KİK Kararı: 2022/UY.I-1494

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/056
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 30.11.2022
Karar No : 2022/UY.I-1494
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Çepaş Gal. Dem. Çel. Mad. İnş. Nak. Tic. ve San. A.Ş,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/938292 İhale Kayıt Numaralı “Ankara İli Mücavir Alan Sınırları İçerisinde Çelik Oto Korkuluk Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 19.10.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ankara İli Mücavir Alan Sınırları İçerisinde Çelik Oto Korkuluk Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Çepaş Gal. Dem. Çel. Mad. İnş. Nak. Tic. ve San. A.Ş.nin 26.10.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.10.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.11.2022 tarih ve 58580 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.11.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1250 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklanması istenilen “ABB-TRF-08” poz numaralı “H1 Engelleme Düzeyine Sahip Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı” iş kalemine ilişkin analizin hatalı belirlendiği şöyle ki; Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayınlanmış “KGM/3782/20-M” poz numaralı ve “H1 Engelleme Düzeyine Sahip Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı” adlı bir iş kaleminin bulunduğu ve söz konusu iş kaleminin idarece belirlenen iş kalemiyle aynı olduğu ancak idarece söz konusu iş kalemi için hazırlanan analiz girdilerinin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından ilgili iş kalemi için belirlenen analiz girdilerinden farklı olduğu, aşırı düşük teklif sorgulamasının Karayolları Genel Müdürlüğü analizleri üzerinden yapılması gerektiği ve söz konusu iş kalemine ilişkin analiz formatına ihale dokümanında yer verilmemesinin sağlıklı teklif hazırlanmasına engel olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.4..) İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdarece yapılan değerlendirme neticesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen 20.10.2022 tarihli yazıyla aşırı düşük teklif açıklamasının istenildiği, söz konusu yazının ekinde açıklama istenilen iş kalemlerine ve bu iş kalemlerine ilişkin analizlere yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından iddia konusu edilen “ABB-TRF-08” poz numaralı “H1 Engelleme Düzeyine Sahip Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı” iş kalemine ilişkin analiz formatının “

İş Kalemi / Grubu No

İş Kalemi/Grubu Adı

Birimi

ABB-TRF-08

H1 ENGELLEME DÜZEYİNE SAHİP TEK TARAFLI OTOKORKULUK SİSTEMİ MONTAJI (İndirme Bölgeleri ve Geçiş Elemanları Dahil)

m

Girdi No

Girdi Adı

Birimi

Miktar

Birim Fyt

Tutar

Açıklama Durumu

10.100.1062

Düz işçi

Saat

0,1745159577410

İstenilecek

10.100.1063

Erbab işçi

Saat

0,3490319154820

İstenilecek

10.120.1027

Kompresör (250 Cfm'lik+havalı şahmerdan+havalı delici+havalı sıkıcı gurubu+pick-up veya kamyonet)

Amortisman - 0,0000023210622379553

Yedek Parça - 0,0000123906329996110

Tamir Bakıma - 0,0000029667712815970

Sermaye Faizi, Sigorta - 0,0000006457090436117

Nakil, Montaj, Demontaj - 0,0000002792255323856

Toplam - 0.0000047127372412034

Adet

0,0000478173724210340

İstenilecek

10.160.1026

Mazot (motorin)

kg

0,596844575474220

İstenilecek

10.100.1054

Makinist

Saat

0,41883829857840

İstenilecek

Kârsız Toplam

Kâr ve Genel Giderler

Toplam Tutar

” şeklinde belirlendiği görülmüştür.

Söz konusu iş kaleminin yaklaşık maliyetinin tespitine ilişkin belgeler incelendiğinde ilgili iş kaleminin alt analizlerinin “

KGM3782/201-M

H1 Sınıfı Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Anahat Montajı

m

0,80645

---

---

KGM3782/202-M

H1-N1 Sınıfı Otokorkuluk Sistemi İndirme Bölgesi Montajı

m

0,19355

---

---

” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından iddia konusu edilen “KGM/3782/20-M” poz numaralı ve “H1 Engelleme Düzeyine Sahip Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı” iş kaleminin analiz formatının da “ABB-TRF-08” poz numaralı iş kalemiyle aynı olduğu görülmüş olup, yapılan incelemede “KGM/3782/20-M” iş kaleminin en alt girdilerine ayrıştırılması neticesinde söz konusu iş kaleminin temel girdilere (malzeme, işçilik, makine ve diğer) indirgenmiş analizinin“

KGM/3782/20-M

H1 Engelleme Düzeyine Sahip ek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı (İndirme Bölgeleri ve/veya Geçiş Elemanları Dahil)

Poz No:

Cinsi

Ölçü Birimi

Miktarı

Birim Fiyatı

(TL)

Amortisman -

Yedek Parça -

Tamir Bakım -

Sermaye Faizi, Sigorta -

Nakil, Montaj, Demontaj -

saat

0,0000478173724210340

04.109

Mazot

kg

0,596844575474220

01.403

Makinist

ay

0,41883829857840

01.502

Erbab İşçi

saat

0,3490319154820

01.501

Düz İşçi

saat

0,1745159577410

” şeklinde olduğu görülmüştür.

Söz konusu iş kaleminin analiz girdisi olan “KGM/03.517/3” poz numaralı “1 Saatlik Kompresör Ücreti(250 cfm’lik komp+havalı şahmerdan + havalı delici” adlı girdinin analizinin “

Poz No:

Cinsi

Birimi

Miktarı

03.017/3

Amortisman -

Yedek Parça -

Tamir Bakım -

Sermaye Faizi, Sigorta -

Nakil, Montaj, Demontaj -

0,000274A

04.109

Mazot

kg

2,850

04.109

Mazot(Makine yağı, benzin, üstübü vs. karşılığı)

kg

0,570

01.403

Makinist

ay

0,010

01.502

Erbab İşçi

saat

1

” şeklinde olduğu görülmüştür.

İdarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilen “ABB-TRF-08” poz numaralı “H1 Engelleme Düzeyine Sahip Tek Taraflı Otokorkuluk Sistemi Montajı” iş kaleminin yaklaşık maliyetinin tespitinde “KGM/3782/20-M” poz numaralı iş kaleminin esas alındığı ve bu iş kalemindeki girdi türü ve miktarlarının kullanıldığı, başvuru sahibi istekli tarafından ilgili “KGM/3782/20-M” poz numaralı iş kaleminin girdileri arasında olmadığı iddia edilen “makinist” ve “mazot” girdilerinin ise bu iş kaleminin analiz girdisi olan “KGM/03.517/3” poz numaralı “1 Saatlik Kompresör Ücreti(250 cfm’lik komp+havalı şahmerdan + havalı delici” girdisinin alt analiz girdileri arasında yer aldığı, bu bağlamda ilgili mevzuat hükümleri gereği aşırı düşük teklif sorgulamasına konu iş kaleminin analizlerinin temel girdilere(malzeme, makine vb.) indirgenmek suretiyle oluşturulacağı, bu işlemler sonucunda “KGM/03.517/3” poz numaralı “1 Saatlik Kompresör Ücreti(250 cfm’lik komp+havalı şahmerdan + havalı delici” analiz girdisinin alt girdileri olan “mazot” ve “makinist” girdilerinin isteklilere gönderilen analiz formatına eklenmesinin gerektiği, isteklilere gönderilen analiz formatının da bu duruma uygun olduğu, netice itibarıyla idarece ilgili iş kalemine ilişkin düzenlenen analiz formatının söz konusu iş kaleminin yaklaşık maliyetinin tespit edildiği analiz formatıyla aynı olduğu ve “KGM/3782/20-M” poz numaralı iş kalemiyle uyumlu olduğu görüldüğünden idarece tesis edilen işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibi isteklinin söz konusu iş kalemine ilişkin analiz formatına ihale dokümanında yer verilmemesinin sağlıklı teklif hazırlanmasına engel olduğu iddiası ile ilgili olarak, söz konusu iddianın ihale dokümanına yönelik bir iddia olduğu, ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurusunun ihale dokümanının indirilmesinden itibaren 10 günlük süreyi aşmamak üzere en geç ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği, başvuru sahibi istekli tarafından 20.09.2022 tarihinde ihale dokümanının edinildiği, bu bağlamda bu tarihi takip eden günden başlamak üzere 10 günlük şikayet başvuru süresinin başladığı, ancak başvuru sahibi tarafından dokümana yönelik şikayet başvurusu yapılabilecek son başvuru tarihinden sonra olmak üzere 20.10.2022 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, bu açıdan idareye şikayet başvurusunun süresinde yapılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin söz konusu iddialarının süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, ilgili Tebliğ maddesinde açıklandığı üzere idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri “paçal iş kalemi” için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarına ihale dokümanında yer verilebileceği gibi söz konusu analiz formatlarının aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenilmesine ilişkin yazı ekinde de isteklilere verilebileceği dikkate alındığında, iddia konusu analiz formatlarına ihale dokümanında yer verilmemesinin ihale mevzuatına aykırılık teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiası bu yönüyle de yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.