KİK Kararı: 2023/UH.I-647

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/025
Gündem No : 52
Karar Tarihi : 13.04.2023
Karar No : 2023/UH.I-647
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Özer Atık Yön. Taş. Tem. İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş.,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1379794 İhale Kayıt Numaralı “Şoförsüz 4x2 Çekici ve Dorse Kiralama Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstaç İstanbul Çevre Yönetimi San. ve Tic. A.Ş. tarafından 31.01.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Şoförsüz 4x2 Çekici ve Dorse Kiralama Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Özer Atık Yön. Taş. Tem. İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin 20.03.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.03.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.04.2023 tarih ve 87104 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.04.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/487 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdareye şikâyet dilekçesinde yer alan 1, 2, 3, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 ve 14’üncü iddialarının “ihale dokümanına yönelik olduğu ve ihale dokümanına yönelik şikâyetin ancak ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği” gerekçesiyle, idare tarafından başvurusunun reddedildiği, ancak bu gerekçenin mevzuata aykırı olduğu,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına yönelik olan şikâyet dilekçesindeki 4’üncü iddiasının da “şikâyet ehliyetine sahip olmadığı” gerekçesiyle reddedildiği, ancak bu gerekçenin de mevzuata aykırı olduğu,

2. Yuva Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş.nin 20.03.2023 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunarak ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığını iddia ettiği, söz konusu iş ortaklığının yaptığı açıklamanın tüm detayları ile bilindiği, bu nedenle kesin bilgiye dayanan ifadeler kullanılarak şikâyette bulunulduğu izleniminin edinildiği; Yuva Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş.nin daha önce aynı idarenin 2022/1347515 İKN’li “Araç Kiralama Hizmeti Alımı İşi” ile 2023/192788 İKN’li “Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmet Alımı” işlerinin hâlihazırda yüklenicisi olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin belge ve bilgileri idareden bir şekilde temin ettiği, şikâyet başvurusunda yer verilen hususların, herhangi bir isteklinin bilebilmesi mümkün olmayan, hayatın olağan akışına aykırı ve kesin bilgilere dayandığı; ihalede gizliliğin ihlal edildiği, tekliflerle ilgili olup da ihale mevzuatına veya şartnamelere göre gizli tutulması gereken bilgilere başkalarının ulaşmasını sağlamanın ihaleye fesat karıştırma suçu olarak kabul edildiği, idaredeki görevliler ile adı geçen isteklinin yetkililerinin, iştirak halinde ihaleye fesat karıştırdığı, gelinen bu noktada artık ihale komisyonunun bu ihaleyi tarafsız, mevzuata uygun ve sağlıklı bir şekilde sonuçlandırması imkânının kalmadığı, bu nedenle ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır…” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “…Kurum itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkındaki Yönetmelik’in;

“Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir…” hükmü,

“Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü,

“Alınacak kararlar” başlıklı 11’inci maddesinde “(1) Şikâyet üzerine idare tarafından yapılan inceleme sonucunda gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) Düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşmenin imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde ihalenin iptalini veya düzeltici işlem belirlenmesini gerektirecek hukuka aykırılığın tespit edilememesi hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir.” hükmü,

“Kararlarda bulunacak hususlar başlıklı 12’nci maddesinde “(1) Şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınacak kararlarda aşağıdaki hususlar gösterilir:

a) İhalenin adı ve ihale kayıt numarası,

b) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi

c) Başvurunun idare kayıtlarına alındığı tarih ve sayı,

ç) Başvuru üzerine alınan diğer kararlar ve yapılan işlemlerin özeti,

d) İleri sürülen iddiaların, olayların ve hukuki dayanaklarının özeti,

e) İddiaların ve olayların değerlendirilmesi,

f) Kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçeleri ve karar sonucu…” hükmü,

“İtirazen şikâyet başvuruları” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin idareye verdiği şikâyet dilekçesindeki iddialarında özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminatının mevzuata ve İdari Şartname’ye uygun düzenlenmediği,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif mektubunun mevzuata ve İdari Şartname’ye uygun düzenlenmediği,

3. İhalenin kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilmesi gerektiği,

4. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, idarenin açıklama isteme yazısında önemli maliyet bileşenlerini açıkça belirtmediği,

…

6. Sözleşme Tasarısı’sının 16’ncı maddesinde belirlenen ceza oranlarının hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

7. İhale İlanı’nın 15’inci maddesinde sınır değer katsayısının (R) 0,71 olarak belirlendiği, ancak ihale konusu işin iş makinası veya araç kiralama işi olduğu dikkate alındığında, R katsayısının 0,72 olması gerektiği, mevcut durumda aşırı düşük teklif sorgulamasının eksik ve yanlış yapılacağı,

8. Teknik Şartname’nin “Diğer Şartlar” başlıklı 5’inci maddesindeki;

9. Teknik Şartname’nin “Çalışma Esasları” başlıklı 6’ncı maddesindeki;

10. Teknik Şartname’nin “Ambalajlama, Etiketleme ve Teslimat” başlıklı 8’inci maddesindeki;

11. Teknik Şartname’nin “Emniyet/İş Sağlığı ve Güvenliği Şarları” başlıklı 11’inci maddesindeki;

Ve söz konusu maddelerin alt maddelerindeki düzenlemelerin mevzuata aykırı olduğu,

12. Teknik Şartname’nin “Teknik Özellikler” başlıklı 4’üncü maddesinde çalıştırılacak araçların özelliklerinin belirtildiği, söz konusu araçların temininin zor olduğu, işe başlama tarihi itibariyle araçların kuruma teslim edilmesinin yükleniciyi zora sokacağı,

13. Sözleşme Tasarısı’nın 21’inci maddesinin boş bırakıldığı, ancak İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde teklif fiyata dâhil giderler arasında sayılan sigorta giderlerinin Sözleşme Tasarısı’nın 21’inci maddesinde yer alması gerektiği,

14. Sözleşme Tasarısı’nın 36’ncı maddesinde yer alan kişisel verilerin korunması ile ilgili düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu hususlarının yer aldığı görülmüştür.

İdarece şikâyete verilen cevabın da “İhale komisyon kararı incelendiğinde, başvuru sahibinin geçici teminat miktarı yetersiz olduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1,2,3,6,7,8,9,10,11,12,13,14 şikâyeti ile ilgili iddiasının değerlendirilmesinde; şikâyet konusu hususlar kesinleşen ihale kararına ilişkin olmayıp, dokümana ilişkin hususlar olup, dokümana ilişkin hususlara şikâyet başvurusu da ancak ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceğinden bu hususlara ilişkin şikâyet başvurunuz reddedilmiştir.

Başvuru sahibinin 4. şikâyeti ile ilgili iddiasının değerlendirilmesinde;

İhale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığına ilişkin şikâyetinde şikâyet ehliyetine sahip olmadığından bu husustaki şikâyet başvurunuz reddedilmiştir.

…

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümlerine göre dokümana ilişkin hususlara şikâyet başvurusu ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceğinden, bu tarihten sonra dokümana ilişkin şikâyet başvuru ehliyeti bulunmadığından, süresinde yapılmayan şikâyet başvurunuzun, şikâyet ehliyeti olmadığı hususlara ilişkin şikâyet başvurusunda bulunulduğundan şikâyetin reddine karar verilmiştir.” şeklinde olduğu, bu kararda başvuru sahibinin iddialarının değerlendirildiği, kararın dayanağı olan hukuki sebeplerin ve gerekçelerin belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından, idareye şikâyet dilekçesinde yer alan 1, 2, 3, 4, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 ve 14’üncü iddiaların idare tarafından reddedilmesi gerekçelerinin mevzuata aykırı olduğunu hususunun iddia edildiği, şikâyet başvurusunda yer verilen iddiaların itirazen şikâyet başvurusuna ayrıca konu edilmediği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin 3’üncü ve 7’nci iddiasının İhale İlanı’nda yer alan hususlara ilişkin olduğu, 6’ncı ve 8-14’üncü iddialarının da ihale dokümanına yönelik olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte, ihale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminatının ve teklif mektubunun mevzuata ve İdari Şartname’ye uygun düzenlenmediği hususlarını içeren 1’inci ve 2’nci iddiasının ihale dokümanına yönelik olmadığı, teklif değerlendirmesine yönelik olduğu, başvuru sahibinin ihalenin Bilginay Tem. Hizm. Yem. Bilg. İlaçlama Org. Taş. İnş. Dan. Tekstil Ayakkabıcılık Turizm Tic. Paz. San. Ltd. Şti.-Arslancan Kurumsal Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığını 09.03.2023 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aynı tarihli ihale komisyonu kararının tebliği ile öğrendiği anlaşılmıştır.

İhale İlanı’nın 30.12.2022 tarihinde yayınlandığı, başvuru sahibinin ihale dokümanını ihale tarihinden bir gün önce olan 30.01.2023 tarihinde edindiği,

09.03.2023 tarihli ihale komisyonu kararında, başvuru sahibinin teklifinin “Yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat, iş deneyim, bilanço ve ciro’ya ilişkin satırlarda bilgi girişinde bulunulmadığı” gerekçeleriyle değerlendirme dışı bırakıldığı,

Başvuru sahibinin idareye verdiği şikâyet dilekçesinde yer alan “İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, idarenin açıklama isteme yazısında önemli maliyet bileşenlerini açıkça belirtmediği” şeklindeki 4’üncü iddiasının, başvuru sahibinin şikâyet ehliyetine sahip olmadığı gerekçesiyle idare tarafından uygun bulunmadığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen 55’inci maddesinin birinci fıkrasında, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren anılan Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki düzenlemesinden, idareye şikâyet başvuru süresinin ihale dokümanının ilana yansıyan hükümleri için ilk ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı,

Yukarıda yer verilen diğer hükümler birlikte değerlediğinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden istekli olabileceklerin, ihale dokümanının verilmesi, ihale ilanında veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar hakkında başvuruda bulunabileceği, isteklilerin de yeterlik başvurularının veya tekliflerinin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında şikâyet başvurusunda bulunabileceği; şikâyet başvurusu üzerine idarece gerekçeli olarak ihalenin iptali, düzeltici işlem belirlenmesi ya da başvurunun reddi kararlarından birinin verilebileceği, idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin 3’üncü ve 7’nci iddiasının İhale İlanı’nda yer alan hususlara ilişkin olduğu, bu iddialara yönelik olarak ilan tarihi olan 30.12.2022 tarihini izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra 20.03.2023 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu; diğer yandan, 6’ncı ve 8-14’üncü iddiaların ihale dokümanına yönelik olduğu, başvuru sahibinin ihale dokümanını 30.01.2023 tarihinde edindiği, ihale dokümanına yönelik şikâyetlerin bu tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içinde ve en geç ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 20.03.2023 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, idare tarafından söz konusu iddiaların süre yönünden reddedilmesi işleminin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, kesinleşen ihale komisyonu kararının 09.03.2023 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edildiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminatının ve teklif mektubunun mevzuata ve İdari Şartname’ye uygun düzenlenmediği hususlarını içeren 1’inci ve 2’nci iddiaya yönelik hususlarda başvuru süresinin anılan tarihten itibaren başladığı, başvuru sahibinin bu tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından, söz konusu iddiaların idare tarafından ihale dokümanına yönelik olarak değerlendirilmesi ve başvuru süresinin geçtiğinden bahisle reddedilmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, ihale dokümanını edinip ihaleye teklif veren başvuru sahibinin istekli sıfatını haiz olduğu, teklif vererek ihaleye katılma istek ve iradesini ortaya koyduğu, bu bakımdan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem ve eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia ederek ihalelere yönelik başvuru yollarını kullanma hakkının bulunduğu, şikâyet dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların ihale sürecine ve ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin olduğu, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması durumunun ihaleye yönelik başvuru yollarını kullanma hakkını engellemeyeceği, ihalenin kendi üzerinde kalma ihtimali olup olmadığına bakılmaksızın ihale sürecindeki işlemlere yönelik olarak şikâyet başvurusunda bulunabileceği kabul edilerek 4’üncü iddiasının da incelenmesi gerekirken, iddianın ehliyet yönünden reddedilmesi işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Netice itibarıyla, idarenin cevabında, başvuru sahibinin idareye verdiği şikâyet dilekçesindeki 1’inci ve 2’nci iddianın süre yönünden; 4’üncü iddianın da ehliyet yönünden reddedilmesi işleminin mevzuata uygun olmadığı tespit edilmekle birlikte, başvuru sahibinin iddialarının, idarece verilen şikâyetin reddi kararındaki gerekçelerinin mevzuata uygun olmadığından ibaret olduğu, idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer verilen iddiaların, işbu itirazen şikâyet başvurusuna konu edilmediği, kaldı ki, şikâyet üzerine idare tarafından süresi içinde karar alınmaması durumunda dahi itirazen şikâyet başvurusu yapılması hakkının kısıtlanmayacağı dikkate alındığında, başvuru sahibinin idareye yaptığı başvuruda iddia ettiği hususlara itirazen şikâyet dilekçesinde yer vermemiş olması nedeniyle, bu aşamada incelenecek başka bir husususun bulunmadığı anlaşıldığından, başvurunun reddinin gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında, “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır: …

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen...” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak…” hükmü ile “Bilgi ve belgeleri açıklama yasağı” başlıklı 61’inci maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanlar; ihale süreci ile ilgili bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve malî yönlerine ilişkin olarak gizli kalması gereken bilgi ve belgelerle işin yaklaşık maliyetini ifşa edemezler, kendilerinin veya üçüncü şahısların yararına kullanamazlar. Aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58 ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyideler uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden idarelerin ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu; ihale süreci ile ilgili gizli kalması gereken bilgi ve belgelerin ifşa edilemeyeceği ve üçüncü şahısların yararına kullanılamayacağı, aksine hareket edenler hakkında ve ilgisine göre ihalelere katılmaktan yasaklama yaptırımının uygulanabileceği ve ceza sorumluluğunun doğabileceği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, Yuva Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş.nin ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin belge ve bilgileri idareden temin ettiği, ihalede gizliliğin ihlal edildiği, idaredeki görevliler ile Yuva Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş.nin yetkililerinin birlikte hareket ettiği şeklindeki iddianın ihale işlem dosyası üzerinden incelenecek nitelikte olmadığı, başvuru sahibi tarafından da iddiasını destekleyen somut bir delilin ortaya konulamadığı, iddia edilen hususların ihale mevzuatının sınırları kapsamında, 04.04.2023 tarihinde EKAP üzerinden idarece gönderilen ihale işlem dosyası üzerinden tespit edilebilmesinin ve ispatının imkan dahilinde olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.