KİK Kararı: 2023/UM.I-192

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/009
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 25.01.2023
Karar No : 2023/UM.I-192
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Yıldız Boyler Mak. Isı San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yakutiye Belediye Başkanlığı Strateji Geliştirme Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1295669 İhale Kayıt Numaralı “İbrahim Hakkı Bilim Merkezinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar (Bilişim) Malzemesi ve Elektrik Elektronik Malzeme Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yakutiye Belediye Başkanlığı Strateji Geliştirme Müdürlüğü tarafından 23.12.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İbrahim Hakkı Bilim Merkezinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar (Bilişim) Malzemesi ve Elektrik Elektronik Malzeme Alımı” ihalesine ilişkin olarak Yıldız Boyler Mak. Isı San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 28.12.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.01.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.01.2023 tarih ve 71613 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.01.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/32 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece tüm tekliflerin reddedilerek ihalenin iptaline karar verildiği, idarenin ihaleyi iptal etme yetkisi bulunuyorsa da bu yetkinin sınırsız bir yetki olmadığı, bu nedenle kamu zararı söz konusu ise fiyatların gerçeği yansıtıp yansıtmadığının ve verilen tüm teklifler ile yaklaşık maliyet ve sınır değerlerin yeniden analiz edilip değerlendirilmesi gerektiği, 27.12.2022 tarihinde tebliğ edilen ihalenin iptali kararında iptal gerekçesinin sadece “fiyatlar arasında belirgin fark olduğundan” diye belirtilmesine karşın şikâyet başvurularına verilen cevap yazısında “Kalem bazındaki fiyatlar ile yaklaşık maliyet arasında belirgin farklar olduğu, teklif edilen fiyatların gerçeği yansıtmadığı” ifadelerinin yer aldığı, iki resmi belgede yer alan ifadeler arasında çelişki olduğu, isteklilerin tekliflerinde belirli kalemler üzerinde standart veya gerçeği yansıtan fiyatlar verme zorunluluğu bulunmadığı, isteklilerin bütün kalemlerin maliyeti, olası zararı, indirimi vb. unsurlara göre kazançlarını hesaplayarak tekliflerini hazırladıkları, netice itibariyle ihalenin 2’nci kısım için ihalenin iptali kararının geri alınarak yeniden değerlendirilmesi, en düşük fiyat teklifi sunan isteklinin teklifinin sınır değerin altında kaldığı gerekçesiyle değerlendirilme dışı bırakılarak, ihalenin 2’nci kısmının üzerlerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler” hükmü,

Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un 56’ncı maddesinin birinci fıkrasında da; “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 2’nci maddesinde “(3) İhalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle veya ihalede geçerli teklif olmakla birlikte bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle ihalede rekabetin oluşmadığı ve/veya kaynakların etkin kullanımının gerçekleşmediği gerekçesiyle ihalenin idare tarafından iptal edildiği durumlarda, aday veya istekliler tarafından başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına veya ihalenin iptali ile birlikte başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karşı yapılan başvurular, ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılan başvuru olarak değerlendirilmez. Bu başvurular ihalenin iptaline yönelik bir başvuru olarak değerlendirilmediğinden, başvuruların öncelikle idareye yapılması, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya on günlük süre içerisinde idare tarafından bir karar alınmaması hallerinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir. Ancak ihalenin iptali işleminden önce bir şikayet başvurusunun olduğu hallerde, başvuru veya teklifi değerlendirme dışı bırakılan aday veya isteklinin, teklifinin geçerli olduğuna ve bu nedenle ihalenin iptal edilmemesi gerektiğine yönelik olarak 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında öngörülen beş günlük süre içerisinde doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması da mümkündür.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurusu” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya on günlük süre içersinde idare tarafından bir karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.

(2) İhalenin iptali kararlarından sadece aşağıda belirtilenler itirazen şikayete konu edilebilir:

a) Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından şikayet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle idare tarafından alınan iptal kararları,

b) İtirazen şikayet üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verildikten sonra idare tarafından alınan iptal kararları,

(3) Herhangi bir şikayet veya itirazen şikayet başvurusu olmaksızın idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulamayacağından, bu kararlar ancak idari yargı mercilerinde dava konusu edilebilir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Bilim Merkezinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar (Bilişim) Malzemesi ve Elektrik Elektronik Malzeme Alımı”, miktarının ise “Erzurumlu İbrahim Hakkı Bilim Merkezinde Kullanılmak Üzere I. Kısım Bilgisayar (Bilişim) Malzemesi 15 Kalem ve II. Kısım Elektrik Elektronik Malzemeleri 119 Kalem Alımı” şeklinde belirtildiği,

Aynı Şartname’nin “ Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 2 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

1-kısmi teklif verilebilen ihalelerde isteklilerce her bir iş kısmına ayrı ayrı teklif vermek suretiyle işin tamamına teklif verilebileceği gibi, ihale dokümanında belirtilen kısımlardan bazılarına da teklif verilebilecektir.

2- Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalede; aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılacaktır. İstekli, teklif ettiği kısımların toplam bedeli üzerinden geçici teminat sunacaktır.

3 - İsteklilerin teklifleri kısım bazında değerlendirilecektir. Ekte sunulan ihtiyaç (teklif) listesinde tanımlanan kısımlar dahilinde, teklif edilen her bir iş kısmının biri veya daha fazlası istekli üzerinde kalabilir. İhalenin farklı istekliler üzerinde kalması durumunda ayrı ayrı, bir istekliye birden fazla kısmın ihale edilmesi durumunda tek sözleşme düzenlenecektir.” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

23.12.2022 tarihinde yapılan ihaleye 6 isteklinin katıldığı, idarece bir isteklinin teklifinin geçici teminat sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer 5 teklifin ise geçerli kabul edildiği, ancak ihale komisyonu kararında “II. Kısım Elektrik Elektronik Malzeme Alımı işine ait ihaleye altı istekli teklif vermiş olup, fiyatlar arasında belirgin fark olduğundan bu kısımda istenilen malzemelerden vazgeçilmiş ihalenin II. kısmının iptaline Komisyonumuzca
Oybirliği ile karar verilmiştir.” ifadelerine yer verilerek bütün tekliflerin reddine ve ihalenin iptaline karar verildiği görülmüştür.

İdarece bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılarak ihalede rekabetin sağlanamadığı gerekçesiyle ihalenin iptal edildiği durumlarda yapılan itirâzen şikayet başvuruları Kurum tarafından İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 2’nci maddesinin 3’üncü fıkrası çerçevesinde değerlendirilerek tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olup olmadığı yönünde inceleme yapıldığı, ancak başvuruya konu ihalede idarece 6 teklifin 5’i geçerli kabul edilmesine karşın fiyatlar arasında belirgin fark olduğu gerekçesiyle bütün teklifler reddedilerek ihalenin iptaline karar verildiği ve bu nedenle incelemeye konu iddiaların aktarılan Tebliğ açıklamaları kapsamında olmadığı anlaşılmıştır.

İdarece EKAP üzerinden gönderilen ihale işlem dosyası incelendiğinde, ihalenin iptali kararı alınmadan önce idareye herhangi bir şikâyet başvurusu yapılmadığı anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ihalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir” hükmü dikkate alındığında, idareye yapılan bir şikayet başvurusu olmaksızın iptal edilen başvuru konusu ihalenin iptal işlemine yönelik olarak Kamu İhale Kurumu’nun inceleme görev ve yetkisi bulunmamaktadır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin incelemeye konu iddiasının görev yönünden reddi gerekmektedir.

Öte yandan başvuru sahibi tarafından 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının (2) numaralı alt bendi uyarınca başvuru bedelinin 27.654,00 TL olarak yatırıldığı, ancak ihalenin başvuruya konu 2’nci kısmının yaklaşık maliyet tutarı (1.064.156,07 TL) dikkate alınarak 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 2 numaralı alt bendi gereğince başvuru bedeli 13.819,00 TL olarak hesaplandığından fazla ödediği anlaşılan 13.835,00 TL’nin yazılı olarak talep edilmesi halinde başvuru sahibine iade edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Başvurunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.