KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/032
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 15.06.2022
Karar No : 2022/UH.II-717
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kaanmert Taş. Tem. İnş. Gıda Besi. Pet. Ürü. Tic. ve San. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/230802 İhale Kayıt Numaralı “Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından 13.04.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Kaanmert Taş. Tem. İnş. Gıda Besi. Pet. Ürü. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 06.05.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.05.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.05.2022 tarih ve 23637 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.05.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/522 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 13.04.2022 tarihli 2022/230802 İKN’li “Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşi” ihalesine iştirak ettiklerini, kesinleşen ihale komisyonu kararında adı geçen ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği ve söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin belirlenmediği,

Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti., Aytem Tem. Gıda Teks. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ve Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük açıklamalarının kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil ettiği,

Şöyle ki Teknik Şartname’nin ilgili düzenlemeleri çerçevesinde ihale konusu işte 10 adet arazöz çalıştırılacağı bunun yanında her arazözde 1 şoför 2 muavin olduğu ve toplamda 30 eleman çalıştırılacağının belirlendiği, çalıştırılacak elemanların sayısı ile vardiya sayısı çarpıldığında 30 kişi x 420 vardiya =12.600 vardiya ortaya çıktığı, KİK işçilik modülüne göre hesaplama yapıldığında ise bir vardiya (yevmiye) karşılığının 212,51 TL olduğu, 12.600 vardiya X 212,51 TL = 2.677.626,00 TL sadece işçilik maliyeti olarak ortaya çıktığı, ihale uhdesinde kalan ve açıklamaları uygun görülen diğer firmaların teklif bedellerinden söz konusu asgari işçilik bedeli çıkarıldığında kalan miktar ile İdari ve Teknik Şartname’de yer alan kriterlere göre istenilen profesyonellikte ve kalitede söz konusu hizmetin sunulmasının imkânsız olduğu, aşırı düşük teklif kapsamında açıklama sunan firmaların vermiş olduğu teklif fiyatlarından; hesaplanmış olan asgari işçilik bedeli çıkarıldığında firmalara göre Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti. 3.013.374,00 TL, Aytem Tem. Gıda Teks. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. 3.175.074,00 TL, Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. 3.664.374,00 TL bedellerinin kaldığı, söz konusu fiyatlar ile yakıt ve amortisman bedellerinin karşılanması ve kamu ihale mevzuatına göre açıklama yapılmasının mümkün olmadığı,

İhale üzerinde bırakılan ve aşırı düşük sorgulamaları uygun bulunan yukarıda adı geçen 3 firma tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin olarak;

a- İhale konusu işte çalıştırılacak arazözlerin işçilik gideri, yakıt gideri, her türlü vergi, resim, harç, motorlu taşıt vergisi, fenni muayene gideri, egzoz muayene pulu, trafik sigortası gideri, yedek parça, bakım onarım gideri, yazlık/kışlık lastik gideri, araçların lastik bakım onarım gideri, araçlara takılacak olan GPRS (araç takip sistemi) gideri, araç üzerine yapıştırılacak olan belediye logo gideri, nakliye ulaşım gideri, iş sağlığı ve güvenliği gideri, araçlar kiralık ise kira giderleri, isteklinin kendi malı ise amortisman gideri vb. giderlerin maliyet hesaplamasına dahil edilmesi gerektiği, sözleşme damga vergisi, ihale kararı damga vergisi, hakediş ödemelerine ait damga vergisi ve KİK bedelinin de maliyetlere dahil edilmesi gerektiği ancak yukarıda belirtilen 3 firma tarafından tüm gider kalemlerine mevzuata uygun şekilde aşırı düşük teklif açıklamasında ayrı ayrı yer verilmediği,

b- İhale konusu işte çalıştırılacak arazözlere ilişkin periyodik bakımların özel servis veya yetkili servis tarafından yapılacağına dair herhangi bir belgelendirme yapılmadığı, araçların periyodik bakım giderlerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerekirken bu şekilde açıklama yapılmadığı, araçların tamir bakım vs. maliyetlerine ilişkin açıklamaların yetkili servis veya satış bayiinden alınan belgelerle yapılması gerektiği, iştigal konusu farklı firmalardan teklif alındığı, fiyat tekliflerinin farklı araçları kapsadığı, toplam araç sayılarını kapsamadığı, bakım onarım giderleri için herhangi bir belgelendirme yapılmadığı, yapılmış ise dahi buna ilişkin olarak EK-O5, EK-O6, EK-O7 tespit tutanaklarının konulmadığını ve yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine aykırılık teşkil ettiği,

c- İhale konusu işte çalıştırılacak araçların her türlü bakım onarım, trafik sigorta gideri, motorlu taşıtlar vergisi vb. yükümlülüklerin yükleniciye ait olduğu, anılan istekliler tarafından kiralama yoluyla yapılan açıklamada söz konusu giderlerin ayrı ayrı gösterilmeksizin kiralama giderinin öngörülmesinin mevzuata aykırı olduğu, maliyet bileşenlerinin birleştirilerek ve gerekli belgeler sunulmadan açıklanmasının uygun olmadığı, kiralık araçlar için meslek mensubu onaylı fiyat tekliflerinin, amortisman maliyetlerinin açıklama kapsamında sunulmadığı ve buna ilişkin olarak EK-O5, EK-O6, EK-O7 tespit tutanaklarının sunulmadığı,

ç- İhale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin amortisman bedellerinin 213 sayılı Vergi Usulü Kanunu’nun 333 sıra no’lu Tebliği’nde belirtilen oranlara uygun olmadığı,

d- İhale konusu işte çalıştırılacak olan araçlar için zorunlu trafik sigortası giderlerinin öngörülmediği, sigorta poliçelerinin tevsiki için sigorta şirketlerinin genel müdürlüklerinden veya bölge müdürlüklerinden alınması gereken yetkili kişilerin imzasını taşıyan teyit yazısının sunulması gerektiği, sunulan sigorta poliçelerinin işin süresini kapsamadığı, sunulan poliçelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesinde yer alan şartları sağlamadığı, poliçelerin her bir iş makinesi ve araç için ayrı ayrı sunulmadığı, sigorta maliyetlerinde yıl artışının yansıtılmadığı,

e- İhale konusu işte çalıştırılacak iş makinesi ve araçların en az 2010 model olması gerektiği, tonaj ve HP (güç) özelliklerinin birbirinden farklı olduğu, bahsi geçen özelliklerdeki araçların motorlu taşıtlar vergisi ve egzoz muayenesi ve emisyon ölçüm giderlerinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belirtilmediği, tevsik edici belgeler sunulmadığı,

f- Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından onaylanmadığı, anılan fiyat tekliflerindeki tarihlerin hatalı olduğu, fiyat tekliflerinde işçilik ve nakliye giderlerine yer verilmediği, maliyet tespit tutanağında veya satış tutarı tespit tutanağında belirtilen dönemin uygun olmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olmadığı, teklife konu mal veya hizmet için yazılması gereken ifadenin yazılmadığı, meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı, yıllara sari herhangi bir fiyat artışının öngörülmediği, fiyat tekliflerinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemlerine uygun olmadığı,

g- İhale konusu işte çalıştırılacak iş makinesi ve araçlara yapılacak logo işlemine ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı,

ğ- İhale konusu işte çalıştırılacak personel ücretlerinin yanlış hesaplandığı, KİK işçilik modülüne aykırılık teşkil ettiği,

h- İhale üzerinde bırakılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde, aşırı düşük teklif açıklamasında, hesap cetvelinde ve analizlerde aritmetik hata olduğu, söz konusu hataların idare tarafından re’sen düzeltilmesi durumunda hesaplanan toplam tutarın teklif tutarını aşacağı,

ı, i- Araçların yakıt gideri ile ilgili olarak araçların yakıt sarfiyatını açıklamak için Teknik Şartname’deki araç bilgilerine uygun olacak şekilde araç kataloglarının veya yetkili servislerden alınmış yazıların eklenmesi gerektiği, yakıtın fiyatının ise ilan tarihi ile ihale tarihi arasındaki bir zaman diliminde EPDK tarafından ilan edilen fiyatlardan alınmış olması gerektiği, fakat ihale uhdesinde kalan isteklinin ve açıklamaları kabul edilen 3 isteklinin aşırı düşük yazısındaki açıklama yaptığı araçların belirtilen marka modele ilişkin araç katalogları ile uyumlu olmadığı ve gereken bilgilerin bulunmadığı, yakıt fiyatı ile ilgili verilen bedelin ise EPDK tarafından ilan edilen fiyatlar ile uyuşmadığı,

İhale uhdesinde kalan Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti.nin ve açıklamaları uygun görülen Aytem Tem. Gıda Teks. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ve Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif ettiği bedellerden asgari işçilik bedelleri çıkarıldıktan sonra kalan bedeller ile İdari ve Teknik Şartname’de belirtilen standartlara ve teknik kriterlere göre hizmetin ifasının imkansız olduğu, asgari işçilik bedeli harici kalan bedeller ile araçların amortisman yöntemi ya da kiralama yoluyla açıklanması durumunda yapılan bu açıklamanın kamu ihale mevzuatına aykırı yapıldığı ve taşıması gereken mevzuat kriterlerini taşımadığı, amortisman veya kiralama yöntemine ek olarak trafik sigorta teklifini bu teklife ilişkin olarak bölge müdürlük veya genel müdürlük teyit yazısının ve imzasının olmadığı, bakım onarım yedek parça bedeli fiyat teklifi ve bunlara uygun olarak düzenlenen EK-O5, EK-O6, EK-O7 tespit tutanakları bulunmadığı, yukarıda belirtilen maddelere ilişkin olarak 3 isteklinin aşırı düşük sorgulama açıklamalarının kamu ihale mevzuatına aykırılıktan dolayı tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İdarenin şikayete cevap yazısında belirtildiği üzere aşırı düşük açıklaması yapan firmaların sadece araçlar (10 adet arazöz) için bir kiralama teklifi ve EK.O6 belgesi sunduğu, bunun yanında araç maliyetlerine ilişkin olarak aracın sigorta, mtv, bakım onarım ve yedek parça vb. herhangi bir ek maliyet kalemine fiyat teklifi alınmadığı ve maliyet kalemi bileşenlerine bu giderler yansıtılmadığı, araçların yakıt gideri ile ilgili olarak da yakıt sarfiyatlarını ne kadar olduğuna dair bir katalog yada ilgili markaya ait yetkili servisten yakıt tüketimi ile ilgili bir yazı alınmadığı, örneğin fiyat teklifi alınan arazöz Ford marka bir kamyondan oluşuyorsa Ford markasının resmi sitesinden yakıt tüketimi ile ilgili kataloğun sunulması veya Ford yetkili servisinden o aracın yakıt tüketimi ile ilgili bir resmi yazının alınması ve bu alınan yazının resmi sitedeki katalog ile uyumlu olması gerektiği, herhangi bir markanın yetkili servisinden ilgili olmayan bir markaya ilişkin olarak alınan yakıt tüketimi yazısının geçersiz sayılması gerektiği,

Söz konusu ihaleye 7.455.000,00 TL teklif veren Milida Yapı İnş. Oto. Peyzaj Tem. İth. İhr. Ltd. Şti.nin teklif dosyasında sunmuş olduğu teminat bilgilerinin yanlış girildiği, firmanın ciro bilgilerinin ve cari oranının İdari Şartname’de yer alan düzenlemelere uygun olmadığı, yine aynı isteklinin iş bitirme belgesinin İdari Şartname’de yer alan benzer işe uygun olmadığı, isteklinin ortaklık oranının sisteme yanlış girildiği, söz konusu isteklinin bilgilerinin sisteme yanlış girilmesinden dolayı ayrıca yeterlik kriterlerine uymadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, söz konusu isteklinin de teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak ihale işlemlerinin devamı yönünde düzeltici işlem tesis edilmesi ve ihalenin uhdelerinde bırakılması gerektiği, idarenin cevabi yazısında da adı geçen isteklinin iş bitirme belgesinin özel iş bitirme belgesi olduğunun ifade edildiği, ihalede yeterlik kriterini sağlamadığı, söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olmamasından dolayı ilgili belgelerin istenmediğinin beyan edildiği, fakat adı geçen isteklinin belgelerinin ihalede yer alan yeterlik kriterlerine uymadığı için teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesine göre “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

Verilen hizmetin ekonomik olması,
Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

…” açıklaması yer almaktadır.

Söz konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: 10 Adet Arazöz ( 33.000 kg motopomplu) (Kısmi zamanlı çalışma esasına dayalı)

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Şanlıurfa İl sınırları” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. (Şoför,Muavin ) Araç gideri, bakım onarım, araç takip cihazı,araçlara ait akaryakıt giderleri teknik şartnamede belirtilen diğer giderler teklif edilecek fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

%2” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

Aynı Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Araç Kiralama/0,72

İsteklilerin tekliflerinin aşırı düşük olduğunun idarece tespit edilmesi halinde, aşağıdaki maliyet bileşenlerine ilişkin olarak (kamu ihale tebliğine uygun şekilde) açıklama vereceklerdir.

Maliyet bileşenleri:

1-Şoför/Operatör

4-Akaryakıt

5-Araç gideri” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait Teknik Şartname’nin “Sulama Aracı (Arazöz) Çalışma Alanları” başlıklı 1’inci maddesinde “A)Çalışacak tüm araçların akaryakıt, sürücü (şoför) ve muavinlerin aylık ücretleri ile SGK giderleri yüklenici tarafından karşılanacaktır.

B)Su İdare tarafından temin edilecektir.

C) 33000 Kg Kapasiteli Arazözler motopomplu olacak ve her aracın üzerinde 20 m uzunluğunda 2 İnç Sulama Hortumu olacaktır.

A)Merkez İlçelerde çalıştırılacak 33.000 kğ Arazöz (Haliliye, Eyyübiye, Karaköprü)

7 adet 2010 model ve üstü TIR ve 2000 Model ve üstü Dorse olacak. Dorseler Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğine uygun Azami yüklü ağırlığı 33000 kğ olacak. Her vardiyada 1(Bir) Şoför ve 2 (İki)muavin olacak. 7 adet 33000 kg Kapasiteli her bir araç çift vardiyada toplam 16 saat çalışacak.

S.NO

İLÇE ADI

ADET

MODEL

Azami Yüklü Ağırlık (Kg)

Birim

Çalışma Süresi

EYYÜBİYE

2000 Model ve Üstü

33000

Vardiya

420

HALİLİYE

2000 Model ve Üstü

33000

Vardiya

420

KARAKÖPRÜ

2000 Model ve Üstü

33000

Vardiya

420

B)Kırsal İlçelerde :(Akçakale, Siverek)

-3 Adet 2000 model ve üstü Arasöz Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğine uygun Azami yüklü ağırlığı 33000 kğ olacak Bu Arasözlerde Her vardiya için 1 (Bir) şoför ve 2 (iki) muavin olacak.3 adet 33000 kg kapasiteli her bir araç çift vardiyada toplam 16 saat çalışacak.

33000 KG ARAÇLARIN ÇALIŞACAĞI KIRSAL İLÇELER

S.No

İLÇE ADI

ADET

MODEL

Azami Yüklü Ağırlık (KG)

BİRİM

Çalışma Süresi

AKÇAKALE

2000 Model ve Üstü

33000

Vardiya

420

Siverek

2000 Model ve Üstü

33000

Vardiya

420

düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Araçların Çalışma Şartları” başlıklı 3’üncü maddesinde “…h)Araçların aylık çalışma periyodu ‘’gün x yevmiye olacaktır.’’ Araçların yapacağı azami kilometre arasözlerde her araç günde bir vardiya için en az 8 saat ve Maksimum 120 km(±10 Km) yapacaktır. Çift vardiya çalışacak olan arasözlerde günde 16 saat ve Maksimum 240 km (±10 Km) çalışacaklardır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 210 (İkiYüzOn) gündür...” düzenlemesi yer almaktadır.

13.04.2022 tarihinde gerçekleşen ihaleye 11 istekli tarafından teklif verildiği, ADG Taş. Tur. Ltd.Şti., Gurmesan Gıda Ürün. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yaksan Yakıt Tem. Gıda Taş. Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda geçici teminatı beyan etmediği için, Sadiler Gıda ve İhtiyaç Mad. İnş. Taah. Orm. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif tutarı yaklaşık maliyet tutarının üzerinde olduğu için teklifleri değerlendirme dışı bırakılmış olup,

İdare tarafından belirlenen sınır değer tutarının altında teklif veren Aytem Tem. Gıda Teks. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ahmet Karatoprak, Halhallı Loj. Nak. İnş. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği ve sorgulama sonucunda 2 istekli (Halhallı Loj. Nak. İnş. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ahmet Karatoprak) tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesiyle tekliflerinin reddedildiği, 3 isteklinin açıklama sunduğu ve sunulan açıklamaların idare tarafından uygun görüldüğü ihalenin, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan ve en düşük geçerli teklif olan Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise belirlenmediği görülmüştür.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli standart formu aşağıdaki gibidir:

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1 adet 33.000 Kg Motopomplu Arasöz.(Akçakale) (1 Şoför ve 2 (iki)muavin olacak ) Yakıt Dâhil

vardiya

420

2 adet 33.000 Kg Motopomplu Arasöz (Siverek) .(1 Şoför ve 2 (iki)muavin olacak ) Yakıt Dâhil

vardiya

420

2 adet 33.000 Kg Motopomplu Arasöz .(Haliliye) (1 Şoför ve 2 (iki)muavin olacak ) Yakıt Dâhil

vardiya

420

3 adet 33.000 Kg Motopomplu Arasöz(Karaköprü) (1 Şoför ve 2 (iki)muavin olacak ) Yakıt Dâhil

vardiya

420

2 adet 33.000 Kg Motopomplu Arasöz (Eyyubiye) .(1 Şoför ve 2 (iki)muavin olacak ) Yakıt Dâhil

vardiya

420

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelere göre ihale konusu işte 10 adet arazöz çalıştırılacağı, bunun yanında her arazözün çift vardiya çalıştırılacağı, vardiya başı 1 şoför, 2 muavin olduğu yani 10 şoför ve 20 muavinin çalıştırılacağı ve toplamda 60 personel belirlendiği ve ihale konusu işin süresinin 210 gün olarak belirlendiği; yine birim fiyat teklif cetvelinde 5 adet iş kaleminin yer aldığı, söz konusu her kalem için birim olarak “vardiya”, miktar olarak da “420” olduğu görülmüştür.

İdarece teklifi sınır değer tutarının (6.597.360,00 TL) altında kalan isteklilere (5 istekli) EKAP üzerinden gönderilen 18.04.2022 tarihli yazılar ile “Aşırı düşük teklif açıklama ” talebinde bulunulduğu, söz konusu yazıda “Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşi’ne ait ihalenin tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, sunmuş olduğunuz teklifin aşırı düşük olduğu kararına varılmıştır. Birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen iş kalemlerinin aşağıda yazılı maliyet bileşenlerine bağlı olarak açıklamalarınızı Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak ve belgeleriyle birlikte 26.04.2022 tarihine kadar idaremize vermeniz gerekmektedir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi hükmüne göre bilgi edinilmesi hususunu rica ederim. Maliyet Bileşenleri 1. Şoför/operatör 2. Akaryakıt 3.Araç” ifadelerinin yer aldığı, bu çerçevede söz konusu yazıya Aytem Tem. Gıda Teks. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti., Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Haysan. Tic. Ltd. Şti. tarafından süresinde cevap verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının a ve ğ bendinde yer alan iddialar kapsamında aşırı düşük açıklaması kapsamında söz konusu talep yazısına cevap veren 3 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler doğrultusunda incelendiğinde;

Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, idarece açıklanması istenilen iş kalemlerinden biri olan işçilik maliyetini tevsik etmek üzere sunduğu belgeler içerisinde “Toplam Teklif Bedelini Oluşturan Maliyet Bileşeni Analizleri (Hesap Cetveli)” ve eki “Şoför/operatör maliyet analizi” ile 01.01.2022-31.12.2022 tarihleri arasında geçerli KİK İşçilik Hesaplama Modülü çıktısının sunulduğu, hesaplama yapılırken 2022 yılında geçerli olan aylık asgari ücretin kullandığı görülmüştür.

Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler içerisinde “İşçilik Maliyet Cetveli” başlığı altında işçilik maliyet bileşeninin açıklandığı ve 01.01.2022-31.12.2022 tarihleri arasında geçerli KİK İşçilik Hesaplama Modülü çıktısının sunulduğu, hesaplama yapılırken 2022 yılında geçerli olan günlük asgari ücretin kullandığı görülmüştür.

Gül Kardeşler İnş. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler içerisinde “Şoför ve muavin maliyeti” açıklamasında “şoför ve muavin personel işçilik maliyeti hesaplama tablosu” ve 01.01.2022-31.12.2022 tarihleri arasında geçerli KİK İşçilik Hesaplama Modülü çıktısının sunulduğu, hesaplama yapılırken 2022 yılında geçerli olan saatlik asgari ücretin kullandığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının ı ve i bendinde yer alan iddialar kapsamında aşırı düşük açıklaması kapsamında söz konusu 3 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler doğrultusunda incelendiğinde;

Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, idarece açıklanması istenilen iş kalemlerinden biri olan yakıt maliyetini tevsik etmek üzere sunduğu belgeler içerisinde, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin günlük (12.04.2022) raporun sunulduğu görülmüş olup, söz konusu raporda yer alan KDV hariç 17,1371 TL olan motorin fiyatının analizlerde esas alındığı tespit edilmiştir.

Ayrıca anılan istekli tarafından “Mercedes Benz 1840 LS 36 (2015 model sulama aracı), Azami yüklü ağırlığı 33.000 kg olacak şekilde” aracı için Gaziantep Mer-Ser Mot. Araç. San. Tic. Ltd. Şti. yetkili servisinden alınmış aracın şehir içi 100 kilometrede ortalama akaryakıt tüketimini (23 lt-27 lt arasında) gösterir belgenin,

“Ford 1838 T HR 4X2 Sulama aracı Azami yüklü ağırlığı 33.000 kg olacak şekilde” aracı için Altın Güneydoğu Pompa Enjektör Yedek Parça İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkili servisinden alınmış aracın şehir içi 100 kilometrede ortalama akaryakıt tüketimini (23 Lt-27 lt arasında) gösterir belgenin sunulduğu görülmüştür.

Ayrıca anılan istekli tarafından “Akaryakıt Giderleri Analizi” başlıklı hesap cetvelinin sunulduğu, söz konusu analizde yakıt birim fiyatının 17,1371 TL ve 100 kilometrede ortalama akaryakıt tüketiminin 25 lt olarak esas alınarak “akaryakıt giderinin” toplam 2.159.274,00 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti. tarafından ise akaryakıt maliyetini tevsik etmek üzere, “Yakıt Gideri Hesaplama” başlığı altında akaryakıt gideri olarak KDV hariç fiyatın 17,39 TL olarak belirtildiği belgenin sunulduğu, belge ekinde EPDK tarafından yayımlanan 12.04.2022 tarihli motorin fiyatlarının yer aldığı “Akaryakıt Bayi Fiyatı Raporu”nun sunulduğu,

Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti.nin “Scania Yetkili Servisi”nden (Konya Ağır Vasıta Servis San. ve Tic. Ltd. Şti.) alınmış belgenin sunulduğu, söz konusu belgede“Scania marka çekici tırların 100 km’de yakıt ortalaması %30 olarak belirlenmektedir.” ifadesinin yer aldığı görülmüştür.

Ayrıca anılan istekli tarafından toplam araç akaryakıt maliyetinin; yakıt birim fiyatının 17,39 TL ve ortalama akaryakıt tüketiminin 240 km de 72 lt olarak (1 araç çift vardiya 240 km yapacağı esas alınarak 240x%30=72) esas alınarak toplam 2.629.368,00 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

Gül Kardeşler İnş. Tic. Ltd. Şti. tarafından akaryakıt maliyetini tevsik etmek üzere, “16.03.2022 tarihli en yüksek işlem hacimli 8 firmanın Akaryakıt fiyatlarına ilişkin raporda yer alan motorin fiyatı KDV dahil 20.62312 olup bu tutar KDV hariç 17.47722 TL’ye tekabül etmektedir. Bu tutarın %90’ı ise 15,72950 TL’dir. Açıklamamızda bu rakamı 16,00 TL olarak hesaplamaya dahil edilmiş…” ifadelerinin yer aldığı belge sunulmuş olup, belge ekinde EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin günlük (19.03.2022) raporun sunulduğu görülmüş olup, söz konusu raporda yer alan KDV hariç 17,47722 TL olan motorin fiyatının %90’nın (15,72950 TL) üstünde 16,00 TL’nin analizlerde esas alındığı tespit edilmiştir.

Ayrıca anılan istekli tarafından “33.000 kg motopomplu arazöz (ford Cargo 1876 T, 2011 model motopomplu sulama tankeri (dorse) üzerinde 20 m uzunluğunda 2 inç sulama hortumu ile beraber) için Diyarbakır Otomotiv San. ve Tic. A.Ş. yetkili servisinden alınmış aracın şehir içi 100 kilometrede ortalama akaryakıt tüketimini (27lt/100km) gösterir belgenin sunulduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından 1 vardiya birim araç akaryakıt maliyetinin “yakıt birim fiyatının 16 TL ve 100 kilometrede ortalama akaryakıt tüketiminin 27 lt olarak esas alınarak 518,40 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının c, ç ve f bendinde yer alan iddialar kapsamında aşırı düşük açıklaması kapsamında söz konusu 3 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler doğrultusunda incelendiğinde;

İdarenin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında istekilerden açıklamasını istediği önemli teklif bileşeni olarak araç maliyetini belirlediği görülmüş olmakla birlikte, açıklanması istenilen araç maliyetinin alt bileşenlerine ilişkin bir sorgulamada bulunmadığı, yine şikâyet üzerine verilen cevabi yazıdan anlaşıldığı üzere idarenin araç edinme maliyetini açıklanması istenildiği anlaşılmıştır.

Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, idarece açıklanması istenilen iş kalemlerinden biri olan araç maliyetini tevsik etmek üzere Demirtrans Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti. tarafından 22.04.2022 tarihli düzenlenen fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifine konu aracın “Arazöz kiralanması-Mercedes Benz 1840 LS 36 (2015 model), Teknik Şartname’ye uygun” olduğu, bahse konu fiyat teklifinin SMMM Osman Genç tarafından mevzuatta öngörülen meslek mensubu beyanına yer verilmek suretiyle kaşelenerek imzalandığı ve anılan fiyat teklifine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, sunulan satış tutarı tespit tutanağının 2021 yılı 4’üncü geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu görülmüştür.

Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti.nin araç maliyetini tevsik etmek üzere, Boğaziçi 80 Taş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 12.04.2022 tarihli düzenlenen fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifine konu araçların “2010 model tır çekici iş makinası taşımaya uygun dorsesi ile birlikte yakıtsız, şoförsüz ve personel hariç kiralama bedeli) 33000 kg kapasiteli arazözler motopomplu ve her aracın üzerinde 20 m uzunluğunda 2 inç sulama hortumlu” ve aracın “2000 model tır çekici iş makinası taşımaya uygun dorsesi ile birlikte yakıtsız, şoförsüz ve personel hariç kiralama bedeli) 33000 kg kapasiteli arazözler motopomplu ve her aracın üzerinde 20 m uzunluğunda 2 inç sulama hortumlu” olduğu, bahse konu fiyat teklifinin SMMM Ahmet Kara tarafından mevzuatta öngörülen meslek mensubu beyanına yer verilmek suretiyle kaşelenerek imzalandığı ve anılan fiyat teklifine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanağının dosya kapsamında sunulmadığı görülmüştür.

Gül Kardeşler İnş. Tic. Ltd. Şti. araç maliyetini tevsik etmek üzere, Ahmet Gül Mühendislik tarafından 25.04.2022 tarihli düzenlenen fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifine konu aracın “33000 kg motopomplu Ford Cargo 1876 T 2011 model sulama tankeri (dorse) 20 m 2 inç sulama hortumu donanımlı ve bakım onarımı dahil olacak şeklide arazöz kiralanması” olduğu, bahse konu fiyat teklifinin SMMM Ahmet Balak tarafından mevzuatta öngörülen meslek mensubu beyanına yer verilmek suretiyle kaşelenerek imzalandığı ve anılan fiyat teklifine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, sunulan satış tutarı tespit tutanağının 2022 yılı 1’inci geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının h bendinde yer alan iddia kapsamında yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde, aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan hesap cetvellerinde ve analizlerde aritmetik hata olmadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının a, b, d, e, g bendinde yer alan iddialar kapsamında yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddialarında yer alan “vergi, resim, harç, motorlu taşıt vergisi, fenni muayene gideri, egzoz muayene pulu, emisyon ölçüm gideri, trafik sigortası gideri, yedek parça, bakım onarım gideri, yazlık/kışlık lastik gideri, araçların lastik bakım onarım gideri, araçlara takılacak olan GPRS(araç takip sistemi) gideri, araç üzerine yapıştırılacak olan belediye logo gideri, nakliye ulaşım gideri, iş sağlığı ve güvenliği gideri, vb. giderlerin maliyet hesaplamasına dahil edilmesi gerektiği, sözleşme damga vergisi, ihale kararı damga vergisi, hakediş ödemelerine ait damga vergisi ve KİK bedelinin” idare tarafından açıklanması istenilen önemli teklif bileşeni olarak belirlenmediği tespit edilmiş olup, isteklilerin söz konusu maliyet bileşenlerini aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında açıklamaları gerekmediği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının a ve ğ bendinde yer alan iddialar kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli ve diğer iki istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında hesaplanan işçilik maliyetlerinin incelenmesi neticesinde; anılan istekliler tarafından işçilik maliyeti hesaplamasında 01.01.2022-31.12.2022 arasında geçerli olan KİK işçilik hesaplama modülünde yer alan asgari işçilik maliyeti üzerinden hesaplama yapıldığı ve açıklamaların bu yönüyle doküman düzenlemelerine aykırılık teşkil etmediği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının ı ve i bendinde yer alan iddialar kapsamında yapılan inceleme neticesinde; anılan istekliler tarafından sunulan akaryakıt fiyatlarının ihale ilan tarihi (15.03.2022) ile ihale tarihi (13.04.2022) arasında (ihale tarihi hariç) EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların %90’ının altında olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti. ve Gül Kardeşler İnş. Tic. Ltd. Şti. tarafından akaryakıt sarfiyatını göstermek üzere sunulan belgelerde, belge düzenleyen firmanın yetkili servis olduğuna dair bilginin yer aldığı, ayrıca inceleme çerçevesinde yapılan araştırma sonuçlarından bu firmaların ilgili marka araçların yetkili servisi olduğunun anlaşılmasının mümkün olduğu, araçların yakıt gideri ile ilgili olarak araçların yakıt sarfiyatını açıklamak için Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelere göre araç bilgilerine uygun olacak şekilde açıklama yapıldığı tespit edildiğinden, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti. tarafından araçların yakıt sarfiyatını açıklamak için sunulan Scania Yetkili Servisi”nden (Konya Ağır Vasıta Servis San. ve Tic. Ltd. Şti.) alınmış “Scania marka çekici tırların 100 km’de yakıt ortalaması %30 olarak belirlenmektedir.” ifadesinin yer aldığı belgede, söz konusu araçların şehir içinde/şehir dışında 100 km de ortalama akaryakıt tüketimine yönelik net bir belirleme yapılmadığı, “%30 olarak” geçen ifadede herhangi bir standart ölçüm sembolünün de yer almadığı (litre gibi) dikkate alındığında, söz konusu belgede araçların 100 km de harcadığı ortalama yakıt miktarı belirli olmadığından, yapılan açıklamanın uygun olmadığı ve başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının c, ç ve f bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde; anılan istekliler tarafından araç maliyetini (araç kiralama) tevsik etmek üzere üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının aksine söz konusu fiyat tekliflerinin meslek mensubu tarafından imzalanıp, kaşelendiği, anılan fiyat tekliflerindeki tarihlerde hata olmadığı, sunulan fiyat tekliflerinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde belirtilen ve meslek mensubu tarafından yazılan ibarelerin olduğu, bahse konu fiyat tekliflerinde başvuru sahibinin iddiasının aksine işçilik ve nakliye giderlerine yer verilmek zorunda olmadığı gibi yıllara sari herhangi bir fiyat artışının da öngörülmesi gerekmediği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca alınan fiyat tekliflerinin, teklife konu alanda faaliyet gösteren bir şirket olup olmadığını tespit etmek amacıyla gerek ticaret unvanları gerekse Ticaret Sicili Gazetesi’nin resmi internet sitesi üzerinde yapılan sorgulama neticesinde, anılan şirketlerin amaç ve konuları arasında araç kiralama faaliyetlerinin yer aldığı tespit edilmiş olup, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin, anılan istekliler tarafından fiyat teklifleri ekinde (Ek-O.5), (Ek-O.6) ve (Ek-O.7) tutanaklarının sunulmadığı ve sunulan tutanakların ise son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine uygun olmadığı yönündeki iddiası kapsamında yapılan incelemede; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) düzenlenmesi gerektiği, tutanakların fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenmesi gerektiği ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca 79.2.4’üncü maddesinde ise Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunlu olduğu düzenlenmiştir. Bu çerçevede, Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tarım Hay. San. Tic. Ltd. Şti. ve Gül Kardeşler İnş. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan fiyat teklifleri ekinde söz konusu fiyat tekliflerinin dayanağı olarak sunulan satış tutarı tespit tutanaklarının (Ek-O.6) son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlendiği ve başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte, Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti. tarafından araçların kiralaması için fiyat teklifi alındığı, ancak fiyat teklifinin ekinde maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulmadığı görüldüğünden, Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama sunan isteklilerin araç maliyetini tevsik etmek üzere isteklinin kendi malı olan araçlara yönelik açıklama sunmadıkları için başvuru sahibinin iddiasının aksine anılan isteklilerin amortisman giderlerini açıklamaları gerekmediği ve başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesine göre “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

a) Ekonomik ve malî yeterliğin belirlenmesi için;

…

İsteklinin, ilgili mevzuatı uyarınca yayınlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgeleri,
İsteklinin iş hacmini gösteren toplam cirosu veya ihale konusu iş ile ilgili cirosunu gösteren belgeler .

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

…

d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler…” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…” hükmü

Anılan Yönetmelik’in “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(5) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

…

(8) Altıncı ve yedinci fıkralardaki kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(9) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. EKAP’a kayıtlı olmayan yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekir.

…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin

(2)İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre birinci fıkranın (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir.

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,

…

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir.

…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 59/A maddesine göre “(1)İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

(2) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin uygun olan hükümleri, yoksa bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak e-anahtarlar teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar gönderilir ve teklifler ihale tarih ve saatinde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır.

(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.

…

(5) e-teklifler EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Kısmi teklife açık ihalelerde teklif mektubu eklerinin her bir kısım için ortak girişimlerin katıldığı ihalelerde ise yeterlik bilgileri tablosunun her bir ortak tarafından ayrı ayrı doldurulması gerekmektedir.

(6) Geçici teminat mektupları Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınır ve mektuba ilişkin ayırt edici numara yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir. Bu maddeye uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları geçerli kabul edilmez. Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin bilgiler de aynı şekilde yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.

…

(8) Tekliflerin açılması ve değerlendirilmesine ilişkin tutanaklar EKAP üzerinde hazırlandıktan sonra, çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır ve her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP’a kaydedilir.

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır.

b) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu,

c) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.

ç) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği ilgili uygulama yönetmeliklerinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

…

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

…

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır."

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

…

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,

birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

...

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri, sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

…

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

{Belirtilmemiştir}

7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

İş Makinesi Kiralama veya Kamyon Kiralama veya Arazöz Kiralama Hizmet Alım İşleri benzer iş olarak ayrı ayrı aranacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Milada Yapı İnş. Oto. Pey. Tem. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda “Teminata İlişkin Bilgiler” başlıklı sütununda “Geçici Teminat Mektubunun Ayırt Edici Numarası” kısmında “G0111-00069-00017185” beyanının yer aldığı görülmüş olup, söz konusu geçici teminat mektubuna ilişkin EKAP üzerinden yapılan incelemede anılan istekliye ait aynı e-gtm bilgilerine yer verildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu istekli tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu incelendiğinde, söz konusu tablonun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” bölümünün “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının “Ortaklar ve Ortaklık Oranlarına/Üyelere/Kuruculara Ait Bilgiler” satırlarında “Murat Özkanlı, 60********* 2.000.000,00/2.000.000,00”, bilgilerinin, “Yöneticilere ait bilgiler” satırlarında ise söz konusu kişinin müdür olduğu bilgisinin beyan edildiği görülmüştür.

Adı geçen istekliye ait Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgiler” başlıklı bölümünde, yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl bilgisi olarak “2019” yılının beyan edildiği, tabloda toplam ciro tutarının 5,20 TL olarak, ayrıca cari oranın “4,53*******” olarak, öz kaynak oranının “0,85*************” şeklinde ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının “0,015*************” olarak beyan edildiği görülmüştür.

Adı geçen istekli tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler (varsa)” bölümünün, “sözleşme tarihi” kısmında “22.07.2021” ifadesinin yer aldığı ve “Sözleşme tutarı ve toplam fatura” kısmında ise “1.200.000,00 TL” ifadesinin yer aldığı görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, e-teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen başvuruya konu ihalede İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesi uyarınca yeterlik kriteri olarak belirlenen bilgilerin e-teklifler kapsamında sunulan yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmesi gerektiği, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgelerin ve bunların eklerinin sunulmasının istenilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede, istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen tüm bilgi ve belgelerin idarece EKAP üzerinden sorgulandığı, bu itibarla isteklilerden herhangi bir tevsik edici belgenin talep edilmediği anlaşılmaktadır.

20.06.2021 tarihli ve 31517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişikliklerle “Yeterlik Bilgileri Tablosu” standart formunun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırında “İmza Sirküleri” ve “Ticaret Sicili Bilgileri” alt satırlarının kaldırıldığı, aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ortaklarına/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgelerin EKAP’a kaydı ile ilgili olarak; tüzel kişilerde yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre ortaklar ve ortaklık oranlarına/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verilerinin esas alınacağının hükme bağlandığı anlaşılmıştır.

Anılan isteklinin, ortakları ve yöneticilerine ait yeterlilik bilgileri tablosunda yer alan bilgilerin EKAP ’tan alındığı, yapılan sorgulama sonucunda bilgilerin güncel olduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Anılan istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda elektronik ortamda alınmış geçici teminat mektubuna ait ayırt edici numaranın beyan edildiği, EKAP üzerinden yapılan sorgulama neticesinde ulaşılan geçici teminat mektubuna ait ayırt edici numaranın, anılan istekli tarafından beyan edilen numarayla uyumlu olduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibinin anılan istekli tarafından teminat bilgilerinin yanlış girildiği yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat çerçevesinde, bilanço ve eşdeğer belgelere ilişkin kriterlerin belirlendiği görülmüş olup, ihale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde (şikâyete konu ihale tarihi 13.04.2022), bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanların, iki önceki yıla ait belgelerini sunabileceği, bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanların ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabileceği, bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı anlaşılmaktadır. Diğer bir ifadeyle iş hacmini gösteren belge olarak gelir tablosu sunulması durumunda, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıldan itibaren geriye doğru olan yıllara ait gelir tablolarının sırasıyla sunulması zorunludur.

Söz konusu istekli tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosu incelendiğinde, sadece “2019” yılına ait bilgilerin (sırasıyla 3 yılın ve bu yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden ulaşılan verilerin beyan edilmediği) beyan edildiği görülmüş olup, anılan isteklinin bu haliyle kamu ihale mevzuatında ve İdari Şartname’de aranan kriterleri karşılamadığı tespit edilmiştir. Açıklanan nedenlerle, Milada Yapı İnş. Oto. Pey. Tem. İth. İhr. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca bahse konu istekli tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda iş deneyimini tevsik etmek üzere, bedel içeren bir sözleşme ve bu sözleşme kapsamında düzenlenen fatura örneklerinin sunulduğunun beyan edildiği, ancak idare tarafından söz konusu belgelerin istekliden sunulmasının istenilmediği, Kuruma gönderilen ihale işlem dosyasında bahse konu belgelerin de yer almadığı, söz konusu hususun şikayet üzerine idare tarafından verilen cevabi yazıda yer alan “Yapılan inceleme Milada Yapı İnş. Oto. Pey. Tem. İth. İhr. Ltd. Şti. tarafından Yeterlilik Bilgileri Tablosu’nun “İş Deneyim Belgesi Düzenlenemeyen Hallerde İş Deneyimini Gösteren Diğer Belgeler (varsa)” satırlarına özel sektöre düzenlenmiş sözleşme ve fatura bilgilerinin beyan edildiği iş deneyimine ilişkin Sözleşme Tutarı ve Toplam Fatura Tutarı’nın yazıldığı ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi olmadığından idare tarafından herhangi bir bilgi belge isteme gereği olmadığı” ifadelerden de anlaşıldığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, idarenin isteklinin teklifini beyanlar üzerinden değerlendirdiği, anılan istekliyi ekonomik açıdan en avantajlı birinci veya ikinci teklif sahibi olarak öngörmediği için beyan edilen bilgileri tevsik eden belgeleri talep etmediği, bu çerçevede şikâyete konu edilen iş deneyim belgesinin de idarece talep edilmediğinden mevcut olmayan belge üzerinde tespit ve değerlendirmenin yapılması da bu aşamada mümkün bulunmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti. ve Milada Yapı İnş. Oto. Pey. Tem. İth. İhr. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Aytem Tem. Gıda Tekstil Tic. Ltd. Şti.ve Milada Yapı İnş. Oto. Pey. Tem. İth. İhr. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2022/UH.II-717

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

Aynı Yönetmelik’in “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin