruyucu önlemleri almak, uygulamak ve bu konuda personelin hizmet içi eğitimini yetkili kişiler tarafından yapılmasını temin etmek zorundadır. Kuruluşlarda, hekim tasdikli besin zehirlenmesi raporu alanlar, iaşe olunan kişilerin en az %10’u olduğu takdirde, bu kişilerin sağlık masrafları ve işgücü kayıplarının maddi tazminatı bütünü ile yüklenici tarafından karşılanacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuru sahibi tarafından Sözleşme Tasarısı’nın 36.4’üncü maddesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ileri sürülmekte ise de; Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ile Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’de yüklenicinin işin görülmesi sırasında insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamayacağı, söz konusu yükümlülük ve yasakların ihlâl edilmesi halinde idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorunda olduğu hüküm altına alınmış olup itirazen şikâyet başvurusuna konu düzenlemede de söz konusu hükümlere paralel şekilde hekim tasdikli besin zehirlenmesi halinde idarenin ve kişilerin zararının karşılanmasına yönelik yüklenici kusurundan kaynaklı tazminat sorumluluğunun düzenlendiği, ayrıca Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde aykırılık hallerinin belirtildiği, bu düzenlemenin dışındaki aykırılık hallerinin sözleşme kapsamında uygulanamayacağı anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 2’nci maddesinde “Bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İşveren tarafından mal veya hizmet üretmek amacıyla maddî olan ve olmayan unsurlar ile işçinin birlikte örgütlendiği birime işyeri denir.
…
Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. …” hükmü,
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “(1) Bu Kanunun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemektir.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Kapsam ve istisnalar” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Bu Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır. …” hükmü,
Aynı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Kanunun uygulanmasında;
…
b) Çalışan: Kendi özel kanunlarındaki statülerine bakılmaksızın kamu veya özel işyerlerinde istihdam edilen gerçek kişiyi,
…
ğ) İşveren: Çalışan istihdam eden gerçek veya tüzel kişi yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşları,
h) İşyeri: Mal veya hizmet üretmek amacıyla maddi olan ve olmayan unsurlar ile çalışanın birlikte örgütlendiği, işverenin işyerinde ürettiği mal veya hizmet ile nitelik yönünden bağlılığı bulunan ve aynı yönetim altında örgütlenen işyerine bağlı yerler ile dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yıkanma, muayene ve bakım, beden ve mesleki eğitim yerleri ve avlu gibi diğer eklentiler ve araçları da içeren organizasyonu,
… ifade eder.” hükmü,
Aynı Kanun’un “İşverenin genel yükümlülüğü” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup bu çerçevede;
a) Mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.
b) İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.
c) Risk değerlendirmesi yapar veya yaptırır.
ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne alır.
d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.
(2) İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(3) Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.
(4) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.” hükmü,
Aynı Kanun’un “İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunulmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin sunulması için işveren;
a) Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve on ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirir. Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirebilir. Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir. Belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olmayan ancak 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyeri işverenleri veya işveren vekili tarafından Bakanlıkça ilan edilen eğitimleri tamamlamak şartıyla işe giriş ve periyodik muayeneler ve tetkikler hariç iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilirler.
b) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşların görevlerini yerine getirmeleri amacıyla araç, gereç, mekân ve zaman gibi gerekli bütün ihtiyaçlarını karşılar.
c) İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütenler arasında iş birliği ve koordinasyonu sağlar.
ç) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşlar tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili mevzuata uygun olan ve yazılı olarak bildirilen tedbirleri yerine getirir.
d) Çalışanların sağlık ve güvenliğini etkilediği bilinen veya etkilemesi muhtemel konular hakkında; görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşları, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen çalışanları ve bunların işverenlerini bilgilendirir. …” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların sağlık ve güvenliğine ilişkin tedbirler” başlıklı 39’uncu maddesinde “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık ve güvenlik tedbirlerini almak ve çalışanların mevcut koşullara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, dinlenmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, meslek hastalıklarından korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.
Yüklenici, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlüdür.” hükmü,
Aynı Şartname’nin “Çalışanların kazaya uğramaları” başlıklı 40’ıncı maddesinde “Yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda, yüklenicinin işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle kendilerine ödenecek tazminat yükleniciye aittir. Ayrıca işçi ve personelden iş başında veya işe bağlı nedenlerle ölenlerin defin giderleri ile ailelerine ödenecek tazminatın tümü de yüklenici tarafından karşılanır.
Yüklenici bu hususta, yürürlükte bulunan genel hükümlere uyacaktır.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı maddesinde “22.1. Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.
22.2. Yüklenici, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu çerçevede; çalışanların iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve zorunlu olması halinde diğer sağlık personeli tarafından sunulan hizmetlerden yararlanması, çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hâle getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığının izlenmesi, denetlenmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi gibi iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınması zorunlu tedbirler yüklenicinin sorumluluğundadır.” hükmü,
Başvuruya konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.
22.2. Yüklenici, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu çerçevede; çalışanların iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve zorunlu olması halinde diğer sağlık personeli tarafından sunulan hizmetlerden yararlanması, çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hâle getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığının izlenmesi, denetlenmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi gibi iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınması zorunlu tedbirler yüklenicinin sorumluluğundadır.” düzenlemesi,
Aynı Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.11. Çalışanın iş güvenliği sorumluluğu yürürlükteki İş Kanunu ve İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde tamamen yükleniciye aittir. Yüklenici, konuyla ilgili her türlü tedbiri almak zorundadır. Yüklenici hiçbir ihtara gerek kalmaksızın lüzumlu emniyet tedbirlerini zamanında almak ve kazalardan korunma usul ve çarelerini personeline öğretmekle yükümlüdür. Bu itibarla taahhüdün ifası sırasında personelin bina dışında, bina dâhilinde veya çevresinde ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizlikten dolayı kazaya uğramaları, yaralanmaları, hayatlarını kaybetmeleri veya herhangi bir sebeple vuku bulabilecek kazalardan yüklenici sorumlu olacaktır.
36.12. Yüklenici, yapacağı hizmetlerle ilgili olarak çalıştıracağı personel hakkında mevcut yasa, yönetmelik, tüzük hükümleri ile diğer mesleki vecibelerle ilgili sözleşme tarihinden sonra çıkacak olan mevzuata da uygun olarak Sosyal Güvenlik Mevzuatı ve İş Kanunu hükümleri doğrultusunda, işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alınmasından tek başına sorumlu olacaktır. …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… 21- Yüklenici, işe aldığı veya değişik nedenlerle değiştirmek zorunda kaldığı her işçiye yapacağı iş konusunda, kullanacağı malzemelerle ilgili ve iş kazalarına karşı gerekli eğitimi verecektir. 20/06/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca iş ve işçi sağlığı ve güvenliğine yönelik bütün sorumluluk yükleniciye aittir. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı ile Teknik Şartname’de, çalıştıracağı bütün personel hakkında işçi sağlığı ve iş güvenliğine yönelik sorumluluğun yükleniciye ait olduğuna ilişkin düzenlemeye yer verilmiştir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ile Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’de yüklenicinin, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır.
Başvuru sahibi tarafından çalıştırılacak personelin iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin sorumluluğun tek başına yükleniciye ait olduğuna ilişkin ihale dokümanı düzenlemesinin 4857 sayılı Kanun’un 2’nci maddesine aykırı olduğu iddia edilmekte ise de; itirazen şikâyete konu düzenlemede, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ile Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin yukarıda aktarılan maddelerinde de hüküm altına alındığı üzere, iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almanın yüklenicinin sorumluluğunda olduğunun belirtildiği anlaşılmış olup iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:
Merkezî Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Yönetmeliğin amacı, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde malî işlemlerin gerçekleştirilmesi ve muhasebeleştirilmesi kapsamında, harcamalarda ödeme belgesine bağlanacak kanıtlayıcı belgeleri ve bunlardan bu Yönetmelikte düzenlenmesi gerekenlerin şekil ve türlerini belirlemektir.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “Bu Yönetmelik, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin ilgili mevzuatları çerçevesinde yapacakları harcamalarında ödeme belgesine bağlanacak kanıtlayıcı belgeleri ve bunlardan şekil ve türleri bu Yönetmelikte düzenlenmesi gerekenleri kapsar.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Yönetmelikte geçen;
…
Ödeme belgesi : İdarelerce, bütçeden yapılacak kesin ödemeler için düzenlenen Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği eki 1 örnek numaralı Ödeme Emri Belgesini; ön ödeme suretiyle yapılacak ödemelerde ise anılan Yönetmelik eki 2 örnek numaralı Muhasebe İşlem Fişini,
Harcama talimatı : Kamu ihale mevzuatına tabi olmayan bir giderin idare adına geçici veya kesin olarak ödenebilmesi için giderin konusunu, gerekçesini, yapılacak iş veya hizmetin süresini, hukuki dayanaklarını, tutarını, kullanılabilir ödeneğini, tertibini, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgileri gösteren ve harcama yetkilisinin imzasını taşıyan belgeyi,
Onay belgesi : İhale usulüyle yapılacak alımlarda, kamu ihale mevzuatında standart form olarak belirlenen ihale onay belgelerini; doğrudan temin suretiyle veya kamu ihale mevzuatında belirtilen istisnai alımlarda ise alım konusu işin nev’i, niteliği, varsa proje numarası, miktarı, gereken hallerde yaklaşık maliyeti, kullanılabilir ödeneği ve tertibi, alımda uygulanacak usulü, avans ve fiyat farkı verilecekse şartlarını gösteren ve harcama yetkilisinin imzasını taşıyan belgeyi,
… ifade eder.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Ödeme belgeleri ve bağlanacak kanıtlayıcı belgeler” başlıklı 5’inci maddesinde “Ödeme belgesi iki nüsha olarak Yönetmelikte belirtilen kanıtlayıcı belgelerle birlikte muhasebe birimine verilir. Kanıtlayıcı belgeler ödeme belgesinin birinci nüshasına bağlanır, ödeme belgesinin ikinci nüshası ise muhasebe biriminde saklanır.
Kanıtlayıcı belgeler, kamu harcamalarının belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak yapıldığına ve gerçekleştirildiğine ilişkin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca düzenlenip onaylanan belgelerdir. Kesin veya ön ödeme şeklinde yapılacak kamu harcamalarında ödeme belgesi olarak bağlanacak kanıtlayıcı belgeler aşağıda belirtilmiştir.
a) Kesin ödemelerde;
Bütçeden nakden veya mahsuben yapılacak kesin ödemelerde Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği eki 1 örnek numaralı Ödeme Emri Belgesine harcamanın çeşidine göre Yönetmeliğin ilgili maddelerinde belirtilen belgeler kanıtlayıcı belge olarak bağlanır.
b) Ön ödemelerde;
1)Avans veya kredi suretiyle yapılacak ön ödemelerde ;
-Harcama talimatı, ihale mevzuatına göre yapılacak alımlarda onay belgesi,
-Gereken hallerde kredi izin yazısı;
2)Mevzuatları gereği yüklenicilere verilecek avanslarda;
-Harcama talimatı, ihale mevzuatına göre yapılacak alımlarda onay belgesi,
-Avans teminatına ilişkin alındının onaylı örneği,
-Gereken hallerde Bakanlığın uygun görüş yazısı veya üst yöneticinin kararı,
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği eki 2 örnek numaralı Muhasebe İşlem Fişine
kanıtlayıcı belge olarak bağlanır.
Ödeme belgesinin birinci nüshasına, kanıtlayıcı belgelerin aslı veya yasal bir sebeple aslı temin edilemeyenlerin onaylı suretleri bağlanır. Fatura ve taşınır işlem fişinin asıllarının bağlanması esastır. Ancak, kaybolma, yırtılma, yanma gibi mücbir sebeplerle aslının temin edilemediği hallerde, fatura ve/veya taşınır işlem fişinin onaylı örnekleri bağlanmak suretiyle ödeme yapılabilir. Onaylı suretlerin, onaylayan ilgili birim yetkilisinin adı, soyadı, unvanı, imzası ve resmi mühür ile onay tarihini taşıması gerekir.
Elektronik ortamda oluşturulan ortak bir veri tabanından yararlanmak suretiyle yapılacak harcamalarda, veri giriş işlemleri gerçekleştirme görevi sayıldığından, ödeme belgesine ayrıca bu verileri kanıtlayıcı belge bağlanmaz.
Bakanlık, bu Yönetmelik kapsamındaki işlemlere ilişkin belgelerin elektronik ortamda oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi, muhafazası ve ibrazına ilişkin usul ve esasları, şekil hükümlerinden bağımsız olmak üzere belirlemeye yetkilidir.
Üçüncü ve dördüncü fıkraların uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Hakediş raporu” başlıklı 7’nci maddesinde “İhale veya doğrudan temin usulüyle yapılacak yapım işleri ile hizmet alımlarında, sözleşme hükümlerine göre yerine getirilen taahhütlerin bedellerinin ödenmesinde aşağıda belirtilen hakediş raporları düzenlenir.
…
b) Hizmet İşleri Hakediş Raporu (Örnek:
4 ) : Bu rapor, hizmet işlerinde yükleniciye ödenecek ara ve kesin hakediş tutarının hesaplanmasına esas olan belgelerden oluşur. Hizmet türüne ve işin özelliğine göre yalnızca ilgili sayfaları ve gerekli görülen diğer belgeler düzenlenerek yüklenici ve kontrol elemanlarınca imzalanır, yetkili makamca onaylanır.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Çeşitli hizmet alımları” başlıklı 46’ncı maddesinde “İhale veya doğrudan temin usulüyle yapılan bakım, onarım, danışmanlık, araştırma ve geliştirme, muhasebe, anket, temizlik, tarımsal mücadele, ağaçlandırma, erozyon kontrolü, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, kurs, koruma ve güvenlik, sigorta, etüt ve proje, harita ve kadastro, plân, imar uygulama, basım ve yayım, fotoğraf, film alımları, bilgisayar hizmet alımları (gayrimaddi hak olarak alınan yazılım ve donanımlar hariç) ve benzeri hizmet alımlarına ilişkin giderlerin ödenmesinde;
- Taahhüt dosyası,
- Fatura (sigorta giderlerinin ödenmesinde sigorta poliçesi veya zeyilname),
- Hizmet İşleri Hakediş Raporu (Örnek:
4 ),
ödeme belgesine bağlanır.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesinde “Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.
Kontrol teşkilatı, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları (talep ve ihbarları) ivedilikle değerlendirmekle yükümlüdür.
Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih (yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.
Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez.
İdare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine bordroların ve/veya ücret ödemesini gösterir diğer bilgi ve belgelerin (yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları, puantaj, hesap pusulaları gibi) incelenmesi neticesinde ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde bu durumun yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir. Aynı zamanda, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmı yüklenicinin hakedişinden kesilir ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılır. Bu husus ayrıca bir tutanağa da bağlanır.
Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır.
Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.
Bordrolarda yüklenicinin veya vekilinin imzası bulunacaktır. …” hükmü,
Aynı Şartname’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi :
Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler (emekli olan ancak yüklenici bünyesinde çalışmaya devam eden personel için prime esas kazançlar üzerinden kesilen sosyal güvenlik destek primi ve benzeri) de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.
İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.
Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.
1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;
Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.
İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.
Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.
Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.
Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.
Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.
Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır. …” hükmü,
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Balıkesir Defterdarlık / Muhasebe / Mal Müdürlüğünce ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:
Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin “Hakkedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde ödenecektir.
12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır. …” düzenlemesi,
Aynı Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.23.Sözleşme süresi boyunca son ay hariç, diğer aylar için bir önceki aya ait işçi ücretinin ödendiğine dair banka dekontları veya banka tarafından verilecek maaş listesi ödeme emri belgesine eklenerek hakediş ödenecektir.
36.24. Yüklenici çalıştırdığı işçilerin aylık ücretlerini takip eden ayın 1'i (biri) ile 10'u (onu) arasında ödemek zorundadır.(Son ödeme tarihinin resmi tatile denk gelmesi halinde, işçi ücretlerinin resmi tatilin başlangıcından önceki iş günü ödenmesi gerekir.) Ancak idarenin harcama kaleminde ödeneği bulunması halinde, yüklenicinin işçilere ücretini ödemesini beklemeksizin hakediş ödemesi yapılır. Yüklenici hak ediş alamamasını, cezalı almasını ya da geç almasını, işçi ücretlerini süresi içinde ödememek için gerekçe gösteremez. Sözleşmede son aylık hak ediş ödemesi yapılmadan önce yüklenici firma işçi ücretlerini süresinde ödeyecek ve işçi ücretleri ödendikten sonra son aylık hak ediş ödemesi yapılacaktır.
…” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda yer verilen hükümlerinden; idarelerin, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ve bu konuda kendisine ulaşan talep ve ihbarları değerlendirmekle yükümlü olduğu, idare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmının yüklenicinin hakedişinden kesileceği ve tâbi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde doğrudan işçinin banka hesabına yatırılacağı anlaşılmaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nda hakediş raporunun, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de yükleniciye ödeme yapılacağı düzenlenmiştir.
Aynı Tasarı’nın itirazen şikâyete konu maddesinde, bir önceki aya ait işçi ücretinin ödendiğine dair banka dekontları veya banka tarafından verilecek maaş listesinin ödeme emri belgesine eklenerek hakediş ödeneceği ifade edilmiştir.
Kamu ihale mevzuatı gereğince idarelere 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale yoluyla aldığı hizmet sözleşmelerinin yürütülmesinde, yüklenici (sözleşme konusu hizmetin yürütülmesi için istihdam edilen işçilere karşı işveren) ve işçi arasında akdedilen sözleşme uyarınca ödenmesi gereken işçi ücretlerinin ödenmesini takip etme ve ödenmeyen işçi aylıklarının hakedişten kesilerek işçilere ödeme yapılması yetki ve görevinin verildiği, itirazen şikâyet başvurusuna konu Sözleşme Tasarısı maddesinin de işçi ücretlerinin tam ve zamanında ödenmesini takip ve temin yükümlülüğü çerçevesinde işçi haklarının korunmasına yönelik yapılan bir düzenleme olduğu, ayrıca Sözleşme Tasarısı’nda hakediş düzenlenmesi, tahakkuka bağlanma süresi ve ödeme planının belirlendiği, idarelerin İş Kanunu’na ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na aykırı olmamak üzere ihale dokümanında işçiyi koruyucu düzenlemelere yer verebileceği, yapılan düzenlemenin anılan Yönetmelik’e ve kamu ihale mevzuatına aykırı olmadığı sonucuna varılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini görmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.
12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini görmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.
12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.
12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.
İşin Yapılacağı Kuruluşların Adları ve Adresleri Teknik Şartnamede tablo halinde belirtilmiştir.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. 1. Kısım - Balıkesir Huzurevi Y.B.R.M.M kuruluş mutfağında, (Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünün yemeği Balıkesir H.Y.B.R.M. Müdürlüğü mutfağında pişirilecek ve yaklaşık 250 metre mesafedeki kuruluşa taşıma yoluyla götürülerek servis edilecektir.) 2. Kısım - Karesi Huzurevi Y.B.R.M.M kuruluş mutfağında, 3. Kısım – Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdürlüğü kuruluş mutfağında, (ABEÇES’e bağlı birim ÇOKİM’in yemeği ABEÇES mutfağında pişirilerek yaklaşık 8 kilometre mesafedeki birime taşıma yoluyla götürülerek servis edilecektir.) 4. Kısım – Bandırma Hicri Ercili ÇES Müdürlüğü kuruluş mutfağında, 5. Kısım - Kadın Konukevi Müdürlüğü YÜKLENİCİ mutfağında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetidir.
…
Yemekler kapasiteye uygun kapalı yemek taşıma arabası ile taşınacak olup, taşıma vb. giderler teklif fiyata dahildir.
…
3. KISIM Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdürlüğü: Kuruluş mutfağında pişirilen yemekler, aynı binada bulunan gruplarda ve yaklaşık 8 Kilometre mesafede bulunan bağlı Çocuk Koruma İlk Müdahale ve Değerlendirme Birimine taşınarak servis edilecek, her ay için 16 (On altı) adet 19 lt lik Damacana Su ÇES’te, 4 (Dört) adet 19 lt lik Damacana Su, ÇOKİM de olmak üzere toplam 20 (Yirmi) adet 19 lt lik Damacana Su, çocukların bulunduğu yemekhanelerinde kullanılacak, taşıma vb. giderler yükleniciye ait olup teklif fiyata dahildir.
…
Yemeğin taşınması için thermobox veya ısı üreten kapalı araba, kapak, diyetlilerin yemeğinin taşınması için termo tepsiler, strech, alüminyum folyo, ağız maskesi, bone, kolluk, hijyenik eldiven, tek kullanımlık numune poşeti, soğutmalı taşıma aracı, çöp konteyneri, su sebili, pişirme ve saklama kapları teklif fiyata dâhildir. (İŞ BİTİMİNDE YÜKLENİCİ MALZEMELERİNİ ALACAKTIR.)…” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Yemeklerin Pişirileceği Kuruluşlar” başlıklı B bölümünde “Bu şartname kapsamında mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleri satın alacak kuruluşların yemekleri aşağıdaki tabloda yer alan kuruluşların mutfaklarında hazırlanacak/pişirilecektir.
1-Balıkesir Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
2-Karesi Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
3-Ayten Burhan Erdayı Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
4-Bandırma Hicri Ercili Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
Ayrıca anılan kuruluşlarda hazırlanan/pişirilen yemekler “C- TAŞIMA YOLUYLA DAĞITIM YAPILACAK KURULUŞLAR” bölümünde yer verilen kuruluşlara yüklenici tarafından taşınacak ve yine yüklenici tarafından bu kuruluşların (C bendinde taşıma yoluyla yemek hizmeti alacağı belirtilen kuruluşlar) yemekhanelerinde/katlarında dağıtım ve servis hizmetleri gerçekleştirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Şartname’nin “Taşıma Yoluyla Dağıtım Yapılacak Kuruluşlar” başlıklı C bölümünde aşağıdaki tabloya yer verilmiştir.
Sayı
Yemeğin Pişirileceği Kuruluş /Firma Adresi
Yemeğin Dağıtımı Yapılacak Kuruluş
1
Balıkesir Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü - Adnan Menderes Mah. 150. Sk. No: 4/2 Karesi / BALIKESİR
Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
2
Ayten Burhan Erdayı Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü – 1. Sakarya Mah. Ayvaz Sokak No:4 Karesi / Balıkesir
Ayten Burhan Erdayı Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü’ne bağlı (Çocuk Koruma İlk Müdahale ve Değerlendirme Birimi) – Bahçelievler Mah. Teknik Lise Cad. No:121 Altıeylül / Balıkesir
3
Yüklenici / Firma Mutfağında
Kadın Konukevi Müdürlüğü
Anılan Şartname’nin “Taşıma” başlıklı D bölümünde “1- Pişirilen yemekler, yemekhaneler ve kat mutfaklarına; ısıyı uzun süre muhafaza eden dökülmeyi önleyecek şekilde, thermoboxlar veya ısı üreten kapalı arabalarla, çelik kaplarda yüklenici personeli tarafından taşınacaktır. Bu malzemeler, yüklenici tarafından temin edilecektir. Yiyeceklerin taşınmasında kapak, strech, alüminyum folyo gibi gereçler mutlaka kullanılacaktır. Üzeri açık kaplarda kesinlikle yemek taşınmayacaktır. Taşıma kapları ve servis araç-gereçleri de (kepçe, kevgir vs.) streç ile korunacaktır.
2- Yemeklerin kuruluş dışında pişirilmesi durumunda da aynı şekilde taşıma, yüklenici tarafından temin edilecek TABLO_2’de sayıları verilen araçlarla yapılacaktır. Bu durumda taşıma soğuk zincirin bozulmaması gereken besinlerde frigofrik (soğutmalı) araçlarla, ısının muhafaza edilmesi gereken yemeklerin taşınmasında ısı muhafazalı yemek taşıma kutularında (thermobox) yapılacaktır.
3- Yemek nakli esnasında yemeklerin kalite ve görüntüsünde bozulmalara sebep olunmayacaktır.
4- Taşımanın yapılacağı araçlar Gıda Hijyeni Yönetmeliğinde belirtilen hükümlere uygun olacaktır.
5- Taşımada kullanılacak araçların her türlü giderleri (akaryakıt, bakım vb.) ile bu araçları kullanacak sürücülerin giderleri teklif fiyata dâhildir.
1. Kısım, Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünün yemekleri Balıkesir Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü mutfağında pişirilecek olup, yemek saatinden önce yaklaşık 250 (ikiyüzelli) metre mesafedeBalıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünde dağıtıma hazır olacak şekilde 1.maddede belirtilen taşıma şartlarına uygun olarak yüklenici firma tarafından taşıması yapılacaktır.)
3. Kısım, Çocuk Koruma İlk Müdahale ve Değerlendirme Biriminin yemekleri Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdürlüğü mutfağında pişirilecek olup, yemek saatinden önce yaklaşık 8 (sekiz) km. mesafedeki ÇOKİM biriminde dağıtıma hazır olacak şekilde 1.maddede belirtilen taşıma şartlarına uygun olarak yüklenici firma tarafından taşıması yapılacaktır.)” düzenlemesi yer almaktadır.
Ayrıca Teknik Şartname’de kuruluşlar tarafından yükleniciye teslim edilecek makine ve teçhizatların listesine yer verilmiş; yüklenicinin temin edeceği makine, teçhizat ile mal ve malzemeye ilişkin tablo ise “Kuruluşların ihtiyacı doğrultusunda bu maddeyi doldurulacaktır.” ibaresine yer verilerek boş bırakılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından ihale dokümanında, yemeklerin taşınmasında kullanılacak araçların sayısı ve özelliklerinin belirtilmemiş olmasının teklif hazırlamaya engel teşkil ettiği öne sürülmekle birlikte; Teknik Şartname’de taşımanın yapılacağı araçların Gıda Hijyeni Yönetmeliği’nde belirtilen hükümlere uygun olması gerektiğinin düzenlendiği, İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 12’nci maddesine göre teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmenin isteklinin sorumluluğunda olduğu, yemek hizmeti işinde faaliyet gösteren ve bu konuda tecrübe sahibi olması beklenen istekli olabilecekler tarafından yemek taşımada kullanılacak araçların özelliklerinin bilinebileceği, ayrıca İdari Şartname ve Teknik Şartname’de taşıma yoluyla yemek dağıtımı yapılacak kuruluşlara yer verildiği, söz konusu bilgiler kullanılarak ihale konusu işin yerine getirilmesi için gerekli olan araç sayısının da belirlenebileceği anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… İçme suyu (esas olarak en az 180 ml kutu veya eşdeğeri olabilecek 500 ml ye kadar şişe su), yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar, temizlik malzemeleri (bulaşık deterjanı, sıvı ovma kremi, çamaşır suyu, bulaşık süngeri, bulaşık teli, bulaşık eldiveni vb.), plastik çöp torbası, bebek, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla oluşturulan özel beslenme birimi için süt, pirinç unu, sebze, meyve, et, LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile yemeğin firma mutfağından kuruluş mutfağına nakliye giderleri, kuruluş yemekhanesi olarak kullanılan yerin elektrik, su, doğalgaz giderleri, kullanılan cihazların bakım, onarım ve kalibrasyon giderleri, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı, teklif fiyata dahildir. …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları” başlıklı A bölümünde “… İşin yürütülmesi aşamasında kuruluşlarda yemek hizmetinden faydalanan herhangi birinin sağlık sorunları nedeniyle (ishal, kabızlık, çölyak, fenilketönüri vb.) özel beslenmesi (yüksek protein, düşük protein, yüksek karbonhidrat, glütensiz, diyet, laktozsuz, tuzsuz vb.) gerektiğinin doktor raporuyla belgelendirilmesi halinde, söz konusu kişiye/kişilere doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanan özel beslenme menüsü verilecektir. Hastaya bireysel olarak hazırlanan yemeklerin hastanın tedavisi için gerekli günlük enerji ve besin öğeleri gereksinimlerini sağlayacak yiyeceklerin menüleri; uygun miktar, çeşit, tat, kıvam ve görünüşte olmak üzere her türlü yiyeceği kapsayabilir. Yemeklerin pişirilme şekli, miktarı ve servisinin diyetisyenin ve/veya doktorun öngördüğü tedavi ilkelerine uygun olması zorunludur.
Özel beslenmesi gereken hastaların yemek servisleri termo izolasyonlu kapaklı tepsiler ile yapılacak ve her tepside isim yazılı etiket bulunacak, yüklenici tarafından ilgili Kuruluşun belirteceği yemekhanelere götürülerek ilgili kişilere servis edilecektir. Enfeksiyon hastalıkları riskinde ve ilk kabulde yüklenici tarafından sağlanacak tek kullanımlık kapaklı köpük yemek tepsileri (5 gözlü) ile servis yapılacaktır. Sulu gıda verilen hastalar için yüklenici tarafından sağlanacak kapalı köpük kaseler (200-500 ml) kullanılacaktır.
Kuruluş gerektiği takdirde kuruluş içerisinde yükleniciye yaşlı, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla bir özel beslenme birimi gösterecektir. Bu durumda özel beslenme biriminde kullanılacak olan malzemeler (otoklav, buzdolabı, fırın, ocak, su ısıtıcısı, çelik tencere, taşıma kapları, biberon, biberon başlıkları, doğrama ve karıştırma robotu, mama tabak ve kaşıkları vb.) ilgili Kuruluş tarafından tefriş edilecek, yüklenici bu malzemeler için bir maliyet öngörmeyecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’de, yemek hizmetinden faydalanan herhangi birinin sağlık sorunları nedeniyle özel beslenmesi gerektiğinin doktor raporuyla belgelendirilmesi halinde, söz konusu kişiye/kişilere doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanan özel beslenme menüsünün verileceğine yönelik düzenleme yapıldığı, ancak ihale dokümanında söz konusu özel beslenme menüsüne ihtiyaç duyabilecek tahmini kişi sayısının belirtilmediği ve örnek menüye yer verilmediği görülmektedir.
Başvuru sahibi tarafından özel beslenme menüsünün miktar ve çeşidinin belirli olmaması sebebiyle maliyetin öngörülemediği öne sürülmekle birlikte; idarenin ihtiyaç halinde ve doktor raporuyla belgelendirilmesi koşuluyla, yükleniciden özel beslenme menüsü verilmesini talep edeceği, mevcut durumda kaç kişinin bu tür bir beslenme şekline ihtiyaç duyacağının bu aşamada idare tarafından da bilinemeyeceği, gerekli olması halinde özel beslenme menüsü içeriğinin doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanacağı hususları bir arada değerlendirildiğinde, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve tecrübe sahibi olması beklenen basiretli tacir niteliğini haiz istekli olabileceklerin mevcut koşulları dikkate alarak teklifini oluşturabileceği sonucuna varılmış ve iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “… 78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur. …” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 1. Kısım - Balıkesir Huzurevi Y.B.R.M.M kuruluş mutfağında, (Balıkesir Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünün yemeği Balıkesir H.Y.B.R.M. Müdürlüğü mutfağında pişirilecek ve yaklaşık 250 metre mesafedeki kuruluşa taşıma yoluyla götürülerek servis edilecektir.) 2. Kısım - Karesi Huzurevi Y.B.R.M.M kuruluş mutfağında, 3. Kısım – Ayten Burhan Erdayı ÇES Müdürlüğü kuruluş mutfağında, (ABEÇES’e bağlı birim ÇOKİM’in yemeği ABEÇES mutfağında pişirilerek yaklaşık 8 kilometre mesafedeki birime taşıma yoluyla götürülerek servis edilecektir.) 4. Kısım – Bandırma Hicri Ercili ÇES Müdürlüğü kuruluş mutfağında, 5. Kısım - Kadın Konukevi Müdürlüğü YÜKLENİCİ mutfağında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetidir.
…
Yemekler kapasiteye uygun kapalı yemek taşıma arabası ile taşınacak olup, taşıma vb. giderler teklif fiyata dahildir.
…
Yemeğin taşınması için thermobox veya ısı üreten kapalı araba, kapak, diyetlilerin yemeğinin taşınması için termo tepsiler, strech, alüminyum folyo, ağız maskesi, bone, kolluk, hijyenik eldiven, tek kullanımlık numune poşeti, soğutmalı taşıma aracı, çöp konteyneri, su sebili, pişirme ve saklama kapları teklif fiyata dâhildir. (İŞ BİTİMİNDE YÜKLENİCİ MALZEMELERİNİ ALACAKTIR.) …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Taşıma” başlıklı D bölümünde “… 5- Taşımada kullanılacak araçların her türlü giderleri (akaryakıt, bakım vb.) ile bu araçları kullanacak sürücülerin giderleri teklif fiyata dâhildir. …” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Kuruluşlarda Tam Zamanlı Çalışacak Personellerin Sayısı ve Nitelikleri” başlıklı J bölümünde “… 7- Yüklenicinin sözleşme konusu iş kapsamında çalıştıracağı personellerde (kısmi süreli çalışacak sürücüler dahil) aşağıda belirtilen özellikler aranılacaktır; …” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 25’inci maddesi ile Teknik Şartname’nin J bölümünde, ortak alım protokolüne taraf olan her bir idarede, ihale konusu iş kapsamında tam zamanlı olarak çalışması istenen işçilere yönelik düzenlemelere yer verildiği, birim fiyat teklif cetvelinde de haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel için ayrı satır açıldığı görülmüştür.
Ayrıca İdari Şartname’nin söz konusu maddesinde, taşıma yoluyla hizmet verilecek kuruluşların ve yemeğin pişirileceği mutfakların bu kuruluşlara mesafelerinin düzenlendiği, yemeklerin kapasiteye uygun kapalı yemek taşıma arabası ile taşınacağının, taşıma vb. giderlerin teklif fiyata dâhil olduğunun ifade edildiği, keza Teknik Şartname’nin D bölümünde taşıma için kullanılacak araçların sürücülerinin giderlerinin de teklif fiyata dâhil olduğunun belirtildiği ancak sürücülerin tam zamanlı çalışması öngörülen personel içerisine dâhil edilmediği (sürücülerin kısmi zamanlı çalışacağının öngörüldüğü) anlaşılmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 78.3’üncü maddesine göre, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihalelerin dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, mevzuata uygun olarak tam zamanlı çalışması istenen personele ilişkin giderlerin teklif fiyata dâhil giderler arasında sayıldığı ve işçilik maliyetleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açıldığı görülmüş olup; İdari Şartname’de yemeğin pişirileceği mutfakların taşıma yoluyla hizmet verilecek kuruluşlara mesafelerinin belirtildiği ve yemek taşıma giderlerinin de teklif fiyatına dâhil olduğunun düzenlendiği, kısmi süreli çalışması öngörülen araç sürücülerinin sayısı ile çalışma sürelerinin ihale dokümanında yer alan söz konusu bilgiler doğrultusunda istekli olabilecekler tarafından belirlenebileceği, İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 12’nci maddesine göre teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğunda olduğu, sürücülerin maliyetinin teklif bedeline dâhil edilerek fiyat teklifi oluşturulmasının önünde bir engel bulunmadığı anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İşlerin bakımı” başlıklı 21’inci maddesinde “Yüklenici, işe başlama tarihinden işlerin tümü için kabul belgesinin tanzim edildiği tarihe kadar işlere, malzemelere ve tesise gereken özen ve bakımı gösterme sorumluluğu altında olacaktır.
Yüklenici, garanti süresi içinde taahhüt ettiği bütün işlerin ve malzemelerin ve ilgili tesislerin bakım ve özeninden bu sürenin sonuna kadar sorumlu olacaktır.” hükmü,
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.18. Yüklenici, faaliyette bulunacağı binada kendisine teslim edilen her türlü tesis ile demirbaş malzemelerinin temizliği ve bakım onarımından sorumlu olacaktır. …” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Temizlik” başlıklı F bölümünde “ … 6- Yanlış kullanım, çöp atıkları ve yemek artıklarından oluşan lavabo ve rögar tıkanıklıklarının açtırılması, kuruluşa ait mutfaklarda bulunan havalandırma sisteminin bakım onarımının yaptırılması, Kuruluşların yemekhanelerinin bağlı olduğu atık su kuyularının içinde bulunan pompaların periyodik bakım onarımının yaptırılması ve pompaların kullanılamaması durumunda değiştirilmesi yüklenicinin sorumluluğundadır. (Doğal afet ve binanın inşasından kaynaklanan kanalizasyon, altyapı ve havalandırma sistemi arızaları hariç) Yüklenici anılan işlemler için ilgili Kuruluştan herhangi bir ek ücret talebinde bulunamaz.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 12’nci maddesinden işin yapılacağı yeri ve çevresini görmenin, inceleme yapmanın, teklifi hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmenin isteklinin sorumluluğunda olduğu, istekli olabileceklerin, işin yapılacağı yeri ve çevresini görmekle; işyerinin şekli ve mahiyeti, işin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü gibi hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılacağı anlaşılmaktadır.
Söz konusu sorumluluk çerçevesinde, istekli olabilecekler tarafından yerinde inceleme yapılarak tesis ve malzemelerin periyodik bakım-onarım tarihleri, malzemelerin değiştirilme süreleri, sayıları vb. bilgilerin edinilebileceği ve itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen olası bakım-onarım maliyetlerinin teklif fiyatına dâhil edilebileceği sonucuna varılmış olup iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.” hükmü,
Aynı Şartname’nin “Malzeme, tesis ve işçilik kalitesi” başlıklı 17’nci maddesinde “Bütün malzemeler, tesisler ve işçilik;
(a) Sözleşmede ve eklerinde belirtilen tip ve türlerde ve kontrol teşkilatının talimatlarına uygun olacak,
(b) İmalat, üretim veya hazırlanma yerinde, işyerinde ya da sözleşmede öngörülen başka herhangi bir yerde kontrol teşkilatının talep edeceği zamanlarda denetim ve testlere tabi tutulacaktır.
Yüklenici, malzemeleri veya tesisleri incelemek, ölçmek ve test etmek için gereken her türlü desteği, işçiliği, elektriği, yakıtı, cihazları ve aletleri temin edecek ve işte kullanılmadan önce bütün malzeme numunelerini, kontrol teşkilatı tarafından seçilecek ve gerekli görülecek testlerin yapılması amacıyla idareye sunacaktır.
Bütün numuneler, yüklenici tarafından sözleşme ile temin ve ibraz edilmeleri açıkça öngörüldüğü takdirde masrafları yükleniciye ait olmak üzere temin edilecektir.” hükmü,
Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… 14- İdare veya ilgili Kuruluş gerek gördüğü takdirde, yüklenici, tam teşekküllü ve gıda konusunda uzmanlaşmış bir laboratuvar tarafından çalıştığı mekan, araç gereç, kullandığı gıda maddeleri ve çalıştırdığı personelin hijyen ve gıda mevzuatına uygunluğunu test ettirip rapor sonuçlarını idareye/ilgili Kuruluşa ibraz etmek zorundadır.(Rapor giderleri yükleniciye aittir.) …” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda aktarılan hükümlerinden yüklenicinin, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlama, sözleşmede öngörüldüğü şekilde projelendirme, yürütme, tamamlama ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderme sorumluluğu bulunduğu, bu sorumlulukların yerine getirilmesi için, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptırması; işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin etmesi gerektiği,
Kullanılan bütün malzemeler ile tesisler ve işçiliğin; sözleşmede ve eklerinde belirtilen tip ve türlerde ve kontrol teşkilatının talimatlarına uygun olacağı, imalat, üretim veya hazırlanma yerinde, işyerinde ya da sözleşmede öngörülen başka herhangi bir yerde kontrol teşkilatının talep edeceği zamanlarda denetim ve testlere tabi tutulacağı, yüklenicinin, malzemeleri veya tesisleri incelemek, ölçmek ve test etmek için gereken her türlü desteği, işçiliği, elektriği, yakıtı, cihazları ve aletleri temin edeceği anlaşılmaktadır.
Başvuru sahibi tarafından Teknik Şartname’de talep edilen testlerin türü ve sayısının açıkça belirtilmemesinin tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engellediği öne sürülmekte ise de; yemek hizmeti alanında faaliyet gösteren ve bu konuda tecrübe sahibi olması beklenen istekli olabileceklerin hijyen ve gıda mevzuatına uygunluk testlerinin türleri konusunda bilgi sahibi olmasının bekleneceği, ihale konusu işte kullanılacak araç-gereç ve malzemelerin de Teknik Şartname’de düzenlendiği, ayrıca Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda aktarılan hükümlerinde yüklenicinin işin sözleşmede öngörüldüğü şekilde yürütülmesi için gerekli testleri yaptırma sorumluluğu bulunduğunun ifade edildiği hususları bir arada değerlendirilerek söz konusu düzenlemenin tekliflerin hazırlanması açısından belirsizliğe mahal verecek bir durum oluşturmadığı sonucuna varılmış ve iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 15’inci iddiasına ilişkin olarak:
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Mücbir sebepler” başlıklı 10’uncu maddesinde “Mücbir sebep olarak kabul edilebilecek haller aşağıda belirtilmiştir:
a) Doğal afetler.
b) Kanuni grev.
c) Genel salgın hastalık.
d) Kısmî veya genel seferberlik ilânı.
e) Gerektiğinde Kurum tarafından belirlenecek benzeri diğer haller.
Süre uzatımı verilmesi, sözleşmenin feshi gibi durumlar da dahil olmak üzere, idare tarafından yukarıda belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilebilmesi için; yükleniciden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması, mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde yüklenicinin idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi zorunludur.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin kusuru dışındaki hasar ve zararlar” başlıklı 20’nci maddesinde “Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler sigorta kapsamında olsun veya olmasın yüklenici bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez. Ancak bu hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli süre uzatımı verilir. …” hükmü,
Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… 28- Yemek üretimi yapılacak kuruluşlarımıza ait mutfakların herhangi bir nedenle (tadilat, doğal afet, yangın vb.) geçici veya sürekli olarak kullanılamaz duruma gelmesi halinde yüklenici ilgili mutfaklarda yemeği pişirilen kuruluşların yemeklerini ilgili Kuruluşların onaylayacağı il sınırları içerisinde faaliyet gösteren herhangi bir yemek fabrikasından yaptırıp hizmeti aksatmadan yerine getirecektir. Bu durumda yüklenici ilgili yemek fabrikasına ilişkin aşağıda sayılan belgeleri işe başlamadan önce (yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlandığı tarihten önce) Kuruluşa ibraz edecektir.
- Yemeğin taşınacağı tarih itibariyle geçerliliği olan Hizmet Yeterlilik Belgesi – (TS 8985)
- Yemeğin taşınacağı tarih itibariyle geçerliliği olan Hizmet Yeterlilik Belgesi - [TS 13075 İşyerleri - Gıda Maddeleri Taşıma Hizmetleri - Genel Kurallar Standardına Uygun Hizmet Veren Gıda Maddeleri Taşıma Hizmeti Veren İşyeri]
- İşletme Kayıt Belgesi …” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’de yemek üretimi yapılacak mutfakların doğal afet, yangın, tadilat gibi nedenlerle kullanılamaz hâle gelmesi durumunda, yüklenicinin yemekleri il sınırları içerisinde faaliyet gösteren herhangi bir yemek fabrikasından yaptırıp hizmeti aksatmadan yerine getirmesi gerektiği, söz konusu yemek fabrikasına ilişkin olarak anılan Şartname’de sayılan belgelerin “işe başlamadan önce (yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlandığı tarihten önce)” idareye ibraz edileceği düzenlenmiştir.
Başvuru sahibi tarafından söz konusu Şartname maddesinde belirtilen belgelerin ne zaman ibraz edileceği hususunda belirsizlik oluğu ve söz konusu belgelerin doğal afet zamanında yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlamadan önce temin edilmesinin istenmesinin işin ifası aşamasında telafisi güç sorunlara neden olacağı ileri sürülmekle birlikte; Teknik Şartname’de, anılan belgelerin yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlandığı tarihten önce sunulacağının açık şekilde düzenlendiği, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda aktarılan hükümlerinde olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli süre uzatımının verileceğinin ifade edildiği, işin ihale dokümanına uygun olarak kesintisiz ve sorunsuz şekilde sürdürülmesinin ve söz konusu durumu temin etmek için gerekli önlemlerin alınmasının yüklenicinin mesuliyetinde olduğu, iddia konusu düzenlemenin, sözleşmenin devamı müddetince hizmetin aksamaması ve hizmetin ifasının eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesini teminen idare tarafından konulan tedbir amaçlı bir düzenleme olduğu hususları göz önünde bulundurulduğunda, bahse konu düzenlemenin teklif hazırlanmasını engelleyici nitelikte olmadığı ve sözleşmenin yürütülmesi aşamasında uyuşmazlığa neden olmayacağı değerlendirilerek iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 16’ncı iddiasına ilişkin olarak:
Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2025; işi bitirme tarihi 31.12.2025 …” düzenlemesi,
Aynı Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “… 36.5. İdare tarafından gerekli görüldüğü takdirde yüklenici, yeterli sayıda personeli akşam veya gece kuruluşta bulundurmak zorundadır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, ortak alım protokolüne taraf olan her bir idarede, ihale konusu iş kapsamında tam zamanlı olarak çalışması istenen personelin meslek grubuna, sayısına ve personele ödenecek ücrete yer verildiği, birim fiyat teklif cetvelinde de haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel için ayrı satır açıldığı görülmüştür.
Sözleşme Tasarısı’nın itirazen şikâyete konu maddesinde, idare tarafından gerekli görüldüğü takdirde yüklenicinin, yeterli sayıda personeli akşam veya gece kuruluşta bulundurmak zorunda olduğu düzenlenmiştir.
Yapılan incelemeler neticesinde ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı anlaşılmış olup söz konusu çalışmanın idarece gerek görülmesi halinde yaptırılacağı, dolayısıyla personel sayısının önceden belirlenmesinin mümkün olmadığı, ayrıca ihale dokümanında ihale konusu işte çalışacak personel sayısının, niteliğinin ve işin süresinin belirtildiği ancak işçilere fazla çalışma yaptırılacağına yönelik düzenleme yapılmadığı hususları göz önünde bulundurularak hizmetin gereklerinin eksiksiz şekilde yerine getirilmesi sorumluluğu kapsamında ihale dokümanında yer alan düzenlemelere göre maliyet hesaplaması yapılarak tekliflerin hazırlanabileceği sonucuna varılmış ve iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 17’nci iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır. …” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.3. Yükleniciye bildirilen yemek, yiyecek ve kişi sayısı bir tutanakla teslim edilecektir. Yüklenicinin hak edişleri bu tutanaklarla tespit edilen öğün ve kişi sayısına göre hesaplanacaktır.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “İaşe Bildirimleri” başlıklı I bölümünde “1- Kuruluşlar bir gün sonraki öğünler için, personel ve yemek yiyecek kişi sayısını en geç saat 12.00’ ye kadar yüklenici yetkilisine bildirecektir. Bildirim yapılmadığında ya da geç yapıldığında bir önceki günün sayıları esas alınacaktır.
2- İaşe yüklenici tarafından hazırlanacak olup, ilgili Kuruluş idaresi veya diyetisyen tarafından onaylanacaktır.
3- Aylık yemek listeleri ilgili Kuruluş tarafından yükleniciye en geç ayın 25’inde (yirmibeşinde) teslim edilmiş olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalenin malzeme dâhil yemek hizmeti alımı olduğu, ihale üzerinde bırakılacak olan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacağı, öğün miktarlarının idare tarafından tahmini olarak hesaplandığı, yaklaşık maliyetin de hesaplanan öğün miktarlarına göre belirlendiği anlaşılmaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nda yüklenicinin hakedişlerinin; yemek, yiyecek ve kişi sayısına ilişkin tutanakta tespit edilen öğün ve kişi sayısına göre hesaplanacağı belirtilmiştir.
Teknik Şartname’de, bir gün sonra verilecek öğünlerde personel ve yemek yiyecek kişi sayısının ortak alıma taraf kuruluşlarca en geç saat 12.00’a kadar yüklenici yetkilisine bildirileceği, bildirim yapılmadığında ya da geç yapıldığında bir önceki günün sayılarının esas alınacağı, iaşenin yüklenici tarafından hazırlanacağı ve ilgili kuruluş tarafından onaylanacağı ifade edilmiştir.
Başvuru sahibi tarafından hakedişlerin yükleniciye bildirilen yemek sayısı üzerinden yapılacağına ilişkin düzenlemenin kamu zararına sebep olabileceği iddia edilmekte ise de; istekliler tarafından, idarece tahmini olarak belirlenen ve ihale dokümanına yansıtılan öğün miktarlarına göre tekliflerin oluşturulacağı, söz konusu tahmini öğün miktarının işin yürütülmesi sırasında değişebileceği, ihale konusu işin gerçekleştirileceği yerlerin huzurevi, yaşlı bakım ve rehabilitasyon merkezi, kadın konukevi ve çocuk evleri sitesi müdürlükleri olduğu, söz konusu yerlerin nitelikleri dikkate alındığında bu kuruluşlarda hizmetten faydalanan kişi sayılarının gün içerisinde belirgin bir değişim göstermeyeceği, dolayısıyla idarece yükleniciye bildirilen yemek, yiyecek ve kişi sayısının hizmetten faydalanacak kişi sayısına en yakın sayı olduğu, ayrıca söz konusu düzenlemede hakedişlerin fiilen yenilen yemek sayısı üzerinden hesaplanmayacağının da belirtilmediği, bu çerçevede iddia konusu düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 18’inci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Örnek Yemek Menüsü” başlıklı 5’inci maddesinde “Malzemeli yemek alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin açıklanmasının daha nesnel koşullar altında yapılmasının sağlanması amacıyla, Hizmet alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliğinde yapılan ve 07.06.2014 tarih ve 29023 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan değişikliklere göre, malzemeli yemek alımı ihalelerinde idarelerin iki haftalık menü düzenlemesi yapmaları zorunlu hale getirilmiş olup örnek iki haftalık menü aşağıda yer almaktadır.
Maliyet hesabında iki haftalık örnek menüde yer alan yemek çeşitleri için her yaş grubuna ilişkin Gıda Rasyonunda yer alan ana girdi miktarları baz alınacaktır. Gıda Rasyonunda girdi miktarları bulunmayan yemek çeşitleri için bu şartnamede belirtilen gramajlar baz alınacaktır.
İKİ HAFTALIK ÖRNEK YEMEK MENÜSÜ
GÜN
KAHVALTI
KUŞLUK ARA ÖĞÜN
ÖĞLEN
İKİNDİ
ARA ÖĞÜN
AKŞAM
GECE
ARA ÖĞÜN
1
Örgü peynir
Paket tahin helva
Yeşil zeytin
Omlet (Kaşar peynirli)
Ekmek
Çay
Su (En az 180 ml)
Paket süt
Muz
Su (En az 180 ml)
Kırmızı mercimek çorbası
Tavuk pirzola ızgara
Patlıcan ezme salata
Paket ayran
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Peynirli poğaça
Çay
Su (En az 180 ml)
Düğün çorba
Kıymalı ıspanak
Fırın makarna
Vişne komposto
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Paket yoğurt
Elma
Su (En az 180 ml)
…
…
…
…
…
…
…
…” düzenlemesi yer almaktadır.
Anılan Şartname’nin eki Gıda Rasyonu aşağıda yer verildiği gibi düzenlenmiştir.
YAŞ GRUPLARINA GÖRE PORSİYON MİKTARLARI
TATLILAR
Yemek Adı
Malzeme Adı
7-12
AYLIK
1-2
YAŞ
3-6
YAŞ
7-12
YAŞ
13+ /Yetişkin/Yaşlı
Personel/Misafir
…
…
…
…
…
…
…
Tahin Helva (PAKET)
TAHİN HELVA (GR)
0
40
60
80
80
…
…
…
…
…
…
…
Aynı Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri’nde “TAHİN HELVA (SADE-KAKAOLU-FISTIKLI) / DİABETİK TAHİN HELVA
1. Helvalar yürürlükte olan “Türk Gıda Kodeksi Tahin Helvası Tebliği” özelliklerine uygun olmalıdır. Yeni çıkacak tebliğ, kanun ve tüzük ve eklerini de kapsamalıdır.
2. Ürünler Türk Gıda Kodeksine uygun piyasada satılan, iyi cins, 1. Kalite ve son sene mahsulü olacaktır.
3. Helvalar kendine has özellikte, tipine uygun lezzet ve renkte olmalıdır. Ağıza alındığında kolayca erimeli, kesildiğinde dağılmamalıdır.
4. Tahin helvası kendine has homojen ince lifli yapıda olmalı, şeker kristalleşmesi olmamalıdır.
5. Helvalarda; ekşime, macunlaşma, yağının kuruması, dağılma, haşere ve haşere parçaları, kalıntıları vb. yabancı madde bulunmamalıdır.
6. Tahin helvasında kullanılan çeşni maddelerinden fındık, fıstık gibi kuru-sert kabuklu meyveler bütün veya ayıklanabilecek parçalar halinde katılmalı ve ürünün net kütlesindeki oranı en az % 8 olmalıdır.
7. Tahin helvasındaki yağ %100 susam yağı olmalıdır. Tahin helvasına susam yağı dışında başka bir yağ katılmaz. Ancak toz kakao katılanlarda kakaodan gelen miktar ve imalatında katkı maddesi kullanılanlarda stabilizan ve emülgatörlerden gelen yağ kullanılabilir.
8. Tahin helvasına nişasta ve nişastalı maddeler ve herhangi diğer yabancı maddeler katılmaz.
9. Diyabetik tahin helvasında şeker yerine tatlandırıcılardan sorbitol, maltitol, izomalt, polydextroz ürünlerinden bir veya birkaçı yer almalıdır.
10. Belirtilen koşulları sağlayamayan ürünler, Muayene Komisyonu tarafından teslim alınmayacaktır.
11. Üretici firmanın ‘’Gıda Sicil ve Gıda Üretim İzni’’ belgesi olmalıdır.
12. Ambalajı taşıma ve saklama süresinde iyi bir durumda tutacak özellikte, hava ve rutubet geçirmeyecek, insan sağlığına zarar vermeyecek iyi malzemeden yapılmış olmalıdır. Orijinal ambalajlarda teslim edilmelidir.
13. Ambalaj üzerindeki işaretleme Gıda Kodeksi Yönetmeliğindeki gibi olacaktır. Ambalaj üzerinde firma adı, adresi, malın adı, cinsi, tipi, süzme ağırlığı, net ağırlığı, kullanılan katkı maddelerinin grubu ve kimyasal adı, asetik asit oranı, üretim ve son kullanma tarihi (gün/ay/yıl olarak) bulunmalıdır.
14. Tüm ürünler ortam sıcaklığında olmalıdır.
15. Taşıma Gıda Kodeksi Yönetmeliğine uygun olacaktır.
16. Son kullanma tarihinden önce bozulan ve numuneden farklı çıkan ürünler yapılan sözleşmeye göre değiştirilecektir.
17. Depolama Gıda Kodeksi Yönetmeliğine uygun olacak şekilde yapılmış olmalıdır.
18. Bu teknik şartnamede belirtilmeyen hususlar yönünden Türk Gıda Kodeksi hükümleri geçerli olacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Yapılan incelemede, paket tahin helvası ürününün yaş grubuna göre gramaj miktarının Teknik Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanında düzenlendiği, söz konusu ürünün niteliğinin aynı Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında belirtildiği görülmüş olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 19’uncu iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Öğlen ve Akşam Yemekleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “Ana yemek öğünleri, 4 kap yemekten oluşacaktır. Ana yemekler, yukarıdaki “Örnek Yemek Menüleri Tablosunda” yer alan birinci, ikinci ve üçüncü kap yemeklerden birer tane, ya da Gıda Rasyonunda yer alan benzerlerinden seçilerek, 4 kap olacak şekilde verilecektir. Dördüncü kap yemek, ikinci veya üçüncü kap yemeklerden biri seçilerek oluşturulacaktır. Gün içerisinde bir öğün et yemeği, bir öğün etli sebze yemeği verilecektir. Öğlen ve akşam yemeklerinde verilecek pet Su (En az 180 ml) ve ekmek kap/yemek olarak sayılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Şartname’nin “Örnek Yemek Menüsü” başlıklı 5’inci maddesinde iki haftalık örnek menü aşağıda yer verildiği gibi düzenlenmiştir.
GÜN
KAHVALTI
KUŞLUK ARA ÖĞÜN
ÖĞLEN
İKİNDİ
ARA ÖĞÜN
AKŞAM
GECE
ARA ÖĞÜN
1
Örgü peynir
Paket tahin helva
Yeşil zeytin
Omlet (Kaşar peynirli)
Ekmek
Çay
Su (En az 180 ml)
Paket süt
Muz
Su (En az 180 ml)
Kırmızı mercimek çorbası
Tavuk pirzola ızgara
Patlıcan ezme salata
Paket ayran
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Peynirli poğaça
Çay
Su (En az 180 ml)
Düğün çorba
Kıymalı ıspanak
Fırın makarna
Vişne komposto
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Paket yoğurt
Elma
Su (En az 180 ml)
…
…
…
…
…
…
…
8
Tulum peynir
Paket reçel+paket tereyağı
Siyah zeytin
Sosis
Ekmek
Çay
Su (En az 180 ml)
Patates salata
Paket bitkisel çaylar
Su (En az 180 ml)
Sebze çorba (yaz)
Patlıcan kebabı
Şehriyeli pirinç pilavı
Paket ayran
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Cevizli kurabiye
Çay
Su (En az 180 ml)
Köylü çorba
Etli taze fasulye
Peynirli milföy börek
Karpuz
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Paket süt
Çilek
Su (En az 180 ml)
…
…
…
…
…
…
11
Paket üçgen peynir
Salam
Biberli yeşil zeytin
Patates kızartması
Ekmek
Çay
Su (En az 180 ml)
Paket ayran
Şeftali
Su (En az 180 ml)
Sebze çorba (Yaz)
Etli kuru fasulye
Şehriyeli pirinç pilavı
Paket ayran
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Açma
Paket bitkisel çaylar
Su (En az 180 ml)
Ezogelin Çorba
İslim kebabı
Zeytinyağlı biber dolma
Yoğurtlu havuç salata
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Paket süt
Malta eriği
Su (En az 180 ml)
…
….
…
…
…
….
…
Başvuru sahibi tarafından öğle yemeklerinin yanında verilecek “paket ayran” ürününün öğünlerde bir kap/yemek çeşidi olarak sayılıp sayılmayacağı konusunda belirsizlik bulunduğu ileri sürülmekte ise de; itirazen şikâyet başvurusuna konu Teknik Şartname düzenlemesinde öğlen ve akşam yemeklerinde verilecek pet su ve ekmeğin kap/yemek olarak sayılmayacağının düzenlendiği, diğer içeceklerin çeşit olarak sayılmayacağına yönelik bir ibareye yer verilmediği, dolayısıyla “paket ayran” ürününün 4’üncü çeşit/kap olarak belirlendiği hususunda belirsizlik bulunmadığı anlaşılmış olup iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 20’nci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “Örnek Yemek Menüsü” başlıklı 5’inci maddesinde “… Maliyet hesabında iki haftalık örnek menüde yer alan yemek çeşitleri için her yaş grubuna ilişkin Gıda Rasyonunda yer alan ana girdi miktarları baz alınacaktır. Gıda Rasyonunda girdi miktarları bulunmayan yemek çeşitleri için bu şartnamede belirtilen gramajlar baz alınacaktır. …” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Malzeme Miktarları” miktarları başlıklı H bölümünde “1- Günlük iaşelerin hazırlanmasında her yemek çeşidi için Gıda Rasyonunda yer alan gramajlar esas alınacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Şartname’nin “Örnek Yemek Menüsü” başlıklı 5’inci maddesinde iki haftalık örnek menü aşağıda yer verildiği gibi düzenlenmiştir.
GÜN
KAHVALTI
KUŞLUK ARA ÖĞÜN
ÖĞLEN
İKİNDİ
ARA ÖĞÜN
AKŞAM
GECE
ARA ÖĞÜN
…
…
…
…
…
…
…
9
Yumurta
Paket tahin+pekmez
Yeşil zeytin
Kaşar peyniri
Ekmek
Paket süt
Su (En az 180 ml)
Paket bitkisel çaylar
Kaşar peynir
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Domates (Şafak) çorba
Kadınbudu köfte (püreli)
Zeytinyağlı enginar
Baklava (hazır)
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Kefir
Karışık kek
Su (En az 180 ml)
Kremalı mantar çorba
Etli bamya
Domatesli pirinç pilavı
Cacık
Ekmek
Su (En az 180 ml)
Paket yoğurt
Şeftali
Su (En az 180 ml)
…
…
…
…
…
…
…
Teknik Şartname’nin eki Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında “BAKLAVA
…
10. Baklavanın kişi başı porsiyon miktarı ortalama 125 gr’dır. Üç veya dört dilim baklava 1 porsiyon olacak şekilde dilimlenmiş olmalıdır.
...” düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Şartname’nin eki Gıda Rasyonu dokümanı aşağıda yer verildiği gibi düzenlenmiştir.
YAŞ GRUPLARINA GÖRE PORSİYON MİKTARLARI
TATLILAR
Yemek Adı
Malzeme Adı
7-12
AYLIK
1-2
YAŞ
3-6
YAŞ
7-12
YAŞ
13+ /Yetişkin/Yaşlı
Personel/Misafir
…
…
…
…
…
…
…
Baklava (Hazır)
BAKLAVA (GR)
0
75
100
125
125
…
…
…
…
…
…
…
Yapılan incelemede, “baklava (hazır)” ürününün 2 haftalık örnek yemek menüsü içerisinde yer aldığı, Gıda Malzemeleri Özellikleri dokümanında kişi başı porsiyon miktarının ortalama 125 gr. olarak düzenlendiği, Gıda Rasyonu dokümanında ise porsiyon miktarının 1-2 yaş için 75 gr., 3-6 yaş için 100 gr., 7-12 yaş ve 13 yaş üstü, yetişkin, yaşlı, personel ve misafirler için 125 gr olarak belirtildiği görülmekle birlikte Teknik Şartname’de maliyet hesabı yapılırken iki haftalık örnek menüde yer alan yemek çeşitleri için her yaş grubuna ilişkin Gıda Rasyonu’nda yer alan ana girdi miktarlarının (ve günlük iaşelerin hazırlanmasında her yemek çeşidi için Gıda Rasyonu’nda yer alan gramajların) esas alınacağının açık bir şekilde düzenlendiği, isteklilerin de tekliflerini hazırlarken bu hususu dikkate almaları gerektiği anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Kaynak: karar_kik
Taranan Tarih: 28.01.2026 03:29:21