KİK Kararı: 2022/UH.IV-972

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/039
Gündem No : 4
Karar Tarihi : 17.08.2022
Karar No : 2022/UH.IV-972
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İz Sosyal Hizmetler Turizm Eğitim Kargo Bilişim İnş. Gıda Temz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Efeler Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/674750 İhale Kayıt Numaralı “Efeler Belediyesi Çöp Toplama İşi, Çöplerin Süpürülmesi, Toplanması, Taşınması, Semt Pazar Yerlerinin Temizlenmesi Hizmetinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralanması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Efeler Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 02.08.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Efeler Belediyesi Çöp Toplama İşi, Çöplerin Süpürülmesi, Toplanması, Taşınması, Semt Pazar Yerlerinin Temizlenmesi Hizmetinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralanması İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 08.08.2022 tarih ve 37865 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/805 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle;

1. İhale İlanı'nın “Diğer hususlar" başlıklı 14'üncü maddesinde ve İdari Şartname'nin 33'üncü maddesinde teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama istenileceğinin belirtilmesine karşın İdari Şartname'nin 35'inci maddesinde ise ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyatla birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceğinin belirtildiği, ancak fiyat dışı unsurların tespiti ve puanlamasına ilişkin "Gerekçe Raporu"nun bulunup bulunmadığı ve "Gerekçe Raporu"nda hangi haklı gerekçelerle bu uygulamaya gidildiğinin bilinmediği, puanlamanın bütün iş kalemlerine uygulanacağının belirtildiği, bu düzenlemenin yaklaşık maliyetin % 85'inden daha düşük tutarda teklif sunan ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerin, açıklamalarını eksiksiz olarak sunmaları durumunda dahi ekonomik açıdan en avantajlı teklif olmalarını engellediği,

2. İdari Şartname'nin "Diğer hususlar" başlıklı 47’nci maddesinde belirtilen gider kalemlerinin idarece hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan gider kalemlerinden bağımsız bir gider kalemi olduğu ve anılan cetvelde ayrı bir maliyet kalemi olarak yer verilmediği, elektrik, su, doğalgaz, iletişim vb. faturaların hakedişe eklenmek suretiyle idarece ödeneceğinin belirtildiği, söz konusu gider kalemini isteklilerin birim fiyat teklif cetvelinde hangi gider kalemine ekleyeceğinin bilinmediği, isteklilerin anılan giderleri herhangi bir maliyet kalemine veya tüm maliyet kalemlerine eklemeleri durumunda mevcut ihale dokümanı hükümleri uyarınca iş artışı/eksilişi durumunda yüklenici lehine/aleyhine ve fiyat farkı ödemelerinde ise idare aleyhine sonuçlar doğmasına neden olunacağı dolayısıyla anılan gider kaleminin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir maliyet kalemi olarak gösterilmesinin zorunluluk arz ettiği,

3. İhale konusu işin süreklilik arz eden bir hizmet alımı olduğu ve ihale dokümanında ihale konusu işe başlama tarihinin 01.10.2022 ve bitirme tarihinin 30.09.2024 olarak belirlendiği, 02.08.2022 tarihinde yapılan büyük bütçeli bir ihalenin işbaşı tarihinin ihale tarihinden 60 gün sonrasına verilmesinin işi yapan yükleniciye avantaj sağlayacağı ve başka bir istekli tarafından teklif verilmesinin mümkün olmadığı, ihale kapsamında temin edilecek 68 adet aracın büyük bölümünün spesifik özelliklere haiz, özel imalat süreci gerektiren ve piyasadan ivedilikle temini mümkün olmayan araçlar olduğu, bu şekilde mevcut durumda işi yapan ve mevcut araçlara sahip olan yükleniciye avantaj sağlandığı, diğer isteklilerin araçları bu sürede temin etmesi mümkün olmadığından ihaleye katılamayacağı, isteklilerin bu miktardaki aracı ihaleyi almadan temin ederek katılım öncesinde hazır etmesinin ticari hayatın gereklerine aykırı olduğu, pandemi ve ekonomik koşulların araç temininde sıkıntı yarattığı, bayilerde dahi sıfır km araç ve ekipmanın sınırlı sayıda bulunabildiği, bu durumun rekabet ortamının oluşmasına engel mahiyette olduğu,

4. Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde belirtilen “Kullanılacak araç gereç ve ekipman listesi”ndeki makinalara ilişkin yer alan özelliklerin 18 tür araca ilişkin teknik özelliklerin dar çerçeveli, ayrıntılı ve kesin sayısal değerler içerecek şekilde hazırlandığı, bu durumun ihaleye katılımı zorlaştıracağı ve rekabetin engelleneceği, vakumlu yol süpürme araçlarının tek markayı işaret ettiği, söz konusu araçların sipariş usulüyle en erken 4 ay içerisinde temin edilebileceği, işe başlama tarihinin 01.10.2022 olduğu göz önüne alındığında söz konusu araçların yalnızca mevcut yüklenici tarafından temin edilebileceği,

5. Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde istenilen 18 tür/kalem toplam 68 adet araç için 2020 model ve üstü, belirlemesinin yapıldığı, yapılan belirlemenin 2021/14 Sayılı Tasarruf Tedbirleri başlıklı Cumhurbaşkanlığı Genelgesine aykırılık teşkil ettiği,

6. Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde istenilen araçlara idarenin tercihi, tasarlaması ve onayı doğrultusunda yaptırılacak olan araç kaplama giderlerinin mevcut doküman düzenlemesi ile sağlıklı ve gerçekçi olarak hesaplanmasına olanak bulunmadığı,

7. Teknik Şartname’nin 10'uncu maddesinde yükleniciye ait olduğu belirtilen, yüklenicinin işin yürütülmesi için temin edeceği iş makineleri ve araçların tüm sigorta giderlerini sağlıklı ve gerçekçi olarak hesaplanmasına olanak bulunmadığı,

8. Teknik Şartname’nin 10'uncu maddesinde belirtilen tartı işlemlerine ait giderlerin mevcut doküman düzenlemesi ile sağlıklı ve gerçekçi olarak hesaplanmasına olanak bulunmadığı, diğer taraftan tartı işlemlerinin maliyetinin yüklenici veya idare tarafından karşılanacağının da belirsiz olması yönüyle anılan düzenlemenin mevzuata aykırılık taşıdığı iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) bendinin (2) numaralı alt bendinde itirazen şikâyette bulunanlarca Kurum hesaplarına başvuru bedeli yatırılması zorunluluğu hüküm altına alınmıştır.

Aynı Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

…

Belirtilen hususlara aykırılık içeren ve henüz başvuru süresi dolmamış olan başvurulardaki eksiklikler, idare veya Kurumun bildirim yapma zorunluluğu bulunmaksızın, başvuru süresinin sonuna kadar başvuru sahibi tarafından giderilebilir” hükmü,

Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü,

İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmüne,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin beşinci fıkrasında “İtirazen şikayet dilekçelerine, başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgeler ile imza beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneklerinin, idareye verilen şikayet dilekçesinin bir örneği varsa şikayete idarece verilen cevabın bir örneği ile başvuru bedelinin, teminat alınan hallerde başvuru teminatının Kurum hesaplarına yatırıldığına dair belgenin eklenmesi zorunludur...” hükmüne,

“Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

ğ) Başvuru bedelinin, teminat alınacak hallerde ise başvuru teminatının yatırılıp yatırılmadığı,

yönlerinden sırasıyla incelenir.

…

(3) Birinci fıkrada yer alan bilgi ve belgeleri içermeyen ve henüz başvuru süresi dolmamış olan itirazen şikâyet başvurularında, başvuru süresinin sonuna kadar söz konusu eksiklikler başvuru sahibi tarafından giderilebilir.

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda;

Başvuru sahibinin 1, 3, 4 ve 5’inci iddialarının; ihale dokümanının 05.07.2022 tarihli ihale ilanına yansıyan hükümlerine ilişkin olduğu, bu nedenle, başvuru sahibinin şikâyet konusu işlemi fark etmesi veya öğrenmesi gereken tarih olan 05.07.2022 tarihini izleyen 10 (on) günü takip eden ilk iş günü olan 18.07.2022 Pazartesi günü mesai bitimine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 27.07.2022 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, dolayısıyla itirazen şikayet dilekçesinde yer alan başvuru sahibinin 1, 3, 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin idareye yapılan şikâyet başvurusunun süresinde olmadığı,

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca itirazen şikâyette bulunanlarca yatırılması zorunlu olan başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı tespit edilmiş olup, söz konusu eksikliğin başvuru sahibi tarafından giderilebilmesi için Kurumun internet sitesi üzerinden yayımlandığı, ancak anılan eksikliğin İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 16’ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca idareye 27.07.2022 tarihinde yapılan şikâyet başvurusuna ilişkin olarak idarece alınan kararın tebliğ edildiği 29.07.2022 tarihini takip eden on günlük itirazen şikâyet son günü olan 08.08.2022 Pazartesi günü mesai bitimine kadar giderilmediği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil, başvuru sahibinin ihale ilanına yönelik olan 1, 3, 4 ve 5’inci iddialarının ise süre yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.