KİK Kararı: 2023/UY.II-12

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/001
Gündem No : 15
Karar Tarihi : 04.01.2023
Karar No : 2023/UY.II-12
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Sükay İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Omka İnş. Taah. Nak. Hafr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Manisa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yatırım ve İnşaat Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1157260 İhale Kayıt Numaralı “Manisa İli Muhtelif Mahallelerde Altyapı ve Üstyapı İnşaatları Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Manisa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yatırım ve İnşaat Dairesi Başkanlığı tarafından 29.11.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Manisa İli Muhtelif Mahallelerde Altyapı ve Üstyapı İnşaatları Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Sükay İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Omka İnş. Taah. Nak. Hafr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 09.12.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.12.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2022 tarih ve 67206 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1544 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale tarihinin 29/11/2022 olduğu, tekliflerin açıklandığı gün iş kalemi fiyatlarının açıklanmadığı ve iş kalemi fiyatlarının kesinleşen ihale kararı ile birlikte 05/12/2022 tarihinde açıklanmış olmasının usul hatası oluşturduğu,

2. MASKİ.PR-01 “Her Cins Yol Kaplaması Sökümü Nak. Dahil” fiyatının 37,34 TL/m2, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “77.100.1010; kırma MASKİ.PR-05 taş asfalt ve şose sökülmesi”nin fiyatının 223,44 TL/m3 (22,35 TL/m2) olduğu,

3. MASKİ.PR-02 “Baypass Dolgu Malzemesi Temini Nakli Seme ve Sulama” fiyatının 213,14 TL/m3, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “15.125.1008 (32 Mm Kırmataş Sose Tem Nakli ve Sıkıştırma” fiyatının 153,40 TL/m3 olduğu,

4. MASKİ.PR-05 “8 Cm Yüksekliğinde Normal Çimentolu Buhar kürlü Beton Parke Döşenmesi Mütahit Malı(Nakliye Dahil)” fiyatının 186,70 TL/m2, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “15.435.1005 8 cm lik Beton Parke Buhar Kürlü Her Renk Mütahit Malı (Nak. Dahil)” fiyatının 154 TL/m2 olduğu,

5. MASKİ.NAK-01 “İdare Malı Parke Taşı Nakliyesi” fiyatının 19,20 TL/m2 olduğu, teklif cetvelinde de görüldüğü gibi her türlü parke taşı döşenmesi iş kalemlerinde nakliyeler fiyata dahil olduğu için bu pozun puan hesaplamaya girmemesi gerektiği,

6. MASKİ.YS-01 “D400 Sınıfı Kompozit Izgara Takımı İle Boy Izgara Teşkili (Temel Dolgusu Kendi Malzemesi İle)” fiyatının 6018,25 TL/mt, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “Ctp Kompozit D400 Izgara Takımı Montajı Herşey Dahil” fiyatının 3600 TL/m2 olduğu,

7. “Q300MM Çıkışlı Yağmursuyu Muayene Bacası Teşkili (İdare Malı Taban Elm, Gövde Bileziği, Konık) Nakliye”nin yükleniciden fiyatının 7267,20 TL/Adet, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “43.560.1405 (2 Giriş 1 Çıkışlı)” fiyatının 1591,60 TL/Adet, “43.560.1406 (3 Giriş 1 Çıkışlı) fiyatının 1605,76 TL/Adet olduğu,

8. MASKİ.İNŞ-01 “Izgara ve Bacanın Yükseltilmesi” fiyatının 1430,74 TL/Adet, oysa ki Çevre Kurumlardan dahi araştırıldığında bu fiyatın 800 TL ile 1000 TL/Adet olduğu,

9. 2018 yılında başka bir benzer ihale için aynı kuruma itiraz da bulundukları, ilgili idare cevabında çevre kurumlarının fiyatlarını emsal gösterdiği, idarenin birim fiyatlarının ivedilikle incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller

…

Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuru dilekçelerinde yer alması gereken diğer bilgiler ile bu dilekçelere eklenmesi gereken belgelere, bunların sunuluş şekli ile bu başvuruların elektronik ortamda yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Kurum yetkilidir.

...

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

...

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir.” hükmü,

“İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

...

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü,

“Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.

İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir. Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işin/alımın” başlıklı 2’nci maddesinde “a) Adı: Manisa İli Muhtelif Mahallelerde Altyapı Ve Üstyapı İnşaatları Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): -

d) Kodu: -

e) Miktarı:

Niteliği-Türü-Miktarı: 17 Kalem Altyapı ve Üst Yapı İnşaatları Yapım İşi-

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Mahal Listesinde Belirtilen Yerler.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi isteklinin 09.12.2022 tarihli idareye şikâyet başvurunda “1- Teklif cetvelini oluşturan iş kalemleri'nin birim fiyatları arasındaki farklılıklar çelişkili olup, tezatlık oluşturmaktadır.

2- Firmamızın her bir iş kalemlerine vermiş olduğu fiyatlar birim fiyatlara uygundur.

3- Firmamız bu ihaleyi yapacak araç gereç ekipman ve iş gücüne sahiptir.

4- Firmamızın sunmuş olduğu teklif kamu yararınadır.

5-Yukarıdaki sebeplerden dolayı, ihale komisyonu'nun ihale kararını yeniden değerlendirmesini arz ederim.” şeklinde iddiaların yer aldığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet konu olan iddialarının 09.12.2022 tarihli idareye şikayet başvurusunda konu edilmediği, söz konusu iddiaların ilk kez 16.12.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla, söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Uyuşmazlık konusu olan iddiaların, bunu ileri süren istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu bağlamında ileri sürülen yukarıda yer verilen iddialarına ilişkin olarak ihale komisyonu kararının tebliğ edildiği tarihten (05.12.2022) itibaren 15.12.2022 perşembe günü mesai bitimine kadar başvuruda bulunması gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin bahse konu iddialarını uyuşmazlığa konu hususların farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde yazılı şekilde ileri sürmesi, bir diğer deyişle başvuruda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 16.12.2022 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin yukarıda yer verilen iddialarının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.