KİK Kararı: 2024/UH.I-1093

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/034
Gündem No : 52
Karar Tarihi : 04.09.2024
Karar No : 2024/UH.I-1093
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Emin EKTİRİCİ,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/914006 İhale Kayıt Numaralı “72.036.000 Km Otobüs Bakım ve Onarımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 15.08.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “72.036.000 Km Otobüs Bakım ve Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Emin Ektirici’nin 09.08.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.08.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.08.2024 tarih ve 157388 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.08.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/928 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Başvuruya konu ihalenin niteliği itibarıyla personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesi olduğu, ancak mahalli idarelerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamayacağı, bu nedenle söz konusu ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan hükümler ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde yer verilen açıklamalara aykırı olduğu,

2. Teknik Şartname’nin 7.2’nci maddesinde, yüklenicinin “TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi”ni (“TS 13231”) alabilmesi için sorumluluk alanı ile ilgili tüm işlemlerini yerine getirmesi gerektiğinin düzenlendiği, ancak TSE’nin internet adresi üzerinden yapılan sorgulama neticesinde, “TS 13231 – TS 13168” belgesinin “İş yerleri - Egzoz gazı emisyonu ölçümü yapan yetkili istasyonlar için kurallar” olarak isimlendirildiğinin görüldüğü, bahse konu standart içerisinde işyerinin fiziki koşullarına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı ve yüklenici tarafından idareye ait işyeri için söz konusu belgenin temin edilebilmesinin mümkün olmadığı, ilgili belgenin alınabilmesi için gerekli olan masrafların idarece karşılanması gerektiği, istekliler tarafından bu belgenin temin edilebilmesi için katlanılması gereken maliyetlerin belirsiz olduğu, ayrıca “TS 13231 – TS 13168” belgesinin idareye ait bir belge olması durumunda dahi belgenin güncellenmesi sürecinde egzoz gazı emisyon ölçümlerine ilişkin belgelerin idarenin bünyesinde bulunan konunun uzmanı personel aracılığıyla yükleniciden talep edilmesi halinde birim fiyat teklif cetvelinde yetkili personel ile ilgili giderlere ilişkin satırın açılmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde “1) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz.

2. Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez.

3. Kurum, hizmet alımının personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı ya da niteliği itibarıyla bu sonucu doğurup doğurmadığı hususunda (2) numaralı alt bentte sayılan kriterleri ayrı ayrı ya da birlikte dikkate almak suretiyle usul ve esaslar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddeleri gereğince kadroya geçiş uygulamasına tabi olan hizmet alımları ile bu hizmetlerin karakteristik edimlerini içeren veya alt hizmetleri niteliğinde olan hizmetler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilecektir.

78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder.

…

78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 72.036.000 Km. Otobüs Bakım ve Onarımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

72.036.000 Km. Otobüs (249 Adet Mercedes Capacity, 201 Adet Mercedes Conecto G) Bakım ve Onarımı Hizmeti Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul ili sınırları içerisinde İdarenin yürütüm ve denetiminde olan toplu ulaşım ağı” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Temizlik Personeli olarak çalıştırılacak;

78 adet personele brüt asgari ücretin %41 fazlası,

5 adet Engelli temizlik personeline brüt asgari ücretin %41 fazlası

Manevra Personeli olarak çalıştırılacak;

80 adet personele brüt asgari ücretin %75 fazlası

Kayıt ve Veri Personeli olarak çalıştırılacak;

20 adet personele brüt asgari ücretin %75 fazlası,

10 adet Engelli kayıt ve veri personeline brüt asgari ücretin %75 fazlası

Yardımcı Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

18 adet personele brüt asgari ücretin %56 fazlası

Kıdemli Yardımcı Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

38 adet personele brüt asgari ücretin %121 fazlası

Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

68 adet personele brüt asgari ücretin %150 fazlası

Kıdemli Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

58 adet personele brüt asgari ücretin %180 fazlası

Uzman Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

76 adet personele brüt asgari ücretin %220 fazlası

Kıdemli Uzman Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

29 adet personele brüt asgari ücretin %250 fazlası

Vardiya Amiri olarak çalıştırılacak;

20 adet personele brüt asgari ücretin %275 fazlası

Ulusal Bayram ve Genel Tatil günlerinde;

39 adet temizlik personeli 702 gün süreyle,

40 adet manevra personeli 720 gün süreyle,

10 adet kayıt ve veri personeli 180 gün süreyle,

9 adet yardımcı teknik personel 162 gün süreyle,

19 adet kıdemli yardımcı teknik personeli 342 gün süreyle,

34 adet teknik personel 612 gün süreyle,

29 adet kıdemli teknik personel 522 gün süreyle,

38 adet uzman teknik personel 684 gün süreyle,

15 adet kıdemli uzman teknik personel 270 gün süreyle,

10 adet Vardiya Amiri personeli 180 gün süreyle

çalıştıracak olup, bu giderler teklif fiyata dâhil edilecektir

Yemek ve Yol Giderleri:

Yüklenici; sözleşme kapsamında çalışan bütün personellerine kişi başı aylık 26 gün üzerinden, 193 sayılı Kanunun; 23 üncü maddesinin (10) numaralı bendinde yer alan yol ücretini, Sözleşmenin uygulandığı yılda geçerli olan en üst istisna tutarı üzerinden nakdi olarak ödeyecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir. Bu giderler, teklif fiyata dahil edilecektir.

Sözleşme kapsamında yüklenicinin çalıştırmış olduğu personellerin yemek ihtiyacı İdarenin yemekhanelerinden karşılanacak olup bir öğün yemek bedeli kişi başı 2024 yılı için 136,76TL, 2025 yılı için 189,37TL ve 2026 yılı için 262,22TL’dir. Yüklenicinin personelleri tarafından İdarenin yemekhanesinde yenilen yemek sayısı kadar aylık olarak yüklenicinin hakedişinden kesilecektir. İdarenin yemekhanesinden yemek yemeyen hiçbir personele ayrıca yemek bedeli ödenmeyecektir (ör; 500kişi x 26gün x 4Ay x 136,76 (2024 yılı için)TL yemek bedeli= 7.111.520,00TL+KDV tutar aylık hakedişten kesilecektir). Bu giderler, teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.2. Diğer giderler;

25.3.2.1. Yüklenicinin faaliyetleri ile ilgili tüm işletme giderleri (her türlü personel gideri, servis, yemek, kalibrasyon gerektiren tüm cihaz ve aletler ile bu aletlerin kalibrasyon ücretleri, personellere verilecek kıyafetleri, temizlik malzeme gideri vb.) yükleniciye ait olacaktır.

25.3.2.2. Yukarıda belirtilen giderlerin dışında ihale dokümanında belirtilen hususların şartnamesine uygun olarak yerine getirilebilmesi için gerekli bütün giderler yükleniciye aittir…” düzenlemesi yer almaktadır.

“EK” başlıklı bölümde ise aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

TEMİZLİK
(Brüt asgari ücretin %41 fazlası)

Ay

78,00

18

2

TEMİZLİK engelli

(Brüt asgari ücretin %41 fazlası)

Ay

5,00

18

3

MANEVRA PERSONELİ
(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

80,00

18

4

KAYIT VE VERİ PERSONELİ
(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

20,00

18

5

KAYIT VE VERİ PERSONELİ engelli
(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

10,00

18

6

YARDIMCI TEKNİK PERSONEL
(Brüt asgari ücretin %56 fazlası)

Ay

18,00

18

7

KIDEMLİ YARDIMCI TEKNİK PERSONEL
(Brüt asgari ücretin %121 fazlası)

Ay

38,00

18

8

TEKNİK PERSONEL
(Brüt asgari ücretin %150 fazlası)

Ay

68,00

18

9

KIDEMLİ TEKNİK PERSONEL
(Brüt asgari ücretin %180 fazlası)

Ay

58,00

18

10

UZMAN TEKNİK PERSONEL
(Brüt asgari ücretin %220 fazlası)

Ay

76,00

18

11

KIDEMLİ UZMAN TEKNİK PERSONEL(Brüt asgari ücretin %250 fazlası)

Ay

29,00

18

12

VARDİYA AMİRİ(Brüt asgari ücretin %275 fazlası)

Ay

20,00

18

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Capacity Araçların Bkm Onarım

kilometre

35.856.000

2

ConectoG Araçların Bkm Onarım

kilometre

36.180.000

3

TEMİZLİK Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

702

4

MANEVRA PERSONELİ Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

720

5

KAYIT VE VERİ PERSONELİ Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

180

6

YARDIMCI TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

162

7

KIDEMLİ YARDIMCI TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

342

8

TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

612

9

KIDEMLİ TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

522

10

UZMAN TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

684

11

KIDEMLİ UZMAN TEKNİK PERSONEL Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

270

12

VARDİYA AMİRİ Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri

gün

180

Teknik Şartname’nin “İşin Tarifi” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1. İdarenin, mevcut lokasyonlarında (2 garaj, 2 park garajı ve 2 park alanı) söz konusu araçların periyodik bakımlarını, arıza ve hasar onarımlarını, garaj içi parklanmalarını, araçların servise hazır olması için ikmal ve temizlenmelerini, yol yardım hizmeti, garaj açık ve kapalı alanların temizliklerini, yakıt hariç her türlü garaj işletme ve operasyon hizmetlerini kapsamaktadır…” düzenlemesi,

“Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.4. Yüklenicinin bu sözleşme kapsamında çalıştıracağı personel tam zamanlı çalışacak olup nitelikleri aşağıda tanımlanmıştır.

7.5. Personel Tanımları;

Temizlik Personeli: Çevre ve araç temizliği yapan personel.

Manevra Personeli: Sözleşmeye konu garajlardaki aracın istifleme ve revizyon destek hizmetlerini eden, garajlar arası yada İdarenin belirttiği yüklenici sorumluluğundaki park sahası, park alanlarına araç transferlerini sağlayan personel. Eğitim verilmesi halinde akaryakıt ve likit ikmal yapacaktır. Akaryakıt Personeli: Araçlara yakıt ve likit ikmali yapan personel.

Kayıt ve Veri Personeli: Teslim Tesellüm işi açan veya kapatan, araçlar ve personeller hakkında kayıtları yüklenicinin ve/veya İdarenin kayıtlarına giren personel.

Yardımcı Teknik Personel- Kıdemli Yardımcı Teknik Personel: Kaporta/Boya, Yol Yardım, Bakım, Klima, Agrega, Lastik, Ambar vb. Elektrik ve Mekanik işlerini yapan personeldir. İlgili iş kolu ile alakalı mesleki yeterlilik belgesine sahip olan 1 yıldan az mesleki tecrübeye sahip personel. Teknik Personel- Kıdemli Teknik Personel: Kaporta/Boya, Yol Yardım, Bakım, Klima, Agrega, Lastik, Ambar vb. Elektrik ve Mekanik işlerini yapan personeldir. İlgili iş kolu ile alakalı mesleki yeterlilik belgesine sahip olan 3 yıldan az tecrübeye sahip personel.

Uzman Teknik Personel-Kıdemli Uzman Teknik Personel: Kaporta/Boya, Yol Yardım, Bakım, Klima, Agrega, Lastik, Ambar vb. Elektrik ve Mekanik işlerini yapan personeldir. İlgili iş kolu ile alakalı mesleki yeterlilik belgesine sahip olan 3 yıldan fazla mesleki tecrübeye sahip personel.

Vardiya Amiri: Garaj işletim faaliyetlerinde işin yürütülmesi, İdare denetim personeli ile irtibatı sağlama, iş dağıtımını yapma ve iş kapatma yetkisine sahip personellerdir. Her vardiyada ve garajda en az bir kişi olacaktır.

…

7.8. Sözleşme kapsamında çalıştırılan personellerin maaşları, Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile işçinin İş Kanununda belirtilen diğer ücretli izinli olduğu günlerde (yıllık izin, analık - doğum izni, evlenme, ölüm, babalık izni vb.) ücretleri kesilmeyecek eksiksiz verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyası incelendiğinde, başvuruya konu ihalede EKAP üzerinden 30 adet ihale dokümanının indirildiği ve 15.08.2024 tarihinde yapılan ihaleye 10 isteklinin e-teklif verdiği, ihale komisyonunca tekliflerin değerlendirilmesi neticesinde, 9 adet isteklinin tekliflerinin geçici teminatın uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Ulaşım İç ve Dış Tic. A.Ş. üzerine bırakıldığı, buna ilişkin ihale komisyonu kararının 16.08.2024 tarihinde onaylandığı,

İncelemeye konu ihalenin yaklaşık maliyet cetveli ve ekleri incelediğinde, alıma konu edilen bakım ve onarım hizmeti kapsamında 500 adet personel üzerinden hesaplamanın yapıldığı, işçilik maliyetinin 572.263.207,92 TL, yemek maliyetinin 43.470.960,00 TL, söz konusu ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin ise 3.775.626.723,12 TL olduğu görülmüş olup, yapılan incelemede, işçilik giderinin yaklaşık maliyet içerisindeki ağırlık oranının [(572.263.207,92 TL + 43.470.960,00 TL) / 3.775.626.723,12 TL =] %16,31 olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıca, aynı idarece gerçekleştirilen benzer nitelikteki ihaleye ilişkin olarak Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine 26.12.2019 tarihli ve 2019/UH.II-1721 sayılı Kurul kararı kapsamında yapılan incelemede; İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğüne gönderilen 20.12.2019 tarihli ve 84252536-101.01.02.00-E.2019/23181 sayılı yazıda “…
3 ) Bilindiği üzere, 27 Aralık 2017 tarihli ve 30280 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 127’nci maddesi ile personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından çalıştırılan personelin sürekli işçi kadrolarına geçişlerine ilişkin düzenlemeler getirilmiştir. Bu doğrultuda idareniz tarafından söz konusu düzenlemeden önce personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı sözleşmesi çerçevesinde çalışan şoförler ve diğer personelin kadroya alınıp alınmadığı…” ifadelerine yer verildiği,

İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından bahse konu yazıya cevaben gönderilen 23.12.2019 tarihli ve 43930878-934.99-54413 sayılı yazıda “…
3 ) İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğünce güvenlik ve genel temizlik hizmetleri için yapılan personele dayalı hizmet alımı ihalesi kapsamında istihdam edilen personeller İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştiraki şirketlere alınmış olup, bunun dışında kalan şoför ve diğer işçilerden 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uyarınca sürekli işçi kadrolarına geçirilmiş personel bulunmamaktadır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan hükümlere göre, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımının, ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımları olduğu, 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğünün mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamayacağı ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümlerinin uygulanamayacağı,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesinde yer verilen açıklamalara göre, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerektiği,

İdari Şartname’nin 25.3’üncü maddesinde, teklif fiyata dahil olan giderlere ayrıntılı olarak yer verildiği, her türlü personel giderlerinin teklif fiyata dahil olduğu, ayrıca ihale dokümanında belirtilen hususların şartnameye uygun olarak yerine getirilebilmesi için gerekli bütün giderlerin yükleniciye ait olduğu, bu doğrultuda tekliflerin oluşturulmasında ihale dokümanında belirtilen personele ilişkin her türlü giderin yüklenici tarafından karşılanması gerektiği yönünde düzenlemeler yapıldığı,

Başvuruya konu ihalenin otobüs bakım ve onarımı işi olduğu, söz konusu iş kapsamında Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde düzenlendiği üzere, idarenin mevcut lokasyonlarında, 450 adet aracın periyodik bakımları, arıza ve hasar onarımları, garaj içi parklanmaları, servise hazır olması için ikmal ve temizlenmeleri, yol yardım hizmeti, garaj açık ve kapalı alanların temizlikleri ile yakıt hariç her türlü garaj işletme ve operasyon hizmetlerinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Netice itibarıyla, anılan Tebliğ’in 78’inci maddesinde bir işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olup olmadığının ne şekilde tespit edileceğine dair kriterlerin açıkça belirtildiği, ihale konusu işin söz konusu Tebliğ’in 781.1 ve 78.1.3’üncü maddelerinde yer alan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kriterlerini taşımadığı, incelemeye konu ihalenin yaklaşık maliyetinin ise %16,31’inin personel maliyetinden oluştuğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olduğu yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 42’nci maddesinde “(1) İşin niteliği göz önünde bulundurularak ön yeterlik şartnamesi ve idari şartnamede; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, hizmet yeterlilik belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarlarının ve muayene kuruluşlarının kalite yeterliğine ilişkin düzenleme yapılabilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 74’üncü maddesinde “… 74.6. Hizmet yeterlilik belgesinin kuruluş yapısı, planlama faaliyetleri ve sorumluluklar göz önünde bulundurulduğunda; idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler (idarelerin hizmet binalarında, servislerce gerçekleştirilecek montaj, bakım ve onarım hizmetleri hariç) ile niteliği gereği hizmet yeterlilik belgesi istenmesi uygun olmayan (personel ve öğrenci taşıma hizmetleri, araç kiralama, mesleki eğitim, toplantı ve organizasyon hizmetleri gibi) ihalelerde bu belge istenmeyecektir. İdareler, hizmet yeterlilik belgesine yönelik düzenlemelerde; hizmet yeterlilik belgesinin hizmet kapsamını ve standardını açık olarak yazmalıdır…” açıklaması,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.2. Yüklenici işin ifası sırasında garaj işletimini EK-2’ye göre yapacaktır. idarenin sahip olduğu ve olacağı kalite sistemlerinin gerektirdiği yasal mevzuatın tüm gerekliliklerini yerine getirecektir. İdare her belge için iç denetim ve dış denetim yapabilir. Ayrıca yüklenici, sözleşme kapsamındaki garajlarda idarenin sahip olduğu egzoz gazı ölçüm yapma yetki belgelerinin (TS 13231 ve TS 13168) güncellemesini sağlamak için gerekli işleri eksiksiz yerine getirecek, doküman ve belgeleri zamanında idareye teslim edecektir (personel sigorta dökümleri, ölçüm cihazı kalibrasyonu, ölçüm yetkili personel- diploma, sağlık raporları, haşere mücadele belgeleri, yangın söndürme cihazları ve firma belgeleri, yol yardıma ilişkin belgeler, müşteri memnuniyet anketleri, alet ve cihazların kalibrasyon belgeleri, basınçlı kaplar ve kaldırma ekipmanlarının bakım ve kalibrasyon formları, motor ve rektifiye yapılıyorsa cihazların kalibrasyonu, dış kaynaklı işlemlerin sözleşmeleri, araç arıza tespit cihazı güncel diagnostic çıktıları, bina topraklama raporları, elektrik iç tesisat muayene uygunluk raporu vb.) …” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 7.2’nci maddesinde “… yüklenici, sözleşme kapsamındaki garajlarda idarenin sahip olduğu egzoz gazı ölçüm yapma yetki belgelerinin (TS 13231 ve TS 13168) güncellemesini sağlamak için gerekli işleri eksiksiz yerine getirecek, doküman ve belgeleri zamanında idareye teslim edecektir…” şeklinde düzenlemeye yer verildiği,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “Teknik Şartname’nin 7.2’nci maddesinde, yüklenicinin TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi’ni (TS 13231) alabilmesi için sorumluluk alanı ile ilgili tüm işlemlerini yerine getirmesi gerektiğinin düzenlendiği…” iddiasına yer verildiği görülmüştür.

Anılan Şartname’de yer alan düzenlemeden, idarenin sahip olduğu egzoz gazı ölçüm yapma yetki belgelerinin (“TS 13231” ve “TS 13168”) güncellenmesini sağlamak amacıyla gerekli olan işlerin yüklenici tarafından eksiksiz olarak yerine getirilmesi ve buna ilişkin doküman ve belgelerin zamanında idareye teslim edilmesi gerektiğinin anlaşıldığı, bununla birlikte bahse konu Şartname’de, başvuru sahibinin iddiasında belirttiği şekilde yetki belgelerinin alınabilmesi için sorumluluk alanı ile ilgili tüm işlemlerin yüklenici tarafından yerine getirileceğine dair bir düzenlemenin ise bulunmadığı,

Diğer yandan, ihale konusu işin otobüs bakım ve onarımı hizmeti olduğu, ihale dokümanını oluşturan unsurlardan olan birim fiyat teklif cetvelinde, ihale konusu işe ilişkin iş kalemlerinin nitelikleri göz önünde bulundurulmak kaydıyla sınıflandırılan ve ihale konusu işte çalıştırılacak personel ile “Capacity” ve “ConectoG” araçların bakım ve onarımı şeklinde belirlendiği, söz konusu iş kalemlerinin her birisi için ayrı ayrı satırın açıldığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasında belirtmiş olduğu yetki belgelerinin güncellenmesi sürecinde idarenin bünyesinde bulunan konunun uzmanı personel ile ilgili giderlere ilişkin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.