KİK Kararı: 2023/UY.I-1057

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/038
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 26.07.2023
Karar No : 2023/UY.I-1057
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Denizler Akaryakıt Mad. İnş. Nakliye Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Erdemli Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2023/76711 İhale Kayıt Numaralı “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Erdemli Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 16.02.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Denizler Akaryakıt Madencilik İnşaat Nakliye Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 01.06.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.06.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.06.2023 tarih ve 97630 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.06.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/790 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

16.02.2023 tarihinde 2023/76711 kayıt numarası ile ihalesi yapılan “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1. Grup 1. Kısım Sıcak Asfalt ve 2.Kısım Kaldırım Yapım İşi” kapsamında İhale İlanı’nın 15’inci maddesinde belirtilen “Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir.” ibaresinin yer aldığı, sınır değerin 46.159.199,50 TL olarak hesaplandığı,

İnciyol Petrol Nakliye İnşaat Peyzaj Temizlik Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Yurdemler Petrol Ürünleri Nakliye Taahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı’nın ise 44.820.000,00 TL teklif vererek sınır değerin altında kaldığı,

İtirazen şikayet üzerine alınan 27.04.2023 tarihli ve 2023/UY.I-673 sayılı Kamu İhale Kurulu kararıyla, idarece açıklanması istenilen/istenilmeyen analiz girdileri belirlenirken idarece sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemi/grubu içerisinde yer alan “KGM/…” poz numaraları ile başlayan iş kalemlerinin paçal iş kalemleri niteliğinde olduğu, söz konusu analiz girdilerinin gerçekte birer iş kalemi olması nedeniyle alt analizlerinin olduğu, ancak söz konusu iş kalemlerinin temel analiz girdilerine kadar ayrıştırılmadıkları, ayrıca açıklama istenilen “1. KISIM-ERDEMLİ-YOL-1” poz numaralı iş kaleminin içerisinde yer alan “Nakliye” girdisi (Kırılmış Elenmiş Mıcırın Nakli) ile açıklama istenilen “1. KISIMERDEMLİ-YOL-2” poz numaralı diğer iş kaleminde yer verilen “Nakliye girdisine (Sıcak Karışım Asfalt Nakli)” ait nakliye mesafelerinin açıklama isteme yazısı ekinde verilmediği, bu haliyle aşırı düşük teklif sorgulama işleminin usulüne uygun olarak gerçekleştirilmediği, bu şekilde yapılan bir sorgulama sonucunda aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesinin mümkün olmadığı bu sebeple aşırı düşük teklif açıklamalarının yenilenmesine karar verildiği,

Anılan Kurul kararında da belirttiği üzere bahse konu teklifi sınır değer altında kalan istekliye gönderilen analiz tablolarında “nakliye mesafesine” yer verilmediği, idarece yayınlanan ve ihalenin bölünmez parçası olup, önem derecesiyle de ilk sıralamalarda yer alan Özel Teknik Şartname ile birim fiyat tariflerinde de görüleceği üzere nakliye mesafesinin 75 Km olarak belirtildiği,

Taraflarınca ihaleye hazırlanırken hesaplamalarında idare tarafından verilen bu ortalama mesafeyi (75 km) baz alarak teklifini verildiği, bu mesafenin ihaleden sonra değiştirilmesinin (arttırılması yada azaltılması) 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasındaki hükme göre eşit muamele ilkesine aykırı olduğu,

Birim fiyat teklif cetvelinin 2’nci sırasındaki açıklama istenecek olan “Sıcak Karışım Asfalt Nakli” pozunun nakliye mesafesinin 75 km ve nakliye girdilerine ilişkin KGM tarafından açıklanan taşıma katsayısı (K) değerinin 910 olarak girilmesi durumunda, bahse konu teklifi sınır değer altında kalan İnciyol Petrol Nakliye İnşaat Peyzaj Temizlik Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Yurdemler Petrol Ürünleri Nakliye Taahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı’nın ilgili poza aşırı düşük savunması verebilmesinin olanaksız göründüğü, istekli tarafından, idarece açıklama istenen iş kalemine ait analizde tüm girdilerin ayrı ayrı gösterilerek fiyatlandırılması ve bu fiyatların Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun şekilde belgelendirmesi gerekirken, söz konusu nakliye analizinin mevzuata uygun şekilde yapılmadığı, itiraza konu ihalede temel ilkelere riayet edilmeyerek hukuka aykırılıkların giderilmediği ve yenilerine sebebiyet verildiği, mevcut hukuka aykırılıkların itiraza konu ihaleye halel getirdiği,

2. Davacı Denizler Akaryakıt Mad. İnş. Nakliye Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Mersin 2.İdare Mahkemesine yapılan başvuru üzerine, Mersin 2.İdare Mahkemesinin 13.07.2023 tarihli ve E:2023/989, K:2023/1101 sayılı kararıyla dava dilekçesinin idari merci tecavüzü nedeni ile Kamu İhale Kurumuna tevdi edildiği,

Anılan Mahkeme kararı ekinde yer alan dava dilekçesinde,

27/04/2023 tarih ve 2023/UY.I-673 sayılı Kamu İhale Kurul kararında yer alan 1’inci iddianın;

(a) ve (d) bentlerinde yer alan değerlendirmede, söz konusu ortaklık ve yönetim bilgilerinin, idarece EKAP üzerinde yer alan güncel veriler üzerinden yapılan sorgulama neticesinde teyit edilebildiği, ayrıca söz konusu beyanlara yönelik pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının EKAP üzerinde yer aldığı, ayrıca pilot ortak İnciyol Pet. İnş. Pey. Tem. Mad. San. ve Tic. A.Ş'yi temsile yetkili olan Mehmet İnci'nin teklifi imzalayarak gönderen kişi olduğunun görüldüğü, ancak Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60/A maddesinin 5’inci fıkrasında “... Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur." hükmünün yer aldığı, Kurulun değerlendirmesi neticesinde teklifin tek ortak tarafından imza altına alınmış olduğu, teklifin koşulları oluşmadığı için değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, imza zorunluluğunda pilot veya özel ortak ayrımı yapılmadan her ortağın imzası arandığının Kanunun lafzından anlaşıldığı,

(b) ve (h) bentlerinde ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler her iki ortak bakımından da değerlendirildiği, ancak ayrı ayrı sunulan yeterlik bilgileri tablosunda, bilanço bilgileri kapsamında 2021 yılına ait beyan edilen cari oranların, öz kaynak oranlarının , kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranlarının ve iş hacmine ilişkin gelir tablosu uyarınca beyan edilen tutarların 2021 yılına ait EKAP verileri ile uyumlu olduğu, öte yandan anılan istekli tarafından yapım işleri cirosunu tevsiken bir belge sunulmadığı tespitinde bulunulduğu, söz konusu bu belgeler olmadan teklifin değerlendirmeye alınamayacağı da düşünüldüğünde teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

(c) bendinde geçici teminata ilişkin olarak, geçici teminat mektubunun standart forma uygun olmadığı, üzerinde “bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerinde ihtiyati tedbir konulamaz “ ifadesinin yer almadığı, tutarın ihalenin bütün kısımları göz önünde bulundurulduğunda yetersiz olduğu açık olduğu ve itirazlarının reddedilmiş olmasının hukuka aykırı olduğu,

(ç) bendinde birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olduğu iddiamız yerinde görülmeyerek reddedildiği, bu değerlendirmenin hatalı olduğu,

(e) bendinde iş deneyim belgesinin tutarının yetersiz olduğu, ihale ilan tarihi itibarıyla geçerli olmadığı, benzer işe uygun olmadığı iddiasına yönelik olarak, asgari iş deneyim tutarının İdari Şartnamenin 7’nci maddesine göre, iş ortaklığında pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az %80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması gerektiği, pilot ve özel ortağın sunmuş olduğu belgeler istenilen koşulu sağlamadığı, güncellenmiş tutarda hata yapıldığı, iş deneyim belgesi eksikliği sebebiyle teklif değerlendirme dışı bırakılması gerekmekte iken itirazlarının reddinin hakkaniyete aykırı olduğu,

(f) bendinde iş ortaklığı tarafından tevsiken sunulan belgelerin serbest muhasebeci mali müşavir tarafından özel kaşe ile onaylanmadığı kaşede yer alan isim, iletişim bilgileri, telefon numaraları ve imzalarda eksiklik olduğu,

(g) ve (ğ) bendindeki itirazlarının reddedildiği, ancak bu reddin kabul edilebilir olmadığı, iş ortaklığını oluşturan firmalar tarafından hazırlanan "Kesin Hesap Kefalet Senedi" ve/veya "Kesin Kefalet Senedi"nin ihale dokümanı standart formlarda belirtilen usul ve şekle uygun düzenlenmediği, eksikliklerin bulunduğu, bu haliyle kabul edilmesinin hukuka aykırı olduğu,

Anılan Kamu İhale Kurulu kararının 2’nci iddiasında yer alan aşırı düşük teklif değerlendirmelerine yönelik olarak;

Kurum tarafından eksikliklerin tamamlanmadığı, ihalenin koşulları oluşmadığından ihalenin iptaline karar vermesi gerekirken aşırı düşük teklif açıklamalarının yenilenmesi yönünde karar vermesinin yasaya ve usule aykırılık oluşturduğu, şöyle ki;

İdare tarafından teklifi sınır değer altında kalan istekliye gönderilen analiz tablolarında nakliye mesafesine yer verilmediği,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından analizlerde kullanılan 10.160.1026 mazot (motorin) girdi maliyeti mevzuatta belirtilen hükümlere uygun olmadığı,

Nakliye maliyetleri için KGM'nin ilgili ve uyuşan nakliye formülleri kullanılmaması ve K katsayısının ilgili dönem için açıklanmış değerin altında kullanılmasının mevzuata uygun olmadığı,

İşçiliğe ilişkin teklif edilen fiyatların teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında kaldığı,

İstekli tarafından düzenlenen analizlerin idarece verilen analizler ile uyumlu olmadığı,

Fiyat tekliflerinde kullanılan bedellerin hayatın olağan akışına aykırı şekilde düşük olduğu, sunulan fiyat tekliflerinin içerik ve şekil açısından mevzuata aykırı olduğu,

Fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden tutanakların uygun olmadığı

Beton ürünlerine ilişkin alınan fiyat tekliflerine ilişkin üretim tesislerinin lokasyon itibarıyla işin yapılacağı yere uzak olduğu, istenilen teknik özelliklerin sağlanmasının mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’nci maddesinde “45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5.

…

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “ İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1. Grup 1. Kısım Sıcak Asfalt ve 2.Kısım Kaldırım Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu:

e) Miktarı:

1. Kısım Sıcak Asfalt 7 Kalem Yapım İşi: 1:Asfalt Temini, 100000Ton, 2:Asfalt Nakli, 100000Ton, 3:Finişerle Serme - Sıkıştırma Yapılması, 40000Ton, 4:Temel Yapılması, 10000Ton, 5:Plentmiks Temel Yapılması, 20000Ton, 6:Yol çizgilerinin çizilmesi, 10000m2, 7:Asfalt Kazıma Makinası İle Kaplamaların Kazılması, 1000Ton, 2. Kısım Kaldırım 4 Kalem Yapım İşi: 1:Parke döşenmesi, 60000m2, 2:Bordür Döşenmesi, 50000m, 3:Beton oluk taşı döşenmesi, 40000m, 4:Kaldırım Altı Dolgu Yapılması, 60000m2…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.

19.2. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “ Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Özel Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 2’nci maddedinde “…2.11. Asfalt Plentinin Yeri Bitümlü Sıcak Karışım Asfaltın teknik açıdan serme sıcaklığını sağlanabilmesi için ve uygun bir imalat yapılabilmesi için Yüklenicinin, Erdemli Belediyesi İlçe merkezine (Belediye Hizmet Binası Lokasyonu) azami 100 km mesafede ihale konusu işte kullanabilmek üzere kendi malı ve/veya taahhüt edebileceği ve/veya yeni kurabileceği/taşınabilir mobil bir asfalt plenti bulunacaktır. Söz konusu durumu tevsik edici belgeler sözleşme aşamasında sunulacaktır.(İlçe merkezine doğu-batı yönde en uzak belde merkezleri olan Kızkalesi, Çeşmeli, kuzey-güney yönde yayla bölgeleri mesafeler de dikkate alınarak ilçe merkezine 100 km şartı uygun bulunmuştur. Bu kapsamda ortalama 75 km mesafeden asfalt temin edilmesi dikkate alınmıştır.)…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece EKAP üzerinden ihale üzerinde bırakılan istekli İnciyol Pet. İnş. Pey. Tem. Mad. San. ve Tic. A.Ş. – Yurdemler Pet. Ür. Nak. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’na gönderilen 24.02.2023 tarihli ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazıda “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt Ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi işine ait ihalede tekliflerin değerlendirmesi sürecine geçilmiş olup, beyan ettiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 03.03.2023 tarihine kadar İdaremize sunmanız ve aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 03.03.2023 tarihine kadar sunmanız gerekmektedir.

AÇIKLAMA:

Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi (2023/76711) İhalesi; 16.02.2023 tarih saat 10:00 ‘ de yapılmıştır. 1. Kısım dahilinde; İhalemize 6 istekli katılmış olup teklif dosyalarının incelenmesi neticesinde teklifinizin sınır değer altında kaldığı (aşırı düşük değer sorgulaması yapılması gerektiği) tespit edilmiştir. “4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38. maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60. maddesine göre; "Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir.” Hükmü kapsamında aşırı düşük değer sorgulama cevabınızı ihale komisyonumuza ulaştırmanız hususunda;” ifadelerinin yer aldığı, anılan yazı ekinde herhangi bir bilgi/ belgeye yer verilmediği görülmüştür.

Devam eden süreçte, 27.02.2023 tarihinde idarece ikinci kez EKAP üzerinden aynı hususa ilişkin olarak “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt Ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi (2023/76711) İhalesi; 16.02.2023 tarih saat 10:00 ‘ de yapılmıştır. 1. Kısım dahilinde; İhalemize 6 istekli katılmış olup teklif dosyalarının incelenmesi neticesinde teklifinizin sınır değer altında kaldığı (aşırı düşük değer sorgulaması yapılması gerektiği) tespit edilmiştir. “4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38. maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60. maddesine göre; “Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir.” Hükmü kapsamında aşırı düşük değer sorgulama cevabınızın tarafımıza ulaştırılması hususunda 24.02.2023 Cuma günü EKAP sistemi üzerinden tarafınıza tebligat yapılmıştır. Ancak bahse konu yazımız ekinde savunma istenilecek iş kalemleri listesine ait belgelerin sehven gönderilmediği tespit edilmiştir. Bu kapsamda eklerle birlikte yazımız tekrar gönderilmiş olup 06.03.2023 Pazartesi mesai bitimi saat 17:00 ‘ a kadar aşırı düşük teklif değer sorgulama cevabınızı ve 24.02.2023 tarih 2023/76711-1 sayılı yazımızda istenilen diğer bilgi/belgelerin ihale komisyonumuza ulaştırılması hususunda;” ifadeleriyle ihale üzerinde bırakılan istekliye bildirimde bulunulduğu, söz konusu yazı ekinde Ek-Y.2 örnek analiz formatı, açıklama istenilecek 2 iş kaleminin yer aldığı liste ve “Açıklama İstenilmeyecek Analiz Girdilerinin Listesi” başlığı altında 5 iş kaleminin yer aldığı listeye yer verildiği,

Akabinde 01.03.2023 tarihinde idarece üçüncü kez EKAP üzerinden aynı hususa ilişkin olarak “Erdemli Belediyesi 2023 Yılı 1 Grup 1 Kısım Sıcak Asfalt Ve 2 Kısım Kaldırım Yapım İşi (2023/76711) İhalesi; 16.02.2023 tarih saat 10:00 ‘ de yapılmıştır. 1. Kısım dahilinde; İhalemize 6 istekli katılmış olup teklif dosyalarının incelenmesi neticesinde teklifinizin sınır değer altında kaldığı (aşırı düşük değer sorgulaması yapılması gerektiği) tespit edilmiştir. “4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38. maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60. maddesine göre; “Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir.” Hükmü kapsamında aşırı düşük değer sorgulama cevabınızın tarafımıza ulaştırılması hususunda 24.02.2023 Cuma günü EKAP sistemi üzerinden tarafınıza tebligat yapılmıştır. Ancak bahse konu yazımız ekinde savunma istenilecek iş kalemlerine ait sıralı analiz girdileri tablosunun sehven gönderilmediği tespit edilmiştir. Bu kapsamda eklerle birlikte yazımız tekrar gönderilmiş olup 06.03.2023 Pazartesi mesai bitimi saat 17:00 ‘ a kadar aşırı düşük teklif değer sorgulama cevabınızı ve 24.02.2023 tarih 2023/76711-1 sayılı yazımızda istenilen diğer bilgi/belgelerin ihale komisyonumuza ulaştırılması hususunda;” ifadeleriyle ihale üzerinde bırakılan istekliye bildirimde bulunulduğu, söz konusu yazı ekinde daha önceden gönderilen 2 yazı ekinde de yer verilmeyen ve açıklama istenilen 2 iş kalemine ait olan sıralı analiz girdileri listesine yer verildiği anlaşılmıştır.

İtirazen şikayet üzerine alınan 27.04.2023 tarihli ve 2023/UY.I-673 sayılı Kamu İhale Kurulu kararıyla “…idarece açıklanması istenilen/istenilmeyen analiz girdileri belirlenirken idarece sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemi/grubu içerisinde yer alan “KGM/…” poz numaraları ile başlayan iş kalemlerinin paçal iş kalemleri niteliğinde olduğu, söz konusu analiz girdilerinin gerçekte birer iş kalemi olması nedeniyle alt analizlerinin olduğu, ancak söz konusu iş kalemlerinin temel analiz girdilerine kadar ayrıştırılmadıkları, ayrıca açıklama istenilen “1. KISIM-ERDEMLİ-YOL-1” poz numaralı iş kaleminin içerisinde yer alan “Nakliye” girdisi (Kırılmış Elenmiş Mıcırın Nakli) ile açıklama istenilen “1. KISIM-ERDEMLİ-YOL-2” poz numaralı diğer iş kaleminde yer verilen “Nakliye girdisine (Sıcak Karışım Asfalt Nakli)” ait nakliye mesafelerinin açıklama isteme yazısı ekinde verilmediği, bu haliyle aşırı düşük teklif sorgulama işleminin usulüne uygun olarak gerçekleştirilmediği, bu şekilde yapılan bir sorgulama sonucunda aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

…

Hazırlanan açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi ile birlikte temel girdilerin cins ve miktarlarının gösterildiği, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemlerine ait analiz formatlarının sınır değer altında teklif veren geçerli teklif sahibi istekliye gönderilerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.” ifadelerine yer verilerek, aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden istenilmesine karar verildiği anlaşılmış olup,

10.05.2023 tarihinde idarece EKAP üzerinden ihale üzerinde bırakılan istekli İnciyol Pet. İnş. Pey. Tem. Mad. San. ve Tic. A.Ş. – Yurdemler Pet. Ür. Nak. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’na gönderilen yazıda “İdaremizce Kamu İhale Kurumunun 27.04.2023 tarih 2023/UY.I-673 Kararına uygun olarak düzenlenmiş olan aşırı düşük sorgulama evrakları yazımız ekinde gönderilmiş olup, nakliye analizinde mesafe olarak; işe ait 1. Kısım Sıcak Karışım Asfalt Temini, Nakliyesi ve Serilmesi İşi Özel Teknik Şartnamesi’nin 2.11. Asfalt Plentinin Yeri başlığı altında belirtilen 75km mesafe baz alınacaktır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38. maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60. maddesine göre; “Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir.” Hükmü kapsamında aşırı düşük değer sorgulama cevabınızın tarafımıza ulaştırılması hususunda 18.05.2023 Salı mesai bitimi saat 17:00’a kadar aşırı düşük teklif değer sorgulama cevabınızı ihale komisyonumuza ulaştırmanız hususunda;

Gereğini bilgilerinize rica ederiz.” ifadelerine yerildiği ve yazı ekinde açıklama istenilecek iş kalemleri listesi, açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin listesi ve sıralı analiz girdileri tablosuna yer verildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklama dosyası üzerinden iddialar ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Anılan istekli tarafından analiz girdilerinin açıklanmasında kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı,

“Sıcak Karışım Asfalt Nakli” pozu için F=AxYxKx(0,0007xM+0,001) formülünün kullanıldığı, M=75 km olarak alındığı,

10.110.1003 nolu “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı” çevre şehircilik K katsayısına ait pozun kullanıldığı ve K katsayısı için 2022 yılana ait 770,00 TL birim fiyatının kullanıldığı,

A=1, Y=1 ve M= 75 olmak üzere; F=1x1x770x(0,0007X75+0,001)= 48,13 olarak hesaplandığı görülmüştür.

T.C. Çevre ve Şehircilik İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 18.01.2023 tarihinde yayımlanan birim fiyat listesi 10.110.1003 nolu “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı” çevre şehircilik pozu için K katsayısının 910 olarak belirlendiği,

Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan 24.01.2023 tarihli ve 162133 sayılı birim fiyat listesinde K katsayısının 910 olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen inceleme ve tespitler doğrultusunda idarece EKAP üzerinden ihale üzerinde bırakılan istekliye gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısında “Sıcak Karışım Asfalt Nakli” pozuna ait nakliye mesafesinin 75 km olarak belirtildiği ve anılan istekli tarafından nakliye mesafesinin 75 km olarak hesaplandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin nakliye mesafesine yönelik iddiasının yerinde olmadığı,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesinde, ilan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabileceği açıklamasına yer verilmiş olup, ilan tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmış olması durumunda ise istekliler tarafından cari yılda yayımlanmış birim fiyatların kullanılması gerektiği anlaşılmıştır.

KGM tarafından açıklanan taşıma katsayısı (K) değerine yönelik iddiasının ise ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama dosyasında 770 olarak alındığı ihale ilan tarihinin 25.01.2023 olduğu, söz konusu (K) değerinin T.C. Çevre ve Şehircilik İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 18.01.2023 tarihinde yayımlanan birim fiyat listesinde 10.110.1003 nolu “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı” çevre şehircilik pozu için K katsayısının 910 olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında (K) değerinin 770 olarak alındığı anlaşıldığından başvuru sahibinin (K) değerine yönelik iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinde, Kamu İhale Kurulunun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, kamu ihale mevzuatında Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinde “Şikâyetler ile ilgili Kurum tarafından verilen nihai kararlar Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebilir ve bu davalar öncelikle görülür.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,

b) Başvuru ehliyeti,

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun hükmü uyarınca, itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunca verilen nihai kararlara karşı itirazın, ancak dava açılması suretiyle karşılanabileceği, herhangi bir sebeple Kurul kararlarına karşı itiraz niteliğindeki başvuruların Kurumca incelenmesi ve bu başvuru nedeniyle başvuruya konu Kurul kararını değiştiren veya onayan nitelikte yeni bir Kurul kararı alınmasının da mümkün olmadığı anlaşılmış olup, Kurul kararına itiraz niteliği taşıyan dilekçede yer alan iddialara ilişkin olarak anılan Kanun hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından yapılacak bir işlem bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, başvuru dilekçesinde yer alan iddiaların 27/04/2023 tarihli ve 2023/UY.I-673 sayılı Kurul kararına itiraz niteliği taşıdığı tespit edildiğinden, Kurul kararına itiraz niteliği taşıyan bahse konu iddialarla ilgili olarak anılan Kanun hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından yapılacak bir işlem bulunmadığı mütalaa edildiğinden, söz konusu iddiaların 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, İnciyol Petrol Nak. İnş. Pey. Tem. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Yurdemler Petrol Ürün. Nak. Taah. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’na ait aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun olmadığından teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.