KİK Kararı: 2022/UH.II-928

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/037
Gündem No : 58
Karar Tarihi : 03.08.2022
Karar No : 2022/UH.II-928
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Fayat Grup Atık Yönetimi Asfalt San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İlkadım Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/636649 İhale Kayıt Numaralı “Temizlik Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralama Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İlkadım Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 02.08.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Temizlik Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Fayat Grup Atık Yönetimi Asfalt San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 07.07.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.07.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.07.2022 tarih ve 32423 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.07.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/739 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin “Çalıştırılacak Araçların Teknik Özellikleri” başlıklı 8’inci maddesinde yer alan tabloda ihale kapsamında temin edilecek araç özelliklerine yer verildiği, ancak söz konusu maddede temini zor araçların gereksiz yere istendiği, şöyle ki;

a) Anılan tablonun onuncu satırında çift kabinli damperli kamyonun özelliklerinin düzenlendiği, tüm araçlar için asgari sınırlar belirlenirken söz konusu araç için azami yüklü ağırlığı en fazla 10.500 kg düzenlemesi yapıldığı, söz konusu araç için neden üst sınır konduğunun anlaşılamadığı, bahse konu aracın azami yüklü ağırlığının 11.000 kg olmasının fonksiyonellik açısından sakıncasının anlaşılamadığı, iki büyük üretici olan Mercedes ve Iveco Marka araçların azami yüklü ağırlığının en az 11 ton olduğu, söz konusu düzenlemenin verim ve fonksiyonelliğe katkısının bulunmadığı, bazı istekliler lehine haksız avantaj sağlayacağı, söz konusu aracın daha küçük kapasiteli olanlarının da satıldığı, 8 tonluk araçların istenmesi halinde aynı maliyet ile 4 araç çalıştırılabilecek iken tek araç çalıştırılmasının neden tercih edildiğinin ve neden bu kadar pahalı bir araç istendiğinin anlaşılamadığı,

Defne Belediyesi tarafından gerçekleştirilen 2022/469218 ihale kayıt numaralı ihalenin Teknik Şartnamesi’nin 9’uncu maddesinde söz konusu düzenlemenin aynen yer aldığı, bahse konu aracın Mercedes Markasına ait, piyasadan temini mümkün olmayan özel imalat bir araç olduğu, 2023 yılından önce getirilmesinin mümkün olmadığı, Standart Katı Atık ve Aysis firmalarının bahse konu aracı ihaleleri manipüle etmek amacıyla kullandığı, bahse konu aracın yüksek maliyetli olduğu ve temin süresinin asgari 3 ay olduğu, söz konusu düzenlemenin dolaylı olarak katılımı kısıtladığı,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta aracın insan yoğunluğunun çok olduğu dar cadde ve sokaklarda kullanılacağı ve söz konusu görev bölgesi içerisine ebat olarak uzun ve büyük araçların giremediğinden bahsedildiği, ancak aracın yüklü kapasitesinin 500 kg daha fazla olmasının dar sokaklara girmek açısından bir sakınca doğurmayacağı, kaldı ki aracın dar sokaklarda çalıştırılmasına ilişkin bir sakınca söz konusu ise aracın dönüş yarıçapı, manevra kabiliyeti, uzunluğu, yüksekliği gibi fiziki niteliklerine ilişkin düzenleme yapılmasının yeterli olduğu, aynı şekilde cevap yazısında aracın uygun maliyetli olması için 2020 model yılı istendiğinin belirtildiği, ancak söz konusu özellikleri sağlayan araçtan ülke çapında 3 adetten fazla satılmadığı, aynı işi yapabilecek yerli üretim araç tipi mevcutken idarece bu araç tipinde ısrar edilmesinin verim ve fonksiyonellik açısından uygun olmadığı,

İdarece araçların temin süresi ile ilgili bir sorun bulunmadığının, yaklaşık 75 günün üzerinde bir zamana sahip olunduğunun belirtildiği, ihale kapsamında nitelikli 28 adet araç çalıştırılacağı, söz konusu araçların toplam yatırım maliyetinin 50.000.000 TL’nin üzerinde olduğu, hâlihazırda söz konusu araçlara sahip olmayan bir isteklinin bu tutardaki yatırımı ihale kendisinde kalmadan yapamayacağı, ihale konusu iş üzerinde bırakılan isteklinin 10 günlük sözleşme imzalama süresi ve 10 günlük işbaşı süresinin bulunduğu, istenen araç parkının 20 günlük sürede temin edilmesinin mümkün bulunmadığı, aynı şekilde elektronik vinç sistemli çöp toplama aracı ve elektronik vinç sistemli konteyner yıkama aracının Efe Endüstri İzmir tarafından satıldığı ve temin süresinin asgari 3 ay olduğu, diğer araçların da 40 günün altında temin edilmesinin ve işlemlerinin tamamlanmasının mümkün olmadığı,

b) Anılan tablonun 12’nci satırında mobil yıkama aracının özelliklerinin düzenlendiği, cami, şadırvan, heykel, süs havuzu, kaldırım üzerleri, çöp konteyneri ve duvarlardaki kirliliklerin yüksek basınçla yıkanması işi için kullanılacak bir yıkama aracının neden 4x4 ve otomatik vites olması gerektiğinin anlaşılamadığı, aynı özellikte, kolay temin edilebilen, düşük maliyetli ve aynı işi noksansız yapılabilecek 4x2 ve manuel araçlar mevcut iken, maliyeti yüksek bir aracın tercih edilmesinin kamu kaynaklarının verimli kullanılması ilkesi ile bağdaşmayacağı, aracın hem yüksek maliyetli olduğu hem de temin süresinin asgari 3 ay olduğu, söz konusu düzenlemenin dolaylı olarak katılımı kısıtladığı,

Defne Belediyesi tarafından gerçekleştirilen 2022/469218 ihale kayıt numaralı ihalenin Teknik Şartnamesi’nin 9’uncu maddesinde söz konusu düzenlemenin aynen yer aldığı, bu durumun ortak hareket eden Standart Katı Atık ve Aysis firmalarının bahse konu aracı ihaleleri manipüle etmek amacıyla kullandığı iddiasını pekiştirdiği,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta sürüş güvenliği gibi gerekçelerden bahsedildiği, ancak teknik bir cevap verilemediği, aynı bölgelerin her gün çöpünü alan, her gün daha fazla tonaj taşıyan, daha fazla dur kalk yapan ve sürekli arkasında işçi çalışan çöp kamyonları için bu hassasiyetin gösterilmediği, piyasadan temini zor, başka projelerde kullanılmasına imkan bulunmayan, satış rakamları düşük bir yıkama aracı için ise bu hassasiyetin gösterildiği, aynı şekilde cevap yazısında otomatik vites özelliği için nüfus yoğunluğunun fazla olduğu şehir merkezinden bahsedildiği, söz konusu şehir merkezinde 4x2 çekiş sistemli manuel vites çöp kamyonlarının, vinçli araçların çalıştırılmasında bir sakınca görülmez iken, bunlardan çok daha küçük hacimli bir aracın otomatik vites istenmesinin amacının yaşlıları ve çocukları korumak olduğunu iddia etmenin mantıkla bağdaşmayacağı,

c) Anılan tablonun sekizinci satırında çekicinin özelliklerinin düzenlendiği, çekicilerin asgari 390 kw bir diğer ifade ile 523 hp olması şartının arandığı, söz konusu aracın ülkemiz şartlarında yaygın olarak kullanılmadığı, ihale konusu hizmet için gerekli olmadığı, çok daha sert koşullara sahip bölgelerde bile bu araçların kullanılmadığı, ülkemizde üretim yapan BMC firmasının böyle bir ürününün bulunmadığı, Ford Markasının F-Max çekicilerinde bile maksimum 500 hp gücünde motor seçeneği bulunduğu, ithal olarak getirilen araçlarda ise 523 hp üzerindeki çekicilerin standart ürün olarak bulunmadığı, özel siparişle imal edildiği ve temin süresinin asgari 3 ay olduğu, idarece istenen araç parkının, bazı isteklilerin önceden sipariş vererek hazırlattığı araçlara göre düzenlendiği, Devlet Malzeme Ofisi tarafından bile 523 hp üzerinde güce sahip çekici satılmadığı,

Araçların Yüklenmesine İlişkin Ölçü ve Usuller İle Tartı ve Boyut Ölçüm Toleransları Hakkında Yönetmelik’in 5’inci maddesine göre semi treylerleri çekecek araç 10.000 hp olsa dahi bu araca yasal olarak yüklenebilecek atık miktarının 24 tonu geçemeyeceği, bu açıdan idarece neden standart araçların 2 katına yakın maliyeti olan özel imalat aracın seçildiğinin anlaşılamadığı, firmaları bünyesinde 2022 model 100’e yakın kentsel temizlik aracı bulunmasına rağmen ihaleye iştirak edemedikleri, önceden sipariş vererek hazırlatılan araçlara göre düzenlenen ihale dokümanının ihaleyi yüksek maliyetle sonuçlandıracağı, genel kabul görmüş araçlarla yapılacak bir ihalenin %50 daha düşük maliyetle sonuçlanacağı,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta çöplerin Samsun Büyükşehir Belediyesi Düzenli Depolama Sahası’na götürüleceği, söz konusu güzergâhın dağ yolu olduğu, bu açıdan yüksek beygir gücü ihtiyacı bulunduğundan bahsedildiği, idarece beğenilmeyen araçların ihalede istenen motor gücü ile arasında sadece 23 hp, bir diğer ifade ile %4 oranında farklılık bulunduğu, bir aracın sadece %4 oranında güçlü olmasının sürüş güvenliğine ciddi bir etkisinin olmadığı, idare tarafından yapılan düzenlemenin katılımı kısıtlamak haricinde verimlilik açısından bir katkısının bulunmadığı,

2. İş kapsamında çalıştırılacak araçların sözleşme süresince yaklaşık kaç km kullanılacağına ilişkin hiçbir düzenleme yapılmadığı, araçların saatlik çalışma üzerinden fiyatlandırılacağı belirtilmişse de, 8 saatlik vardiyasında günlük 200 km yol kat eden bir aracın giderleri ile 50 km kat eden aracın giderlerinin farklı olacağı, İdari Şartname’nin 12’nci maddesinde işin yapılacağı yerin görülmesine ilişkin düzenleme bulunsa da, idarenin çalışma programı, araçların günlük rotaları, toplama bölgesinin değiştirilmesi vb. yetkileri dikkate alındığında, ihale öncesinde istekliler tarafından işin yapılacağı yerin görülmesinin araçların giderlerinin tespiti açısından yetersiz kalacağı, günlük yapacağı km bilinmeyen bir aracın akaryakıt, bakım, yedek parça ve lastik giderlerinin hesaplanmasının mümkün bulunmadığı, önceden idarede ihale konusu işi gerçekleştirmiş istekliler lehine haksız avantaj sağlandığı, sağlıklı bir teklif fiyatının tespitini imkânsız hale getirildiği,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta ihale dokümanında işin yapılacağı yer ve toplanan atıkların nakil alanının belirtildiği, kullanılacak araçların ne kadar süre ile çalışacağının birim fiyat teklif cetvelinde belirtildiği ve birçok kamu kurum ve kuruluşu tarafından her yıl yayımlanan birim fiyat analizleri ve rayiçlerinde birim fiyatların saat üzerinden belirlendiği hususlarından bahsedildiği, ancak kamu kuruluşlarının araç analizlerinin, belli bir inşaat alanında sınırlı bir çevrede çalışan araçlar için geçerli olduğu, nakliye işleri için ayrı hesaplama yöntemlerinin bulunduğu, bu açıdan idarenin araçların çalışma süresinin bilinmesinin yeterli olduğu ve anılan kurumların pozlarının da bu şekilde hesaplandığına ilişkin cevabının mesnetsiz olduğu, ayrıca araçları kullanacak personelin idare personeli olduğu ve idarenin çalışma programını değiştirme yetkisi bulunduğu dikkate alındığında isteklilerin yapacakları ölçümlerin hiçbir anlam ifade etmeyeceği, araçların günlük kaç km çalıştırılacağına ilişkin bilgi verilmemesinin bazı istekliler lehine haksız avantaj sağlayacağı ve eşit koşullarda rekabet etme ilkesine halel getirdiği,

Ayrıca Defne Belediyesi’nin 2022/469218 ihale kayıt numaralı ihalesinde idarece taraflarına verilen cevabın kelimesi kelimesine aynı olduğu, her iki ihalenin de müteahhit firmanın yönlendirmesi ile ihaleye çıkartıldığının anlaşıldığı, cevapların da müteahhit firma tarafından hazırlandığı,

3. İhale konusu iş kapsamında kullanılacak araçlarda 2020 model olma şartı getirildiği, ihale konusu hizmetin 2022-2024 yılları arasında yapılacağı dikkate alındığında, sözleşme süresince faydalı ömürleri içerisinde kalacak araçların model yılları 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 11 numaralı kalemler için 2019, 10, 12, 13, 14 numaralı kalemler için ise 2020 olarak hesaplandığı, ancak belirtilen model araca sahip isteklilerin ihale dışı bırakıldığı, kanunen hâlihazırda faydalı ömrü içerisinde olan ve fonksiyonel bir eksikliği bulunmayan araçlara sahip isteklilerin mağdur edildiği, söz konusu düzenlemenin hâlihazırda bu araçlara sahip firmaların araç parklarına göre hazırlandığının anlaşıldığı,

Ayrıca ihale dokümanında amortisman giderlerinin teklif fiyatına dahil olduğunun belirtildiği, ancak yaklaşık maliyet hesaplamasında araçların amortisman giderlerinin neye göre hesaplandığı, amortisman ömrünü tamamlamış araçlar için ne kadarlık amortisman payı ayrıldığı, bu hesaplamanın araçların faydalı ömürlerinin dikkate alınarak hesaplanıp hesaplanmadığı gibi hususlarının merak edildiği, "Çalıştırılacak araçların tümü kanunda öngörülen faydalı ömürleri içerisinde olacaktır." şeklinde düzenleme yapılarak söz konusu sakıncaların tümü ortadan kaldırılabilecek iken, idarece rekabeti engelleyecek bir düzenleme yapıldığı,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta araçların model yıllarına ilişkin düzenlemenin takdir yetkisinde bulunduğu, araçların amortismana tabi faydalı ömür sürelerine göre model yılının belirlenmesi gerektiğine dair kamu ihale mevzuatında herhangi bir hüküm bulunmadığı, aracın uygun maliyetli olması için 2020 model yılı istendiği gibi hususlardan bahsedildiği, ancak itirazlarının araçların faydalı ömürleri teknik yeterliliklerine göre belirlenmekte iken idarenin neden bu teknik kabulleri dikkate almadığı ve kamu zararına sebep olduğuna ve çalışır ve resmi amortisman süresi içerisinde aracı bulunan isteklilerin araçlarının neden ihale dışı bırakıldığına yönelik olduğu, 40.000 km’de, bakımlı, 2019 model aracı bulunan istekli ihale dışı bırakılırken, 150.000 km’de, yıpranmış, 2020 model aracı bulunan isteklinin ihaleye katılabilmesinin izahının bulunmadığı, 2020 ve üstü model aracı bulunan isteklilere haksız avantaj sağlandığı,

4. Teknik Şartname’nin “Çalıştırılacak Araçlara ve Hizmete İlişkin Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin üç numaralı alt bendinde yüklenicinin tüm araçlara tam kasko yaptıracağının düzenlendiği, ancak kaskonun zorunlu bir sigorta türü olmadığı, idarece yapılan yaklaşık maliyet hesaplamasına dahil edilip edilmediğinin açık olmadığı, yaklaşık maliyet hesabı resmi kurumların araç analiz formüllerine göre yapılmış ise sigorta giderine kasko sigortasının dahil olmadığı ve ayrıca eklenmesi gerektiği, ayrıca kasko giderlerinin oldukça yüksek olduğu, yaklaşık maliyet hesaplamasına dahil edilmeyen bir giderin tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında sıkıntıya sebep olacağı, bahse konu giderin ihalenin seyrini değiştirebilecek nitelikte olduğu, şayet söz konusu gider kalemi yaklaşık maliyet hesaplamasına dahil edilmemiş ise, maliyet hesaplamasının güncellenmesi gerektiği,

İdare tarafından şikayet dilekçesine verilen cevapta yaklaşık maliyetin yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilen tüm giderler dikkate alınarak hesaplandığı, teklif birim fiyatlarına araçların kasko giderlerinin de dahil edileceğinin belirtildiği, ancak yaklaşık maliyet hesaplaması yapılırken sigorta şirketlerinden fiyat teklifi alınıp alınmadığının incelenmesi gerektiği, idare tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığı analizlerine dayanılarak hesaplama yapılmış ise, (0,08X(N+1)X A) / 2 N1 formülü ile hesaplanan sermaye faizi ve sigorta giderinin, kasko değerini kapsamadığının dikkate alınması gerektiği,

5. 21.07.2022 tarihinde zeyilname yapılarak çift kabinli damperli kamyon ve mobil yıkama aracının teknik özelliklerinde değişiklik yapıldığı, söz konusu değişiklik zamanında yapılmadığından Kuruma itirazen şikayet başvuru bedelinin yatırıldığı, idarenin hatalı uygulamasının taraflarını mağdur ettiği, yaklaşık maliyetin zeyilname öncesindeki yüksek fiyatlı araçlar dikkate alınarak hesaplandığı, bu nedenle güncellenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilir. Ancak, söz konusu makine, teçhizat ve diğer ekipman yeterlik kriteri olarak belirlenemez. İşin niteliğinin gerektirdiği hallerde, kendi malı olması gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipman fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir. İdari şartnamede, fiyat dışı unsur olarak belirlenen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısı, niteliği ve teknik kriterlere yönelik düzenlemelere yer verilir. Fiyat dışı unsur değerlendirmesi yapılabilmesi için, kendi malı olduğunu gösteren belgeler ile teknik kriterleri tevsik eden belgelerin teklif ile birlikte sunulması gerekir. Kendi malı makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin fiyat dışı unsurun, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil hesaplanan toplam değerlendirme puanı içindeki ağırlığı yüzde biri geçemez. Söz konusu oranı arttırmaya veya azaltmaya ya da alım konusuna göre farklı oranlar belirlemeye Kurum yetkilidir…” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Temizlik Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralama Hizmet Alımı

b) Miktarı ve türü: İlkadım Belediyesi İlçe Sınırları İçerisinde Temizlik İşlerinin Yürütülmesi İçin, 28 Araç İle 752 Gün Boyunca Araç Kiralama Hizmeti Alımı.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İlkadım İlçe Sınırları Dahilinde

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “ İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 752 (YediYüzElliİki) gündür

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “İşin yapılma yeri, işyeri teslim ve işe başlama tarihi” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.1. İşin yapılacağı yer/yerler: İlkadım Belediyesi İlçe Sınırları Dahilinde

10.2. İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 40 (Kırk) gün içinde işyeri teslimi yapılarak işe başlanır. Yüklenici veya vekili ile İdare yetkilisi/yetkilileri arasında düzenlenen işyeri teslim tutanağının imzalanmasıyla yükleniciye işyeri teslimi yapılmış olur. Ancak, işyeri teslim tutanağında, işyeri tesliminin, tutanağın onaylanması halinde gerçekleşmiş olacağının belirtilmesi halinde, tutanağın onaylandığının yükleniciye tebliğ edildiği tarihte işyeri teslimi yapılmış sayılır.” düzenlemesi,

Aynı Tasarı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16'ncı maddesinde “…16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Sıra No

Aykırılık Hali

1

Kiralanacak araçlar, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 40 (kırk) gün içerisinde Teknik Şartnamenin 8 ve 9. Maddelerine uygunluğunu tespit etmek üzere kontrol teşkilatına şase ve üst kısmı için ayrı ayrı üretici, yetkili satıcı veya yetkili distribütör tarafından onaylanmış teknik doküman, AİTM ve ruhsatları ile birlikte teslim edilecektir. Araçların tamamının bu şartlarla en geç 40 (kırk) gün içinde kontrol teşkilatına teslim edilmemesi,

2

Yüklenicinin eksiksiz şekilde tüm araçları teslim ederek işe süresinde başlayamaması

…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 6’ncı maddesinde “Kiralanacak araçlar;

a) Elektronik Vinç Sistemli Çöp Kamyonu, Vinçli Büyük Sıkıştırmak Çöp Kamyonu, Büyük Sıkıştırmalı Çöp Kamyonları, 1. Tip ve 2. Tip Küçük Sıkıştırmak Çöp Kamyonları ve Mini Damperli Çöp Toplama Araçları ile pazaryerlerinin, iş yerlerinin, kamu kurum ve kuruluşlarının, hastanelerin, cadde, sokak ve meydanların evsel nitelikli çöplerinin toplanması,

b) Çekici ve Yarı Römork araçlar ile toplanan çöplerin Samsun Büyükşehir Belediyesi Düzenli Depolama sahasına nakledilmesi,

c) Elektronik Vinç Sistemli Konteyner Yıkama Aracı ile mantar başlıklı yer altı ve yer üstü çöp konteynerlerinin yıkanması,

d) Çift Kabinli Damperli Kamyon ve Damperli Kamyon Araçlar ile moloz, kaba eşya atık ve hafriyat atıklarının toplanması ve taşınması,

e) Mobil Yıkama Aracı ile cadde, sokak, yol ve belli güzergahların basınçlı su ile yıkanması ve camiilerin, şadırvanların, parkların, heykel ve anıtların yüksek basınçlı ozonlu su ile temizlenmesi,

f) Çift Kabinli Kontrol Araçları ve Kontrol Denetim aracı ile bölgede daha aktif bir denetim yapmak ve aksaklıkların takibi ve sonuçlandırılması ile bölgede ki araç ve ekipmanlara destek yardım gibi işlemlerin ve doğabilecek olumsuzlukların zamanında ve yerinde giderilmesi hizmetlerinde kullanılacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Çalıştırılacak Araçların Teknik Özellikleri” başlıklı 8’inci maddesinde yer alan tablonun onuncu satırına aşağıda yer verilmiştir.

Sıra

No

Aracın Adı/Cinsi

Miktarı

Birimi

Özellikleri

…

…

…

…

…

8

Çekici

(En az 2020 model ve üzeri)

2

Adet

Otomatik vitesli, şerit takip ve yokuş kalkış desteği sistemli, en az 390 kw motor gücünde, alev almaz kablo donanımlı, araç kabini içerisinde tüm elektrik sistemi kesici butonu bulunan, retarder ve gelişmiş acil frenleme sistemli, yarı römork çekici araç

…

…

…

…

…

10

Çift kabinli Damperli Kamyon

(En az 2020 model ve üzeri)

1

Adet

En az 195 kw motor gücünde, EURO 6 motorlu, Çift sıralı kabinli ve sürücü dahil en az 6 kişilik oturma kapasiteli, yokuş kalkış desteği sistemli, otomatik vitesli, azami yüklü ağırlığı en fazla 11500 kg, en az 5 m3 hacminde kasalı, kar küreme ve tuz serpme ekipmanlı, damperli kamyon araç

…

…

…

…

…

12

Mobil Yıkama

Aracı

(En az 2020 model ve üzeri)

1

Adet

En az 132 kw motor gücünde, EURO 6 motorlu, toplam en az 6 adet tekerlekli, azami yüklü ağırlığı en fazla 7000 kg, panelvan, yıkama sistemi en az 980lt. temiz su kapasiteli, en az 490 bar basınçlı, en az 20lt/dk debili olacak ve çalışma esnasında gürültü kirliliğini azaltmak için araç içerisinde herhangi bir ek motor bulundurmadan gücünün tamamını araç şanzımanından alan, Yıkama sistemi sıcak-soğuk yıkama yapabilen, en az bir tanesi sıcak bir tanesi soğuk olmak üzere en az 2 adet yüksek basınçlı yıkama tabancası bulunan, yıkama tabancalarının her birinin hortumu en az 80mt.olacak şekilde ve hortum tamburu gücünü araç yavru şanzımanından alan hidrolik tahrikli olan yüksek basınçlı mobil yıkama araç

…

…

…

…

…

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlamasının gerektiği, idarelerin gereksinimlerini 4734 sayılı Kanun’un 5’nci maddesinde yer alan temel ilkeler doğrultusunda belirlemekle yükümlü olduğu, ihtiyacı olan hususların tespiti noktasında da takdir yetkisinin bulunduğu, ancak bu yetkinin ihaleye katılımı ve rekabeti engelleyici sonuç doğuracak şekilde de kullanılmaması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin temizlik hizmetlerinde kullanılmak üzere araç kiralama hizmet alımı işi olduğu ve bahse konu alım kapsamında 28 adet araç temin edileceği, temin edilecek araçların teknik özelliklerine Teknik Şartname’nin 8’inci maddesindeki tabloda yer verildiği anlaşılmaktadır. Ayrıca başvuruya konu ihalede 21.07.2022 tarihinde zeyilname düzenlendiği tespit edilmiştir.

- Çift kabinli damperli kamyon için belirlenen azami yüklü ağırlığın en fazla 10.500 kg olması, mobil yıkama aracı için belirlenen 4x4 ve otomatik şanzımanlı olması, çekici için belirlenen en az 390 kw motor gücünde olması yönündeki teknik kriterlerin verim ve fonksiyonelliğe katkısının bulunmadığı, söz konusu düzenlemeler ile bazı istekliler lehine haksız avantaj sağlandığı ve dolaylı olarak ihaleye katılımın kısıtlandığı iddiası incelendiğinde;

Zeyilname öncesi yayımlanan doküman kapsamındaki teknik özelliklerin bulunduğu ilgili tabloda çift kabinli damperli kamyonun azami yüklü ağırlığının en fazla 10.500 kg olması, mobil yıkama aracının 4x4 ve otomatik şanzımanlı olması, çekicinin ise en az 390 kw motor gücünde olması yönünde düzenleme yapıldığı tespit edilmiştir. İhalede çalıştırılması öngörülen araçlarla ilgili olarak, kendi malı şartı aranmadığı görülmüştür.

Zeyilname sonrası yayımlanan Teknik Şartname incelendiğinde ise, çift kabinli damperli kamyonun azami yüklü ağırlığının en fazla 11.500 kg olması yönünde değişiklik yapıldığı, mobil yıkama aracının 4x4 ve otomatik şanzımanlı olması yönündeki düzenlemenin ise kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Zeyilname bildirimi ile çift kabinli damperli kamyon ve mobil yıkama aracı için itiraz edilen hususların ortadan kalktığı anlaşılmaktadır.

İdare tarafından şikayete verilen cevapta çekicinin en az 390 kw motor gücünde olması hususunda, depolama sahasının yolunun dağ yolu olduğu, düşük beygir gücüne sahip araçların ortalama 40 tonluk ağırlık ile yağış alan, toprak kayması, çamurlanma olan, kar ile kaplanma sorunları bulunan güzergahta güvenli şekilde yol alamayacağı, bu sebeple yüksek beygir gücüne ihtiyaç duyulduğu gerekçe gösterilmiştir.

İhale işlem dosyası kapsamında yer alan “Kiralanacak Araçların Belirlenmesine Dair Rapor”da “Değişik tiplerdeki sıkıştırmalı çöp araçlarımızın topladığı çöplerin, Derebahçe mevkiinde bulunan aktarma istasyonuna getirilerek, yarı römorklar (Sıkıştırmalı Çöp Taşıyıcısı) vasıtası ile Mahmur Dağı mevkii olarak adlandırılan 17 Km. mesafedeki nihai bertaraf sahasına götürülmesi amaçlanmıştır. Bu sayede 4-5 aracın yükünün tek bir araçla taşınması mümkün olmakta olup, nihai depolama sahasına gidilmesi ve boşaltılması esnasında kaybedilecek sürenin kazanılması, taşıma maliyetlerinin minimize edilmesi, taşıma hattındaki trafiğin önüne geçilmesi, hizmetin kesintisiz sağlanması mümkün olacaktır.

…

DEĞERLENDİRME;

1. Nihai depolama sahasına gidilecek 17 km’lik ve tamamen rampalı olan yolda; aracın geri kaymaması, sürücünün vites değişimi ile dikkatinin dağılmaması, ekstra bir güvenlik sağlaması öngörülmüştür.

2. Aracın ağır tonajlı halde yolda seyrederken, sadece iki aracın geçişine imkân sağlayan bu yolda yapabileceği duruş ve kalkışlar sebebi ile yokuş kalkış desteği istenmiş ayrıca dikkati dağılan sürücünün kendi şeridinin dışına çıktığında uyarı verecek sistemle güvenlik önlemlerinin üst düzeyde tutulması

3. Taşıdığı ağır tonajı sorunsuz nakledebilmesi için yüksek motor gücüne haiz araç istenmiştir.

4. Olası bir elektriksel sorun nedeniyle oluşabilecek yangın olayının yayılımını engellemek için araç şasesinin elektrik tesisatının yanmaz kablodan üretilmiş olması ve kabin içerisindeki sürücünün tek bir hareketi ile kabin içerisinden tüm elektriğin kesilmesinin sağlanması, olası yaşanabilecek faciaların önüne geçilebilmesi için,

5. Sürtünmeye dayalı fren sistemleri (disk ve kampana) kullanıma bağlı olarak etkilerini kaybetme eğilimi gösterirler. Sürekli veya ağır şartlar altında kullanılan fren sistemi (örneğin bayır aşağı inen bir kamyon'un frenleri) ısınarak etkisiz hale gelirler. Bunun önüne geçebilmek için daha güvenli olan hız kesiciler (Retarder) geliştirilmiştir.

Sürekli olarak Mahmur Dağı mevkiinde bulunan ve 17 Km. boyunca yokuş tırmanması ve yokuş inmesi gereken araçlar sıklıkla frenleme yapmakta olduklarından, yaşanabilecek olası kazaları engelleyebilmek için bu sisteme gerek duyulmuştur.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

- İhalede istenen araç parkının 20 günlük sürede temin edilmesinin mümkün bulunmadığı, itiraza konu araçların temin süresinin asgari 3 ay olduğu, diğer araçların da 40 günün altında temin edilmesinin ve işlemlerinin tamamlanmasının mümkün olmadığı iddiası incelendiğinde;

Zeyilname sonrası yayımlanan Sözleşme Tasarısı’ndan başvuruya konu işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 752 gün olduğu, sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 40 gün içinde iş yeri teslimi yapılarak işe başlanacağı, ayrıca kiralanacak araçların ilgili belgeler ile birlikte sözleşmenin imzalanmasını müteakip 40 gün içerisinde idarenin kurduğu kontrol teşkilatına gerekli incelemeleri yapmak üzere teslim edileceği, ancak araçların söz konusu süre içinde kontrol teşkilatına teslim edilmemesi veya eksiksiz şekilde tüm araçları teslim edilerek işe süresinde başlanamaması halinde sözleşmenin feshedileceği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan zeyilname gerekçesinde, sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 15 gün içinde iş yeri teslimi yapılarak işe başlanacağı yönündeki düzenlemedeki 15 günlük sürenin makul olmadığı ve ilgili sürenin 40 güne çıkarıldığı, aynı şekilde araçların sözleşmenin imzalanmasını müteakip 15 gün içerisinde kontrol teşkilatına teslim edileceği yönündeki düzenlemedeki 15 günlük sürenin makul olmadığı ve ilgili sürenin 40 güne çıkarıldığı belirtilmiştir.

Başvuru sahibinin araçlar için belirlenen teknik kriterlere ilişkin iddiası incelendiğinde, zeyilname bildirimi ile çift kabinli damperli kamyon ve mobil yıkama aracı için itiraz edilen hususların ortadan kalktığı ve itirazın konusuz kaldığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla başvuru sahibinin söz konusu araçlara ilişkin iddiası yerinde görülmemiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin çekiciye yönelik iddiası incelendiğinde, idare tarafından “Kiralanacak Araçların Belirlenmesine Dair Rapor”da ağır tonajın sorunsuz nakledebilmesi için yüksek motor gücüne haiz araç istendiğinin belirtildiği, şikayete cevap yazısında da yüksek beygir gücüne ihtiyaç duyulma gerekçelerine yer verildiği, yapılan teknik kriter düzenlemelerinin, işin ifasını kolaylaştırmaya yönelik, zaman ve ekonomiklik bakımından verimlilik ve fonksiyonelliği sağlamaya dönük olduğu, ayrıca araçların isteklilerin kendi malı olması zorunluluğunun bulunmadığı, dolayısıyla Teknik Şartname’nin ihale konusu işin kapsamı ve niteliği dikkate alınarak idarenin ihtiyaçlarını karşılama noktasında hazırlandığı anlaşılmış olup, ilgili hususta idarelerin takdir yetkisinin de bulunduğu dikkate alındığında, söz konusu teknik kriterin verim ve fonksiyonelliğe katkısının bulunmadığından ve ihaleye katılımın engellendiğinden söz edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

İhalede istenen araç parkının 20 günlük sürede temin edilmesinin mümkün bulunmadığı, itiraza konu araçların temin süresinin asgari 3 ay olduğu, diğer araçların da 40 günün altında temin edilmesinin mümkün olmadığı iddiası incelendiğinde, düzenlenen zeyilname ile işe başlama ve araçların kontrol teşkilatına teslim süresinde uzatma yapıldığı, buna göre sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 40 gün içinde iş yeri teslimi yapılarak işe başlanacağı ve yüklenici tarafından temin edilecek araçların, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 40 gün içerisinde idarenin kurduğu kontrol teşkilatına gerekli incelemeleri yapmak üzere ilgili belgeler ile birlikte teslim edileceği, başvuru sahibinin itirazında belirttiği gibi ilgili sürenin 40 gün olarak belirlendiği, idare tarafından belirlenen sürenin makul olduğu ve bahse konu düzenlemenin ihaleye katılımı zorlaştırıcı ve engelleyici nitelik taşımadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin anılan iddiası yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “…Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından ise aynı ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale konusu işte kullanılacak olan ve genel giderler içinde yer almayan yüklenici tarafından temin edilecek araç, makine ve ekipmanın amortisman, tamir-bakım, yedek parça, sigorta, kasko, akaryakıt (Çift Kabinli Kontrol Araçları ile Kontrol ve Denetim Araçlarının yakıtı hariç olmak üzere) ve diğer giderler, m. yağı üstübü, alet edevat giderleri ile teknik şartnamede belirtilerek yüklenici tarafından karşılanması öngörülen diğer tüm giderler teklif fiyata dahildir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveline aşağıda yer verilmiştir.

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Elektronik Vinç Sistemli Çöp Kamyonu

saat

10.528

2

Elektronik Vinç Sistemli Konteyner Yıkama Aracı

saat

700

3

Vinçli Sıkıştırmalı Büyük Çöp Kamyonu

saat

9.016

4

Büyük Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu

saat

9.016

5

1.Tip Küçük Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu

saat

22.540

6

2.Tip Küçük Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu

saat

22.540

7

Mini Damperli Çöp Toplama Aracı

saat

18.032

8

Çekici

saat

21.056

9

Yarı Römork (Sıkıştırmalı Çöp Taşıyıcısı)

saat

42.112

10

Çift Kabinli Damperli Kamyon

saat

4.508

11

Damperli Kamyon

saat

9.016

12

Mobil Yıkama Aracı

saat

4.508

13

Çift Kabinli Kontrol Aracı

gün

2.256

14

Kontrol ve Denetim Aracı

gün

752

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

İhaleye ait Teknik Şartname kapsamında kiralanacak olan araçların sayısı ve teknik özelliklerine ilişkin düzenlemelerin yapıldığı, araçların iş süresi boyunca kaç kilometre yapacağına ilişkin bir belirlemenin bulunmadığı görülmüştür.

Ayrıca Teknik Şartname’nin “Poz Tarifleri” başlıklı 10’uncu maddesinde araçların teklif fiyatına dahil giderlerin ayrı ayrı sayıldığı görülmüştür.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, çift kabinli kontrol aracı ile kontrol ve denetim aracı için birimin gün olarak, diğer araçlar için ise saat olarak belirlendiği (kilometre üzerinden birim oluşturulmadığı) anlaşılmıştır. Bir diğer ifade ile araçlar için saat ve gün üzerinden teklif oluşturulması istenilmiştir.

Şartnamelerin idarelerin ihtiyaçları noktasında hazırlandığı, idarelerin ihtiyaçlarını belirleme noktasında takdir yetkisinin bulunduğu, bu şartlarla ilgili 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerin sağlanması ile ilgili sorumluluğun idareye ait olduğu, saat ve gün üzerinden çalışma süreleri düzenlenen araçlarla ilgili teklif fiyata dahil giderler de dikkate alınmak suretiyle, basiretli tacir isteklilerin kendi ticari gerekleri doğrultusunda tekliflerini oluşturmalarının mümkün olduğu, dolayısıyla idarenin takdir yetkisi çerçevesinde yapılan söz konusu düzenlemelerde bir belirsizlik ve tekliflerin sağlıklı ve eşit şartlarda oluşturulmasına engel bir durumun bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibi tarafından Defne Belediyesi tarafından gerçekleştirilen bir ihalede idarece taraflarına verilen cevabın kelimesi kelimesine aynı olduğu, bu açıdan her iki ihalede de müteahhit firmanın yönlendirmesinin bulunduğu iddia edilse de, ihale mevzuatı uyarınca aynı kişi tarafından tek dilekçe ile birden fazla ihaleye yönelik olarak başvuruda bulunulamayacağı, her ihalenin kendi içinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşıldığından anılan iddia yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

…

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez…” hükmü,

Teknik Şartname’nin Çalıştırılacak Araçların Teknik Özellikleri” başlıklı 8’inci maddesinde yer alan tabloda temin edilecek araçların en az 2020 model ve üzeri olması gerektiği düzenlenmektedir. Ayrıca işin süresi 752 gün olarak belirlenmiştir.

İdari Şartname’nin 25’nci maddesinde ve Teknik Şartname’nin “Poz Tarifleri” başlıklı 10’uncu maddesinde ise amortisman giderinin teklif fiyatına dahil olduğunun düzenlendiği görülmüştür.

İhalenin 02.08.2022 tarihinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

İdarelerin ihale konusu iş kapsamında kullanılacak araçların modelleri belirlenirken araçların faydalı ömürlerine göre düzenleme yapma zorunluluklarının bulunmadığı, işin süresi dikkate alındığında başvuruya konu ihale kapsamında araçların model yıllarının idarenin takdir yetkisi kapsamında tespit edildiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibi tarafından yaklaşık maliyet hesaplamasında amortisman giderlerinin nasıl hesaplandığı, amortisman ömrünü tamamlamış araçlar için ne kadarlık amortisman payı ayrıldığı, araçların faydalı ömürlerinin dikkate alınıp alınmadığı hususlarının merak edildiği yönünde iddiada bulunulsa da, yaklaşık maliyetin ihale tarihinde açıklandığı dikkate alındığında ihalelere yönelik başvurulara ilişkin esaslar kapsamında yaklaşık maliyetin hesaplanmasına yönelik başvuruların ihale tarihini izleyen günden itibaren süresi içerisinde öncelikle idareye yapılması gerektiği, bu çerçevede, yaklaşık maliyete ilişkin hususların, yaklaşık maliyet açıklanmadan ihale dokümanına yönelik şikâyet ve akabindeki itirazen şikâyet başvurusu aşamasında incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin anılan iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale konusu işte kullanılacak olan ve genel giderler içinde yer almayan yüklenici tarafından temin edilecek araç, makine ve ekipmanın amortisman, tamir-bakım, yedek parça, sigorta, kasko, akaryakıt (Çift Kabinli Kontrol Araçları ile Kontrol ve Denetim Araçlarının yakıtı hariç olmak üzere) ve diğer giderler, m. yağı üstübü, alet edevat giderleri ile teknik şartnamede belirtilerek yüklenici tarafından karşılanması öngörülen diğer tüm giderler teklif fiyata dahildir…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Çalıştırılacak Araçlara ve Hizmete İlişkin Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinde “…3) Yüklenici, ihale konusu araç ve makinelerin cins, model, koltuk sayısı vb. özellikleri doğrultusunda Trafik Kanunu'nun öngördüğü zorunlu trafik sigortasını yaptırmakla yükümlüdür.

Yüklenici, idare'nin kiraladığı araçların ruhsat bilgilerindeki özelliklere göre tüm araçlara tam kasko yaptıracaktır. Kasko Sigortalarını; çok kullanıcıyı kapsayacak şekilde kaza, hırsızlık, yangın, doğal afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb. riskleri ve her türlü zarar- ziyanı kapsayacak şekilde yaptırmak zorundadır.

Kasko ve sigorta poliçelerinin yapılmaması, eksik yapılması, yönetmeliklere uygun yapılmaması, hatalı olması, zamanında yenilenmemesi vb. hallerde ortaya çıkabilecek hukuki sorumluluk ve zarar-ziyan yükleniciye aittir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde kasko giderinin teklif fiyata dahil olduğunun belirtildiği, Teknik Şartname’nin 9’uncu maddesinde yüklenici tarafından temin edilecek araçlara kasko yaptırılacağının düzenlendiği, aynı Şartname’nin “Poz Tarifleri” başlıklı 10’uncu maddesinde ise araç kasko giderlerinin teklif fiyata dahil giderler arasında sayıldığı görülmüştür. Söz konusu hususun idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğu ve isteklilerce kasko giderlerinin teklif fiyata dahil edilmek suretiyle kendi ticari gerekleri doğrultusunda teklif fiyatlarını oluşturmalarına engel bir durum bulunmadığı anlaşılmaktadır.

İhalenin 02.08.2022 tarihinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

İdare tarafından teklif fiyata dahil giderler arasında kasko giderine yer verildiği, söz konusu hususun idarenin takdir yetkisi kapsamında bulunduğu, isteklilerin kasko giderlerini dahil etmek suretiyle teklif fiyatlarını oluşturabilecekleri anlaşılmış olup, başvuru sahibinin anılan iddiası yerinde görülmemiştir.

Ayrıca başvuru sahibi tarafından kasko giderinin yaklaşık maliyet hesaplamasına dahil edilip edilmediği hususunda iddialarda bulunulsa da, yaklaşık maliyetin ihale tarihinde açıklandığı dikkate alındığında ihalelere yönelik başvurulara ilişkin esaslar kapsamında yaklaşık maliyetin hesaplanmasına yönelik başvuruların ihale tarihini izleyen günden itibaren süresi içerisinde öncelikle idareye yapılması gerektiği, bu çerçevede, yaklaşık maliyete ilişkin hususların, yaklaşık maliyet açıklanmadan ihale dokümanına yönelik şikâyet ve akabindeki itirazen şikâyet başvurusu aşamasında incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinden yaklaşık maliyetin teklif fiyatları ile birlikte açıklandığı anlaşılmaktadır.

İhalenin 02.08.2022 tarihinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin 18.07.2022 tarihli itirazen şikayet dilekçesi incelendiğinde, yalnızca çift kabinli damperli kamyon ve mobil yıkama aracına ilişkin iddiaların bulunmadığı, süresinde yapılan farklı iddialar kapsamında da Kurum tarafından inceleme yapıldığı dikkate alındığında “söz konusu değişiklik zamanında yapılmadığından Kuruma itirazen şikayet başvuru bedelinin yatırıldığı, idarenin hatalı uygulamasının taraflarını mağdur ettiği” yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibi tarafından yaklaşık maliyetin zeyilname öncesindeki yüksek fiyatlı araçlar dikkate alınarak hesaplandığı, bu nedenle güncellenmesi gerektiği iddiasında bulunulsa da, yaklaşık maliyetin ihale tarihinde açıklandığı dikkate alındığında ihalelere yönelik başvurulara ilişkin esaslar kapsamında yaklaşık maliyetin hesaplanmasına yönelik başvuruların ihale tarihini izleyen günden itibaren süresi içerisinde öncelikle idareye yapılması gerektiği, bu çerçevede, yaklaşık maliyete ilişkin hususların, yaklaşık maliyet açıklanmadan ihale dokümanına yönelik şikâyet ve akabindeki itirazen şikâyet başvurusu aşamasında incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.