KİK Kararı: 2022/UM.II-374 (16 Mart 2022)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/017
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 16.03.2022
Karar No : 2022/UM.II-374
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Koruma Klor Alkali Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Manisa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İçme Suyu Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/28265 İhale Kayıt Numaralı “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi (Sıvı Klor) Mal Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Manisa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İçme Suyu Daire Başkanlığı tarafından 04.03.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi (Sıvı Klor) Mal Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Koruma Klor Alkali Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin 16.02.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.02.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.02.2022 tarih ve 9547 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.02.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/211 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 47.1’inci maddesinde 2 adet araç talep edildiği, ancak yaklaşık maliyetin tespiti aşamasında gönderilen yazıda araç talebinin bulunmadığı, ayrıca bahse konu düzenlemede araçların ortalama kullanım kilometrelerinin belirtilmediği, ilgili düzenlemenin araç bakımı, yakıt, lastik değişimi, köprü ve otoyol geçişleri, amortisman gideri gibi maliyet unsurlarının hesaplanmasını imkansız hale getirdiği, söz konusu düzenlemede araçların ihale konusu iş veya diğer işlerin takibi amacıyla da kullanılabileceğinin belirtildiği, fakat ihale konusu olmayan işler ile ilgili olarak yapılacak ulaşımın belirsizlik oluşturduğu, sınırının belirlenmediği ve bu durumun maliyet hesaplamasını imkansız hale getirdiği, yakıt yüklenici tarafından karşılanacağından ihale dokümanında araçların hangi işler için kullanılacağının ve işin süresi boyunca yapılacak ortalama kilometrenin belirtilmesi gerektiği,

2. Teknik Şartname’nin 4.2’nci maddesinde “3 takvim günü içerisinde yeni ürünün teslim edilememesi durumunda sözleşme bedelinin %1 i ceza kesilecektir” düzenlemesi ile “Ürün teslim süresi içerisinde teslim edilmemesi durumunda her gecikme günü için ihale bedelinin binde biri gecikme cezası uygulanacaktır.” düzenlemelerinin bulunduğu, söz konusu düzenlemelerin Sözleşme Tasarısı’nın 34’üncü maddesinde yer alan ceza oranı hükümlerine ve anılan Tasarı’nın 34.6’ncı maddesine aykırılık teşkil ettiği,

3. Sözleşme Tasarısı’nda işin süresinin 180 gün olarak belirtildiği, Teknik Şartname’nin 4.2’nci maddesinde ise işin süresinin 31.12.2022 tarihine kadar olduğunun belirtildiği, hem 180 gün hem de 31.12.2022 tarihinin belirtilmesinin sözleşmenin uygulanması aşamasında sorun teşkil edeceği, işin gecikmesi durumunda kesilecek olan cezalar açısından belirsizlik oluşturduğu,

4. Yaklaşık maliyetin tespiti için yapılan piyasa fiyat araştırmasının mümkün olduğunca ihale şartları ile aynı içeriğe sahip olması gerektiği, ancak idare tarafından yaklaşık maliyet tespiti aşamasında yalnızca sodyum hipoklorit ürünü ve nakliyesi için fiyat talebinde bulunulduğu, İdari Şartname’nin 47’nci maddesindeki araçlar ile diğer kalemlerde bulunan elektrik-elektronik/makine teknikeri, teknisyeni, transfer pompası, tam sinüs inverter gibi maliyeti doğrudan etkileyen kalemler için fiyat talebinde bulunulmadığı, bu açıdan elde edilen yaklaşık maliyetin yanlış olduğu,

5. İhale dokümanı kapsamında sodyum hipoklorit dışındaki diğer kalemlerde hiçbir teknik şartın bulunmadığı, bu durumun tamamen idarece istenilen ekipmanların alınmasını zorunlu kıldığı, örneğin istenen transfer pompasının teknik özelliklerine yönelik hiçbir bilginin bulunmadığı, bu açıdan hangi kritere göre teklif sunulacağı ve hakedişin nasıl düzenleneceğinin belirli olmadığı,

6. Sodyum hipoklorit bir mal alımı iken, elektrik-elektronik veya makine teknikeri/teknisyeni alımının hizmet işi olduğu, iki işin birbirinden ayrı olduğu, bu açıdan ihalenin kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilmesinin daha uygun olacağı, bu şekilde her firmanın uzman olduğu alanda fiyat çalışması yapabileceği ve teklif verebileceği,

7. Sodyum hipoklorit ürününün OKAS kodunun 24312220 olduğu, ancak idare tarafından OKAS kodunun sodyum klorür olarak belirtildiği, iki ürünün farklı olduğu, teslim edilecek ürünün hangi ürün olduğu hususunda belirsizlik bulunduğu, idarece bu husus için zeyilname düzenlendiği, ancak diğer kalemler için herhangi bir OKAS kodu yayınlanmadığı,

8. Biyosidal Ürün Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinin (a) bendinde “Bakanlıkça ruhsat verilmemiş veya tescil edilmemiş bir biyosidal ürün ya da ruhsatlandırma veya tescil için belirlenmiş koşullara ve kullanım amaçlarına uymayan veya 5 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen muafiyet kapsamında bulunmayan ürünler kullanılamaz.” hükmünün bulunduğu, ruhsatlandırılmış ürün alınması gerektiğinin keskin şekilde belirtildiği, ilgili konunun ihale dokümanında mutlak surette bulunması gerektiği,

9. İdari Şartname’de ulusal veya uluslararası standart belgelerinin yanında yetkili satıcılık ve iş deneyim belgesi gibi belgelerin talep edilebileceği, bu yolla söz konusu ihaleye yetkin firmaların katılımı sağlanmakla birlikte ihale sonrasında oluşabilecek olumsuzlukların da önlenebileceği, ancak ihale dokümanında yetkili satıcılık ve iş deneyim belgesine yönelik bir talebin bulunmadığı, istekli olabilecek firmaların yetkili satıcı veya işin uzmanı üretici firmalardan tercih edilmesi ile alım sürecinde yaşanabilecek problemlerin çözümünde destek sağlanacağı, ürün tedarikinde yaşanabilecek aksaklıkların minimize edileceği, yetkili personel teminine olanak sağlanacağı, bu açıdan ihaleye yetkili satıcılık belgesine ve iş deneyim belgesine sahip firmaların katılımının önemli olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu malın;

a) Adı: Sodyum Hipoklorit Çözeltisi (Sıvı Klor) Mal Alımı İşi

b) Varsa kodu: -

c) Miktarı ve türü:

Niteliği-Türü-Miktarı: 500.000 kg Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Teslim edileceği yerler: Teknik Şartnamede belirtilen yerlere teslim edilecektir.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “47.1. Yüklenici İçme Suyu Dairesi Başkanlığının ve yetki verdiği kişilerin konusu işlerin veya Başkanlığın görevlendirileceği diğer işlerin takibi vb amaçlarla aşağıda belirtilen özellikteki taşıtları temin edecektir. Araçların tüm vergi, sigorta, bakım, yedek parça, köprü ve otoyol hızlı geçiş sistemi vb işletme masrafları Yüklenici tarafından karşılanacaktır. Araçlar kaza vb nedenlerle hizmet dışı kaldığı taktirde yüklenici araçlar hizmete girene kadar başka ulaşım araçlarını idarenin hizmetine vermek zorundadır. Tekrar temin edilmeyen veya ulaşım amacına hizmet etmeyen her araç için 700 TL gecikme cezası kontrol teşkilatı tarafından kesilip ceza müteakiben düzenlenecek ilk hak edişten kesilir. Araç yakıtları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Yüklenici akaryakıtı temin etmediği takdirde günlük 700 TL gecikme cezası uygulanacaktır. Hizmetin aksamaması için akaryakıt idaremiz tarafından karşılanacaktır. İdaremizin karşıladığı akaryakıt için tutanak tutulacak olup, EPDK satış bedeli üzerinden akaryakıtın bedeli hesaplanarak yüklenicinin hakedişinden kesilecektir. Yüklenici araçları taşıt tanıma sistemleri takılı ve aktif bir şekilde teslim edip anlaşmalı olduğu yakıt istasyonunu idareye bildirecektir.

Araç/Araçlar geçici kabul tarihine kadar Daire Başkanlığımız kullanımında kalacaktır. İşin herhangi bir safhasında sözleşmenin herhangi bir nedenle feshedilmesi durumunda bu ulaşım araçları fesih tarihinden başlayarak 10 (on) iş günü içerisinde yükleniciye iade edilir. Ancak Yüklenici bu ulaşım araçlarının bedelleri her türlü giderleri ve kullanımı ile ilgili olarak idareden herhangi bir alacak talebinde bulunmaz ve hak iddia edemez.

Araç Adeti ve Özellikleri : 2 Adet Otomatik Vites Binek Otomobil

Model: 2020 ve üstü model

Motor Gücü: 1300 cc ve üzeri

Yakıt Durumu: Dizel veya benzinli

Donanımları: ABS, Klima, Kasko, Yakıt için taşıt tanıma sistemi,

Yukarıda koşullar ve gereksinimler sözleşmenin imzalanmasından sonra 10 gün içinde sağlanacaktır. Aksi takdirde gecikilen her gün için gecikme cezası uygulanacaktır. Gecikme 20 (yirmi) günü geçerse idare söz konusu aracı temin ederek bedelini Yüklenicinin alacağından düşecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveline aşağıda yer verilmiştir.

A1

B2

Sıra No

Mal Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat (Para birimi belirtilerek)

Tutarı (Para birimi belirtilerek)

1

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi (Sıvı Klor)

kilogram

500.000

2

Elektrik-Elektronik ve/veya Makine Teknikeri-Teknisyeni

gün

3.060

3

Transfer Pompası

adet

10

4

Tam Sinüs İnverter

adet

5

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemelerinden başvuruya konu işin sodyum hipoklorit çözeltisi (sıvı klor) alımı işi olduğu, İdari Şartname kapsamında işlerin takibi amacıyla yükleniciden 2 adet binek otomobil talep edildiği, ilgili araçların vergi, sigorta, bakım, yedek parça, köprü ve otoyol hızlı geçiş sistemi ve yakıt gibi giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağı anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin 47’nci maddesinde, talep edilen 2 adet aracın teknik özelliklerine yer verildiği, araç yakıtlarının yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, ancak doküman kapsamında araçların hangi işlerde çalışacağı, güzergah veya yapacağı kilometre bilgisine ilişkin herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı görülmüştür.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, söz konusu cetvelde sodyum hipoklorit çözeltisi (sıvı klor), elektrik-elektronik ve/veya makine teknikeri-teknisyeni, transfer pompası ve tam sinüs inverter kalemleri için satır açıldığı görülmüştür.

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Teknik Özellikleri ve Genel Teknik Şartlar” başlıklı kısmının “Genel Teknik Şartlar” bölümünde ürünün tankerler ile sevkiyatının yapılacağı ilçeler ve ilçelerin merkeze uzaklıklarına yer verildiği görülmüştür.

İhale dokümanında söz konusu alım kapsamında işlerin takibi amacıyla yükleniciden yakıt dahil olarak talep edilen 2 adet binek otomobilin çalıştırılacağı iş, yapacağı güzergah ve kilometre bilgisine dair herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, Teknik Şartname’de alım konusu ürünün tankerler ile sevkiyatının yapılacağı ilçeler ve ilçelerin merkeze uzaklıklarına yer verildiği, ancak bahse konu düzenlemenin talep edilen binek araçlara ilişkin bir düzenleme olmadığı, dolayısıyla bahse konu araçların başvuruya konu ihalede hangi iş veya işler için kullanılacağının belli olmadığı, araçların yakıt, bakım, lastik değişimi, köprü ve otoyol geçişi gibi giderlerinde kilometrenin önem arz ettiği, bu durumun söz konusu gider kalemleri için teklif fiyatı oluşturma aşamasında isteklileri tereddüde düşürebileceği, ayrıca başvuruya konu alımın bir mal alımı ihalesi olduğu, bu açıdan bahse konu alım kapsamında istenen binek araçların ihale konusu işin mahiyetine uygun olmadığı, bununla birlikte ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde söz konusu araçlar için ayrı bir satır açılmadığı hususu da bir arada değerlendirildiğinde, dokümandaki söz konusu düzenleme ile isteklilerin sağlıklı teklif vermesi ve verilen tekliflerin sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur.

…

(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü,

Sözleşme Tasarısı’nın “Gecikme halinde uygulanacak cezalar ve kesintiler ile sözleşmenin feshi” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İdare tarafından, bu sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç, Yüklenicinin, sözleşmeye uygun olarak malı veya malları süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanır.

34.2. Yüklenicinin, sözleşmeye uygun olarak malı süresinde teslim etmemesi halinde, gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin onbindealtı oranında gecikme cezası uygulanır.

34.3. Gecikme cezası, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Bu ceza tutarı; ödemelerden ve kesin teminat ile varsa ek kesin teminatlardan karşılanamaması halinde Yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

34.4. İhtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek, alım konusu iş genel hükümlere göre tasfiye edilir.

34.5. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

34.6. İdareye süresi içerisinde teslim edilen malların muayene ve kabulü için İdare tarafından yapılan inceleme sırasında geçen süreler işin süresinden sayılmaz. Son teslim tarihinden önce teslim edilen ve sözleşme ve eklerine uygun olmayan malların sözleşme şartlarına uygun mallar ile değiştirilmesi için teslim süresi içerisinde 1 defaya mahsus yükleniciye teslim imkanı verilir. Ancak verilen süre içerisinde yeni mal tesliminin yapılmaması veya teslim edilen malın sözleşme ve eklerine uygun olmaması halinde, yukarıdaki düzenlemeler çerçevesinde ihtar yapılır.” düzenlemesi,

Zeyilname öncesi Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin “Genel Teknik Şartlar” başlıklı 4.2’nci maddesinde “…3 ( üç ) takvim günü içerisinde yeni ürünün teslim edilememesi durumunda ihale bedelinin %1'i ceza kesilecektir.

…

Ürün teslim süresi içerisinde teslim edilmemesi durumunda her gecikme günü için ihale bedelinin ‰ 1' i ( Binde Bir’ i) gecikme cezası uygulanacaktır…” düzenlemesi,

Zeyilname sonrası Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Teknik Özellikleri ve Genel Teknik Şartlar” başlıklı kısmının “Genel Teknik Şartlar” bölümünde “…Talep tarihinden sonraki 3 ( üç ) takvim günü içerisinde ürün idareye teslim edilecektir. Geciken her teslim günü için gecikme cezası uygulanır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 34’üncü maddesinden yüklenicinin ihale konusu malı süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak, gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin on binde altısı oranında gecikme cezası uygulanacağı anlaşılmaktadır. Teknik Şartname kapsamında ise talep tarihinden sonraki üç takvim günü içerisinde ürünün teslim edilmemesi durumunda gecikilen her teslim günü için gecikme cezası uygulanacağı düzenlenmektedir.

Başvuru sahibi tarafından 16.02.2022 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarenin cevabının 18.02.2022 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edildiği ve söz konusu şikayet dilekçesine verilen cevapta Teknik Şartname içeriğinden cezai müeyyidelerin çıkarıldığı ve Sözleşme Tasarısı’nda yer alan cezai hükümlerin geçerli olduğunun belirtildiği görülmüştür.

İdare tarafından 18.02.2022 tarihinde istekli olabileceklere zeyilname bildiriminin tebliğ edildiği ve başvuru sahibinin iddiasında konu ettiği düzenlemelerin zeyilname sonrası yayımlanan Teknik Şartname kapsamında yer almadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından yapılan şikayet başvurusu sonucu idare tarafından zeyilname düzenlenerek Teknik Şartname kapsamındaki ceza oranı içeren maddelerin kaldırıldığı, şikayete verilen cevapta da Teknik Şartname içeriğinden cezai müeyyidelerin çıkarıldığının ve Sözleşme Tasarısı’nda yer alan cezai hükümlerin geçerli olduğunun belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 34’üncü maddesinde yüklenicinin ihale konusu malı süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak, gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin on binde altısı oranında gecikme cezası uygulanacağının düzenlendiği, Teknik Şartname ve Sözleşme Tasarısı kapsamındaki ihale konusu malın teslim edilmemesi durumuna yönelik olan iki düzenlemenin birbirine aykırılık taşımadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmenin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. Sözleşmenin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 180 takvim günüdür.” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Malın/İşin teslim alma şekil ve şartları ile teslim programı” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.1. Malın teslim edilme/işin yapılma yeri veya yerleri

10.1.1. Teknik Şartnamede belirtilen yerlere teslim edilecektir.

10.2. İşe başlama tarihi

10.2.1. Sözleşmenin imzalanmasına müteakip 5 takvim günü içinde iş teslimi yapılacaktır

10.3. Teslim programı ve teslim tarihi

10.3.1. Sözleşmenin imzalanmasına müteakip 5 takvim günü içerisinde iş teslimi yapılacak olup işin süresi 180 takvim günüdür. Yüklenici söz konusu malları özel teknik şartnameye uygun olarak belirtilen yerlere teslim edecektir...” düzenlemesi,

Zeyilname öncesi Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin “Genel Teknik Şartlar” başlıklı 4.2’nci maddesinde “…Ürün ihtiyaca bağlı olarak partiler halinde alınacak olup ürünün teslim ve dağıtım süreci sözleşmenin imzalanmasına müteakip başlayacak ve herhalükarda 31/12/2022 tarihinde sona erecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinden sözleşme süresinin işe başlama tarihinden itibaren 180 takvim günü olduğu anlaşılmaktadır.

Zeyilname öncesi Teknik Şartname kapsamında ürünün teslim ve dağıtım sürecinin sözleşmenin imzalanmasına müteakip başlayacağı ve her hâlükârda 31.12.2022 tarihinde sona ereceğinin düzenlendiği görülmüştür.

Zeyilname öncesi Teknik Şartname kapsamında yer alan söz konusu düzenlemenin zeyilname sonrası yayımlanan Teknik Şartname kapsamında yer almadığı tespit edilmiştir.

18.02.2022 tarihinde tebliğ edilen zeyilname sonrası yayımlanan Teknik Şartname kapsamında başvuru sahibinin itiraza konu ettiği maddenin yer almadığı, bu açıdan itiraz konusunun ortadan kalktığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Anılan Kanun’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

Aynı Kanun'un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir...” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

...

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar…” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükmünden yaklaşık maliyetin ihale tarihinde açıklandığı anlaşılmaktadır. Başvuru sahibinin anılan iddiasının yaklaşık maliyet hesabına yönelik olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından idareye şikayet başvurusunun 16.02.2022 tarihinde, Kuruma itirazen şikayet başvurusunun 28.02.2022 tarihinde yapıldığı, ihalenin ise söz konusu şikayet ve itirazen şikayet başvurularından sonraki bir tarihte, 04.03.2022 tarihinde gerçekleştirildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığına yönelik iddiada bulunulduğu, ancak söz konusu dokümana yönelik şikayet ve itirazen şikayet başvuru tarihlerinde ihalenin henüz gerçekleştirilmediği, bu sebeple yaklaşık maliyetin açıklanmadığı ve gizliliğini koruduğu anlaşılmış olup, bu aşamada yaklaşık maliyete ilişkin tespit ve değerlendirme yapılması mümkün bulunmadığından anılan iddia yerinde görülmemiştir.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 29’uncu maddesinde “İlân yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilânlar geçersiz sayılır ve iş yeniden aynı şekilde ilân olunur.

Ancak, ilân yapıldıktan sonra, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi veya isteklilerce yazılı olarak bildirilmesi halinde, ihale dokümanında değişiklikler yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilname, son teklif verme gününden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale doküman alanların tamamına gönderilir. Zeyilname ile yapılan değişiklikler nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde, teklifini bu düzenlemeden önce vermiş olan isteklilere tekliflerini geri çekerek, yeniden teklif verme imkanı sağlanır…” hükmü yer almaktadır.

Zeyilname öncesi Teknik Şartname kapsamında yalnızca Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin yer aldığı görülmüştür.

18.02.2022 tarihinde istekli olabileceklere zeyilname bildiriminin tebliğ edildiği, ilgili yazıda Teknik Şartname’de eksiklik olduğunun ve değişiklik yapılacağının belirtildiği görülmüştür.

Zeyilname sonrası yayımlanan Teknik Şartname incelendiğinde, Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi, İçme Suyu Daire Başkanlığı Bünyesinde Personel Çalıştırılması İşi Teknik Şartnamesi, Malzeme ve Ekipman Teknik Şartnamesi olmak üzere üç ayrı Teknik Şartname’nin bulunduğu görülmüştür. Sodyum hipoklorit çözeltisi ile ilgili şartların Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nde, söz konusu iş kapsamında çalıştırılacak personel ile ilgili şartların İçme Suyu Daire Başkanlığı Bünyesinde Personel Çalıştırılması İşi Teknik Şartnamesi’nde, transfer pompası ve tam sinüs inverter ile ilgili şartların ise Malzeme ve Ekipman Teknik Şartnamesi’nde yer aldığı anlaşılmıştır.

İdare tarafından şikayete verilen cevapta personel ve malzeme ekipman talebi ile ilgili özel teknik dokümanların bilgisayar sistemindeki teknik problem nedeniyle sisteme eksik yüklendiği, bu sebeple zeyilname düzenlendiği belirtilmiştir.

18.02.2022 tarihinde yayımlanan zeyilname ile Teknik Şartname’de yer alan eksikliğin giderildiği, bu açıdan itiraza konu hususun ortadan kalktığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde ise “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

… izleyen günden itibaren başlar…” hükmü,

20.01.2022 tarihli İhale İlanı’nın 9’uncu maddesinde “…Bu ihalede, işin tamamı için teklif verilecektir.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen 55’inci maddesinin birinci fıkrasında, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren anılan Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki düzenlemesinden, idareye şikâyet başvuru süresinin ihale dokümanının ilana yansıyan hükümleri için ilk ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin ihalenin kısmi teklife açık olması gerektiği yönündeki iddiasının İdari Şartname’nin ilana yansıyan düzenlemesine yönelik olduğu, başvuru sahibinin bu iddiaya yönelik olarak ihale ilan tarihi olan 20.01.2022 tarihini izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 16.02.2022 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Zeyilname öncesindeki İdari Şartname’nin sonunda yer alan tabloya aşağıda yer verilmiştir.

Okas Kodu

Okas Açıklaması

24312210

Sodyum klorit

Zeyilname sonrasındaki İdari Şartname’nin sonunda yer alan tabloya aşağıda yer verilmiştir.

Okas Kodu

Okas Açıklaması

24312220

Sodyum hipoklorit

18.02.2022 tarihinde yayımlanan zeyilnamenin ekindeki zeyilname fark dokümanından OKAS kodunun 24312220 ve OKAS açıklamasının sodyum hipoklorit olarak değiştirildiği anlaşılmaktadır.

Zeyilname öncesindeki İdari Şartname’de “24312210 ve Sodyum klorit” şeklinde düzenlenen OKAS kodu ve açıklamasının, zeyilname sonrası yayımlanan İdari Şartname ile “24312220 ve sodyum hipoklorit” olarak değiştirildiği görülmüştür.

18.02.2022 tarihinde yayımlanan zeyilname ile OKAS kodu ve OKAS açıklamasındaki hatanın giderildiği, bu açıdan itiraza konu hususun ortadan kalktığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin “idare tarafından OKAS kodunun sodyum klorür olarak belirtildiği, iki ürünün farklı olduğu, teslim edilecek ürünün hangi ürün olduğu hususunda belirsizlik bulunduğu” yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açılımı Ortak Kamu Alımları Sözlüğü olan ve AB ülkelerinde de kullanılan OKAS; mal, hizmet ve yapım kategorilerini tanımlayan 9 haneli bir sayı olarak geliştirilmiş kodlar olarak karşımıza çıkmaktadır. İncelenen ihalede idare tarafından OKAS kodunun 24312220 ve OKAS açıklamasının sodyum hipoklorit şeklinde belirtildiği, bu durumun tekliflerin hazırlanmasını etkileyecek bir niteliğinin olmadığı, ihale dokümanı düzenlemelerine göre teklif oluşturulabileceği, ayrıca idarenin Teknik Şartname’de alıma konu teknik özellikleri ayrıntılı olarak açıkladığı ve başvuru sahibinin söz konusu teknik özelliklere yönelik itirazının bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin “diğer kalemler için herhangi bir OKAS kodu yayınlanmadığı” yönündeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’nin “Biyosidal ürünlerin kullanımı” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Biyosidal ürünlerin kullanımı aşağıdaki hükümlere tabidir.

a) Bakanlıkça ruhsat verilmemiş veya tescil edilmemiş bir biyosidal ürün ya da ruhsatlandırma veya tescil için belirlenmiş koşullara ve kullanım amaçlarına uymayan veya 5 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen muafiyet kapsamında bulunmayan ürünler kullanılamaz…” hükmü,

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi’nin “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Teknik Özellikleri ve Genel Teknik Şartlar” başlıklı kısmında “Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Sağlık Bakanlığı tarafından 31 Aralık 2009 tarih ve 27449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Biyosidal Ürünler Yönetmeliği" EK - V Biyosidal Ürün Tipleri ve Bunların Tanımları kısmı I.Ana Grup Dezenfektanlar Genel Biyosidal Ürünler, Ürün Tipi 5'de belirtilen "İçme Suyu Dezenfektanları (İnsan ve Hayvanlar için)" maddesine uygun olacaktır. Ürünün Avrupa Birliği Numarası 231 - 668 - 3 Cas Numarası 7681 - 52 - 9 olmalıdır.

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Sağlık Bakanlığı tarafından "Biyosidal Ürünler Yönetmeliği"ne göre ruhsatlandırılmış olmalıdır. Ruhsatlandırma ve tescil için belirlenmiş koşullara ve bu Yönetmelikte sınıflandırma, etiketleme, ambalajlama, güvenlik bilgi formları ve biyosidal ürünlerin reklamlarına ilişkin koşullara uygun olmalıdır. Biyosidal amaçlı kullanılacak bir temel maddenin piyasaya arzı için, bu temel maddenin EK -1 B'de listelenmiş olması ve 27.maddenin 4.fıkrasına uygun olmalıdır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi kapsamında sodyum hipoklorit çözeltisinin Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’ne göre ruhsatlandırılmış olması gerektiğinin düzenlendiği görülmüştür.

Sodyum Hipoklorit Çözeltisi Mal Alımı İşi Teknik Şartnamesi kapsamında sodyum hipoklorit çözeltisinin Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’ne göre ruhsatlandırılmış olması gerektiğinin düzenlendiği görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4’üncü maddesinde “4.1. İhaleye katılma şartları ve istenilen belgeler:

…

4.3. Mesleki ve Teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

İdare tarafından mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin kriter belirtilmemiştir.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

d) Bu Şartnamenin 7.4 ve 7.5 inci maddelerinde belirtilen, sekli ve içeriği Mal Alimi İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

…

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin aranacak belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler

7.5.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.5. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

{Belirtilmemiştir}

7.5.5. Bu Şartnamenin 7 nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.

7.5.6. Bu bent boş bırakılmıştır...” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen 55’inci maddesinin birinci fıkrasında, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren anılan Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki düzenlemesinden, idareye şikâyet başvuru süresinin ihale dokümanının ilana yansıyan hükümleri için ilk ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin ihalede yetkili satıcılık ve iş deneyim belgesi gibi belgelerin talep edilmesinin uygun olacağı yönündeki iddiasının İdari Şartname’nin ilana yansıyan düzenlemesine yönelik olduğu, başvuru sahibinin bu iddiaya yönelik olarak ihale ilan tarihi olan 20.01.2022 tarihini izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 16.02.2022 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.