KİK Kararı: 2023/UH.I-207

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/009
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 25.01.2023
Karar No : 2023/UH.I-207
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ada Nur Nak. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kilis İl Milli Eğitim Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1252997 İhale Kayıt Numaralı “Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında Ocak-Haziran Ayları Arasında Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kilis İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 19.12.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında Ocak-Haziran Ayları Arasında Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Ada Nur Nak. Tic. Ltd. Şti.nin 27.12.2022 ve 29.12.2022 tarihlerinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2022 ve 30.12.2022 tarihli yazıları ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.01.2023 tarih ve 71010 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.12.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/4 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan istekli tarafından, bir adet araç ile bir günde yapılacak taşıma işi için 164,50 TL olmak üzere 60 adet araç ve 104 gün için toplam 1.026.480,00 TL teklif sunulduğu, ancak taraflarınca şikâyet başvurusu kapsamında idareye sunulan hesaplamalardan da görüleceği üzere bir adet araç ile bir günde yapılacak taşıma işinin asgari maliyetinin 173,13 TL olduğu, dolayısıyla anılan istekli tarafından teklif edilen bedelin ihale konusu işin asgari maliyetinin altında kaldığı, ayrıca söz konusu isteklinin teklif fiyatının 2023 yılına ait asgari ücret dikkate alınmadan oluşturulduğu, kaldı ki Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi uyarınca, bahse konu kısımda sınır değerin altında olduğu tespit edilen tekliflerin açıklama istenilmeksizin reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Eşik değerler” başlıklı 8’inci maddesinde “Bu Kanunun 13 ve 63 üncü maddelerinin uygulanmasında yaklaşık maliyet dikkate alınarak kullanılacak eşik değerler aşağıda belirtilmiştir:

a) Genel bütçeye dahil daireler ve katma bütçeli idarelerin mal ve hizmet alımlarında üçyüzmilyar Türk Lirası. (Dörtmilyondörtbinotuzdört Türk Lirası)

b) Kanun kapsamındaki diğer idarelerin mal ve hizmet alımlarında beşyüzmilyar Türk Lirası. (Altımilyonaltıyüzyetmişüçbindörtyüzdokuz Türk Lirası)

c) Kanun kapsamındaki idarelerin yapım işlerinde onbirtrilyon Türk Lirası. (Yüzkırkaltımilyonsekizyüzonbeşbindokuzyüzaltmışdokuz Türk Lirası)” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir…” hükmü,

Söz konusu Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

…

b) Eşik değer: 4734 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinde düzenlenen ilan ve davet süreleri ve kuralları ile ihalelere sadece yerli isteklilerin katılmasına ilişkin hükümlerin uygulanmasında kullanılmak üzere hizmet alımları için Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirlenen ve aynı Kanunun 67 nci maddesi uyarınca güncellenen parasal limitleri,

…

f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini,

…

ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “…(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır…” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde ikinci fıkranın (a) veya (b) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur.

(5) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif açıklama istenilmeksizin reddedilecek tekliflere ilişkin alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri:…

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar:…

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar:…

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları:…

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları:…

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar:…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar:…

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel:…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında Ocak-Haziran Ayları Arasında Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı

…

e) Miktarı: Suriyeli Çocukların Türk eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında Ocak-Haziran Ayları Arasında Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi-2791 öğrencinin 192 servis aracı ile ilimiz merkezinde bulunan 2 ilkokul, 3 ortaokul, 7 lise ve 1 Elbeyli İlçesi Elbeyli Anadolu İmam Hatip Lisesi’ne eğitime erişimlerinin sağlanması…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 4’tür. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir:

Teklif verilecek 4 kısımla ilgili bilgiler Teknik Şartname’de mevcuttur.” düzenlemesi,

Bahse konu Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler“ başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.Taşıma işinde çalıştırılacak araçlara ilişkin; sürücülere ödenecek her türlü ücret, sigorta giderleri, tazminatlar, akaryakıt, araçların bakım, onarım, yağ, yağlama, yedek parça, lastik, HGS etiketi, tüm vergi, sigorta, kasko vb. giderleri, ilgili kurumlardan alınacak uygunluk, güzergâh, ruhsat, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası poliçesi, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümleri çerçevesinde yüklenicinin yerine getirmek zorunda olduğu yükümlüklerle ilgili her türlü gider vb. giderler sözleşme teklif fiyatına dâhildir…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “Tüm kısımlar için:

Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

F=An x B x ( Pn-1)

Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo

Formülde yer alan;

F: Fiyat farkını (TL),

B: 0,90 sabit katsayısını,

An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,

ifade eder.

Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosudur.

…

Fiyat Farkı Açıklamaları

Yükleniciye motorin fiyat farkı verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. Ayrıca bahse konu Şartname maddesinde “Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n)”e ilişkin olarak aşağıdaki tablo düzenlenmiştir.

Katsayı

Endeks

a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)

0

a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)

0

b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)

1

AYo, AYn

Motorin

b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)

0

b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)

0

c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)

0

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 02.01.2023; işi bitirme tarihi 16.06.2023…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanının eki olan “KİK015.5B/EKAP-H” numaralı Birim Fiyat Teklif Cetveli Standart Form ise aşağıdaki şekilde oluşturulmuştur:

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında İlimiz Merkezinde Bulunan Müdürlüğümüze Bağlı 2 İlkokula Taşınacak Olan 866 Öğrencinin 60 Adet 15+1 Kapasiteli Servis Aracı İle Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı

gün

104

2

Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında İlimiz Merkezinde Bulunan 3 Ortaokula Taşınacak Olan 593 Öğrencinin 15+1 Kapasiteli 43 Servis Aracı İle Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı

gün

104

3

Suriyeli Çocukların Türk eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında İlimiz Merkezinde Bulunan 7 Ortaöğretim Okullarına (Liselere) Taşınacak 1227 Öğrencinin 15+1 Kapasiteli 82 Servis Aracı İle Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı

gün

104

4

Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında İlimiz Elbeyli İlçesinde Bulunan Elbeyli Anadolu İmam Hatip Lisesine Beşiriye Kampından Taşınacak 105 Öğrencinin 15+1 Kapasiteli 7 Servis Aracı İle Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı

gün

104

TOPLAM TUTAR (KDV Hariç)

21.11.2022 tarihli İhale İlanı’nda “…10.Bu ihalede, kısmi teklif verilebilir.

…

15. Diğer hususlar:

…

Aşırı düşük teklif değerlendirme yöntemi: Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanun’un 38’inci maddesine göre açıklama istenecektir.” ifadeleri yer almaktadır.

24.01.2022 tarihli ve 2022/DK.D-29 sayılı Kurul kararında ise “Gündem Konusu: Aşırı Düşük Teklif Açıklaması İstenilmeksizin Reddedilecek Tekliflere İlişkin Hizmet Alımları Listesi

Karar: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesini dayanak alan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinin beşinci fıkrasında; Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif açıklama istenilmeksizin reddedilecek tekliflere ilişkin alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde, ikinci fıkranın “Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.” şeklindeki (b) bendinin kullanılmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Bu çerçevede, ilanı veya duyurusu 09.02.2022 tarihi ve sonrasında yapılacak ihalelerde uygulanmak üzere;

1- Yaklaşık maliyeti 4734 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ekli listedeki hizmet alımlarında, sınır değerin altında olduğu tespit edilen tekliflerin Kanun’un 38’inci maddesinde öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesi suretiyle ihalenin sonuçlandırılmasına,

2- Birden fazla hizmet işini kapsayan ve bu işlerden birinin veya birkaçının ekli listede bulunduğu tespit edilen işlerde, listede bulunan alımın yaklaşık maliyetteki ağırlığının yarıdan fazla olması durumunda işin tamamının listede bulunduğunun kabul edilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

EK:

Malzemeli Yemek Hizmetleri

Personel/Öğrenci Taşıma Hizmetleri

Araç Kiralama Hizmetleri” ifadelerine yer verilmiştir.

İdare tarafından Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığına gönderilen 19.12.2022 tarihli yazıda “…Aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 23.12.2022 tarihine kadar sunmanız gerekmektedir.

Açıklama:

23.12.2022 tarihine kadar aşırı düşük teklif açıklamanızın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi uyarınca, aynı maddede belirtilen “Ek-O5, Ek-06, Ek-07” formatlarından uygun olanları ile ve ayrıca;…çalışacak personel ile ilgili, araç lastikleri ve yakıt ile ilgili ayrıntılı açıklama komisyonumuza sunulacaktır…” ifadelerinin yer aldığı, bahse konu istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında KİK İşçilik Hesaplama Modülü üzerinden yapılan hesaplamalar ile diğer hesaplamalara ilişkin tabloların da sunulduğu tespit edilmiştir.

İhale komisyonunun 26.12.2022 tarihli kararında “...1. Kısım “Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi Kapsamında İlimiz Merkezinde Bulunan Müdürlüğümüze Bağlı 2 İlkokula Taşınacak Olan 866 Öğrencinin 60 Adet 15+1 Kapasiteli Servis Aracı İle Eğitime Erişimlerinin Sağlanması Taşıma İhalesi İşi Hizmet Alımı” iş kalemine;

…

Aynı iş kalemi için ihaleye iş ortaklığı olarak aşırı düşük teklif veren 2 no.lu istekli Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığından, hizmeti meydana getiren bileşenler ile ilgili işçilik-stopaj, akaryakıt, araç muayene harcı, zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası, mali sorumluluk trafik sigortası, egzoz emisyon ücreti, motorlu taşıtlar vergisi, lastik, amortisman giderleri, bakım onarım, teminat mektup komisyonu, damga vergisi bedeli, karar harcı bedeli için aşırı düşük teklif açıklaması istenildi. İhale komisyonumuza sunulan aşırı düşük teklif açıklaması komisyonumuzca uygun görülerek vermiş olduğu 1.026.480,00 TL’lik teklifi ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak kabul edilmiştir…” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası üzerinden yapılan inceleme neticesinde ise idare tarafından ihalenin yaklaşık maliyetinin 1’inci kısım için 1.863.540,60 TL, 2’nci kısım için 1.335.606,66 TL, 3’üncü kısım için 2.695.313,76 TL, 4’üncü kısım için 295.229,83 TL olmak üzere toplam 6.189.690,85 TL olarak hesaplandığı tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; hizmet alımı ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyetin belirlenmesi gerektiği, ihale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde ise yaklaşık maliyetin, her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınmak suretiyle hesaplanacağı, yaklaşık maliyeti Kanun’un 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin (genel bütçeye dâhil daireler için 4.004.034,00 TL) yarısına eşit veya yarısının üzerinde olan ihalelerde, sınır değerin altında kalan tekliflere ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesinin zorunlu olduğu, yaklaşık maliyeti Kanunun 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde idarenin, sınır değerin altında kalan tekliflere ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması talep etme veya sınır değerin altında kalan teklifleri açıklama istemeksizin reddetme seçeneklerinden birisini kullanması gerektiği, Kurum tarafından yayımlanan “aşırı düşük teklif açıklama istenilmeksizin reddedilecek tekliflere ilişkin alımlar listesi”nde yer alan işlerin ihalelerinde ise sınır değerinin altında kalan tekliflerin açıklama istenilmeksizin reddedileceği; bahse konu listede, ilanı/duyurusu 09.02.2022 tarihinde veya sonrasında yapılan ve yaklaşık maliyeti Kanunun 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan malzemeli yemek hizmetleri, personel/öğrenci taşıma hizmetleri ve araç kiralama hizmetlerinin yer aldığı anlaşılmaktadır.

4 kısım olarak düzenlenen inceleme konusu ihalenin öğrenci taşıma hizmetine ilişkin olduğu, idare tarafından ihalenin yaklaşık maliyetinin 1’inci kısım için 1.863.540,60 TL, 2’nci kısım için 1.335.606,66 TL, 3’üncü kısım için 2.695.313,76 TL, 4’üncü kısım için 295.229,83 TL olmak üzere toplam 6.189.690,85 TL olarak hesaplandığı, bu bağlamda söz konusu ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin Kanun’un 8’inci maddesinde genel bütçeli daireler için belirlenen eşik değerin yarısının (4.004.034,00 TL/2=2.002.017 TL) üzerinde olduğu, dolayısıyla bahse konu ihalede sınır değerin altında kalan tekliflere ilişkin olarak idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesinin zorunlu olduğu, nitekim İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde de sınır değerin altında kalan tekliflere ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceğinin belirtildiği anlaşıldığından ihalenin 1’inci kısmında ihale komisyonu tarafından teklifinin sınır değerin altında olduğu tespit edilen Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığından aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği, başvuru sahibinin “Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi uyarınca, ihalenin 1’inci kısmında sınır değerin altında olduğu tespit edilen tekliflerin açıklama istenmeksizin reddedilmesi gerektiği” yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin “ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan istekli tarafından, bir adet araç ile bir günde yapılacak taşıma işi için 164,50 TL olmak üzere 60 adet araç ve 104 gün için toplam 1.026.480,00 TL teklif sunulduğu, ancak taraflarınca şikâyet başvurusu kapsamında idareye sunulan hesaplamalardan da görüleceği üzere bir adet araç ile bir günde yapılacak taşıma işinin asgari maliyetinin 173,13 TL olduğu, dolayısıyla anılan istekli tarafından teklif edilen bedelin ihale konusu işin asgari maliyetinin altında kaldığı” yönündeki iddiasının incelenmesi sonucunda ise; inceleme konusu hizmet alımı ihalesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği, usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin tekliflerinin geçerli kabul edileceği anlaşılmış olup, ihale komisyonu tarafından ihalenin 1’inci kısmında sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığına EKAP üzerinden aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı gönderildiği, bahse konu istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının idare tarafından uygun bulunduğu, başvuru sahibi istekli tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde, Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığının hangi önemli teklif bileşenlerini aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında uygun olarak açıklamadığı hususunda asgari işçilik gideri dışında açık herhangi bir belirleme yapılmadığı ve anılan isteklinin birim fiyat teklif tutarına yönelik genel bir şikâyette bulunulduğu tespit edildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin “ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının 2023 yılına ait asgari ücret dikkate alınmadan oluşturulduğu” yönündeki iddiasının incelenmesi neticesinde ise; ihale tarihinin 19.12.2022, ihale konusu işe başlama tarihinin 02.01.2023 ve işi bitirme tarihinin 16.06.2023 olduğu; İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler“ başlıklı 25’inci maddesinde, sürücülere ödenecek ücretlerin teklif fiyata dahil giderler arasında olduğunun belirtildiği, ihale komisyonu tarafından ihalenin 1’inci kısmında sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen Doğa Öğr. Ser. Turz. Taş. Tem. Ar. Kir. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Sınırlı Sorumlu Özbirlik Öğr. ve Per. Krylu. Yol. Taş. Koop. İş Ortaklığına gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında da personel giderlerinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, öte yandan söz konusu Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde, fiyat farkının hesaplanmasında esas alınacak formüle yer verildiği, ancak formülde yer alan ve işçiliklerin ağırlık oranlarını temsil eden “a1 ve a2” katsayılarının “0 (sıfır)” olarak ifade edildiği, dolayısıyla idare tarafından işçilik ücretleri için fiyat farkı öngörülmediği, bu bağlamda istekliler tarafından ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personel için, ihale konusu işin 2023 yılına tekabül eden kısmına ilişkin olarak asgari ücrette meydana gelebilecek artış göz önünde bulundurulmak suretiyle ek maliyet öngörülmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla; inceleme konusu ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan istekli tarafından, ihale konusu işte çalıştırılacak şoförlere ilişkin saatlik işçilik maliyetinin 47,23 TL olarak öngörüldüğü, bahse konu ücretin 2022 yılı için belirlenen sözleşme gideri ve genel giderler hariç saatlik asgari ücretin (35,23 TL) üzerinde olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

Öte yandan, ihalenin itirazen şikâyete konu 1’inci kısmının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 13.819,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 27.654,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 13.835,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.