KİK Kararı: 2022/UY.I-1304

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/048
Gündem No : 51
Karar Tarihi : 19.10.2022
Karar No : 2022/UY.I-1304
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Arif ÖZTAN,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü 3. Bölge Satın Alma ve Stok Kontrol Servis Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/751101 İhale Kayıt Numaralı “Akhisar Gar Binası Çevre Düzenlemesi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü 3. Bölge Satın Alma ve Stok Kontrol Servis Müdürlüğü tarafından 25.08.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Akhisar Gar Binası Çevre Düzenlemesi” ihalesine ilişkin olarak Arif Öztan’nın 19.09.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.09.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.10.2022 tarih ve 53235 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.10.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1100 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği, ihalede teklif fiyat puanının %40, fiyat dışı unsur puanının %60 olarak belirlendiği ve puanlamaya ilişkin ayrıntılara dokümanda yer verildiği, tekliflerinin geçerli ve en düşük teklif olduğu ancak 02.09.2022 tarihli ihale komisyonu kararında idare tarafından, “ihale dokümanında yer alan fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin düzenlemenin hatalı yapıldığı” gerekçesine yer verilerek ihalenin iptal edildiği, tekliflerinin diğer tekliflere göre oldukça düşük olduğu, ihalede rekabet ve eşitlik şartları sağlanmasına karşın idare tarafından yapılan hata nedeniyle kendilerinin hak kaybına uğratılamayacağı, dolayısıyla ihalenin iptali yönündeki kararın iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “… Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir. …” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım işlerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 53’üncü maddesinde “53.3. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar.

53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.

53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.

53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Akhisar Gar Binası Çevre Düzenlemesi Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2022E01-182525-190555 (Akhisar Gar Binası Çevre Düzenlemesi Yapım İşi. )

d) Kodu:

e) Miktarı: Yaklaşık 7000 m2 Gar Sahası Çevre Düzenlemesi, Peyzaj, Çimlendirme ve Çevre Aydınlatma İşleri

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Akhisar Yeni Gar / Akhisar” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı

İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;

Toplam Puan= ( (En Düşük Teklif Fiyatı / İsteklinin Teklif Fiyatı) X İdarece girilen Teklif Fiyat Puanı ) + Fiyat Dışı Unsur Puanı

Teklif Fiyat Puanı:40

Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:60

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlaması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı: 60)

Aşağıda, teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinden seçilen kaleme/kalemlere ilişkin asgari ve azami oranlar belirlenmiştir. İsteklinin teklif cetvelinde seçilen bu kalemlere verilmiş olan teklifler, isteklinin kısma/ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılacak, bulunan oran o kalem için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa istekli o kalem için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.

Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.

İş kalemlerinde gruplama yapılmış olması halinde, gruba dahil olan kalemlere istekli tarafından teklif edilen tutarların toplamının, isteklinin kısma/ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılması sonucu bulunan oran, o grup için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa, istekli o grup için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.

Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır. Bu yönteme ilişkin işlemler, belirlenen bütün kalemler için isteklilerin teklif cetveli esas alınarak EKAP tarafından otomatik olarak yapılacak ve toplam fiyat dışı unsur puanları hesaplanacaktır.

Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı? Hayır

Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı? Hayır

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Asgari Oran

Azami Oran

Fiyat Dışı Unsur Puanı

Alüminyum kompozit panel (0,50mm+3mm+0,50mm) 3mm kal. mineral dolgulu. alüm. levh. gör. dış yüzü min. 28 mikron kal. pvdf boyalı, alüminyum levhalar

0,02304%

0,0345%

2

6 + 6 mm kalınlıkta 12 mm ara boşluk çıtalı, dış camı temperli, nötral, ısı kontrol kaplamalı, iç camı düz cam

0,03032%

0,04548%

3

Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 16/20 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)

0,03016%

0,04524%

3

Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 25/30 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)

0,01592%

0,02388%

1

Washbeton yüzey işlemli terrazo karo ile dış mekan döşeme kaplaması yapılması (kırılma dayanımı şartları (sınıf
1 ) eğilme dayanımı minimum 2,8 mpa aşınma direnç sınıfı (2-g), yüzey alanı <= 1600 cm2)

0,06264%

0,09396%

6

50 x 20 x 10 cm boyutlarında normal çimentolu buhar kürlü beton bordür döşenmesi (pahlı, her renk)

0,0256%

0,0384%

2

Naturel-mat ve eloksallı ısı yalıtımlı alüminyum doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması

0,01608%

0,02412%

1

Çeşitli profil demiri ve sac levhalardan münferit imalat yapılması ve yerine konulması (su depoları ve benzeri)

0,02%

0,03%

2

Lama ve profil demirlerden çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması

0,14432%

0,21648%

14

1,00 m yükseklikte, Ø 4,5 mm çapında 50 x 150 mm göz aralıklı min. 2 bükümlü sıcak daldırma galvaniz üzeri elektrostatik polyester toz boyalı panel teller ile çit yapılması (direk aralığı 2,5 m olacak şekilde duvar üzeri uygulama)

0,02792%

0,04188%

3

Poliamit Tabansız(Tekli) Kendinden Kamalı Hissedilebilir Yüzey Ürünleri

0,05264%

0,07896%

5

Dış Mekan İçin Hissedilebilir Uyarıcı Nokta Uygulaması (Zemin Delme + Vidalama)

0,0436%

0,0654%

4

90 cm Yüksekliğinde 3 sıralı Alüminyum Korkuluk İmalatı

0,01184%

0,01776%

1

RULO ÇİM

0,0184%

0,0276%

2

4×16ş mm², 0.6/1 KV YVV (NYY) KABLO (PVC YALITKANLI, PVC DIŞ KILIFLI) (Beton kanala, direğe ve duvarlara döşenmesi)

0,0196%

0,0294%

2

50 Watt TCDD Özel Döküm Gövdeli Dekoratif Aydınlatma Direği

0,07216%

0,10824%

7

Rotor Tip Pop-Up Spring (1/2")

0,01376%

0,02064%

1

24 istasyonlu kontrol ünitesi

0,01272%

0,01908%

1

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.

35.3. Fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesi gereği, Kanunun 40’ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak da belirlenebileceği, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususunun tamamen idarenin takdirinde olduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda Kanun’un 5’inci maddesinde belirtilen temel ilkelere aykırı olmayacak şekilde İdari Şartname’de açık ve net olarak düzenlenmesi gerektiği, İdari Şartname’de belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerektiği ve fiyat dışı unsur olarak sadece niceliksel unsurların belirlenmesinin zorunlu olmadığı aynı zamanda niteliksel belirlemelerin de yapılabileceği, bu çerçevede ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususların fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği açıklanmıştır.

Başvuruya konu ihalenin konusunun “Akhisar Gar Binası Çevre Düzenlemesi” yapımı işi olduğu, ihaleye 4 isteklinin katıldığı, 2 isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği, akabinde yapılan değerlendirme neticesinde alınan 02.09.2022 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

Anılan ihale komisyonu kararı incelendiğinde; kararda ihalenin iptal edilme gerekçesinin “Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3'üncü maddesi uyarınca yaklaşık maliyet yapısının fiyat dışı unsur parametreleri ile uyum içerisinde olması gerekmektedir. Asgari/Azami oranlar EKAP’a bilgi girişi yapılırken yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kullanılan programdan yüzde yerine on binde olarak alınmıştır. Bu bağlamda, fiyat dışı unsur olarak seçilen iş kalemlerinin yaklaşık maliyetlerine oranları doğrultusunda belirlenen Asgari ve Azami Oranın yüzdelik oranda olduğu, ancak fiyat dışı unsur belirlenirken idari Şartnamenin 35. Maddesindeki Fiyat Dışı Unsurlara ilişkin tablodaki Asgari ve Azami Oranların her bir iş kaleminin on binler oranında olduğu belirlenmiştir. Belirlenen bu değerler ile yaklaşık maliyet arasında herhangi bir uyumdan bahsedilemeyeceği, hatta aralarında yaklaşık 100 kat kadar fark olduğunun görüldüğü, mevzuattaki fiyat dışı unsur düzenlemesinin “bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu” hükmüne aykırılık taşıdığı sonucuna varılmıştır. Fiyat dışı unsur iş kalemlerine sunulan fiyatların firmaların teklifleri ile uyumsuz olduğundan geçerli olan 2 (İki) firma da Fiyat Dışı Unsurlardan hiç puan alamamıştır.

…

Açıklanan nedenlerle, ekonomik açından en avantajlı teklifin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirleneceği kurgusu yapılan ihalede İdari Şartnamede belirtilen iş kalemlerinde sunulan puanlamanın yaklaşık maliyet oranları ile uyumlu olmadığından dolayı ihalenin iptaline karar verilmiş olup, İhale Yetkilisi Makamının onayına sunulmuştur.” olarak belirtildiği görülmüştür.

İdarece yapılan fiyat dışı unsur puanlaması incelendiğinde; İdari Şartname’nin 35’inci maddesinde teklif fiyat puanının 40, fiyat dışı unsur puanının 60 puan olarak belirlendiği, anılan maddede fiyat dışı unsur puanlamasına esas teşkil edecek 18 adet kalem için öngörülen asgari ve azami oranlara yer verildiği, isteklilerce bu kalemler için verilen tekliflerin, isteklinin toplam teklifine oranlanacağı, bu yolla elde edilen oranların tabloda yer alan asgari ve azami oranlar arasında bulunması halinde ilgili kalem için belirlenen puanın alınacağı anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin 35’inci maddesinde yer verilen tabloda asgari ve azami oranların onbinde olarak belirlendiği görülmekle birlikte idare tarafından, anılan oranların yüzde olarak belirlenmesi gerekirken sehven onbinde olarak belirlendiği ifade edilerek ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından, fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin olarak belirlenen 18 adet kalem için belirlenen puanlamaya esas asgari ve azami oranların sehven yüzde oran yerine onbinde oran olarak belirlendiği belirtilse de dokümanın bu haliyle kesinleştiği, mevcut haliyle yapılan puanlama neticesinde hiçbir isteklinin puan alamadığı, bu yönüyle değerlendirmenin eşit koşullar altında yapıldığı, dolayısıyla ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirleneceği kurgusu ile yapılan ihalede bahse konu hatanın ihalenin sonucu üzerinde doğrudan etkili olmadığı anlaşılmış olup ihalenin anılan gerekçeyle iptal edilmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.