KİK Kararı: 2022/UH.II-773

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/034
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 29.06.2022
Karar No : 2022/UH.II-773
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Tuna Medikal Tıbbi Cihazlar San. ve Tic. Ltd. Şti.

VEKİLİ:

Av. Ayhan ŞİMŞEK,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/185119 İhale Kayıt Numaralı “Biyokimya Laboratuvarı İçin 11 Grup Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 29.04.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Biyokimya Laboratuvarı İçin 11 Grup Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Tuna Medikal Tıbbi Cihazlar San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 10.06.2022 tarih ve 27332 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.06.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/603 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; söz konusu ihalenin 8’inci kısmında en avantajlı teklifin kendileri tarafından verildiği ancak anılan kısmın ihale komisyon kararında yer alan “...fazla belirlenen test miktarlarında güncelleme yapılarak ihtiyaç miktarının düşürülmesi ve yeniden ihale yapılması halinde hizmetin daha uygun fiyatlarla alınarak kamu yararı sağlayacağı...” gerekçesiyle idare tarafından iptal edildiği, iptal gerekçesinin somut verilere dayanmadığı, ihale konusu alıma ilişkin ihtiyaç miktarlarının da yer aldığı ihale işlem dosyası kendisine verilen ihale komisyonunun tekliflerin verilmesi aşamasına kadar test miktarlarının yüksek belirlendiğini tespit etme imkânı varken, teklifler verildikten sonra bu gerekçeyle iptal etmesinin yerinde olmadığı, kaldı ki 8’inci kısma ilişkin test sayılarının zaten 19.04.2022 tarihli zeyilname ile düşürüldüğü, tekrar ihaleye çıkılmasının döviz kurundaki değişiklikler ve artan maliyetler sebebi ile daha yüksek tekliflerin gelmesine yol açacağı, diğer yandan ihale miktarının yüksek belirlendiği kabul edilse dahi Sözleşme Tasarısı’nın 29’uncu maddesinde yer alan düzenleme gereğince idarenin toplam sözleşme bedeli üzerinden % 20 oranında iş eksilişi yapma hakkının bulunduğu, başka bir deyişle sözleşme miktarının sözleşme süresince tamamlanamayacağının anlaşıldığı durumlarda idarenin hiçbir sorumluluk altına girmeden münhasıran kendisine tanınmış bu yetkiye dayanarak iş eksilişi yapabileceği ve bu nedenlerle iptal kararının iptal edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü, söz konusu maddenin gerekçesinde “Tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla çok yüksek olması veya yaklaşık maliyete göre çok yüksek olmamakla birlikte mevcut ödeneğin verilen teklifleri karşılayamaması, Kanunun temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespiti gibi nedenlerle, ihale yetkilisinin onayından önceki herhangi bir aşamada ihale komisyonunun kararı üzerine idareye uluslararası mevzuata paralel bir şekilde ihaleyi iptal etme yetkisi verilerek, buna ilişkin hükümler düzenlenmiştir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Biyokimya Laboratuvar için 11 Grup Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

11 Grup Biyokimya Laboratuvarı Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmetinin listesi idari şartname ekinde yer almaktadır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Adıyaman Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Besni Devlet Hastanesi, Gölbaşı Devlet hastanesi, Kahta Devlet Hastanesi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 11 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

11 Gruptan oluşan bu ihale grup bazında kısmi teklife açıktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Amaç-Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1 Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı İl Merkez ve İlçe Devlet Hastanelerinin Laboratuvar hizmetlerinin yürütülmesi işidir.

2.2 Bu İhale ile Laboratuvar Sonuç Karşılığı Hizmet Alımı; Adıyaman Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Kâhta Devlet Hastanesi, Besni Devlet Hastanesi ve Gölbaşı Devlet Hastanesi Laboratuvarlarının Sonuç Karşılığı Laboratuvar Toplu Hizmet Alımını kapsamaktadır...” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin “Biyokimya Laboratuvar için 11 Grup Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalenin, Adıyaman Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Kâhta Devlet Hastanesi, Besni Devlet Hastanesi ve Gölbaşı Devlet Hastanesi Laboratuvarlarının sonuç karşılığı laboratuvar toplu hizmet alımını kapsadığı, elektronik teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalede başvuru sahibinin iddiası ihalenin 8’inci kısmı olan “Kardiak Panel ve Kan Gazları Testleri” ne ilişkindir, söz konusu kısımda tek teklifin başvuru sahibi Tuna Medikal Tıbbi Cihazlar San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından verildiği (53.890.221,60 TL ), 25.05.2022 tarihli ihale komisyonu kararıyla “… İhale dokümanı üzerinde yapılan incelemede; doküman içerisinde yer alan test sayılarının yüksek belirlendiği görülmüş ve test sayılarının revize edilerek azaltılması ihtiyacı doğmuştur. İhalenin bu aşamasında test sayılarında güncelleme yapılamaması nedeni ile fazla belirlenen test miktarlarında güncelleme yapılarak ihtiyaç miktarının düşürülmesi ve yeniden ihale yapılması halinde hizmetin daha uygun fiyatlarla alınarak kamu yararı sağlayacağı öngörülmüş olup, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunun Temel İlkeler başlıklı 5. maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur” hükmüne istinaden…” ifadelerine yer verilerek ihalenin anılan kısmının iptal edildiği görülmüştür.

İptal kararının alınış şekli ve zamanı dikkate alındığında, iptal kararının, Kanun’un 39’uncu maddesine dayanılarak, ihale komisyonu tarafından alındığı görülmektedir.

4734 sayılı Kanun’un 56’ncı maddesinde, idare tarafından şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine alınan ihalenin iptali kararına karşı yapılacak itirazen şikâyet başvurularının idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı olarak inceleneceği hüküm altına alınmıştır.

İhale komisyonu tarafından ihalenin iptal edilme gerekçesi kapsamında yapılan incelemede, 8’inci kısım olan “Kardiak Panel ve Kan Gazları Testleri” nin, “Kardiak Panel Testleri” ve “Kan Gazları Testleri” olmak üzere iki kalemden oluştuğu, 31.03.2022 tarihinde yayımlanan ihale dokümanında yer alan “Sonuç Karşılığı Laboratuvar Hizmet Alım Uygulaması Test Sayıları” listesinde birinci kalem Kardiak Panel Test sayısının toplam 895.300 adet, ikinci kalem Kan Gazları Test sayısının toplam 1.491.000 adet olarak yer aldığı, 19.04.2022 tarihli zeyilname ile yapılan değişiklikle birinci kalem test miktarının 879.300’e düşürüldüğü, ikinci kalemin ise mevcut haliyle kaldığı, söz konusu kısmın yaklaşık maliyetinin Kardiak Panel kaleminin 46.924.578,32 TL, Kan Gazları kaleminin 9.803.073,64 TL olmak üzere toplam 56.727.651,95 TL olduğu ve anılan kısımda tek teklifin başvuru sahibi tarafından verildiği, söz konusu istekliden işin devamlılığı ve ivediliği dikkate alınarak tevsik edici belgelerle birlikte teknik dokümanları sunmasının talep edildiği, ancak bu süreçte doküman içerisindeki test sayılarının yüksek belirlendiği, bu sayıların revize edilerek azaltılması ihtiyacının doğduğunun ifade edildiği ve test sayıları azaltılarak yeniden alıma çıkılması halinde hizmetin daha uygun fiyatlarla gerçekleştirilebileceği gerekçesiyle 4734 sayılı Kanun’un 5. maddesi dayanak gösterilerek anılan kısmın iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.

Kamu ihale mevzuatının ilgili düzenlemeleri uyarınca ihalenin iptali hususunda idareye takdir yetkisi verildiği, ancak söz konusu yetkinin mutlak ve sınırsız bir yetki niteliğinde olmadığı, mevzuat, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği, bu anlamda iptal gerekçelerine ilişkin değerlendirmelerin somut, objektif ve hukuka uygun olarak açıkça ortaya konulması gerektiği izahtan varestedir.

Ayrıca 4735 sayılı Kanun’un 24’üncü maddesi ile ihaleye ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın 29’uncu maddesi uyarınca ihale konusu işle ilgili olarak sözleşme kapsamında iş artışı ve iş eksilişinin de yasal limitler dâhilinde mümkün olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda ihalenin iptaline yönelik gösterilen “test sayılarının yüksek belirlendiği, bu sayıların revize edilerek azaltılması ihtiyacının doğduğu” gerekçesi incelendiğinde; idarece test sayılarının hangi oranda yüksek belirlendiği, fazla belirlenen sayının iş eksilişi ile telafi edilebilecek büyüklükte olup olmadığı hususunun ortaya konulmadığı, bu hususa ilişkin objektif bir gerekçe oluşturulmadığı, ihale iptal edilmeden mevcut alım kapsamında ihtiyacın iş eksilişi yoluyla gördürülemeyeceğine ilişkin somut bir veri / hesabın da bulunmadığı dikkate alındığında ihalenin iptaline gerekçe gösterilen hususun somut, objektif, ölçülebilir mahiyette olmadığı değerlendirilmiş olup, mevzuatın ihalenin iptaline yönelik idareye verdiği takdir yetkisinin hukuka, kamu yararına ve hizmet gereklerine uygun kullanılmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde… tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir” açıklaması bulunmaktadır. İhalenin başvuruya konu 8 kısmı itibariyle 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince şikâyet bedeli olarak yatırılması gereken tutarın 41.482,00 TL olduğu anlaşıldığından, Kurum hesaplarına fazla ödendiği anlaşılan 13.834,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerekmektedir

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. İdarenin ihalenin 8’inci kısmının iptali kararının iptaline,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.