KİK Kararı: 2024/UH.I-1125

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/035
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 11.09.2024
Karar No : 2024/UH.I-1125
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

D N D Turizm Taşımacılık A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Mersin Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/876129 İhale Kayıt Numaralı “2024 Yılı Gençlik Kampları İçin Otobüs Kiralama Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Mersin Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından 14.08.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2024 Yılı Gençlik Kampları İçin Otobüs Kiralama Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak D N D Turizm Taşımacılık A.Ş.nin 02.08.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 22.08.2024 tarih ve 158200 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.08.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/955 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale konusu işin medeniyet, tarih ve kültür kampları ile deniz ve doğa gençlik kamplarına otobüs ile yolcu taşımacılığı işi olduğundan işin yürütülmesinde kullanılacak araçlara ait B2 veya D2 türü yetki belgesi istenilebileceği, ancak seyahat acenteciliği faaliyeti göstermek için bakanlıktan işletme belgesi alınarak münhasıran seyahat acenteciliğine özgü ulaşım, gezi, yurtiçi/yurtdışı tur vb. birtakım faaliyetlerin gerçekleştirilebileceği ihale konusu işin doğrudan seyahat acenteciliği hizmetlerine yönelik olmadığı, isteklilerden söz konusu belgenin istenilmesinin idarenin takdir yetkisini dışında ihaleye katılımı ve rekabeti engelleyici nitelikte olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun “Yetki belgesi alma zorunluluğu ve taşıma hizmeti” başlıklı 5’inci maddesinde “Taşımacılık, acentelik ve taşıma işleri komisyonculuğu ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapılabilmesi için Bakanlıktan yetki belgesi alınması zorunludur. …” hükmü,

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “(1)Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yetki belgesi türleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(2) B türü yetki belgesi: Otobüsle yurtiçi ve/veya uluslararası yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. ... Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

…

b) B2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz yapacaklara, ... verilir.

...

(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. ... Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

...

b) D2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz olarak yapacaklara, ... verilir.” hükmü,

1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu’nun “İşletme belgeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “Türkiye’de seyahat acentalığı faaliyeti göstermek için Bakanlıktan işletme belgesi almak zorunludur. ...” hükmü,

Seyahat Acentaları Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmelikte geçen;

...

c) İşletme belgesi: Seyahat acentası işletme belgesini,

...

ğ) Seyahat acentası: Kâr amacı ile turistlere, turizmle ilgili bilgiler vermeye, paket turları ve turları oluşturmaya, turizm amaçlı konaklama, ulaştırma, gezi, spor ve eğlence sağlayan hizmetleri görmeye yetkili olan, oluşturduğu ürünü kendi veya diğer seyahat acentaları vasıtasıyla pazarlayabilen ticarî kuruluşu,

...

l) TÜRSAB: Türkiye Seyahat Acentaları Birliğini, ... ifade eder.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Seyahat acentalarının hizmetleri” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Seyahat acentalarının hizmetleri şunlardır:

a) Seyahat acentalığı faaliyetleri, Kanuna göre kurulmuş seyahat acentalarınca yerine getirilir. Tüketiciye yönelik olarak bir bedel karşılığında seyahat acentalığına münhasır faaliyet olarak tanımlanan hizmetlerin seyahat acentası olmayan kişi ve kuruluşlar tarafından yapılması yasaktır. Seyahat acentalarına münhasır hizmetler şunlardır:

1. Münferit veya gruplar için bir programa bağlı ya da programsız gecelemeli veya gecelemesiz yurt içi/yurt dışı tur veya paket turları tanıtır, oluşturur, pazarlar veya satar,

2. Kara, deniz ve hava ulaştırma araçlarının ve bu araçlara sahip işletmelerin rezervasyonunu yapar, biletlerini satar,

3. Seyahat acentalarının ürettiği hizmetlerin tamamını ya da bir kısmını ürün sahibi seyahat acentası tarafından yetki verilmek suretiyle satar,

4. Transfer yapar,

5. Kâr amacıyla konaklama, ulaşım, gezi, yeme-içme, eğlence sağlayan, sportif faaliyetler, kongre-konferans, dinî, sağlık, eğitim, kültürel, bilimsel ve meslekî inceleme, teşvik veya destek amaçlı seyahat ve bunun içinde yer alan hizmetleri organize etmeyi, sağlamayı, pazarlamayı, gerçekleştirmeyi içeren paket tur veya turları düzenler, satar,

6. Kâr amacıyla ikram, teşvik veya destek amaçlı olarak bedelsiz sunulmak üzere bedelini bizzat ödeyen kişi ya da kuruluşun yapacakları hizmetleri oluşturur, pazarlar veya satar.

b) Seyahat acentalarının yapabileceği diğer hizmetler şunlardır:

1. Ulusal ve uluslararası kuruluşlarca da kabul edilen turizm faaliyetlerinin oluşturduğu ürünleri satabilir,

2. Turizmle ilgili ve turizm hareketinin gerektirdiği konular hakkında turistin tabi olduğu döviz, vize, gümrük gibi işlemlere ilişkin bilgi verebilir, vize işlemlerini yapabilir,

3. Seyahat acentaları işyerinde veya araçlarında turistik nitelikte kitap, resim, kartpostal, hediyelik eşya, turistin ihtiyaç duyacağı enformasyon malzemelerini satabilir,

4. Ticarî amaçla sürücülü veya sürücüsüz olarak 15+1 veya daha az koltuk kapasitesine sahip, yolcu ve eşyalarını taşımaya mahsus taşıtları yurt içinde veya yurt dışında olmak üzere, yazılı bir sözleşmeyle belirli süreli kiralanmasını yapabilir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2024 Yılı Gençlik Kampları için Otobüs Kiralama Hizmet Alımı İşi

...

e) Miktarı: 2024 Yılı Gençlik Kampları için 10 Adet Otobüs Kiralama, 340 Kişi Yurtiçi Seyahat Sağlık Sigortası ile 680 Adet Yemek Hizmet Alımı İşi ...” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

...

ı) İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:

Belge Adı

Açıklama

Ortak Girişimlerde

Karayolu Taşıma Yönetmeliği Yetki Belgeleri

İhale tarihi itibariyle geçerlilik süresini doldurmamış, D2 veya B2 yolcu taşıma yetki belgesi.

Tüm ortakların sunması gerekmektedir.

Seyahat Acentası İşletme İzin Belgesi

İhale tarihi itibariyle geçerlilik süresini doldurmamış olması gerekmekte

Tüm ortakların sunması gerekmektedir.

...

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş yolcu otobüsü veya hizmet aracı kiralama hizmeti alım işlerini gösteren belgeler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesine,

İhaleye ait 2024 Yılı Gençlik Kampları Araç Kiralama Hizmet Alımı Teknik Şartnamesi’nde “Gençlerin çeşitli sosyal, kültürel ve sportif faaliyetlerle tanışmalarını temin etmek amacıyla gençlik kampları gerçekleştirilecektir. 01 Temmuz 2024 - 23 Eylül 2024 tarihleri arasında planlanan Gençlik Kampları etkinlikleri kapsamında Mersin İlinden Ek 1’te belirtilen illerde bulunan gençlik kamplarına gidiş-dönüş seferler yapılacaktır.

İşin Adı: 2024 Yılı Gençlik Kampları gezi programı için Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi

İşin konusu: Mersin ilinden Ek-1 tablodaki gençlik kamplarına öğrenci götürmek için araç kiralama hizmet alım işi

Yüklenici Firma: Araç kiralama hizmet alım işini yapacak firma

Toplanma Merkezi: Öğrencilerin kampa gitmek için toplandığı alan

Yüklenici Firma:

a) İl müdürlüğünün belirleyeceği il merkezinden hareket edip ilgili Gençlik merkezlerinde katılımcı olması halinde gençlik merkezine uğrayarak katılımcıları alıp kamp merkezine kadar katılımcı gençlerin ulaşımlarını otobüsle sağlayacaktır.

Otobüsleri Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde belirtilen kriterlere uygun en az 38 kişilik (Ulaşımda yarım otobüs/midibüs/minibüs kesinlikle kullanılmayacaktır.) 2014 model ve üzeri olması gerekmektedir. Araçlar D2 ve TURSAB Belgesine sahip; ısıtma-soğutma sistemleri, güvenlik, ses ve görüntü teçhizatları faal ve şehirlerarası seyahat yapmaya uygun olacaktır. Araç kiralamaları, tüm geçiş ücretleri dâhil edilerek yapılacaktır. Kamp yerine ulaşımda kullanılacak otobüslerde en az iki şoför ve bir muavinin bulunmasına, zorunlu koltuk ve seyahat sağlık sigortasının yapılmış olmasına dikkat edilecektir.

...

d) Kamp merkezine ulaşımda kullanılacak tüm araçlarda zorunlu koltuk ve ferdi kaza sigortasının yapılmış olmasına, yolcu taşıma yetki belgesi olmasına ve Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nde belirtilen hususlara uyulmasına önemle dikkat edilmesi gerekmektedir. Araçlar D2 belgesi veya B2 türü yolcu taşıma yetki belgesi olması, 30295 sayılı Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nde belirtilen hususlara uyulması zorunludur. Ayrıca Ek-2’te 28.07.2022 tarih ve 556 sayılı Bakanlık Genelgesinde seyahatle ilgili yer alan hususlara da azami derecede dikkat edilecektir.

...

g) Otobüs şoförleri ve muavinlerinin kamp alanında konaklaması ve gençlerin bulunduğu ortamlarda sigara içmesi kesinlikle yasaktır.

...

h) Yüklenici firma; katılımcı gençler, refakatçiler ve otobüsteki görevliler için her birine kendi illerinden hareket ettikleri andan başlayarak tekrar ikamet ettikleri yere kadar geçen programı kapsayacak şekilde (Program da dâhil olmak Özere) ‘Yurtiçi Seyahat Sağlık Sigortası’ yaptıracaktır. Seyahat sağlık poliçe sayılan Ek-1 tabloda mevcuttur.

...

0-200 km arası yolculuklar için yemek hizmeti verilmeyecektir.

200-900 km arası yolculuklar için gidişte 1 dönüşte 1 olmak, üzere toplam 2 yemek hizmeti molası verilecektir.

900 km ve üzeri yolculuklar, için gidişte 2 dönüşte 2 olmak üzere toplam 4 yemek hizmeti molası verilecektir.

m) Toplanma merkezlerinden gençlik kamplarına gidiş ve dönüşlerde kampçılar ve refakatçilere verilecek yemek hizmeti aşağıdaki şekilde olacaktır.

Çorba: Taneli veya süzmeli,

Ana Yemek: Kırmızı veya beyaz et, kırmızı veya beyaz etli sebze yemekleri, etli kuru baklagil yemekleri, köfteler, ızgaralar ve balıklardan bir tanesi

Salatalar: Salata, piyaz, cacıktan bir tanesi

Meyve veya Tatlılar: Taze mevsim meyveleri, komposto, hamur tatlıları, sütlü tatlılardan bir tanesi,

İçecekler: Merve suyu, gazlı-gazsız içecek, ayran, maden suyu içeceklerinden bir tanesi.

Öğünün kahvaltı saatine (06:00-09:00) denk gelmesi halinde en az 7 çeşitten (çay veya meyve suyu, yumurta, peynir, zeytin, bal veya reçel, simit veya poğaça, tereyağı) oluşan kahvaltı menüsü verilecektir.

Yüklenici firmaya yenilen yemek sayısı üzerinden ödeme yanılacaktır.

Kampçıların kampın ilk günü sabah kahvaltısından itibaren en geç saat 12:00’ye kadar kamp merkezinde olmaları sağlanacaktır. İlk gün kayıt ve yerleşme işlemleri yapılacaktır. …” düzenlemesine,

İhaleye ait 2024 Yılı Gençlik Kampları Seyahat ve Sağlık Sigortası Hizmet Alımı Teknik Şartnamesi’nde “1- İşin Adı

Söz konusu iş, 01 Temmuz - 23 Eylül 2024 tarihleri arasında düzenlenecek 2024 yılı gençlik kamplarına katılacak kampçılar ve görevlendirilecek refakatçilerin; ikametgâhlarından kamplara ulaşımı, katıldığı kamplarda bulunduğu zaman ve kamplardan ikametgâhlarına ulaşım süresi dâhil olmak üzere bu şartnamenin 5 inci ve 6 ncı maddesinde belirtilen teminatlar kapsamında özel sigorta sistemine göre yaptırılması hizmet alımı işidir.

2- Tanımlar

Bu şartnamede, geçen;

İdare: Mensin Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünü,

Kamp: Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından düzenlenen gençlik kamplarını,

Sigortalı: Kampçı genç ve görevlileri (kamp lideri, kafile başkanlarını, rehberleri),

Yüklenici Firma: 2024 yılı gençlik kampları seyahat ve sağlık sigortası hizmet alımı işi ihalesi üzerinde kalan ve idare ile sözleşme imzalayan yükleniciyi,

İfade eder.

3- İşin (Fiziki) Miktarı ve Türü

Kampçı gençler ve görevli yaklaşık olarak 8 günlük poliçe 1258 kişinin gençlik kamplarına katılımları amacıyla seyahat ve sağlık sigortası ile sigorta ettirilmesi işidir.

4- Poliçe Süresi

Poliçelerin süresi her bir sigortalı için 8 (Sekiz) gündür Kamp, dönemlerinden önce sigorta tarihleri idarece belirlenerek yüklenici firmaya bildirilecektir. Her bir döneme ilişkin liste sigorta tarihinden evvel yüklenici firmaya elektronik olarak gönderilecektir. Söz konusu listede olmayıp son anda kafileye katılmış olan kişilere ilişkin liste ertesi gün (ertesi günün resmi olmaması durumunda takip eden ilk iş günü) elektronik posta ile atılacak olup bu kişiler de sigorta sürelerini kapsayan teminata dâhil edilecektir.

5- Kapsam: Türkiye’de daimi ikametgâha mahallindeki araçla hareket anından başlayıp kamp faaliyetlerinde bulunduğu süre ve kampın bitişiyle kampçı ile görevlilerin ikametgâhlarına ulaşmasına kadar olan sürenin tamamını kapsar. ...” düzenlemesine yer verilmiştir.

İsteklilerin mesleki ve teknik yeterliğinin saptanması amacıyla istenecek belgeler ile aranacak kriterlerin ihalede rekabeti engellemeyecek şekilde belirlenmesi gerektiği, ihale konusu işin yerine getirilmesi için zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin ihaleye katılımda isteklilere ilişkin yeterlik kriteri olarak ilan ve idari şartnamede düzenlenebileceği anlaşılmıştır.

İhale konusu işin seyahat edilecek yerin mesafesine göre yemek ile ulaşım ve kamp süresi boyunca seyahat ve sağlık sigortası giderlerinin teklif fiyata dâhil şekilde gençlik kamplarına ulaşımın sağlanması için otobüs kiralama hizmeti alımı olduğu, ihaleye katılımda isteklilerden istenilen D2 veya B2 yolcu taşıma yetki belgesi ile seyahat acentası işletme belgesinin yeterlik kriteri olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

Seyahat acenteciliği faaliyeti göstermek için alınması zorunlu olan işletme belgesinin, acentelere özgü ulaşım, gezi, yurt içi/yurt dışı tur vb. faaliyetlerin gerçekleştirilmesine imkân sağladığı, ihale konusunun gençlik kamplarına ulaşımın sağlanmasına yönelik otobüs kiralama hizmeti alımı olarak ifade edildiği, ancak mevcut işin kamp yerlerine ulaşımın sağlanması yanında yolculuk mesafesine bağlı olarak belirli sayıda yemek ile ulaşım süresi dâhil kamp süresince katılımcıların seyahat ve sağlık sigortası giderlerini de kapsadığı, diğer bir anlatımla, başvuruya konu ihale kapsamında yürütülmesi istenilen işin münhasıran otobüs kiralama hizmetinden daha geniş kapsamlı olduğu, dolayısıyla ihaleye katılımda yeterlik kriteri olarak belirlenen D2 ve B2 yolcu taşımacılığı yetki belgesi yanında ihale konusu iş ile bağlantılı olabilecek seyahat acentası işletme belgesi istenilmesinin, idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğu ve mevzuata aykırılık taşımadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için anılan Kanunun öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiasının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, seyahat acenteciliği faaliyeti göstermek için alınması zorunlu olan işletme belgesinin, acentelere özgü ulaşım, gezi, yurt içi/yurt dışı tur vb. faaliyetlerin gerçekleştirilmesine imkân sağladığı, ihale konusunun gençlik kamplarına ulaşımın sağlanmasına yönelik otobüs kiralama hizmeti alımı olarak ifade edildiği, ancak mevcut işin kamp yerlerine ulaşımın sağlanması yanında yolculuk mesafesine bağlı olarak belirli sayıda yemek ile ulaşım süresi dâhil kamp süresince katılımcıların seyahat ve sağlık sigortası giderlerini de kapsadığı, diğer bir anlatımla, başvuruya konu ihale kapsamında yürütülmesi istenilen işin münhasıran otobüs kiralama hizmetinden daha geniş kapsamlı olduğu, dolayısıyla ihaleye katılımda yeterlik kriteri olarak belirlenen D2 ve B2 yolcu taşımacılığı yetki belgesi yanında ihale konusu iş ile bağlantılı olabilecek seyahat acentası işletme belgesi istenilmesinin, idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğu ve mevzuata aykırılık taşımadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı ifade edilmiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalede, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2024 Yılı Gençlik Kampları için Otobüs Kiralama Hizmet Alımı İşi

...

e) Miktarı: 2024 Yılı Gençlik Kampları için 10 Adet Otobüs Kiralama, 340 Kişi Yurtiçi Seyahat Sağlık Sigortası ile 680 Adet Yemek Hizmet Alımı İşi ...” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

...

ı) İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:

Belge Adı

Açıklama

Ortak Girişimlerde

Karayolu Taşıma Yönetmeliği Yetki Belgeleri

İhale tarihi itibariyle geçerlilik süresini doldurmamış, D2 veya B2 yolcu taşıma yetki belgesi.

Tüm ortakların sunması gerekmektedir.

Seyahat Acentası İşletme İzin Belgesi

İhale tarihi itibariyle geçerlilik süresini doldurmamış olması gerekmekte

Tüm ortakların sunması gerekmektedir.

...

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş yolcu otobüsü veya hizmet aracı kiralama hizmeti alım işlerini gösteren belgeler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Yetki belgesi türleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(2) B türü yetki belgesi: Otobüsle yurtiçi ve/veya uluslararası yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. ... Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

…

b) B2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz yapacaklara, ... verilir.

...

(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. ... Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

...

b) D2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz olarak yapacaklara, ... verilir.” hükmü,

1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu’nun “İşletme belgeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “Türkiye’de seyahat acentalığı faaliyeti göstermek için Bakanlıktan işletme belgesi almak zorunludur. ...” hükmü,

Seyahat Acentaları Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmelikte geçen;

...

c) İşletme belgesi: Seyahat acentası işletme belgesini,

...

ğ) Seyahat acentası: Kâr amacı ile turistlere, turizmle ilgili bilgiler vermeye, paket turları ve turları oluşturmaya, turizm amaçlı konaklama, ulaştırma, gezi, spor ve eğlence sağlayan hizmetleri görmeye yetkili olan, oluşturduğu ürünü kendi veya diğer seyahat acentaları vasıtasıyla pazarlayabilen ticarî kuruluşu,

...

l) TÜRSAB: Türkiye Seyahat Acentaları Birliğini, ... ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda yer alan tespitler çerçevesinde yapılan incelemede, ihale konusu iş kapsamında, seyahat edilecek yerin mesafesine göre yemek ile ulaşım ve kamp süresi boyunca seyahat ve sağlık sigortası giderlerinin teklif fiyata dâhil şekilde gençlik kamplarına ulaşımın sağlanması için otobüs kiralama hizmeti alımı olduğu, ihaleye katılımda isteklilerden istenilen D2 veya B2 yolcu taşıma yetki belgesi ile seyahat acentası işletme belgesinin yeterlik kriteri olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

Seyahat Acentaları Yönetmeliği’nde belirtildiği üzere, seyahat acenteciliği faaliyeti göstermek için alınması zorunlu olan işletme belgesi, münhasıran seyahat acentelerine özgü, ulaşım, gezi, yurt içi/yurt dışı tur vb. birtakım faaliyetlerin gerçekleştirilmesine imkân sağladığı, ihale konusu işin ise gençlik kamplarına ulaşımın sağlanmasına yönelik otobüs kiralama hizmet alımı olduğu, hizmet alımı kapsamında yüklenici tarafından gerçekleştirilecek işlerin kamp yerlerine ulaşımın sağlanması ve güzergâh boyunca yolculuk mesafesine bağlı şekilde belirli sayıda yemek hizmetini içerdiği, Seyahat Acentaları Yönetmeliği’nde yer alan seyahat acentesi tanımında belirtilen hizmetlerin ihale konusu işten farklı nitelikte ve daha geniş kapsamlı olduğu hususları birlikte dikkate alındığında başvuru konusu ihaledeki hizmet alımının doğrudan seyahat acenteciliği hizmetlerine ilişkin olmadığı görülmektedir.

Bu itibarla, seyahat acentalarının ticari ve kar amaçlı olarak turistlere yönelik anılan Yönetmelikte belirtilen faaliyetlerine ilişkin olan seyahat acentası işletme belgesinin, uyuşmazlık konusu ihalede yeterlik kriteri olarak belirlenen D2 ve B2 yolcu taşımacılığı yetki belgesi yanında seyahat acentası işletme belgesinin de yeterlik kriteri olarak istenilmesi ihaleye katılımı ve rekabeti engelleyici nitelikte olduğundan başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kararına katılmıyorum.