KİK Kararı: 2023/UH.I-200

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2023/009
Gündem No : 28
Karar Tarihi : 25.01.2023
Karar No : 2023/UH.I-200
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Bingöl Taşımacılık İnş. Akry. Tar. ve Hayv. Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır Açık Cezaevi Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/1303730 İhale Kayıt Numaralı “2 Kısım 16+1 Kişilik Minibüs Gündüz ve Vardiya Personeli Taşıma Hizmet İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır Açık Cezaevi Müdürlüğü tarafından 02.01.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2 Kısım 16+1 Kişilik Minibüs Gündüz ve Vardiya Personeli Taşıma Hizmet İşi” ihalesine ilişkin olarak Bingöl Taşımacılık İnş. Akry. Tar. ve Hayv. Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin 27.12.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.01.2023 tarih ve 72590 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.01.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/61 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, söz konusu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde somut ve net olarak belirtilmesi gereken özel aykırılık hallerine yer verilmediği, anılan Tasarı’da hangi aykırılığa ne oranda ceza kesintisinin uygulanacağının ve sözleşmenin feshini gerektiren aykırılık sayılarının düzenlenmediği, bu hususun Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotuna aykırı olduğu, bu haliyle sözleşmenin yürütülmesi aşamasında yüklenici ile idare arasında ihtilaflar yaşanacağı, sözleşmeye aykırılık halleri ve cezalara Teknik Şartname’de değil mevzuatın öngördüğü şekilde Sözleşme Tasarısı’nın ilgili bölümünde yer verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Tip Sözleşmeler” başlıklı 5’inci maddesinde, idarelerce yapılacak sözleşmelerde Tip Sözleşme hükümlerinin esas alınacağı düzenlenmiştir.

Anılan Kanun’un “İdarenin sözleşmeyi feshetmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “Aşağıda belirtilen hallerde idare sözleşmeyi fesheder:

a) Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az on gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi,

b) Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 25 inci maddede sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi,

Hallerinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” hükmü,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Tip Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.

16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. 26.1 Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de … 26.2 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Özel aykırılık halleri

Aykırılık Hali

İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı

Aykırılık

Sayısı 26.3

1

2

3

…

16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Ağır aykırılık halleri26.4

1

2

3

…

16.1.3.1. …………………………………….26.5

16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.

16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesi,

Tip Sözleşme Tasarısı’nın söz konusu maddesine yönelik 26 no’lu dipnotta “26.1. Bu kısımda aykırılık hali olarak somut fiillere yer verilebilecek olup, cezaya ilişkin yazılacak oranlar ilk sözleşme bedelinin %2’sinden fazla olamaz.

26.2. Bu kısma yazılacak sayı otuzdan az olmamak üzere idarece belirlenecektir.

26.3. Bu kısma yazılacak sayı üçten az olmamak üzere idarece belirlenecektir.

26.4 Bu kısma somut fiiller yazılabilecek olup, bu aykırılık hallerinin, varsa 16.1.2 nci maddede yer alan aykırılık hallerinden farklı olması gerekmektedir.

26.5 (1) 16.1.3 üncü madde kapsamında belirlenen bir aykırılığın gerçekleşmesi üzerine idarece ceza uygulanmasının da öngörülmesi halinde “Sözleşmenin feshine yol açan fiil nedeniyle ayrıca, ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır.” yazılacaktır.

(2) 16.1.3 üncü madde kapsamında belirlenen bir aykırılığın gerçekleşmesi üzerine idarece ayrıca ceza uygulanmasının öngörülmemesi halinde “Bu madde boş bırakılmıştır.” yazılacaktır.” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.

16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

16.1.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

16.1.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30 unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30 unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.

16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Sorumlulukları ve Uyacağı Esaslar” başlıklı 2’nci maddesinde “…Yukarıdaki niteliklerden herhangi birini taşımayan ve personel taşımaya devam eden araçlar ile Cezaevi idaresinin bilgisi ve izni alınmadan değiştirilen araçlar hakkında, ihlal edilen ilk 3 (üç) gün için ayrı ayrı günlük araç fiyatının tamamı tutarında, ihlalin 3 (üç) günden sonra da devam etmesi halinde ihlal edilen her gün için ayrı ayrı günlük araç fiyatının 2 (iki) katı tutarında para cezası tanzim edilecek ve yükleniciye yapılan ödemeden tenkis edilecektir.

...

Yüklenicinin, komisyonumuza servis hatlarında çalışacağını beyan ve taahhüt ettiği araç ve şoför bilgisi dışında Cezaevi idaresinin bilgisi ve izni dışında sürücü (sağlık raporu ile belgelendirilmiş olmak kaydıyla hastalık, izin, kendisinin veya 1. derece yakın akrabasının vefatı vb. haller hariç) ya da araç (arıza, kaza, bakım ve onarım vb. haller hariç) çalıştırması halinde görevlendirilen araç ve sürücü şartnamedeki tüm nitelikleri taşısa dahi her ihlal edilen gün için ayrı ayrı günlük araç fiyatının tamamı tutarında para cezası tanzim edilecek ve yükleniciye yapılan ödemeden tenkis edilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Personel Servis Taşıtlarını Kullanan Sürücülere Ait Özel Hükümler” maddesinde “Yüklenici tarafından bu süre sonuna kadar sürücünün şartnameye uygun başka bir sürücü ile değiştirilmemesi halinde değiştirilmeyen ve ihlal edilen ilk 3 (üç) gün için ayrı ayrı günlük araç fiyatının tamamı tutarında, ihlalin 3 (üç) günden sonra da devam etmesi halinde ihlal edilen her gün için ayrı ayrı günlük araç fiyatının 2 (iki) katı tutarında para cezası tanzim edilecek ve tahakkuktan kesilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sefer Tarife Cetveli” başlıklı 9’uncu maddesinde “Araçlar sabah ve akşam servislerinden herhangi birinin hiç yapılmaması halinde aracın günlük bedelinin 4 (Dört) katı tutarında para cezası, her ikisinin birden yapılmaması halinde aracın günlük bedelinin 6 (Altı) katı tutarında para cezası tanzim edilir ve tahakkuktan kesilir. Anılan durumların tekrarlanması halinde ihlal edilen her gün için ayrı ayrı olmak üzere aracın günlük ücretinin 8 (Sekiz) katı oranında para cezası tanzim edilir ve tahakkuktan kesilir.

…

Servis araçlarının belirlenen kalkış saatinden önce hareket etmesi halinde aracın günlük ücretinin tamamı oranında para cezası tanzim edilir ve tahakkuktan kesilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden idarelerce yapılacak sözleşmelerde Tip Sözleşme hükümlerinin esas alınacağı, cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususların Sözleşme Tasarısı’nın 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenleneceği, özel aykırılık hallerine sözleşmenin 16.1.2’nci, ağır aykırılık hallerine ise 16.1.3’üncü maddesinde yer verileceği, sözleşmenin bahse konu maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımlarının uygulanamayacağı anılan maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemelerin sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirileceği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde özel aykırılık hallerine, 16.1.3’üncü maddesinde ise ağır aykırılık hallerine yer verilmediği ancak Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen ilgili maddelerinde aykırılık halleri ve ceza oranlarına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, anılan mevzuat hükümleri gereği Sözleşme Tasarısı’nın mezkur maddeleri dışında düzenlenen ceza oranlarının sözleşme aşamasında uygulanamayacağı diğer taraftan söz konusu Sözleşme Tasarısı maddeleri dışındaki ve ihale dokümanındaki aykırılık hallerine ilişkin düzenlemelerin anılan Tasarı’nın 16.1.1 inci maddesi kapsamında değerlendirileceği hüküm altına alındığından, Teknik Şartname’de belirlenen aykırılık hallerine ilişkin uygulanacak ceza oranlarında Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1 inci maddesinde yer verilen düzenlemelerin dikkate alınması ve bu yönde işlem tesis edilmesi gerektiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.