KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/039
Gündem No : 26
Karar Tarihi : 09.10.2024
Karar No : 2024/UH.I-1271
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Arya Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rbr Sosy. Hizm. Tem. İnş. Nak. Tur. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/977619 İhale Kayıt Numaralı “Belediye Atıklarının Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Düzenli Depolama Tesislerine Taşınması ve Aktarma İstasyonlarının İşletilmesi Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı tarafından 02.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Belediye Atıklarının Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Düzenli Depolama Tesislerine Taşınması ve Aktarma İstasyonlarının İşletilmesi Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Arya Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rbr Sosy. Hizm. Tem. İnş. Nak. Tur. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 04.09.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.09.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.09.2024 tarih ve 161584 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.09.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1107 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale konusu işte önemsenmeyecek miktarda olan ancak teknik şartnameye göre azami oranda ve tüm giderlerin önemli teklif bileşeni belirlendiği, açıklama sunulması için ise 3 iş günü olarak minimum süre belirlendiği, benzer iş tanımı kısıtlanmış olduğundan teklifi geçerli iki istekli bulunduğu ve bu tekliflerin arasında 250 milyon TL fark bulunduğu, açıklama sunulması için sürenin en az 7 iş günü olarak önemli teklif bileşenlerinin ise teklif cetvelindeki iş kalemleri olarak belirlenmesi gerektiği, transfer istasyonlarının işletme giderlerinin işi yapan firma dışında belgelendirilemeyeceği, Mersin il sınırları içerisinde yüklenici tarafından temin edilerek kullanılacak büronun kiralama, tefrişat, elektrik, su, telefon ve ısınma giderlerinin büronun yeri ve kullanım durumuna göre değişeceğinden belgelendirmenin sağlıklı yapılamayacağı, vidanjörün günlük çalışma miktarı km olarak belirlenmediğinden toplam yakıt sarfiyatının belirlenemeyeceği, teknik şartnamedeki her detayın önemli teklif bileşeni olarak belirlenmesinin rekabet ortamını etkileyeceği ve yüksek teklif sunan istekliye avantaj sağlayacağı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeler" başlıklı 5'inci maddesinde yer alan rekabet ortamının sağlanmadığı,

2. Tekliflerinin yaklaşık maliyet yüksek tespit edildiğinden aşırı düşük teklif olduğu, yaklaşık maliyetin tespitinde mevcut işi yapan firma ile bağlantılı olan ve katı atıkların transferi ve transfer istasyonlarının işletilmesi işinde herhangi bir deneyimi olmayan ve bu işi yapmayan firmalardan gerçekçi olmayan fiyat tekliflerinin alındığı, idarece farklı illerde aynı işlere ait yaklaşık maliyet tutarlarının araştırılmadığı, yaklaşık maliyet tutarının tespitinde fiyat teklifi sunan firmaların ihaleye teklif sunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Belediye Atıklarının Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Düzenli Depolama Tesislerine Taşınması ve Aktarma İstasyonlarının İşletilmesi Hizmet Alım İşi

…

e) Miktarı: Belediye Atıklarının Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Düzenli Depolama Tesislerine Taşınması Ve Aktarma İstasyonlarının İşletilmesi Hizmet Alımı kapsamında 32 adet Çekici, 34 adet Kayar Tabanlı Çöp Semitreyleri, 1 adet Vidanjör, 2 adet Çift Kabin Kamyonet, 117 Personel ve Sürüş Seviyeleme Asistanı

…

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Mersin (Gülnar, Tarsus, Toroslar, Anamur, Aydıncık, Mut, Yenişehir, Çamlıyayla ve Erdemli)” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale konusu iş personel çalıştırmaya dayalı olmayıp hizmetin ifasında kullanılacak olan ve yüklenici tarafından temin edilecek araç, makine ve ekipmanın amortismanı, tamir, bakım-onarım, yedek parça, araç giydirme gideri, trafik sigortası, kasko, akaryakıt ve diğer giderler, makina yağı üstübü, alet edevat giderleri, sürüş seviyeleme asistanı ile aşağıda sayısı belirtilen ve tam zamanlı çalıştırılacak olan personel gideri ile teknik şartnamede yer alan diğer tüm giderler teklif fiyata dahildir.

32 adet Çekici, 34 adet Kayar Tabanlı Çöp Semitreyleri,1 adet Vidanjör, 2 adet Çift Kabin Kamyonet, ve sürüş seviyeleme asistanı (Teknik şartnameye uygun)

Sıra no

Unvan

Personel sayısı

Asgari ücret fazlası

1

formen

1

%150

2

kontrolör

6

%75

3

şoför

58

%75

4

işçi

48

%30

5

engelli işçi

4

%25

…

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. %2” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveline aşağıda yer verilmiştir.

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

Formen (Brüt asgari ücretin %150 fazlası)

Ay

1

18

2

Kontrolör(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

6

18

3

Şoför(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

58

18

4

İşçi(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)

Ay

48

18

5

Engelli İşçi(Brüt asgari ücretin %25 fazlası)

Ay

4

18

I. ara toplam (K.D.V Hariç)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

979130 Ton Atığın Belediye Atıklarının Aktarma İstasyonlarından Düzenli Depolama Tesislerine Taşınması ve Aktarma İstasyonlarının İşletilmesi

ton

979.130

2

Sürüş Seviyeleme Asistanı

adet x gün

18.051

3

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Formen (1 * 21,5 Gün)

gün

21,5

4

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Kontrolör ( 6*21,5)

gün

129

5

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Şoför (58*21,5)

gün

1.247

6

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri İşçi ( 48*21,5)

gün

1.032

7

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Engelli İşçi ( 4*21,5)

gün

86

II. ara toplam (K.D.V. Hariç)

toplam tutar (K.D.V Hariç)

Teknik Şartname’nin “İşin kapsamı” başlıklı 8’inci maddesinde “Mersin ili sınırları içerisinde bulunan Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Belediye atıklarının 2872 Sayılı Çevre Kanunu ve Atık Yönetimi Yönetmeliği doğrultusunda tekniğine uygun olarak Katı Atık Düzenli Depolama ve Bertaraf Tesislerine sözleşmede belirtilen süre boyunca taşınması ve katı atık aktarma istasyonlarının çalıştırılması işi ile ilgili tüm işlemleri kapsar.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin kapsamının “Mersin ili sınırları içerisinde bulunan Katı Atık Aktarma İstasyonlarından Belediye atıklarının 2872 Sayılı Çevre Kanunu ve Atık Yönetimi Yönetmeliği doğrultusunda tekniğine uygun olarak Katı Atık Düzenli Depolama ve Bertaraf Tesislerine sözleşmede belirtilen süre boyunca taşınması ve katı atık aktarma istasyonlarının çalıştırılması işi ile ilgili tüm işlemler” olduğu,

İhale konusu hizmet alımı kapsamında 32 adet çekici, 34 adet kayar tabanlı çöp semitreyleri, 1 adet vidanjör, 2 adet çift kabin kamyonet, 117 personel ve sürüş seviyeleme asistanı çalıştırılacağı, hizmetin ifasında kullanılacak olan ve yüklenici tarafından temin edilecek araç, makine ve ekipmanın amortismanı, tamir, bakım-onarım, yedek parça, araç giydirme gideri, trafik sigortası, kasko, akaryakıt ve diğer giderler, makina yağı üstübü, alet edevat giderleri, sürüş seviyeleme asistanı ile tam zamanlı çalıştırılacak olan personel gideri ile teknik şartnamede yer alan diğer tüm giderlerin teklif fiyata dâhil olduğu anlaşılmıştır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveline göre ise, 979.130 ton atığın belediye atıklarının aktarma istasyonlarından düzenli depolama tesislerine taşınması ve aktarma istasyonlarının işletilmesi ile sürüş seviyeleme asistanı ve personele ilişkin iş kalemlerine yönelik satır açıldığı görülmüştür.

İdarece başvuru sahibi Arya Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rbr Sos. Hizm. Tem. İnş. Nak. Tur. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına 03.09.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazı ile 06.09.2024 tarihine kadar idareye aşırı düşük teklif açıklaması sunulması istenildiği,

Söz konusu yazıda teklifte önemli görülen maliyet bileşenlerinin ise “1- 32 adet çekici, 1 adet vidanjör ve 2 adet çift kabin kamyonetin, teknik şartnamedeki mesafeler, araç kapasiteleri ve atık miktarları dikkate alınarak hesaplanacak akaryakıt ve adblue maliyetleri, teknik şartnamede istenen model yılları ve özellikleri dikkate alınarak hesaplanacak edinim (amortisman) ya da kiralama maliyetleri, trafik ve kasko sigortaları ile yazlık ve kışlık lastik giderleri, MTV gideri, araç giydirme gideri, araç muayene gideri, periyodik araç bakım gideri, araç takip sistemi gideri,

2- Teknik şartname gereğince işin süresi boyunca Mersin ili sınırları içerisinde yüklenici tarafından temin edilerek kullanılacak olan büronun kiralama, tefrişat, elektrik, su, telefon ve ısınma giderleri,

3- 34 adet kayar tabanlı semitreylerin teknik şartnamede istenen model yılları ve özellikleri dikkate alınarak hesaplanacak edinim (amortisman) ya da kiralama maliyeti, yazlık ve kışlık lastik giderleri, araç giydirme gideri, araç muayene gideri, periyodik bakım gideri, ilgili mevzuatı uyarınca alınması gereken K belgesi gideri,

4- 33 adet sürüş seviyeleme asistanının teknik şartnamede istenen özellikleri dikkate alınarak hesaplanacak maliyeti,

5- 9 adet Katı Atık Aktarma İstasyonunun işletim giderleri (elektrik, su, temizlik, ilaçlama, dezenfeksiyon ve bakım giderleri)

6- Her bir işçilik kalemi için ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler” olarak belirlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat gereği, ihale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, ihale komisyonu bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden yazılı olarak isteyeceği, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nde hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verileceği ve idarelerce düzenlenen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında, hangi maliyetlerin önemli teklif bileşeni olduğu hususunda idarenin takdir yetkisi bulunduğu anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi Arya Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Rbr Sos. Hizm. Tem. İnş. Nak. Tur. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından “İhale konusu işte önemsenmeyecek derecede az oranda olan ancak teknik şartnamede yer alan azami oranda tüm giderler önemli teklif bileşeni belirlendiği, bu iş kalemlerinin tamamına ilişkin açıklama sunulması için verilen sürenin ise 3 iş günü olarak minimum süre belirlendiği, benzer iş tanımı kısıtlanmış olduğundan teklifi geçerli iki istekli bulunduğu ve bu isteklilerin teklifleri arasında 250 milyon TL fark bulunduğu, açıklama sunulması için verilen sürenin en az 7 iş günü olarak önemli teklif bileşenlerinin ise teklif cetvelindeki iş kalemleri olarak belirlenmesi gerektiği, transfer istasyonlarının işletme giderlerinin işi yapan firma dışında belgelendirilemeyeceği, Mersin il sınırları içerisinde yüklenici tarafından temin edilerek kullanılacak büronun kiralama, tefrişat, elektrik, su, telefon ve ısınma giderlerinin büronun yeri ve kullanım durumuna göre değişeceğinden belgelendirmenin sağlıklı yapılamayacağı, vidanjörün günlük çalışma miktarı km olarak belirlenmediğinden toplam yakıt sarfiyatının belirlenemeyeceği, teknik şartnamedeki her detayın önemli teklif bileşeni olarak belirlenmesinin ihalede rekabet ortamını etkileyeceği ve yüksek teklif sunan istekliye avantaj sağlayacağı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeler" başlıklı 5'inci maddesinde yer alan rekabet ortamının sağlanamadığı” yönünde iddialara yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler uyarınca, idarece 03.09.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazıda teklifte önemli görülen maliyet bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında belirlendiği, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nde hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verileceğinin açıklandığı, idare tarafından başvuru sahibi istekliye 03.09.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazıyla aşırı düşük teklif açıklamalarının 06.09.2024 tarihi mesai bitimine kadar sunulmasının istenildiği, bu bağlamda başvuru sahibi istekliye aşırı düşük açılamalarını sunması için üç iş gününden az olmamak üzere idarenin takdir yetkisi kapsamında makul bir süre verildiği,

Teklifte önemli görülen maliyet bileşenlerinin teklifi oluşturan teknik şartnamelerdeki ayrıntılar üzerinden öngörülmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği, bunun yerine birim fiyat teklif cetvelindeki iş kalemleri üzerinden teklifte önemli görülen maliyet bileşenlerinin belirlenmesi gerektiğine yönelik bir zorunluluk bulunmadığı, diğer taraftan idarenin cevap yazısındaki beyanından da anlaşılacağı üzere “Örneğin; İdari şartname ve teknik şartnamede yer alan motor yağı, üstübü, alet edevat, montaj-demontaj, koku gidericiler, araçların arızaya bağlı onarımları gibi gider kalemleri için açıklama istenmemiştir.” teklifi oluşturan tüm giderlerin önemli maliyet bileşeni olarak belirlenmediği anlaşılmıştır.

Öte yandan, isteklilerin tekliflerini kesinleşen ihale dokümanı kapsamında hazırladığı, kesinleşen ihale dokümanındaki yeterliliğe yönelik düzenlemelerin (benzer iş tanımı vb.) mevzuat gereği sunulacak aşırı düşük teklif açıklamasına konu edilemeyeceği, ayrıca başvuru sahibi istekli tarafından vidanjör ve büro maliyetleri ile ilgili açıklama sunulamayacağı iddia edilmekte ise de; isteklilerin tekliflerinin de oluşturulmasına esas alınan doküman düzenlemeleri (büro ve vidanjörün dokümanda düzenlenen kriterleri, çalışma mesafeleri, atık miktarları vb.) ile açıklama istenilen bileşenler dikkate alınması suretiyle isteklilerin kendi ticari gerekleri çerçevesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerinde yer alan yöntemler ile açıklama sunulabileceği,

Ayrıca başvuru sahibi isteklinin büro maliyetlerine ilişkin giderlerin tevsikinin işi yapan firma dışında belgelendirilemeyeceği ve sağlıklı yapılamayacağı yönündeki iddialarını somut olarak ortaya koyan bir bilgi ve belgenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibi isteklinin iddiaları kapsamında aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasına engel teşkil eden bir durum bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

“Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini…ifade eder.” hükmü,

“Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, endeks üzerinden güncellenir.

(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, idare tarafından ihale konusu edilecek hizmetin yaklaşık maliyetinin tespiti aşamasında ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç), (d) bentlerinde belirlenen esas ve usullerden birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanmak suretiyle ayrıntılı fiyat araştırması yapılarak ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyetinin belirleneceği ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği; istenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat tespitlerinin idarelerce değerlendirmeye alınmayacağı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, yaklaşık maliyet hesaplanırken, hesaplama yönteminin belirlenmesi noktasında yukarıda aktarılan esaslar çerçevesinde idarelere takdir yetkisi tanınmaktadır.

İdarece EKAP üzerinden gönderilen ihale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede, idarece yaklaşık maliyet hesaplamasında altı ayrı firmadan fiyat teklifinin alındığı, ihaleye ait yaklaşık maliyetin tespitinde söz konusu fiyat tekliflerinin ortalamasının alınması suretiyle yaklaşık maliyet tutarının tespit edildiği, idarece yaklaşık maliyetin hesaplama yönteminin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan “İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle…” hüküm çerçevesinde idarenin takdir yetkisi olduğu ve mevzuata uygun olarak belirlendiği,

Öte yandan, idarece istenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat tekliflerine ilişkin yaklaşık maliyet hesap cetvelinde bir gerekçe gösterilmediği, idarece yaklaşık maliyetin tespitinde dikkate alınan fiyat tekliflerinin yüksek olduğu ve ihale konusu iş ile ilgili herhangi bir deneyimi olmayan ve birbiri ile bağlantılı firmalardan teklif alındığını gösteren bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, ayrıca her isteklinin kendi ticari gerekleri doğrultusunda tekliflerini oluşturduğu ve yaklaşık maliyetin tespitinde fiyat teklifi alınan firmaların ihaleye teklif sunmasına yönelik bir değerlendirme kriterinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.