KİK Kararı: 2023/UH.II-469

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/018
Gündem No : 5
Karar Tarihi : 15.03.2023
Karar No : 2023/UH.II-469
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Lescar Araç Filo Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/740758 İhale Kayıt Numaralı “Müdürlüğümüze Bağlı SBÜ Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesinin İhtiyacı Olan 24 Aylık Diyaliz Hastaları İçin 5 Adet Sürücülü ve Yakıt Dahil Araç Kiralama Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 14.09.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Müdürlüğümüze Bağlı SBÜ Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesinin İhtiyacı Olan 24 Aylık Diyaliz Hastaları İçin 5 Adet Sürücülü ve Yakıt Dahil Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Lescar Araç Filo Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 30.12.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.01.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.01.2023 tarih ve 74233 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.01.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/137 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşağıda belirtilen nedenlerden dolayı ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

a) Araç kiralama, bakım onarım/yedek parça ve lastik maliyetleri açıklaması için fiyat teklifleri ve ekleri tutanaklar (EK-O.5 / EK-O.6) sunulmasına rağmen fiyat tekliflerinde belirtilen tutanak sayıları ile tutanaktaki (EK-O.5 / EK-O.6) sayı farklı olduğundan sunulan belgelerin geçersiz olduğu,

b) Araç kiralama teklifi dayanağı olarak sunulan Tutanağın (EK-O.5/EK-O.6) “Yevmiye Defteri Kayıt Adedi” kısmına esas fatura bilgisi araç kira bedeli şeklinde ifadenin yer aldığı, bahse konu işte çalıştırılacak 13+1 kişilik /16+1 kişilik minibüsler ile uyumlu olmadığı ve fatura bilgilerinde yer alan araçlarla kiralamaya ilişkin fiyat teklifinde belirtilen araçların farklı araçlar olduğu,

c) Bahse konu işte 13+1 kişilik /16+1 kişilik minibüsler çalıştırılmasına rağmen araçların bakım onarım, yedek parça teklifi dayanağı olarak sunulan Tutanağın (EK-O.5 / EK-O.6) “Yevmiye Defteri Kayıt Adedi” kısmına esas faturalarda ve Tutanak bilgilerinde hangi araçların bakım onarım, yedek parça bedelleri olduğunun net olarak belirtilmediği, bahse konu işte çalıştırılacak 13+1 kişilik /16+1 kişilik araçlar ile uyumlu olmadığı ve fatura bilgilerinde yer alan araçlar ile bakım onarım, yedek parça fiyat tekliflerinde belirtilen araçların farklı araçlar olduğu,

d) Araçların lastik maliyeti açıklamasında teklif edilen lastiklerin ebatları belirtilmemiş olup teklif edilen lastiklerin minibüs lastiği mi veya başka araçlara ait lastikler mi olduğu hususunun açık olmadığı, dolayısıyla, bu durum teklifin esasına etki ettiğinden lastiklere ilişkin açıklamanın uygun olmadığı,

e) Bahse konu işte 13+1 ve 16+1 olmak üzere kapasiteleri farklı 2 araç cinsi olmasına rağmen araçların kiralama, bakım onarım ve lastik giderlerini tevsik etmek üzere sunulan EK-O.6 belgelerinde sadece 1 cins araç fatura bilgileri üzerinden açıklama yapıldığından ve kapasiteleri farklı 2 aracın bakım onarım, lastik ve kiralama giderleri farklı olduğundan açıklamanın eksik yapıldığı,

f) Araçların bakım onarım, lastik ve kiralama giderlerini tevsiken sunulan fiyat teklifi veren firmaların fiyat teklifine konu işlerle iştigal etmediği,

g) Fiyat teklifleri eki olarak sunulan EK-O.6 tutanağında yer verilen faturaların ihale tarihinin içinde bulunduğu dönemden bir önceki döneme (2022 yılı 2.dönemine) ait olmadığı,

h) Bahse konu işte çalıştırılacak araçların en az 2018 model olması zorunlu olmasına rağmen sunulan fiyat tekliflerinde araç modeline ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığından anılan belirsizlik nedeniyle sunulan fiyat tekliflerinin bu yönüyle de mevzuata uygun olmadığı,

i) Araçların yakıt sarfiyatları ile ilgili herhangi tevsik edici bir belge (katalog veya yetkili servis yazısı) sunulmadığı, mevzuata aykırı ve fiyat avantajı sağlanacak şekilde yakıt hesabı yapıldığı, araçların yakıt maliyetlerinin hesaplanmasında EPDK resmi fiyatları kullanılmış olmasına rağmen, fiyatların ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında olması gerekirken, ihale tarihinden sonraki fiyatların alındığı,

j) Trafik sigortası ile ferdi kaza sigortası giderlerini tevsiken sunulan sigorta teklifi/poliçesinin sigorta acentesi tarafından düzenlendiği, ancak genel müdürlük veya bölge müdürlük onayının bulunmadığı,

k) Bahse konu iş 24 aylık olduğundan sigorta giderlerinin açıklanmasında sonraki yıllar dikkate alınmadan yapıldığından fiyat avantajı sağlandığı,

l) Araçların temini ile ilgili olarak bazı araçların öz mal oldukları belirtilmesine rağmen demirbaş kayıt defteri fiyatları üzerinden işin süresine uygun olarak 2 yıllık amortisman gideri hesaplanmadığı,

m) İhale konusu işin 24 aylık olmasına rağmen MTV, egzoz, emisyon, periyodik muayene vb. giderlerin açıklanmasında sonraki yıllar için Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%) tablosundaki oran üzerinden güncelleştirilme yapılmadan hesaplandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde, “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

…

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./21. md.) Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan (ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31.6’ncı maddesinde, “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar ve aşırı düşük teklifleri 33 üncü maddeye göre değerlendirir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde, “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Hizmetin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan araçların her türlü masrafı, yedek parça, vergi, sigorta, vergi cezaları vb. giderler ile teknik şartnamede belirtilen diğer tüm giderler yüklenici firmaya ait olup teklif edilecek fiyata dahildir.” düzenlemesi,

“Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde, “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1.

Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

F = An x B x ( Pn-1)

Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo

Formülde yer alan;

F: Fiyat farkını (TL),

B: 0,90 sabit katsayısını,

An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),
Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
ifade eder.

Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosudur.

Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):

Katsayı

Endeks

a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)

0

a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)

0

b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)

0

b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)

0

b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)

1

o, Gn

Endeks tablosunun 'Genel' sütunundaki sayı

c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)

0

Fiyat Farkı Açıklamaları
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen Hizmet alımlarında uygulanacak Fiyat farkına ilişkin esaslara göre yürütülecektir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 4ve 5’inci maddesinde, “4. Araçlar en az 2018 model olmalıdır. Aracın motor gücü 2000 cc'den az olmamalıdır. Araçların yakıt türü motorin olmalıdır. 5. Araçların özellikleri ve çalışma şartları aşağıdaki tabloda belirtilmiş olup; ayrıca araçların yapacakları km’ler de aşağıdaki tabloda belirtildiği şekilde öngörülmüştür:

Hastane adı

Cinsi

Adet

Yolcu kapasitesi (en az)

Toplam km

Modeli en düşük

Çalışma gün sayısı

Yakıt

Şoför

Sbu Diyarbakır Gazi Yaşargil E.A.H.+ Kadın Doğum Ek Bina

Minübüs

Minübüs

3

13+1

340.000

2018

6

Dahil

Dahil

2

16+1

230.000

2018

6

Dahil

Dahil

..."düzenlemesi yer almaktadır.

İdare tarafından aşırı düşük teklif olarak belirlenen ihale üzerinde bırakılan istekliye 12.12.2022 tarihli ve 6402 sayılı yazı ile EKAP üzerinden, aşırı düşük bulunan teklifin 4734 sayılı Kanun’un 38 ve İdari Şartname’nin 33’üncü maddesi çerçevesinde açıklanması talep edildiği, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşeni olarak belirlenen kalemlerin açıklanmasının istenildiği, anılan istekli tarafından daha önce idareye sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının dikkate alınmasına ilişkin başvuruda bulunulduğu,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının başvuruya konu hususlar bakımından incelenmesinde;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklamasını işçilik, araç kiralama maliyeti, akaryakıt maliyeti, araç bakım maliyeti, lastik maliyeti, araç muayene ücreti, araç koltuk, zorunlu trafik sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, egzoz muayene ücreti ve sözleşme giderleri ile kar olmak üzere oluşturduğu,

İşçilik maliyetlerinin KİK İşçilik Hesaplama Modülü üzerinden hesaplandığı,

Araçların bakım-onarım maliyetine ilişkin fiyat teklifi alınan Tekin Oto- Üstekin Kaya’nın ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan Ticaret Sicil Gazetesi sayfasından faaliyet alanının motorlu kara taşıtlarının bakım onarımı olduğu, lastik maliyetlerinin açıklanması amacıyla fiyat teklifi alınan Oğuz Otomotiv – Remzi Oğuz ve araçların kiralanmasına ilişkin fiyat teklifi alınan Ahmet Erşahin’in faaliyet alanının tevsiki amacıyla aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında herhangi bir belge sunulmamakla birlikte, her iki gerçek kişi işletmenin ticaret unvanlarından fiyat teklifine konu alanda faaliyet yürüttüklerinin anlaşıldığı,

Araç muayene ve egzoz ücretleri için TÜVTÜRK’ten alınan fiyat listesinin 2023 ve 2024 yılları için öngörülen gider miktarı ile birlikte belgelendirildiği, MTV’nin ise Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hizmete sunulan online portal üzerinden belgelendirildiği,

İhaleye konu araçların tamamının kiralanmak suretiyle hizmetin ifa edileceği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından öz mal teklifi yapılmadığı, dolayısıyla amortismana konu bir husus bulunmadığı anlaşıldığından başvuruya konu iddiaların yukarıda yapılan tespitlerle ilgili kısımlarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Ancak, araçların bakım onarım/yedek parça ile ilgili maliyetlerin açıklanması amacıyla Tekin Oto- Üstekin Kaya’dan fiyat teklifi alındığı, 14+1 ve 16+1 araçlar için alınan iki farklı fiyat tekliflerinin ikisinin de üzerinde 20.09.2022 tarih ve 1 sayılı Satış Tutarı Tespit Tutanağı’na atıf yapılmakla birlikte, söz konusu fiyat teklifine esas düzenlenen Ek-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın tarih ve sayı kısmının boş bırakıldığı anlaşıldığından söz konusu fiyat teklifleri ile Satış Tutarı Tespit Tutanağı arasında uyumsuzluk olduğu,

Araçların zorunlu trafik sigortası ve koltuk sigortalarına ilişkin olarak Y.Şanlı Sigortacılık Hizmetleri Ltd. Şti.den sigorta fiyat teklifi alınmak suretiyle tevsik edilmek istenildiği ancak, sigorta acentesi olduğu anlaşılan Y.Şanlı Sigortacılık Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından verilen poliçe ve fiyat tekliflerinin ekinde ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden yetkili kişilerce imzalanmış teyit yazısının eklenmediği, --alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı <%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine göre güncellenmediği,

Araçların lastik maliyetlerinin açıklanması amacıyla Oğuz Otomotiv – Remzi Oğuz’dan fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifi üzerinde Satış Tutarı Tespit Tutanağı’ndaki tarih ve sayısının 20.09.2022 ve 6 sayılı olduğu beyan edilmiş olmasına karşın, Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın tarih ve sayı kısmının boş bırakıldığı anlaşıldığından söz konusu fiyat teklifi ile Satış Tutarı Tespit Tutanağı arasında uyumsuzluk olduğu,

Araçların kiralanmasına ilişkin maliyetlerin açıklanması amacıyla Ahmet Erşahin’den fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifi üzerinde Satış Tutarı Tespit Tutanağı’ndaki tarih ve sayısının 20.09.2022 ve 2 sayılı olduğu beyan edilmiş olmasına karşın, Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında maliyetlere dayalı açıklama yapılmadığından Ek-O.5 Maliyet Tespit Tutanağı da düzenlenmediği,

Kiralamaya konu araçların maliyetlerinin açıklanmasına yönelik alınan fiyat tekliflerinde belirtilen araçların Teknik Şartname'nin yukarıda yer verilen düzenlemesine göre aracın model yılının en az 2018 olması gerektiği anlaşılmaktadır. Söz konusu istekli tarafından araçların kiralanmasına ilişkin kiralama gideri açıklanması amacıyla sunulan fiyat teklifinin “3 adet 14+1, 2 adet 16+1 koltuk kapasiteli 12 yaşını aşmamış minibüslerin taşıma işi için 31.12.2024 tarihine kadar kiralanması” için verilen fiyat teklifi olduğu, ihale konusu işte kullanılması istenilen araçların 2018 model ve üstü olmasının ve araçlardan 2 adedinin de 13+1 kapasitede olmasının gerektiği, dolayısıyla, kiralama giderinin tevsiki amacıyla sunulan araçların Teknik Şartname’deki model yılına ilişkin 2018 ve üstü bir model yılı beyan edilmediği gibi, daha eski model yılının da teklif kapsamında bulunduğu, ayrıca araçlardan iki adedinin de kapasitesinin uygun olmadığı,

Araçların bakım onarım/yedek parça ile ilgili maliyetlerinin açıklanması amacıyla Tekin Oto- Üstekin Kaya’dan 14+1 ve 16+1 araçların periyodik bakım onarımına ilişkin iki ayrı teklif alındığı, fatura bilgilerinin uyumlu olduğu, ancak ihale konusu işte istenilen araçların 13+1 ve 16+1 olması gerektiğinden 14+1 araç için alınan fiyat teklifinin ihale konusu işte istenilen 13+1 araçlarla uyumlu olmadığı,

Araçların lastik maliyetlerinin açıklanması amacıyla Oğuz Otomotiv – Remzi Oğuz’dan alınan fiyat tekliflerinde lastik ebatlarının belirtildiği, ihale konusu araçların lastik ebatları ile uyumlu olduğu, ancak alınan fiyat teklifi 13+1 araç olması gerekirken, 14+1 olarak teklif alındığı,

Araçlara ilişkin olarak 14+1 ve 16+1 araç olmak üzere iki farklı model ile ilgili iki farklı fiyat teklifleri alındığı ve her bir aracın tamir-bakım, lastik ve kiralama giderlerine ilişkin ayrı Satış Tutarı Tespit Tutanakları düzenlendiği, ancak ihale dokümanında 13+1 olarak istenilen aracın 14+1 olarak açıklandığı görüldüğünden ihale dokümanına uygun açıklama yapılmadığı,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi gerekmektedir. 14.09.2022 tarihli başvuruya konu ihalede son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin 2022 yılı 1 ve 2’nci dönemleri olması gerekirken, anılan istekli tarafından sunulan Satış Tutarı Tespit Tutanaklarının beyanname dönemlerinin 2021 yılı 4’üncü dönem olarak beyan edildiği, söz konusu Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın Fatura Tabloları kısmında beyan edilen faturaların da 2021 yılı 4’üncü geçici vergi beyanname dönemine ait faturalar olduğu anlaşıldığından, aşırı düşük teklif açıklamasında kabul edilmesinin mümkün olmadığı,

Araçların yakıt sarfiyatının belirlenmesi amacıyla, araçların teknik özelliklerini gösteren katalog sunulduğu ve ayrıca akaryakıt maliyetlerinin açıklanması amacıyla aracın yakıt tüketimine ilişkin yetkili servisinden yazı alınmakla birlikte, akaryakıt giderlerinin açıklanması amacıyla sunulduğu beyan edilen EPDK sayfasının aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan evrak arasında bulunmadığı, ihale ilanı olan 15.08.2022 ile ihale tarihi olan 14.09.2022 tarihleri arasındaki EPDK verilerinin kullanıldığına ilişkin ispatlayıcı veya destekleyici bir belgenin sunulmadığının anlaşıldığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında akaryakıt giderlerinin tevsik edilmediği,

Dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilebilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Yeni Han Turizm Org. İnşaat Elektronik Nakliye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.