KİK Kararı: 2023/UH.II-212

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/009
Gündem No : 44
Karar Tarihi : 25.01.2023
Karar No : 2023/UH.II-212
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı – 2

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1156228 İhale Kayıt Numaralı “KHHB-1 24 Ay Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı – 2 tarafından 01.12.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “KHHB-1 24 Ay Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 16.01.2023 tarih ve 73959 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.01.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/126 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünce gerçekleştirilen 2022/1156228 ihale kayıt numaralı “KHHB-1 24 Ay Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” ihalesine istekli olarak katılımın sağlandığı, söz konusu ihaleye ilişkin kendileri ve diğer isteklilerce şikayet başvurusunda bulunulduğu, idare tarafından yapılan değerlendirmeler neticesinde, 09.01.2023 tarihli ve 0746601-949-206636195 sayılı ihale komisyonu kararının alındığı, bahse konu kararda, yaklaşık maliyete göre yapılan değerlendirmede, Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnşaat Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığınca e-teklif kapsamında sunulan 633.053.974,50 TL tutarındaki teklifin, Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından e-teklif kapsamında sunulan 644.236.786,90 TL tutarındaki teklifin ve Arslanlar Teknik Isıtma Soğutma İnş. Taah. İhti. Mad. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - SMC Yemek Tem. Spor. Faal. İnş. İş Sağ. ve Güv. Bilişim Yapı. Sağlık Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığınca e-teklif kapsamında sunulan 676.966.896,85 TL tutarındaki teklifin idarece hazırlanan 596.389.608,68 TL tutarındaki yaklaşık maliyetin üzerinde olduğunun tespit edildiği, tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına, yapılan inceleme sonucunda ise geçerli teklif olmaması nedeniyle ihalenin iptaline
   Oybirliği ile karar verilerek ihale yetkilisinin onayına sunulmasına karar verildiğinin ifade edildiği, anılan ihale komisyonu kararında belirtilen gerekçe ile geçerli olan tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptaline karar verilmesinin açık bir şekilde mevzuata ve konu ile ilgili içtihatlara aykırı olduğu, ihale kapsamında sunulan tekliflerin, ihale konusu işin yapılabilirliği açısından gerçekçi teklifler olduğu, uyuşmazlık konusu ihalenin hukuka aykırı bir biçimde iptal edilmesi üzerine yeniden ihaleye çıkılacak olması ve yeni ihalenin daha yüksek teklif bedelleri nedeniyle kamunun telafisi imkânsız nitelikte zarara uğrayacağı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesi gereğince yaklaşık maliyetin tekrar gözden geçirilebileceği, teklif bedellerinin idarenin yaklaşık maliyet tutarının aksine piyasa rayiçlerini yansıttığı, ihalenin iptalinde idarenin takdir yetkisinin bulunduğu ancak keyfi kullanılamayacağı, teklif bedellerinin yaklaşık maliyetin %6 üzerinde olduğu, ihalenin iptal edilmesinin yerinde olmadığı,

2. İdarece hazırlanan yaklaşık maliyette güncel piyasa fiyatlarının tamamen göz ardı edildiği, piyasa koşulları dikkate alınmadan hazırlanan yaklaşık maliyet hesaplarının gerçeği yansıtmadığı iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “… İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: KHHB-1 24 Ay Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: 24 Ay Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı-1 bölgesinde bulunan tüm sağlık tesisleri ve açılacak olan tüm birimlerde hizmet verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

01.12.2022 tarihinde yapılan bahse konu ihaleye 15 isteklinin katıldığı, 09.01.2023 tarihli ve 0746601-949-206636195 sayılı ihale komisyonu kararında Özen Yemek San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., Mersin Mars Tekstil Konfeksiyon İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yanes Gayrimenkul Emlak Danışmanlığı Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Zanka Kurumsal Yönetim Hizmetleri A.Ş., CMK Teknoloji Bilişim Hiz. İç ve Dış Tic. A.Ş., Baver Umut Akgündüz, Gurmesan Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti., Gözizi İnşaat Nak. Metal Reklam San. Tic. Ltd. Şti., Şah Temizlik Peyzaj İnş. Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti., Kar-Mersan Karo Mermer Elekt. Hayva. Nak. İnş. Tem. Tic ve San. Ltd. Şti. ve Ağaoğlu Danışmanlık İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. firmalarının EKAP üzerinden sunmuş oldukları e-teklif kapsamında yeterlik bilgisi tablosunda İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde istenilen bilgileri beyan etmediği ve geçici teminat sunmadığı nedeniyle tekliflerinin geçersiz olduğu, Eren Tabldot Tic. AŞ. - Ankara Aşsan Yemekçilik San. A.Ş. İş Ortaklığınca e-teklif kapsamında sunulan geçici teminat mektubu tutarının ve iş deneyim belgesi tutarının İdari Şartname’de belirtilen kriteri karşılamadığı gerekçesiyle teklifinin geçersiz olduğu, belgelerinin tam ve geçici teminatının uygun oluğu tespit edilen; Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnşaat Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Arslanlar Teknik Isıtma Soğutma İnş. Taahh. İhti. Mad. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - SMC Yemek Tem. Spor. Faal. İnş. İş Sağ. ve Güv. Bilişim Yapı. Sağlık Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı firmalarının tekliflerinin idarece belirlenen 596.389.608,68 TL’lik yaklaşık maliyet tutarının üzerinde olduğu nedeniyle söz konusu tekliflerin reddedildiği, netice itibarıyla, başvuru konusu ihalede geçerli teklif olmaması nedeniyle ihalenin iptaline karar verildiği görülmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesinde belirtilen açıklamaların ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve ikinci teklif sahibi istekliler belirlenirken isteklilerin tekliflerinin yaklaşık maliyet hesabının üzerinde olmasına yönelik olduğu ve bu tespitin yapılmasında yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen herhangi bir hususun bulunup bulunmadığı, yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığı ve verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığı hususlarının sorgulanması neticesinde sunulan teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese etme ve bütçe ödeneklerini göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarının uygun bulunması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirleme veya verilen teklif fiyatlarının uygun bulunmaması halinde ihalenin iptaline karar verme şeklinde ihale komisyonuna bir takdir yetkisi tanındığı anlaşılmıştır.

Bahse konu ihalede yaklaşık maliyetin toplam 596.389.608,68 TL olarak belirlendiği görülmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesinde yer alan açıklamaların, ihale komisyonunun yaklaşık maliyette yer alan hususların sorgulanması ile tekliflerin uygun görülüp görülmemesine yönelik değerlendirme yapılırken esas alınacak kriterler olduğu dikkate alındığında söz konusu Tebliğ maddesi uyarınca, teklifi yaklaşık maliyet tutarının üzerinde belirlenen isteklilere ait tekliflerin uygun görülmesine/görülmemesine yönelik takdir yetkisinin ve sorumluluğun idareye ait olduğu anlaşılmış ve söz konusu takdir yetkisi ve sorumluluk uyarınca, başvuru sahibi (Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnşaat Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı) ile Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Arslanlar Teknik Isıtma Soğutma İnş. Taahh. İhti. Mad. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - SMC Yemek Tem. Spor. Faal. İnş. İş Sağ. ve Güv. Bilişim Yapı. Sağlık Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının “tekliflerinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesiyle uygun görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmamıştır. Bu sebeple, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller

…

Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuru dilekçelerinde yer alması gereken diğer bilgiler ile bu dilekçelere eklenmesi gereken belgelere, bunların sunuluş şekli ile bu başvuruların elektronik ortamda yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Kurum yetkilidir.

...

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

...

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

...

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında “İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar...” hükmü yer almaktadır.

Gusto Toplu Yemek Üretim Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. - Emiroğulları Yemek Fabrikaları Gıda İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Aş Dünyası Yemek Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından “idarece hazırlanan yaklaşık maliyette güncel piyasa fiyatlarının tamamen göz ardı edildiği, piyasa koşulları dikkate alınmadan hazırlanan yaklaşık maliyet hesaplarının gerçeği yansıtmadığı” iddiasına yönelik şikâyet başvurusunun, yaklaşık maliyet tutarının öğrenildiği ihale tarihini (01.12.2022) izleyen günden itibaren en geç 10 gün içinde 12.12.2022 tarihine kadar yapılması gerektiği, ancak anılan istekli tarafından belirtilen süre içerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunulmadığı görülmektedir. Bu nedenle, söz konusu iddia bakımından başvurunun süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.