KİK Kararı: 2022/UY.II-1203

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/046
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 05.10.2022
Karar No : 2022/UY.II-1203
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Efe Raylı Sis. A.Ş. - Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/434309 İhale Kayıt Numaralı “Salihli-Alaşehir-Yeşilyurt Ayr Yolu Km:0+000-38+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 06.06.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Salihli-Alaşehir-Yeşilyurt Ayr Yolu Km:0+000-38+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Efe Raylı Sis. A.Ş. - Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 22.08.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.08.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.09.2022 tarih ve 47963 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.09.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/962 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifi kapsamında beyan edilen ve sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

1. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre ortakları ve ortaklık oranlarının (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda temsile yetkili yönetimindeki görevlileri ile vekil veya temsilcilerine ilişkin ad, soyad, unvan ve işletme adı ile kimlik numarası bilgilerini EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri gerektiği, istekli tarafından EKAP platformu üzerinden yapılması gereken kayıt, yükleme, güncelleme ve onaylama işlemlerinin tam ve eksiksiz yapılmadığı, pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının da taranarak EKAP’a yüklenmediği, diğer yandan pay sahiplerinin de tam ve doğru olarak kaydedilmediği,

2. İdari Şartname’nin 7.1.a.2’nci maddesinde yer alan düzenlemeler uyarınca teklif ekinde beyan edilen vekâletnamenin ve imza beyannamesinin geçerli olmadığı, vekâletnamede yetkili olduğu belirtilen kişilerin yetki sürelerinin sona erdiği, ayrıca imza beyanının ihalenin yapıldığı yıl içerisinde onaylı olmadığı veya imza beyannamesinin aslının üç defadan fazla onay aldığı, suretlerin mevcut hali ile fotokopi olduğu ve bu bağlamda teklif ekinde sunulan vekâletnamenin, imza beyannamesinin ve imzaların geçerli olmadığı, sunulan imza beyanının ve vekaletnamenin ihale tarihi itibarıyla son durumu göstermediği, noterlik tarafından dayanak tutulan belgelerin eski durumu yansıttığı, bu doğrultuda sunulan ortaklık durum belgesinde yer alan bilgilerin Ticaret Sicil Gazetelerinde yer alan bilgilerle uyumlu olmadığı, teklif mektubunun ve ekinde yer alan belgelerin yetkili kişilerce imzalanıp imzalanmadığının, sunulan imza beyannamesinin, vekâletnamenin ve/veya teklif mektubundaki imzaların aynı olup olmadığının, vekâletnamede yetkili olduğu belirtilen kişilerin yetki sürelerinin sona erip ermediğinin tespit edilmesi gerektiği, mevzuat gereğince tüzel kişiliğin tüm hissedarlarının son hisse durumu ile yönetimdeki tüm kişiler ve bu kişilerin son sermaye durumunu, T.C. kimlik numaralarını gösteren ve ayrıca nevi ve isim değişikliklerini de gösteren tüm Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulmadığı, sunulmuş olan evraklar ile EKAP ve MERSİS sistemi arasında farklılıklar olduğu,

3. Beyan edilen ve sunulan bilanço bilgilerinin, İdari Şartname’de istenilen yeterlik kriterlerini karşılamadığı, özellikle kısa vadeli banka borçlarının uzun vadeli olarak gösterildiği, rasyolar hesaplanırken mevzuata aykırı olarak yuvarlama yapıldığı, ayrıca Merkez Bankasından sorgulandığında söz konusu şirketin kısa vadeli banka borçlarının bilançoda gösterilenden daha fazla olup, 2021 yılında bankalara ödenmesi gereken borcun tamamının kısa vadede gösterilmediği, uzun vadeli banka borcu olarak gösterildiği, bu hususların mali konularda yetkin kişilerce incelenmesi ve Kamu İhale Kanunu'nun 5'inci maddesinde belirtildiği üzere şeffaf bir şekilde ortaya konulması gerektiği

4. Beyan edilen ve sunulan gelir tablolarının mevzuatta öngörülen şekilde sunulmadığı, faturaların hem danışmanlık hem de malzeme satışı işinden elde edilmiş faturalar olduğu, yapımla ilgili hizmet işinden ve malzeme alış-satışından elde edilen faturaların yapım gelirini tevsik edici belge olarak kullanılmasının mümkün olmadığı, yapım işi gelirini yapım işi olmayan işlere ilişkin düzenlenmiş faturalardan sağlamanın mevzuata aykırı olduğu,

5. Beyan edilen ve sunulan yapım işleri ciro bilgileri tablosunda belirtilen fatura bilgilerinin aslında ortak girişim olarak yapılan işlere ait olduğu, bu bilgilerin ortak girişim olarak yapılan işlere ait yapım işi ciro bilgileri tablosu olan “Standart Form-KİK024.3/Y” yerine “Standart Form-KİK024.2/Y” tablosunda sunulduğu, dolayısıyla yanlış standart form kullanıldığı, ortak girişim olarak yapılan işlere ait bu faturaların toplam tutar üzerinden değerlendirildiği, ancak hisse oranına göre değerlendirildiğinde teklif edilen bedeli karşılamadığı,

6. Beyan edilen ve sunulan bilanço ve eşdeğer belgeler ile iş hacmini gösteren belgelerin İdari Şartname’de istenen yeterlik kriterlerini sağlamadığı ve bilanço bilgileri tablosundaki bilanço rasyolarının yanlış hesaplandığı, yasal süresi içerisinde verilmiş olan son beyannameye göre değil düzeltilmiş beyannamelere göre hesaplama yapıldığı, kısa vadeli banka borçları değerlendirilirken tüm mali borçların hesaplamaya alınmadığı, sunulan belgelerde eksik ve hatalı hesaplama yapıldığı, ciro oranının teklif edilen bedeli karşılamadığı,

7. Beyan edilen ve sunulan iş deneyim belgesinin ihale ilan tarihi itibari ile süresinin dolduğu, kaldı ki kullanılan iş deneyim belgesinin mevzuata aykırı düzenlendiği, esaslı unsur belirlemesi yapılmadığı, ayrıştırma yapılarak değerlendirildiğinde İdari Şartname'de istenilen “Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan “A-V Grubu” iş grubu olarak teklif ettiği bedelin %80’ini karşılamadığı,

8. Beyan edilen ve sunulan iş deneyim belgesinin isim olarak karayolu işi olmakla birlikte, iş deneyim belge sahibinin görev yaptığı dönemde gerçekleştirilen işlerin toplam tutarının ihalede istenen asgari iş deneyim şartını sağlamadığı, bu sebeple isteklinin görevi sırasında gerçekleştirilen benzer iş kapsamındaki işlerin toplam tutarının ayrıştırılarak ihaleye sunulması gereken asgari tutarın sağlanıp sağlanmadığının tespit edilmesi gerektiği, iş deneyim belgesi sahibi olan kişinin belgede belirtilen süre boyunca deneyim görevinde çalışmadığı ve görevlendirme olurlarının eksik olduğu, ayrıca söz konusu iş deneyim belgesinde yer alan tutarın o işte çalışan mühendis sayısına bölünmesi gerektiği,

9. Aşırı düşük teklif açıklamasında, sorgulamaya tabi tutulan iş kalemlerine ait miktarların sıralı analiz girdilerindeki miktarlarla uyuşmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının yapılabilmesi amacıyla analiz girdilerindeki miktarların değiştirildiği, bununla birlikte hesaplamalarda mevzuata aykırı olarak yuvarlama yapıldığı,

10. İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması için istenilen iş kalemlerinden olan KGM/6212-A-P, KGM/6308-P ve KGM/6454/S-M/P pozlara ait analiz girdi birimlerinde hataların olduğu, aynı pozlara ait analiz girdi miktarlarının poz detay bilgilerindeki ile uyuşmadığı, bu bağlamda en avantajlı teklif sahibi isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının doğruluğunun mümkün olmadığı,

11. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilmiş olan bilgileri tevsik eden belgelerin idare tarafından talep edilmesi üzerine sunulan evrakların ilan ve ihale tarihleri arasında noterden onaylanmış veya idarece aslı görülmüş şerhlerinin olması gerekirken, söz konusu evrakların bu tarihler arasında düzenlenmediği, istenildiği tarihlerde yapıldığı, bundan dolayı belgelerin sunuluş şekline aykırı olduğundan tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

12. Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belgelerin dilekçe ekinde idareye sunulmadığı, İdari Şartname’nin 7.9’uncu maddesi gereğince ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama dilekçesi ve analizlerin istekliler adına kim tarafından imzalandığı ve imzalayanlara ilişkin yetki belgeleri ve imza sirküleri sunulması gerektiği, ancak dosya kapsamında bu belgelerin hiçbirinin sunulmadığı, dolayısıyla sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının hükümsüz olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1 ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

…

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. EKAP’a kayıtlı olmayan yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile elektronik ihaleler hariç vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur. …” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “… (5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

…

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.

(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur. …” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Salihli-Alaşehir-Yeşilyurt Ayr. Yolu Km:0+000-38+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları Ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2022E04-180813 ( - Asfalt Kaplama Yapılacak Yolların Fiziki Standardının Yükseltilmesi),1993E04-341-350 (1993E040860-0009 - Salihli-Alaşehir-Buldan-(Aydın-Denizli)Ayr.)

d) Kodu:

e) Miktarı:

305.000 ton plentmiks malzeme ile yol üstyapısı, 875.000 m2 bitümlü temel, 860.000 m2 binder tabakası ve 854.000 m2 taş mastik asfalt betonu aşınma tabakası yapılması ve Birim fiyat teklif cetvelindeki miktarlar kadar diğer işler

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Manisa” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

…

2. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır.

…

d) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, EKAP’a kayıtlı olan tüzel kişilerin ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adını EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemelerinin zorunlu olduğu, aynı zamanda tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verilerinin esas alındığı, ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımlarının da taranarak EKAP’a yüklenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 06.06.2022 tarihinde yapılan “Salihli-Alaşehir-Yeşilyurt Ayr Yolu Km:0+000-38+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması İşi” ihalesine 12 isteklinin katıldığı, sınır değerin altında kalan ve yeterlik belgeleri uygun bulunan 2 istekliye aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı, Suryol İnş. Mad. Tur. San. ve Tic. A.Ş. - Mikail İnş. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının yapılmadığı, Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında “Mazot (motorin)” girdisi için Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan rayiç fiyatın (12,69 TL) kullanıldığı, ancak bu fiyatın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan açıklamaları karşılamadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedildiği, 05.07.2022 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Efe Raylı Sis. A.Ş. - Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Deha Alt. A.Ş. olarak belirlendiği,

Söz konusu ihale komisyonu kararı üzerine Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idare tarafından başvurusunun reddedilmesi üzerine Kurum’a yapılan itirazen şikayet başvuru üzerine alınan 03.08.2022 tarihli ve 2022/UY.II-922 sayılı kurul kararı ile “…Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi …” şeklinde düzeltici işlem kararı verildiği, bahse konu kurul kararı üzerine idarece alınan 11.08.2022 tarihli 2 no’lu ihale komisyonu kararı ile ihalenin Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Efe Raylı Sis. A.Ş. - Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı olarak belirlendiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, e-ihale kapsamında yapılan şikayete konu ihalede Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının, “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünün, “Ortaklar ve Ortaklık Oranlarına/Üyelere/Kuruculara Ait Bilgiler” kısmının;

“Rasim Doğan, 223********, 50000000,00/50000000,00” şeklinde,

“Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının ise “Bekir Doğan, 22097060972, Müdür

Rasim Doğan, 22307053978, Müdür” şeklinde,

“Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının, “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” bölümünün, “Belgeye EKAP Tarafından Verilen Sayı” kısmının;

“2011/88462-204902-2-2” şeklinde doldurulduğu, vekaletname bilgileri kısmına ise herhangi bir bilgi girişi yapılmadığı görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, e-ihale kapsamında yapılacak olan ihalelerde, idarelerin ve ihaleye katılmak isteyen T.C. vatandaşı gerçek kişiler ile Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişilerin EKAP’a kayıtlı olmalarının zorunlu olduğu, EKAP üzerinden yapılacak olan ihale işlemlerinde bu kayıtların esas alınacağı anlaşılmış olup, bu kapsamda yapılan incelemede, EKAP sistemi üzerinden “Teklif imzalayan bilgileri” kısmında e-imza bilgileri sorgulandığında, Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. adına teklifin Rasim Doğan tarafından imzalandığı,

EKAP üzerinden yapılan sorgulamada Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti.nin tek ortağının Rasim Doğan, yöneticilerinin ise Rasim Doğan ile Bekir Doğan olduğunun görüldüğü,

Diğer taraftan, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının taranarak EKAP’a yüklenmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede, yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; taranarak EKAP’a yükleneceğinin anlaşıldığı ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin limited şirket statüsünde olduğu, dolayısıyla böyle bir zorunluluğunun bulunmadığı,

Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ihaleye vekaleten başvuruda bulunulmadığı, istekli adına e-teklifin şirketin tek ortağı ve aynı zamanda yöneticisi olan Rasim Doğan tarafından imzalandığı, dolayısıyla başvuru sahibinin vekaletname sunulmasına yönelik iddialarının yerinde olmadığı,

Öte yandan, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla beyan ettiği iş bitirme belgesinin Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen bir belge olduğunun görüldüğü, iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin iş deneyimi tevsik etmek amacıyla beyan edilmediği, dolayısıyla iş deneyimi tevsik etmek amacıyla mezuniyet belgesinin sunulduğu durumlarda düzenlenen ortaklık durum belgesinin istekli tarafında teklifi kapsamında beyan edilip sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin “…sunulan ortaklık durum belgesinde yer alan bilgilerin Ticaret Sicil Gazetelerinde yer alan bilgilerle uyumlu olmadığı…” iddiasının yerinde olmadığı,

Diğer yandan, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP'tan alınacağının anlaşıldığı, dolayısıyla istekliler tarafından teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgileri tevsik etmeye yönelik olarak Ticaret Sicili Gazetelerinin sunulmasına gerek bulunmadığı, ayrıca İdari Şartname’nin 7’nci maddesi uyarınca imza beyannamesinin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmesine yönelik bir düzenlemenin bulunmadığı, dolayısıyla idare tarafından beyan edilen bilgileri tevsik edici belgelerin sunulmasının istenilmesi üzerine beyan edilmesi istenilmeyen söz konusu belgenin sunulsa dahi belgenin sunuluş şekline uygun sunulup sunulmadığının kontrolüne yönelik bir inceleme yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu iddialarının da yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 3, 4 ve 6’ncı iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi,

sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.

(2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması,

…

gerekir. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

(6) Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

…

(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. …” hükmü,

İdari Şartname’nin “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.4’üncü maddesinde “…7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. …

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin sunulması gereklidir;

İsteklinin yapım işleri cirosunun teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir.

Bu kriteri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Yapım işleri cirosuna ilişkin kriterleri sağlayamayan isteklinin, yapım işleri cirosuna ilişkin asgari tutarın yarısını sağlaması ve toplam ciro tutarının teklif ettiği bedelin %40?ından az olmaması durumunda, yapım işleri ciro kriterinin sağlandığı kabul edilir. Bu durumda, isteklinin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunu da teklifi kapsamında sunması gereklidir.

Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Gelir tablosu sunulması durumunda, gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında ilgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler tarafından yılsonu bilançosunun veya bilançonun istenilen kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgenin sunulması gerektiği, cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olmasının, öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olmasının, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olmasının ve belirtilen bu üç kriterin de birlikte sağlanmasının gerekli olduğu, İdari Şartname’de iş hacminin tevsikine ilişkin olarak isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği, yapım işleri cirosunun teklif edilen bedelin % 15'inden az olmamasının istenildiği, bu kriteri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanların, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilecekleri, bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı, yapım işleri cirosuna ilişkin kriterleri sağlayamayan isteklilerin, yapım işleri cirosuna ilişkin asgari tutarın yarısını sağlaması ve toplam ciro tutarının teklif ettiği bedelin %40’ından az olmaması durumunda, yapım işleri ciro kriterinin sağlandığının kabul edileceği, bu durumda, isteklilerin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunu da teklifi kapsamında sunmaları gerektiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun, “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının, “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar)” bölümünün, “Cari Oran (Dönen Varlıklar/Kısa Vadeli Borçlar)” kısmında;

“3,1023816504116” şeklinde,

“Öz Kaynak Oranı (Öz Kaynaklar/Toplam Aktif)” kısmında;

“0,634031305790282” şeklinde,

“Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara Oranı” kısmında;

“0,0365889017034618” şeklinde,

“Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar” kısmında;

“2021” şeklinde,

Yine aynı bölümün “Cari Oran (Dönen Varlıklar/Kısa Vadeli Borçlar)” kısmında;

“7,77288623467564” şeklinde,

“Öz Kaynak Oranı (Öz Kaynaklar/Toplam Aktif)” kısmında;

“0,666779624066103” şeklinde,

“Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara Oranı” kısmında;

“0” şeklinde,

“Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar” kısmında;

“2020” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüştür.

EKAP üzerinden yapılan sorgulamada ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda 2021 yılına ilişkin beyan edilen bilanço oranlarına esas tutarların teyit edildiği, söz konusu oranlarda herhangi bir yuvarlamanın yapılmadığı ve İdari Şartname’de istenilen şartların karşılandığı anlaşılmış olup mevzuata uygun olarak beyan edilen ve EKAP üzerinden doğruluğu teyit edilen bilanço oranlarına ilişkin olarak daha detaylı bir inceleme yapılmasına gerek bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Diğer taraftan, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunun, “Ekonomik Ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının, “İş Hacmi Bilgileri” bölümünün, “Yeterlik Değerlendirmesine Esas Alınması İstenen Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” kısmında;

“2021 - 15.197.703,82 TRY”

“2020 - 58.467.060,58 TRY” şeklinde,

“Diğer Belgelere İlişkin Açıklamalar” bölümünün, “Diğer Belgelere İlişkin Açıklamalar” kısmında ise;

“16/11/2020 Tarihli SMMM Burhan Demiryürek İmzalı Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu 2019 Yılı Yapım İşleri Ciro: 95.081.187,91TL 22/04/2021 Tarihli SMMM Burhan Demiryürek İmzalı Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu 2020 Yılı Yapım İşleri Ciro: 27.987.800,02 TL 25/05/2021 Tarihli SMMM Burhan Demiryürek İmzalı Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu 2021 Yılı Yapım İşleri Cirosu: 9.289.447,31 TL” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüştür.

İdare tarafından beyan edilen bilgileri tevsik edici belgelerin sunulmasının istenilmesi üzerine ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 2018, 2020 ve 2021 yıllarına ilişkin Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablolarının sunulduğu, 2020 ve 2021 yıllarına ilişkin olarak sunulan Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablolarında yer alan fatura tutarlarının güncelleniş hallerinin ortalamalarının (99.869.477,31 / 2 = 49.934.738,65) ihale dokümanında istenilen tutarı (216.660.000,00 x 0,15 = 32.499.000,00) karşıladığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, başvuru sahibi isteklinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 5, 9 ve 10'uncu iddialarına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin söz konusu iddialarına 22.08.2020 tarihinde idare kayıtlarına alınan şikayet başvurusunda yer vermediği, söz konusu iddiaların ilk kez 05.09.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikayet yoluna başvurulmadan itirazen şikayet yoluna başvurulamayacağından, şikayet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikayet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların; şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekli tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin, söz konusu iddialarına ilişkin olarak, uyuşmazlığa konu hususlara yönelik olarak 2 no’lu ihale komisyonu kararı tebliğ tarihi olan 12.08.2022 tarihini izleyen günden itibaren on gün içinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 05.09.2022 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 7 ve 8’inci iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,

…

ı) Esaslı unsur: Proje bütünlüğü çerçevesinde yapının amacı ile işlevi ve/veya gerçekleştirilen toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı göz önünde bulundurularak belirlenen ana iş grubunu, …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “…(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir. …” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nde (AI) Köprü ve Viyadük İşleri grubunu oluşturan işler “1. Köprüler

2. Viyadükler

3. Alt ve üst geçitler

4. Akedükler”,

(AII) Tünel İşleri grubunu oluşturan işler “1. Karayolu ve demiryolu tünelleri

2. Su iletim, derivasyon ve kuvvet tünelleri

3. Atıksu tünelleri

4. Deniz ve nehir altı tünelleri

5. Metro tünelleri

6. Galeri ve şaftlar”,

(AV) Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) grubunu oluşturan işler “1. Otoyollar

2. Devlet, il ve köy yolları

3. Cadde ve sokak yapım işleri” olarak belirlenmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Salihli-Alaşehir-Yeşilyurt Ayr. Yolu Km:0+000-38+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması İşi …” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “ İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlere dair tebliğde yer alan A/I (Köprü ve Viyadük İşleri) veya A/II (Tünel İşleri) veya A/V (Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmayacağı, ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamının değerlendirileceği, isteklilerin teklif ettikleri bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerektiği, ihalede benzer iş olarak AI Grubu (Köprü ve Viyadük İşleri), AII Grubu (Tünel İşleri) veya AV Grubu (Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) işleri benzer iş olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun, “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının, “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” bölümünün, “Belgeye EKAP Tarafından Verilen Sayı” kısmında;

“2011/88462-204902-2-2” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüştür.

Söz konusu belge sayısı kullanılarak EKAP üzerinden yapılan sorgulama sonucu belge üzerindeki bilgiler incelendiğinde, anılan belgenin “Isparta - Baladız Yolu (Takriben Km: 16+000 - 34+000 Kesimine Ait) Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve BSK Üstyapı İşleri İnşaatı” işinden elde edilmiş, Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmiş, 26.729.214,60 TL tutarlı bir iş deneyim belgesi olduğu görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan iş bitirme belgesinin “Isparta - Baladız Yolu (Takriben Km: 16+000 – 34+000 Kesimine Ait) Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve BSK Üstyapı İşleri İnşaatı” işine ait olduğu dikkate alındığında, belgeye konu işin ihale konusu iş ve/veya benzer iş tanımına uygun olduğu, belge kapsamında ayrıştırılması gereken bir imalat grubunun bulunmadığı, bahse konu iş deneyim belgesi tutarının güncellenmiş halinin (200.680.930,82 TL) ihale dokümanında istenilen asgari iş deneyim tutarını (216.660.000,00 x 0,80 = 173.328.000,00 TL) karşıladığı tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilen iş deneyim belgesinin İdari Şartname’de istenilen şartları karşıladığı, anılan belgeye konu işin ihale konusu ve/veya benzer iş tanımına uygun olduğu, söz konusu belgenin ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan bir işe ait olduğu, ayrıca söz konusu belgenin firma adına düzenlenmiş bir iş bitirme belgesi olduğu, kişi adına düzenlenmiş iş denetleme veya iş yönetme belgesi olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 11 ve 12'nci iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

…” hükmü,

İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdare tarafından ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde, teklifi sınır değerin altında kalan ihale üzerinde bırakılan istekliye EKAP üzerinden gönderilen 16.06.2022 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif açıklamaları ile yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgelerin sunulmasının istenildiği, söz konusu yazı ekinde, açıklama istenilecek iş kalemleri listesi (5 adet), açıklama istenilecek (22 adet) ve istenilmeyecek analiz girdileri ile sıralı analiz girdileri tablolarına yer verildiği,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından, açıklaması istenilen 5 iş kalemi içerisinde yer alan 8 adet analiz girdisi için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan fiyatların, 3 adet nakliye girdisi için Karayolları Genel Müdürlüğünce yayımlanan ve idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında gönderilen formüllerin, 9 adet işçiliğe ait analiz girdisi için 2022 yılına ait saatlik asgari işçilik tutarının kullanıldığı, 2 adet analiz girdisi için ise üçüncü kişilerden fiyat teklifi alma yoluna gidildiği,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama dilekçesi ve analizlerinin şirketin tek ortağı ve aynı zamanda şirketin yöneticisi olan Rasim Doğan tarafından imzalandığı, bahse konu kişiye ait imza beyannamesine de aşırı düşük teklif açıklaması ekinde yer verildiği,

Ayrıca, idare tarafından ihale üzerinde bırakılan istekliden aşırı düşük teklif sorgulama yazıyla birlikte yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgelerin sunulmasının istenildiği, söz konusu istekli tarafından da yapım işleri ciro bilgileri tabloları ile imza beyannamelerinin sunulduğu, bahse konu belgelerin de ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında düzenlenmesi gerektiğine ilişkin mevzuatta bir zorunluluğun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.