Hizmet Alımı İhalesinde Teknik Şartname Aykırılıkları İptal Edildi

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/001
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 05.01.2022
Karar No : 2022/UH.II-7
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İzkars Araç Kiralama Servis Karoser Oto Yedek Parça Lastik Oto Boya Oto Dizayn Oto Aksesuar Araç Kiralama Nakliye Reklam Organizasyon İnşaat Emlak Akaryakıt Dış Tic. San.ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/644463 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 2 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde ve Makine ve İkmal Başmühendisliği, Tesisler ve Bakım Başmühendisliği ve İşletmeler Başmühendisliği Emrinde Personel Nakli Servis Hizmeti Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü İzmir tarafından 30.11.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 2 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde ve Makine ve İkmal Başmühendisliği, Tesisler ve Bakım Başmühendisliği ve İşletmeler Başmühendisliği Emrinde Personel Nakli Servis Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak İzkars Araç Kiralama Servis Karoser Oto Yedek Parça Lastik Oto Boya Oto Dizayn Oto Aksesuar Araç Kiralama Nakliye Reklam Organizasyon İnşaat Emlak Akaryakıt Dış Tic. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.11.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.11.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.12.2021 tarih ve 58172 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.12.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/2055 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle, Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 2021/644463 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü sınırları dahilinde ve Makine ve İkmal Başmühendisliği, Tesisler ve Bakım Başmühendisliği ve İşletmeler Başmühendisliği emrinde personel nakli servis hizmeti” alımı ihalesinin 30.11.2021 tarihinde yapıldığı, söz konusu ihaleye ilişkin ihale dokümanında bazı düzenlemelerde aykırılıklar tespit edildiği,

Teknik Şartname'nin 3.1’inci maddesinde 1., 2. ve 3. kısımlarda araçların dağılımlarının, hangi il, ilçe de çalışacağı, aylık yapacağı km, saat düzenlemeleri gibi konularda belirsizlikler olduğu ve teklif oluşturulmasına engel teşkil ettiği, idarenin sayma suretiyle belirlediği durumlar kapsamında kullanılacak araçlar için sadece yapılan km çıkarıldığı ve belirsizlik yarattığı, araçların çalışma düzenlerinin belirsiz olduğu, yapılan düzenlemenin ihale ve iş ile ilgili mevzuata aykırılık teşkil ettiği, çünkü mesai saatleri dışında ve tatil günlerinde yapılacak çalışmaya ait düzenlemede, söz konusu durumlar için çalıştırılabilecek araç sayısı, araçların güzergahları ve yapacakları km. nin belirtilmediği gibi, şoförü ile çalıştırılması zorunlu olan bu araçların cinsine ve en önemlisi aracın şoförü ile birlikte ne kadar süre çalıştırılacağına yani çalışma saatlerine ilişkin herhangi bir bilgiye yer verilmediği, çalışmanın ilave olarak yapılacağı ve idarenin isteğine bağlı olarak muhtelif çalışmalarda ücret ödenmeyeceği, dolayısıyla yüklenicinin bekleme süreleri vb. ne kadar ücret ödeneceğini bilmek zorunda olduğu, isteklilerin tekliflerini araç günlük yapacakları km bedeli, mesai saatleri gibi kriterler üzerinden oluşturdukları ancak idarenin eksik kabullere göre iş yaptırması yönünden de mevzuata aykırı olduğu, yapılan düzenlemede bütün belirlemelerin idarenin isteğine bağlı olduğu, şoförün bekleme süresi, fazla mesai, resmi tatil bayram çalışması gibi muhtelif bedellerin hesaba dahil edilemediği, gidilen yerlerde bekleme sürelerinin, bekleme ve kalma esnasında ücret ödenmeyeceği, bu nedenle şoförlerin 4857 sayılı İş Kanunu gereği ödemesi gereken mesai, fazla mesai veya tatil bayram çalışması durumunun göz önüne alınmadığı, dolayısıyla görevlendirmede hangi şoförün aracıyla ne kadar bekleyeceğinin belli olmadığı, bu geziler çerçevesinde şoförün konaklama giderlerinin de öngörülmediği, bu nedenle Teknik Şartname'nin 4.22'nci maddesinde “Yüklenici, ihale bünyesinde çalıştıracağı araçların yakıt dahil her türlü bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile sürücü, yağ, lastik vb. giderleri karşılamakla yükümlüdür. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır. Yüklenici, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3.maddesinde tanımlanan işleten konumundadır” düzenlemesinin bulunduğu, fazla mesai, tatil, bayram çalışması ve buna ait ücretler dikkate alınmadan sadece yapılacak km'ye bağlı ödeme yapılmasına ilişkin düzenlemenin eksik ve yetersiz olduğu, yapılan düzenleme sonucunda araçların il dışına çıkarılamayacağı, söz konusu görevler dikkate alınarak birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılarak araç cinsi belirtilmek suretiyle gün veya saat birimi üzerinden teklif alınması gerektiği,
İhale dokümanında ve İhale Teknik Şartnamesi’nde 1., 2. ve 3. kısımlarda belirtilmiş olan araçların hangi şartlar ve kaç şoför ile çalışacağının belirtilmediği ve Teknik Şartname’de belirsizlikler olduğu, araçların 1., 2. ve 3. kısımlarda nerelerde ve hangi ilçelerde illerde çalıştırılacağının belirtilmediği, taşımalara yönelik düzenlemelerin belirsizlik yarattığı, ihale ve ilgili mevzuata aykırılık teşkil ettiği, söz konusu düzenlemede 1., 2. ve 3. kısımlarda 24 saat üzerinden araçlar çalışacak şekilde hizmet sunulacağının belirtildiği, ancak yapılan düzenlemede 4857 sayılı İş Kanunu’nun dikkate alınmadığı, çalıştırılacak personel bazında fazla mesai verilip verilmeyeceği, ulusal bayram ve resmi tatil günlerinde çalışma yapılıp yapılmayacağı veya kaç gün kaç saat çalışılacağının belirtilmediği gibi personel sayısına da yer verilmediği, bu durumun isteklilerin sağlıklı teklif oluşturmasına engel teşkil ettiği ve birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması gerektiği,
İhale dokümanında araç ve mesafe artışları hususunda yapılan düzenlemenin belirsizlik yarattığı ve teklif oluşturulmasına engel teşkil ettiği, ihaleye ait Teknik Şartname’nin 5.16, 5.20, 5.23'üncü maddelerinde bir ödeme yapılmayacağı yönünde yapılan düzenlemenin hukuka aykırı olduğu ve teklif oluşturulmasına engel teşkil edeceği, öte yandan her bir güzergahta günlük 8 km'ye kadar yapılacak artışa ilave hiç bir bedel ödenmeyeceği düzenlemesinin bulunduğu, bütün bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde idarenin ek araç çalıştırmasına ve ek km hesaplamasına dönük düzenlemesinin niteliği ve niceliği önceden belirli olmayan fiyat öngörülmesine neden olacağı, ayrıca söz konusu düzenleme ile iş artışı oluşacağından buna ait bedel ödenmemesinin belirsizlik yarattığı ve mevzuata aykırı olacağı,
Teknik Şartname'nin 5.5.'inci maddesinde yer alan düzenlemeye göre görevlendirilen personel ile ilgili birim fiyat teklif cetvelinde herhangi bir satır açılmadığı ve teklif fiyata dâhil giderler arasında söz konusu personele ilişkin bir bilgiye yer verilmediği, bu nedenle söz konusu düzenlemenin tekliflerinin sağlıklı oluşturulmasına engel teşkil edeceği,
İdari Şartname'nin 48.1'inci maddesi ve Sözleşme Tasarısı’nın 12'nci maddesinde yer alan düzenlemeler gereği yaptıkları değerlendirmede, Sözleşme Tasarısı’nın 12'nci maddesinde hakediş ödemelerinin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 42'nci maddesinin (a) bendine göre aylık dilimler halinde yapılacağı belirtilmiş iken aynı maddede T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nca serbest bırakılan ödenekler dahilinde AHP (Ayrıntılı Harcama Programı) /AFP (Ayrıntılı Finansman Programı) ödeme dağılımına göre ödemenin yapılacağının ifade edildiği, ancak Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nde tahakkuk sürelerinin ayrıca belirlendiği, söz konusu iki düzenlemenin farklılık arz ettiği ve düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,
İdari Şartname'nin 25'inci maddesinde teklif fiyata dahil giderlere yer verildiği, ancak bu giderler arasında şoförlerin 12 ay süre ile çalıştırılacağı belirtilmiş iken ihale konusu hizmet alanındaki işçiliklere ait önemli bir teklif bileşeni de olan kıdem tazminatının kime ait olduğunun belirtilmediği, idarece kıdem tazminatı konusunda herhangi bir belirleme yapılmadığı, bu nedenle 1475 sayılı Kanun'un 14'üncü maddesi de dikkate alındığında, sürücülerin kıdem tazminatı kazanacağı açık olmakla birlikte idarenin esas işveren olduğu yüklenicinin ise alt işveren olduğu açık iken hazırlanan dokümanda kıdem tazminatına ilişkin düzenleme yapılmamasının ilgili mevzuata aykırılık teşkil edeceği,
Sözleşme Tasarısı'nın 16'ncı maddesinde yapılan düzenlemenin mevzuata uygun olmadığı, aynı maddeye ait tabloda aykırılık hali olarak Teknik Şartname'nin 7'nci maddesinde belirtilen aykırılık hallerine yönelik bilgiye yer verildiği, bunun yanı sıra işin yürütülmesine dönük olmak üzere Teknik Şartname’de birçok madde ve müeyyideye yer verildiği, ancak aykırılık hallerinin cezaya bağlı olarak 7.15’inci maddesince düzenlemenin uygun olmadığı, bu düzenleme ile bir araç ve bir işçi bazında yılda üç defa bir aykırılık söz konusu olsa sözleşmenin iptal edileceği, ayrıca bu düzenleme ile ihale konusu iş kapsamında Teknik Şartname'nin 7'nci maddesinde tanımlanan aykırılık halleri dikkate alındığında aynı aykırılık için 3 değişik çeşitte ceza uygulanabileceği,
Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinin “...11.1.1. Yüklenici bu işe ilişkin olarak …… (rakam ve yazıyla) kesin teminat vermiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi ../../.... tarihine kadardır. Kanun’da veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır.” şeklinde düzenlendiği,

Anılan Tasarı’nın 11.1.2’nci maddesinde kesin teminat süresine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu hususun Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 55’inci maddesine aykırılık teşkil ettiği, önemli bir maliyet bileşeni olan kesin teminat giderinin hesaplanarak teklif bedeline yansıtılması için kesin teminata ilişkin geçerlilik süresinin bilinmesi gerektiği, kesin teminata ilişkin geçerlilik süresi bilinmemesinin, teklif verme aşamasında istekliler nezdinde tereddüt oluşturacağı,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinin “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin binde 1,00 dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.” şeklinde düzenlendiği, ancak idare tarafından düzenlenmiş olan Sözleşme Tasarısı’nda tablonun yer almadığı, “EK-7 Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme”sinde yer alan 26.1, 26.2, 26.3 dipnotları uyarınca da bu kısmın 16.1.1 ’inci maddede belirtilen asgari ceza oranından yüksek olmamakla birlikte sözleşme bedelinin %1’inden fazla olamayacağının dikkate alınarak düzenlenmesi gerektiği, ayrıca aykırılık hali için ceza uygulanmaya başlanmadan evvel daha önceki aşamada ihtar yapılıp yapılmayacağının belirtilmediği, tabloda aykırılık hali, ihtarın yapılıp yapılmayacağı, sözleşme bedeli üzerinden kesilecek ceza oranı, sözleşme feshini gerektiren aykırılık sayısının ayrıntılı olarak düzenlenmek zorunda olduğu,

Anılan Tasarı’nın 16.1.3’üncü maddesinde ise belirtilmiş olan aykırılık hallerinin sayılması ve birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceğine yer verilmesi gerekirken cezai uygulamalara yer verildiği,

Söz konusu ihalenin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikte olduğu, ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesinin, Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotunda yer alan işin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde yer alması gereken düzenlemenin olmadığı ve bu kapsamda da aykırılık sayısına yer verilmediği, dokümanda sözleşmenin hangi aykırılık durumunda ve belirtilen aykırılığın kaç kez gerçekleştiğinde sözleşmenin feshedileceğine yönelik düzenlemenin bulunmadığı, Sözleşme Tasarısı’nın 16'ncı maddesinin Tip Sözleşme Tasarısı’nın 26 no’lu dipnotunun 3 numaralı bendinde yer alan ifadeye uygun düzenlenmesi gerektiği,

Teknik Şartname’nin 3.1’inci maddesinde ihale ile talep edilen araçların “2012 model veya daha yukarısı olması” koşulunun ihaleye katılımı sınırlandırdığı, idareyi zarara uğrattığı, 30.06.2021 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan 2021/14 sayılı Cumhurbaşkanlığı genelgesinde hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda ekonomik olması durumunda model yılı yeni araçlar yerine binek ve stationwagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verileceği düzenlemesi gereği, araç modellerinin 2010 model üzeri olarak veya çıkan Tasarruf Tedbirleri Kanunu’na uygun olarak belirlenmesi gerektiği,
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri için hem ceza uygulanacağına, hem de sözleşmenin feshedileceğine dair düzenleme yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,
İdari Şartname’nin 25.1’inci maddesinde “İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç, giderleri teklif fiyatına dahildir.” düzenlemesine yer verildiği, söz konusu gider kalemlerinde artış olması veya yeni gider kalemleri oluşması halinde yükleniciye bunlara ilişkin ödeme yapılmayacağının ifade edildiği, mevzuat çerçevesinde, 25.1’inci maddede ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden teklif fiyata dâhil olacakların belirtilmesi, diğer giderlere ise 25.3’üncü maddede yer verilmesi gerektiği, ancak İdari Şartname’nin 25.1 ’inci maddesinde teklif fiyata dahil giderler olarak sadece sigorta, vergi, resim ve harç giderlerine yer verilmesi gerekirken tüm gider kalemlerinin belirtildiği, bu durumun Tip İdari Şartname’nin 29 numaralı dipnotuna aykırı olduğu ve 25.2’nci maddede yer alan düzenleme nedeniyle sözleşmenin uygulanması aşamasında yeni bir iş kalemi eklenmesi durumunda bu iş kalemini hak edişine yansıtamayan yüklenici mağdur olacağından mevcut düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, yapılan düzenlemenin tekliflerin hazırlanması/sunulması aşamasında fırsat eşitliğini ortadan kaldırdığından dolayı mevzuata aykırı olduğu,
Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde ağır aykırılık ve özel aykırılık hallerinin neler olduğuna dair bilgi verilmemesinin teklif verilmesine engel teşkil etmediği, ancak bu durumun işin ifası aşamasında telafisi güç sorunlara neden olacağı, Teknik Şartname’de belirtilen cezaların sözleşme bedeline oran şeklinde yazılması gerekirken TL bazlı yazılmasının mevzuata aykırı olduğu, ayrıca Sözleşme Tasarısı ve Teknik Şartname’de belirtilen cezaların birbiri ile farklılık gösterdiği, Teknik Şartname’nin “Cezai Hükümler” başlıklı 6’ncı maddesinde genel olarak cezaların sözleşme bedeline oranı şeklinde yazılması gerekirken, Tip Sözleşmeye aykırı olarak TL üzerinden düzenlendiği,
Birim fiyat poz tariflerinde kalemler için çalışma saati ve km bilgisine yer verilmemesinin maliyet çalışması yaparak sağlıklı teklif fiyatı oluşturulmasını engellediği ve tekliflerin hazırlanması/sunulması aşamasında fırsat eşitliğini ortadan kaldırdığı, idarenin ihtiyaçlarını en ekonomik şekilde karşılayabilmesi açısından, günlük çalışma saatlerini ve ortalama çalışma mesafelerini tespit etmesi ve şartnamede belirtmesi gerektiği,
Teknik Şartname’nin 4.18’inci maddesinde yer alan ihale konusu işte çalıştırılacak personellere ilişkin “Sefer usulü çalışmayan yani mesaisinin tamamını Karayolları 2.Bölge Müdürlüğü ve alt işyerleri içerisinde tamamlayan (saat/gün usulü) servis sürücüleri 59 yaşından gün almamış (31.12.1963) tarihinden sonra doğmuş olmak) olmalıdırlar” şeklindeki düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, kamu ihale mevzuatı uyarınca ihale konusu işin niteliği esas alınarak, idarelerce rekabet, eşit muamele, ihtiyacın uygun şartlarla karşılanması ile verimlilik ve fonksiyonellik ilkeleri çerçevesinde çalıştırılması öngörülen personelin niteliklerine ilişkin belirlemelerin ihale dokümanında yapılabileceği, 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Eşit davranma ilkesi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz.” hükmüne yer verildiği, ayrıca ilgili Kanun’un çeşitli maddeleriyle özellik arz eden bazı durumlarda belirli yaş ve cinsiyet gruplarının belirli hallerde ve işlerde çalıştırılmasına kısıtlama getirildiği, ancak çalıştırılacak işçilerde üst yaş sınırı getirilmesine ilişkin bir hükme yer verilmediği, ihale konusu işin her türlü araç çalıştırılması hizmet alımı işi olduğu dikkate alındığında personelin yapacağı işin mahiyeti ve niteliği itibarıyla özel olarak bir beden kuvveti, sağlık durumu, hızlı hareket edebilme kabiliyeti gibi özellikler dikkate alınmaksızın personelin tümü için Teknik Şartname’de herhangi bir üst yaş sınırı getirilmediği görülmekle birlikte, çalışanların sosyal güvenlik mevzuatına göre sınıflandırılması sonucunu doğuracak şekilde “59 yaşından gün almamış olması” düzenlemesi yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,
İhale dokümanında bahse konu işte çalıştırılacak personel sayısı, personel ücret bilgisi, fazla mesai/resmi tatil gün bilgisi, fazla mesai saat bilgisi vs. bilgilere ilişkin açıklamaya yer verilmemesinin maliyet çalışması yaparak sağlık teklif fiyatı oluşturulmasını engellediği ve tekliflerin hazırlanması/sunulması aşamasında fırsat eşitliğini ortadan kaldırdığı, dolayısı ile mevzuata aykırı olduğu,
Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde yapılan düzenlemenin, sözleşme feshedildikten sonra işin maliyetinin yükleniciden tahsil edilmesine yönelik olduğu, ancak 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nda sözleşmenin feshine ilişkin yaptırımların neler olduğunun açıkça hüküm altına alındığı, ihale mevzuatında bulunmayan genel hukuk ilkelerine aykırı yaptırımların ihale dokümanında düzenlenemeyeceği, yüklenici tarafından ihale konusu işin ihale dokümanına uygun olarak yerine getirilmediğinin tespiti halinde idarelerce uygulanacak yaptırımların kamu ihale mevzuatında düzenlendiği, sözleşmenin feshedilmesi sonucunda idarede oluşacak maddi zararların ancak dava yolu aracılığıyla tazmin edilebileceğinden dolayı yapılan düzenlemelerin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde “Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir” düzenlemesi bulunmasına rağmen aykırılık hali olarak belirtilen haller incelendiğinde, bu hallerin gerçekleşmesi durumunda hem idari para cezası kesileceği hem de sözleşmenin feshedileceğinin öngörüldüğü, Tip Sözleşme uyarınca ağır aykırılık hallerinin ihlali durumunda uygulanacak tek yaptırımın fesih yaptırımı olduğu dikkate alındığında, idarece yapılan düzenlemenin bu haliyle Tip Sözleşmeye ve ilgili notunda yer alan açıklamalara aykırılık teşkil ettiği,
Teknik Şartname’nin 4.22’inci maddesinde, “Yüklenici, ihale bünyesinde çalıştıracağı araçların yakıt dahil her türlü bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile sürücü, yağ, lastik vb. giderleri karşılamakla yükümlüdür. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır. Yüklenici, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesinde tanımlanan işleten konumundadır” düzenlemesine yer verildiği, bu düzenlemenin İdari Şartname ile uyuşmadığı, yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,
Teknik Şartname’nin 4.13’üncü maddesinde “Yüklenici, personel servis araçlarından birinin arıza, tamir, bakım vb. sebeplerle hizmet verememesi durumunda, hizmet veremeyen personel servis aracının yerine, aynı niteliklerde ve hizmeti aksatmayacak şekilde derhal başka bir personel servis aracı tahsis edecektir.” düzenlemesinin bulunduğu, söz konusu düzenleme gereği derhal araç temin etmenin imkansız olduğu ve bununla ilgili süre verilmesi ve verilecek sürenin belirtilmesi gerektiği, yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,
Bahse konu işin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikte bir iş olması nedeniyle Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde yer alan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,
Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 16’ncı maddesinde cezai şartın ne şekilde düzenleneceğinin belirtildiği, başvuruya konu ihalenin işin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikte olduğu, Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16.1.1’inci maddesinde yer alan düzenlemede Tip Sözleşme’nin 16.1.1'inci maddesinin 26 numaralı dipnotunda yer alan işin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde yer alması gereken ifadelerin yer almadığı ve bu kapsamda asgari aykırılık sayısına da yer verilmediği,
İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesinin Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotuna aykırı olduğundan ihale dokümanının düzeltilmesi veya ihalenin iptal edilmesi gerektiği,
İdari Şartname’nin 25.2’nci maddesinde yer alan düzenlemenin anılan Şartname’nin 25.1’inci maddesinde belirtilen gider kalemlerinde artış olması veya yeni gider kalemleri oluşması halinde yükleniciye bunlara ilişkin ödeme yapılmayacağını ifade ettiği,
Mevzuata göre, İdari Şartname’nin 25.1’inci maddesinde ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden teklif fiyata dahil olacakların belirtilmesi, diğer giderlere ise anılan Şartname’nin 25.3’üncü maddesinde yer verilmesi gerektiği, ancak İdari Şartname’nin 25.1’inci maddesinde teklif fiyata dahil giderler olarak sadece sigorta, vergi, resim ve harç giderlerine yer verilmesi gerekirken tüm gider kalemlerinin belirtildiği, bu durumun ise Tip Sözleşme’nin 29 numaralı dipnotuna aykırı olduğu ve aynı Şartname’nin 25.2’nci maddesinde yer alan düzenleme nedeniyle sözleşmenin yürütülmesi aşamasında yeni bir iş kalemi eklenmesi durumunda bu iş kalemini hak edişine yansıtamayan yüklenicinin mağdur olacağından mevcut düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, sayılan sebepler dolayısıyla ihale dokümanlarının düzeltilmesi gerektiği,
Sözleşme Tasarısı’nın 19.1’inci maddesine ilişkin düzenleme yapılmamasının ilgili mevzuata aykırılık teşkil edeceği,
Sözleşme Tasarısı’nın 21.2’nci maddesinde sigorta ile alakalı asgari limitler belirlendiği ve sözleşmenin fesih edileceğinin düzenlendiği, bu düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil edeceği,
Teknik Şartname’de araçların 24 saat usulüne göre çalışacağının düzenlendiği, fakat ilgili işte kaç şoför sürücü çalıştırılacağının belirtilmediği ve araçların güzergahlarının detaylı olarak düzenlenmediği, yine Teknik Şartname’de sefer usulü olarak çalışacak araçların hangi güzergahlarda hangi saatlerde servis vereceğinin belli olmadığı, yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, sağlıklı teklif fiyatı oluşturmayı engellediği ve tekliflerin hazırlanması/sunulması aşamasında fırsat eşitliğini ortadan kaldırdığından dolayı mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1, 2, 14, 16 ve 28’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Kısımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1 Bu iş “Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde (Ödemiş, Manisa, İzmir, Uşak, Muğla, Denizli, Aydın ve Ayvalık Şube Şeflikleri; Otoyol, Tünel Bakım ve İşletme Şeflikleri) ve (KDİ- Karayolları denetim istasyonlarında kullanılacak olan 4 tanesi İzmir il sınırı, 3 tanesi de Manisa il sınırı içinde olmak üzere) Makine ve İkmal Başmühendisliği emrinde personel nakli servis hizmeti alımı” işidir.

1.kısım: Makine ve İkmal Başmühendisliği (52 adet), 2. Kısım: Tesisler ve Bakım Başmühendisliği (24 adet), 3.kısım: İşletmeler Başmühendisliği (21 adet) toplam 97 araç.

…

4.1 Personel servis araçlarının özellikleri kısım tablolarında verildiği şekilde olacaktır. Bu özelliklerin dışında personel servis aracı çalıştırılmayacaktır.

4.2 Yüklenici personel servis araçlarının, görev yapacağı il veya ilçedeki yerel trafik komisyonlarınca alınmış tahditli plaka uygulaması varsa personel servis araçlarını bu duruma uygun hale getirecektir. Yüklenici işin yapılması sırasında bu komisyonlarca alınacak yeni kararlar doğrultusunda personel servis araçlarında gerekli düzenlemeleri yaptıracaktır.

Personel servis araçlarının çalıştırılacağı illerde tahditli plaka uygulaması yoksa, yüklenici yapılacak taşımanın niteliğine göre B2, D2 veya D4 yetki belgelerinden birine sahip olacaktır. İhalede çalıştırılacak personel servis araçlarında yapılacak taşımanın niteliğine göre B2, D2 veya D4 yeki belgelerinden birine kayıtlı taşıt kartı olacaktır.

… 4.22 Yüklenici, ihale bünyesinde çalıştıracağı araçların yakıt dahil her türlü bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile sürücü, yağ, lastik vb. giderleri karşılamakla yükümlüdür. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır. Yüklenici, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesinde tanımlanan işleten konumundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Aynı Şartname’nin 3’üncü maddesinde kısımlar bazında hizmet verecek araçların cinsi, modeli, ne çeşit plakaya sahip olacağı, kaç gün çalıştırılacağı, günlük ortalama kaç km. hizmet verileceği bilgilerini içeren tabloların hazırlandığı görülmüştür.

Birim fiyat teklif cetvelinin de kısımlar bazında aşağıdaki şekilde düzenlendiği belirlenmiştir.

“BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ

İhale kayıt numarası :2021/644463

Makine ve İkmal Başmühendisliği

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

POZ 20 - Minibüs (15 yolc.) 24 saat / 200 km. (1 Araç x 180 Gün = 180 Gün)

gün

180,000

POZ 21 - Minibüs (15 yolc.)12 saat / 150 km.(2 Adet x 365 Gün = 730 Gün)

gün

730,000

POZ 23 - Minibüs (15 yolc.) 2 sefer / 70 km. (13 Adet x 252 Gün = 3.276 Gün)

gün

3.276,000

POZ 24 - Minibüs (15 yolc.)3 Sefer / 90 km. (5 Adet x 252 Gün = 1.260 Gün)

gün

1.260,000

POZ 25-1 - Minibüs (15 yolc.) 4 sefer / 150 km (2 Adet x 252 Gün = 504 Gün)

gün

504,000

POZ 29 - Minibüs (15 yolc.) 8 sefer / 300 km (2 Adet x 252 Gün = 504 Gün)

gün

504,000

POZ 32 - Minibüs (15 yolc.) 24 Saat / 500 km (3 Adet x 365 Gün = 1.095 Gün)

gün

1.095,000

POZ 32-1 - Minibüs (15 yolc.) 24 Saat / 400 km (4 Adet x 365 Gün = 1.460 Gün)

gün

1.460,000

POZ 25 - Minibüs (15 yolc.) 6 sefer / 400 km (1 Adet x 365 Gün = 365 Gün)

gün

365,000

POZ 31 - Minibüs (15 yolc.) 6 sefer / 600 km (1 Adet x 365 Gün = 365 Gün)

gün

365,000

POZ 33 - Midibüs (19 yolc.) 12 saat / 150 km (1 Adet x 120 Gün = 120 Gün)

gün

120,000

POZ 34 - Midibüs (19 yolc.) 2 sefer / 70 km.(8 Adet x 252 Gün = 2.016 Gün)

gün

2.016,000

POZ 35 - Midibüs (19 yolc.) 3 Sefer / 90 km. (1 Adet x 252 Gün = 252 Gün)

gün

252,000

POZ 44 - Midibüs (26 yolc.) 2 sefer / 70 km. (4 Adet x 252 Gün = 1.008 Gün)

gün

1.008,000

POZ 45 - Midibüs (26 yolc.) 3 Sefer / 90 km (4 Adet x 252 Gün = 1.008 Gün)

gün

1.008,000

POZ 48 - Minibüs (15 yolc.) fazla km.

10.000,000

POZ 49 - Midibüs (19 yolc.) fazla km.

10.000,000

POZ 50 - Midibüs (26 yolc.) fazla km

10.000,000

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

….”

Birim Fiyat Tariflerinde birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır olarak açılan Poz 48: “fazla kilometre bedeli (Minibüs en az 15 yolcu kapasiteli taşıtlar)” için “ Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar:

2012 model ve üstü en az 15 yolcu kapasiteli Minibüs taşıtların sözleşme süresi içerisinde, Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde (Makine ve İkmal Başmühendisliği; Ödemiş, Manisa, İzmir, Uşak, Muğla, Denizli, Aydın ve Ayvalık Şube Şeflikleri; Otoyol Tünel ve Bakım İşletme Şeflikleri) ve İdarenin İzni Alınarak Gerektiğinde Bölge Sınırları Dışında; amortisman, yedek parça, tamir bakım, akaryakıt, sürücü, zorunlu trafik sigortası, koltuk ferdi kaza sigortası, Makine ve İkmal Başmühendisliği ile Tesisler ve Bakım Başmühendisliği bünyesindeki araçların otoyol geçiş ücretleri, her türlü vergi masrafları ile yüklenici karı ve genel giderler dahil,

A= Yapılan toplam kilometre

B= Yapılması gereken toplam kilometre

A > B ise,

1 kilometre fiyatı

Birim Fiyata Dâhil Olmayan Masraflar: İşletmeler Başmühendisliği’ ne ait araçların otoyol geçiş ücretleri,

Ölçü: 2012 model ve üstü en az 15 yolcu kapasiteli Minibüs taşıtların, sözleşme süresi içerisinde yaptığı toplam kilometrenin, yapılması gereken toplam kilometreden fazlalığının, kilometre olarak miktarıdır.

Ödeme: Birim Fiyat Cetveli POZ 48’ deki " Minibüs en az 15 yolcu kapasiteli taşıtlar için fazla km " km birim fiyatı üzerinden yapılır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Aynı şekilde poz no. 49 ve 50 için de benzer düzenlemeye yer verilmiştir.

İşe ait Teknik Şartname’de “Personel Servis Araçları ve Sürücülerinin Taşıması Gereken Özellikler” başlıklı 4’üncü maddesinin 1, 2, 3 ve 4’üncü bentlerinde yapılan düzenlemeler gereğince, ayrıca birim fiyat tariflerinde ve Teknik Şartname’de hangi servis aracının ne kadar km yapacağı, hangi plakaya sahip olması gerektiği, işin süresi boyunca kaç gün çalışacağının belirtilmiş olduğu görülmüştür. Dolayısıyla araçların işin süresi boyunca kaç gün, kaç km. kullanılacağı, hangi il ve ilçelerde çalıştırılacağı noktasında herhangi bir belirsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, şikâyet konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı ve sürücülerin tam zamanlı olarak çalıştırılmayacağı belirlendiğinden, birim fiyat teklif cetvelinde şoförler için ayrı bir kalem açılmasına gerek bulunmadığı, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan söz konusu işte personel ücret ödemelerine ilişkin ayrıntının ihale dokümanında belirtilmesinin zorunlu olmadığı, isteklilerin hat bazında servis hizmeti maliyetine öngördükleri sürücü giderlerini de ekleyerek teklif vermesi gerektiği tespit edilmiştir.

Birim fiyat tariflerinde ve birim fiyat teklif cetvelinde çalışma saatleri ve yapılacak km’lerin aracın gün içinde yaptırılması düşünülen maksimum çalışma ve km. değerleri olduğu, aynı zamanda fazla km. hesaplaması teşkil ettiğinde birim fiyat tariflerinde tanımlanan, sefer usulü çalışan araçlar hariç, günlük km. usulü ile çalışan taşıt grupları için sözleşme süresi içerisinde yapılan toplam km, yapılması gereken toplam km den fazla ise o taşıt grubu için fazla km bedeli ödeneceği, bu kalemler için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açıldığı, bu konuda düzenlemenin bulunduğu belirlenmiştir. Bu noktada fazla çalışma durumu oluşması halinde şoförlerin fazla çalışma maliyetlerinin de eklenerek fiyat verilmesinde bir engel bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, söz konusu iddialar uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “İşin Yürütülmesi ve Kontrolü” başlığı altında “… 5.16. Personel servis araçları yol yapımı, kaza gibi sebeplerle geçici olarak güzergâh değiştirebilirler. Belediye, İl Trafik Komisyonu ve Karayolları Şube Şefliklerince yol, alt-üst geçit, köprü yapımı nedeniyle güzergâhlarda meydana gelebilecek mesafe artışlarından dolayı yüklenici ilave ücret talebinde bulunamaz.

…

5.20. İdare önceden haber vererek 4 km ye kadar güzergâhı uzatabilir. Bunun için Yükleniciye herhangi bir ilave ücret ödemesi yapılmaz.

…

5.23 İdare, yükleniciye yazılı olarak bildirmek şartı ile servis araçlarının gideceği semtlerde ve hareket saatlerinde değişiklik yapabilir. Yüklenici, bu değişikliği derhal uygulamakla yükümlüdür. Servis güzergâhlarında her bir güzergâh için, 8 kilometreye kadar olan (gidiş-dönüş toplamı) değişiklikler için yüklenici ilave ücret talebinde bulunamaz. 8 kilometreden daha fazla olan değişikliklerin bedeli, yüklenicinin teklifinde sunduğu birim fiyat teklif cetvelindeki fazla km. bedelleri üzerinden her bir araç grubu için hesaplanarak ödenecektir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdarenin yükleniciye yazılı olarak bildirim yapma koşulu ile servis güzergahlarında her bir güzergah için 8 km’ye kadar (gidiş-dönüş) ilave ücret ödemeyeceği yönünde düzenleme yaptığı belirlenmiştir.

Teknik Şartname’nin ilgili maddesinde yer alan “8 kilometreye kadar olan (gidiş-dönüş toplamı) değişiklikler için yüklenici ilave ücret ödenmeyeceği” düzenlemesinin sefer artışı veya ilave servis aracı gerektirmesine ilişkin olmadığı, anılan düzenlemede ihaledeki güzergahlar bakımından bir ayrım yapılmadığı görülmekle birlikte 70-200 km’ye sahip güzergahlar yönünden sabah-akşam servislerinde 8 km’ye kadar gidiş-geliş artışının makul karşılanabileceği, sektörde faaliyette bulunan basiretli tacirlerin bu durumu öngörebileceği, ayrıca anılan güzergahlardaki km artışının Teknik Şartname’deki mesafeyi aşması halinde, her kısımda birim fiyat teklif cetvelinde son üç kalem olarak fazla km. ödemesi durumu için iş kalemi açıldığı görüldüğünden, fazla mesafe ödemelerinin bu kalemlerden yapılacağı tespit edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin “İşin yürütülmesi için gerekli personel ve araçlar” başlıklı 10’uncu maddesinde “Sözleşmenin imzalanmasından sonra yüklenici, üstlenmiş olduğu işin önemine ve iş programına uygun olarak, işlerin yapılması için gerekli her türlü yardımcı tesisleri hazırlamak, her türlü malzemeyi, ekipmanı ve personeli sağlamak ve ihzaratla ilgili önlemleri almak zorundadır.

…

Sözleşmede, işyerinde çalıştırılması gereken personel sayısının belirtildiği hallerde, yüklenici, belirtilen sayıda personeli işyerinde bulundurmak zorundadır.

Yüklenici işlerin yürütülmesinde, gerektiği şekilde eğitim ve öğretim görmüş, diplomalı, sertifikalı vb. personeli çalıştıracak ve bunları her zaman diğerlerine tercih edecektir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 5.5’inci maddesinde “Her bir Yüklenici İdare sahasında, personel servis araçlarının sabah ve akşam kontrolünü ve İdare ile koordinasyonunu sağlamak için 1 adet görevli personel bulunduracaktır. Bu görevli personel İdarenin belirlediği çalışma şartlarına uymak zorundadır. İdare çalışanlarının Yüklenicilerin görevlendireceği personeli tanıması için bu personelin görünür şekilde boynunda asılı tanıtıcı kimlik kartını takıp ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı gereği bu personelin reflektif yeleğini giyerek görev yapmaları gerekmektedir. Yükleniciyi temsil eden görevliler sabah ilk servis gelmeden servis alanında hazır bulunacak olup sabah bütün personel servis araçlarının işe gelmesi tamamlanıncaya kadar servis alanında bekleyecektir. Akşam ise personel servis araçlarının gelmesinden önce servis alanında hazır bulunacak olup akşam en son personel servis aracının hareket etmesi bitene kadar görevinin başında olacak ve ayrılmayacaktır. Görevlendirilen personellerin tüm giderleri yükleniciye ait olup teklif ettiği fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 6.2’nci maddesinde “6.2. İhaleyi alan yüklenici puantajların toplanması, düzenlenmesi ve hak edişlerin yapılması için konusunda uzman bir elemanı idarede bulundurmak zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan düzenleme ile bulundurulması gereken personelin “İşin Yürütülmesi ve Kontrolü” amacına yönelik olarak işin yürütülmesinde puantajların toplanması, düzenlenmesi, hakedişlerin yapılması, idare ile koordinasyonun sağlanması gibi işlerin yerine getirilmesi için istenildiği anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı belirlendiğinden, bu gidere ilişkin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmasına gerek bulunmadığı, ayrıca yapılan düzenlemenin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 10’uncu maddesine uygun olduğu anlaşıldığından, bu konudaki iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4’üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.” düzenlemeleri,

İdari Şartname’nin 48.1’inci maddesinde“… İhale sözleşme süresi içerisinde, sözleşme ve eklerine göre ay içinde yapılan işlerin tamamı için ödemeler, takip eden ay içinde düzenlenecek hakedişler ile yapılacaktır. Hesaplamalar; her bir araç için, teklif edilen birim fiyatların, çalışılan gün sayısı ile çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden yapılır.

Birim fiyatlarda belirtilen çalışma saatleri ve yapılacak kilometreler, aracın gün içerisinde yaptırılması düşünülen maksimum çalışma ve kilometre değerleridir. Araçların ay içerisinde, birim fiyatlarda belirtilen yaptırılması gereken kilometrelerden eksik yaptıkları kilometreler için herhangi bir kesinti yapılmaz. Ayrıca, ay içerisinde yapılan çalışmalar ile ilgili değerler, hiçbir şekilde bir sonraki ay ödemelerinde dikkate alınmayacaktır.

Sabah ve akşam saatlerinde sefer esasına göre çalışan taşıtların boş seferlerinde yapılan km.ler günlük km.ye ilave edilmez.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “ Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Muhasebe Şubesi Müdürlüğü'nce ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Yıllar

% Ödenek

2022

% 100

12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Ödemelere ilişkin yapılan düzenlemelerin birbiri ile uyumlu olduğu mevzuata aykırılık teşkil etmediği belirlenmiştir.

Ayrıca, başvuru dilekçesinde belirtildiği şekilde T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca serbest bırakılan ödenekler dahilinde AHP (Ayrıntılı Harcama programı) /AFP (Ayrıntılı Finansman Programı) ödeme dağılımına göre ödemenin yapılacağı yönünde bir düzenlemenin yapılmadığı belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 2’nci maddesinde “Bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İşveren tarafından mal veya hizmet üretmek amacıyla maddî olan ve olmayan unsurlar ile işçinin birlikte örgütlendiği birime işyeri denir.

…

Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” başlıklı 112’nci maddesinde “Kanuna veya kanunun verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kurum ve kuruluşların haklarında bu Kanun ve 854, 5953, 5434 sayılı kanunların hükümleri uygulanmayan personeli ile kamu kuruluşlarında sözleşmeli olarak istihdam edilenlere mevzuat veya sözleşmelerine göre kıdem tazminatı niteliğinde yapılan ödemeler kıdem tazminatı sayılır. (Ek fıkra: 10/9/2014-6552/8 md.) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları; a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14’üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,

b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14’üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. 8458-2 (Ek fıkra: 10/9/2014-6552/8 md.) Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Bu şekilde hesaplanarak ödenen kıdem tazminatı tutarının, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden aynı süreler dikkate alınarak hesaplanacak kıdem tazminatı tutarından daha düşük olması hâlinde, işçinin aradaki farkı alt işverenden talep hakkı saklıdır.

İkinci fıkranın (b) bendi veya üçüncü fıkra uyarınca farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi hâlinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsil eder. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri arasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz.

Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanun’un ek 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir.

Bu madde kapsamında alt işverenler yanında çalışan işçilerin bu işyerlerinde geçen hizmet süresinin hesabı, alt işverenden ve alt işveren işçisinden istenecek belgeler ve ödeme süreci ile ilgili diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ve Kamu İhale Kurumunun görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir…” hükmü,

6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun’un 3’üncü ve 8’inci maddelerinde “MADDE 3 – 4857 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşverenler, alt işverene iş vermeleri hâlinde, bunların işçilerinin ücretlerinin ödenip ödenmediğini işçinin başvurusu üzerine veya aylık olarak resen kontrol etmekle ve varsa ödenmeyen ücretleri hak edişlerinden keserek işçilerin banka hesabına yatırmakla yükümlüdür.”

MADDE 8 – 4857 sayılı Kanun’un 112’nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;

a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,

Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Bu şekilde hesaplanarak ödenen kıdem tazminatı tutarının, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden aynı süreler dikkate alınarak hesaplanacak kıdem tazminatı tutarından daha düşük olması hâlinde, işçinin aradaki farkı alt işverenden talep hakkı saklıdır.

Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanun’un ek 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde, “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Sözleşmenin uygulanması sırasında mevzuatı gereğince yapılacak her türlü ulaşım, vergi, resim, harç giderleri, Araçların yakıt, Bakım-Onarım, yedek parça, Trafik Sigortası ve Kasko giderleri ve sürücü giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Yürütülmesi ve Kontrolü” başlıklı 5’nci maddesinde “…5.9. Yüklenici, personel taşıma hizmetinin yürütülmesi bakımından personel servis aracı ve personel ile ilgili sözleşme ve eklerindeki hükümleri yaparken “Kanun, Tüzük ve Kararname vb.” ve İş Kanunu, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümlerinin gereğini de, İdareden her hangi bir talepte bulunmadan yapmak zorundadır. Yüklenici çalıştıracağı personellere İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili her türlü eğitimi vermek zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak idarece yapılan yaklaşık maliyet hesabı incelendiğinde, şikayete konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin 5.9’uncu maddesinde, alt işveren sıfatıyla yüklenicinin, “Kanun, Tüzük ve Kararname vb.” ve İş Kanunu, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümlerinin gereğini, idareden her hangi bir talepte bulunmadan yapmak zorunda olduğu, bu noktada kıdem tazminatına ilişkin sorumluluğunun da bulunduğuna ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür.

4857 sayılı İş Kanunu’nun yukarıda yer verilen 112’nci maddesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine atıfta bulunularak kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğunun hüküm altına alındığı, 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinin personel çalıştırmasına dayalı ihalelere ilişkin olduğu, bu çerçevede, 4734 sayılı Kanun’a göre ihale edilen personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğunun açık olduğu, diğer taraftan, 4857 sayılı Kanun’un 2’nci maddesi gereğince, asıl işveren-alt işveren ilişkisinde, asıl işverenin, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olan başvuruya konu ihalede 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112’nci maddesinde yer alan ve kıdem tazminatının idarelerce ödenmesi hususuna ilişkin kuralların söz konusu ihalede uygulanamayacağı ve personel çalıştırmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde, kıdem tazminatının ödenmesinde öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşları olmadığı anlaşılmaktır.

Öte yandan, söz konusu hususta asıl işveren olan ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının alt işveren olan yükleniciler ile birlikte sorumlu olduğunun açık olduğu, başvuruya konu ihaleye ilişkin Teknik Şartname’nin 5.9’uncu maddesinden kıdem tazminatı ödemelerinden yalnızca yüklenicinin sorumlu olduğu sonucu çıkarılsa da 4857 sayılı İş Kanunu’nun yukarıda anılan hükmü karşısında sözleşmenin uygulanması aşamasında herhangi bir boşluk doğmayacağından bu hususla ilgili taraflarca sorun yaşanmayacağı, idarelerin de yükleniciler gibi, ihale ve sözleşme sürecinin her aşamasında kanun hükümlerine uymak zorunda oldukları, öte yandan, ihale konusu iş süresince kaç personelin iş sözleşmesinin kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ereceğinin idare tarafından da net olarak belirlenemeyeceği, bu bağlamda hesaplama yapılmasının mümkün olmadığı, anılan belirsizliğin bu tür hizmet alımlarının tümü için geçerli olduğu hususları bir arada değerlendirildiğinde, çalıştırılacak personele ilişkin olarak iş mevzuatından kaynaklanan yükümlülükler konusunda ihale dokümanında yer alan düzenlemenin hukuka aykırı olmadığı, isteklilerin tekliflerini sunmasına da engel teşkil etmediğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı belirlenmiştir.

Başvuru sahibinin 7, 9, 11, 13, 17, 18, 21, 22 ve 23’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Tip Sözleşmenin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “ İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

Aykırılık Hali

İhtar Yapılacaktır/İhtar Yapılmayacaktır

Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı

Sözleşmenin Feshini Gerektiren Aykırılık Sayısı

….

16.1.3. Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

………..

16.1.4. Kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının, sözleşme bedelinin % 30’unu geçmesi durumunda, bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesi gereğince yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemeleri,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin Yüzde 1,00’dir. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

Aykırılık hali bilgileri belirtilmemiştir.

Yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin % 1 (yüzde biri) oranında ceza kesilecektir. Ancak, gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 Sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme İdarece fesh edilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1 (yüzde biri) oranında ceza uygulanacaktır.

İşin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde, işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde;

1. İdarenin görevlendireceği komisyon üyeleri her zaman taşıtları kontrol ederek görülen eksiklikleri tespit eder. Yüklenici söz konusu eksikliği 3 gün içerisinde gidermek zorundadır. Aksi takdirde gecikilen her gün için 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

2. Hangi nedenle olursa olsun, taşıtın göreve gelmemesi veya hizmet verememesi halinde taşıtın günlük ücreti ödenmez. Hizmetin aksatılması mücbir sebepler dışında bir nedenden dolayı olmuş ise her gün için 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

3. Hizmetin aksaması aşağıdaki mücbir sebeplerden meydana geldiyse cezai işlem uygulanmaz.
- Çok yoğun yağmur, kar yağışı gibi olağanüstü mevsimsel durumlar.

- Trafik kazası yaşanması halinde. (Resmi kaza tutanağının İdareye verilmesi şartı ile)

- Güzergâh üzerindeki trafik düzenlemeleri, yol bakım-onarım çalışmaları nedeniyle güzergah değişikliğinin zorunlu olması halinde.

- Özel Günler (Okulların açıldığı ilk gün, resmi bayramlardaki kutlamalar, grev, miting, yürüyüş nedenlerinden dolayı oluşacak trafik düzenlemelerinin zorunlu kıldığı gecikmeler.)

4. Taşıtlara, Taşıt Talep ve Görev Emri formunda belirtilen güzergâha uymadığı veya görevi tam olarak yerine getirmediği takdirde 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

5. Şartnamede belirtilen şartlara uymayan taşıt veya şoför çalıştırıldığı tespit edildiği takdirde 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

6. Bir taşıtın çeşitli nedenlerle idarenin 1 ay içerisinde 3 iş günü hizmeti vermemesi durumunda, bu durum tutanakla tespit edilecek ve yükleniciye bildirecektir. Yüklenicinin aksaklığı gidermemesi halinde hizmetin aksadığı herbir gün ve her bir araç için sözleşme bedelinin % 0,03 (onbindeüç) oranında ceza uygulanır.

7. İdare, ihtiyaç duyması halinde şoför ve taşıt değişikliği yapabilecektir. Yüklenici, İdarenin uygun bulmadığı taşıt ve şoförleri yazılı tebligatı müteakip 5 gün içinde değiştirecektir. Aksi takdirde gecikilen her gün için 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

8. Yüklenici, taşıtlarından birinin arıza, tamir, bakım vb. sebeplerle hizmet verememesi durumunda; hizmet veremeyen taşıtın yerine, kuruma aynı gün dilekçe ile müracaat ederek, aynı niteliklerde ve hizmeti aksatmayacak şekilde başka bir taşıt 5 iş günü içinde tahsis edecektir. Aksi takdirde gecikilen her gün için 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

9. İhtiyaç olması halinde taşıtların klima veya kaloriferinin çalışmaması veya çalıştırılmaması durumunda 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

10. Taşıtların temizliğinin yapılmaması durumunda 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

11. Taşıtlarının, görevdeyken ön camının sağ alt köşesinde kurumu gösterir levha olmadığı zaman 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

11. Yüklenici tarafından görevlendirilen personelin gelmemesi, geç gelmesi veya mazeret bildirmeksizin gelmemesi durumunda her iş günü için günlük 200,00.-TL ceza uygulanacaktır.

12. Km. esasına göre çalışan taşıtlara, Taşıt Talep ve Görev Emri formunda belirtilen güzergâha uymadığı veya görevi tam olarak yerine getirmediği takdirde 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

13. Bir taşıtın çeşitli nedenlerle idarenin 1 ay içerisinde 3 iş günü hizmeti vermemesi durumunda, bu durum tutanakla tespit edilecek ve yükleniciye bildirecektir. Yüklenicinin aksaklığı gidermemesi halinde sözleşmenin feshi için gerekli işlemler başlatılacaktır.

Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise hizmetin aksadığı her bir gün ve her bir araç için sözleşme bedelinin % 0,03 (onbindeüç) oranında ceza uygulanır.

Hizmet süresi içerisinde belirlenen cezalar o ayın hak edişinden kesilir. Cezai uygulama için Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından tanzim edilmiş olan tutanak yeterlidir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanun’un 25’inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemeleri,

Teknik Şartname’nin “Cezai Şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Kontrol Teşkilatı veya İdarenin belirlediği kişilerce personel servis araçlarının kontrolünde tespit edilen eksiklikler 3 gün içerisinde yüklenici tarafından giderilmek zorundadır. Aksi takdirde gecikilen her gün için 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

7.2. Hangi nedenle olursa olsun, personel servis aracının göreve gelmemesi veya hizmet verememesi halinde günlük ücreti ödenmez. Hizmetin aksatılması mücbir sebepler veya 6.22. maddesinde sayılan haller olması dışında bir nedenden dolayı olmuş ise her gün için 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir. Ayrıca Yüklenici, günlük ort. km. / sefer sayısı esasına göre çalışan Servis Araçlarında;

- İşe gelişlerde, sabah hizmetleri için personel servisinin belirtilen hareket saatinden itibaren ilk durağa hiç gelmemesi veya 15 dakika içinde gelmemesi halinde servis hizmetinden yararlanan Karayolları personelinin ulaşımı bedeli yüklenici tarafından ödenmek üzere taksi ile sağlanır. Servis aracının ilk durağa hiç gelmemesi veya 15 dakika geç gelmesi taşıt takip sisteminden kontrol edilecektir. Taksi ücretleri, ödemeyi yapan Karayolları personeline taksi fişinde yazan miktar kadar yüklenicinin servislerin takibi için görevlendirdiği personel tarafından peşin olarak ödenir.

7.3. Personel servis araçlarının, belirtilen güzergâha uymadığı veya görevi tam olarak yerine getirmediği takdirde 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.4. Şartnamede belirtilen şartlara uymayan personel servis aracı veya sürücü çalıştırıldığı tespit edildiği takdirde 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.5. İdare, ihtiyaç duyması halinde sürücü ve personel servis aracı değişikliği talep edebilecektir. Yüklenici, İdarenin uygun bulmadığı personel servis aracı ve sürücüleri yazılı tebligatı müteakip 5 gün içinde değiştirecektir. Aksi takdirde gecikilen her gün için 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.6. Yüklenici, personel servis araçlarından birinin arıza, tamir, bakım vb. sebeplerle hizmet verememesi durumunda; hizmet veremeyen personel servis aracının yerine, kuruma aynı gün dilekçe ile müracaat ederek, aynı niteliklerde ve hizmeti aksatmayacak şekilde başka bir personel servis aracı tahsis edecektir. Aksi takdirde gecikilen her gün için aracın gündelik yevmiyesi ödenmez ve ayrıca 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.7. İhtiyaç olması halinde personel servis araçlarının klima veya kaloriferinin vb. çalışmaması veya çalıştırılmaması durumunda 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.8. Personel servis araçlarının temizliğinin yapılmaması durumunda veya personel servis araçlarının içinde, kir, pas, koku vb. gibi hoşnutsuzluk oluşturacak nesneler bulunması durumunda 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.9. Personel servis araçlarının, görevdeyken ön camının sağ alt köşesinde kurumu gösterir levha olmadığı zaman 2 gündelik yevmiye tutarında ceza kesilir.

7.10. Hizmetin aksaması mücbir sebepler ve 6.22. maddesinde sayılan haller olması durumunda cezai işlem uygulanmaz.

7.11. Bu şartnamenin diğer maddelerine aykırılık tespit edilmesi halinde her bir aykırılık için 2 günlük yevmiye ceza kesilir.

7.12. Personel Taşıma İşi sabah ve akşam servisleri bir bütün olarak kabul edilir ve servislerden herhangi birinde yaşanan olumsuzluk (sabah veya akşam) cezai müeyyidenin uygulanması için yeterlidir.

7.13. Yüklenici tarafından görevlendirilen personelin gelmemesi, geç gelmesi veya mazeret bildirmeksizin gelmemesi durumunda her iş günü için günlük 200,00.-TL ceza uygulanacaktır.

7.14. Km. esasına göre çalışan taşıtlara, Taşıt Talep ve Görev Emri formunda belirtilen güzergâha uymadığı veya görevi tam olarak yerine getirmediği takdirde 2 gündelik tutarında ceza kesilir.

7.15. Bir taşıtın çeşitli nedenlerle idarenin 1 ay içerisinde 3 iş günü hizmeti vermemesi durumunda, bu durum tutanakla tespit edilecek ve yükleniciye bildirecektir. Yüklenicinin aksaklığı gidermemesi halinde sözleşmenin feshi için gerekli işlemler başlatılacaktır. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise hizmetin aksadığı her bir gün ve her bir araç için sözleşme bedelinin % 0,03 (onbindeüç) oranında ceza uygulanır.

7.16. Hizmet süresi içerisinde belirlenen cezalar o ayın hakedişinden kesilir. Cezai uygulama için İdare tarafından tanzim edilmiş olan tutanak yeterlidir.

8. İhale kısmi teklife açıktır.” düzenlemeleri bulunmaktadır.

İdarece Sözleşme Tasarısının 16.1.1’inci maddesinin Tip Sözleşme’nin matbu metnine uygun olarak düzenlendiği ve sözleşme hükümlerine uyulmaması durumunda uygulanacak asgari ceza oranının sözleşme bedelinin % 1’i olarak uygulanacağının düzenlendiği görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’inci maddesinin ise, bir tablo hazırlanarak tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanacağı, bu aykırılığın üçten az olmamak üzere tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşmenin feshedileceği şeklinde düzenlenmesi, aynı tabloda söz konusu aykırılık olması durumunda ihtar yapılıp yapılmayacağı bilgisine yer verilerek düzenlemenin yapılması gerekmektedir. Ancak söz konusu madde kapsamında tablo hazırlanmayarak “aykırılık hali bilgileri belirtilmemiştir” ifadesine yer verilmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinin ise, bu madde kapsamında belirtilen aykırılık hallerinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceği durumların belirtilmesi gerekmektedir. Ancak idarece bu durumlar net olarak ortaya koyulmadan Teknik Şartname’nin 7’nci maddesinde düzenlenen cezai uygulamalara yer verildiği belirlenmiştir. Sözleşme Tasarısının 16.1.3’üncü maddesinde ağır aykırılık hallerinin sayılması ve bu durumda 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gereke kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceği durumların sayılması gerekirken, bu madde devamında hem cezai yaptırım ve sonrasında sözleşme fesih kararı durumuna yer verildiği görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın 16.2 ve 16.3’üncü maddesinin birbirinden bağımsız olarak özel aykırılık ve ağır aykırılık hallerini tanımlaması gerekmektedir. Sözleşme Tasarısı’nın 16.2’nci maddesinde belirtilen aykırılık durumlarında cezai yaptırım ve devamında sözleşmenin feshi senaryosu, 16.3’üncü maddesinde ise ağır aykırılık durumları ve bu durumda direkt sözleşmenin feshi senaryosunun uygulanmasını sağlayacak şekilde düzenlemenin yapılması gerekirken, idarece yapılan düzenlemenin uygun olmadığı belirlenmiştir.

Her ne kadar Sözleşme Tasarısı’nda ceza oranlarının sözleşme bedelinin belli bir oranında uygulanacağı şeklinde düzenleme yapılması gerekmekte ise de, bazı maddelerde TL olarak ceza oranın belirlendiği tespit edilmiştir. Bu durumda, TL olarak belirlenen ceza oranının mevzuata uygun oran aralığında kalması şartıyla mevzuata bir aykırılık oluşturmadığı anlaşılmıştır.

İdarece 16.1.3’üncü maddesinin devamında Teknik Şartname’nin 7’nci maddesinde düzenlenen aykırılık halleri durumunda uygulanacak cezai yaptırım ve devamında gelecek fesih durumları düzenlenmiş olsa da, Teknik Şartname’de düzenlenen cezai yaptırımların Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlığına, Tip Sözleşme düzenlemelerine ve dipnotlara uygun şekilde uygun maddeler altında yer verilmediği belirlenmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “… Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlığı altında “… (6) Kesin teminat mektuplarının süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.” hükmü,

Tip Sözleşmenin “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “ 11.1. Kesin teminat :

11.1.1.Yüklenici bu işe ilişkin olarak ........... (rakam ve yazıyla) .......................... kesin teminat vermiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi …../…/…. tarihine kadardır. Kanun’da veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2022; işi bitirme tarihi 31.12.2022

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “11.1. Kesin teminat

11.1.1. Yüklenici bu işe ilişkin olarak ..................................... (rakam ve yazıyla) kesin teminat vermiştir.

Aynı Tasarı’nın “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede Sözleşme Tasarısı’nın 11.1.2’nci maddesinde kesin teminat mektubunun süresinin belirtilmediği, ancak Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işe başlama tarihinin 01.01.2022, işi bitirme tarihinin 31.12.2022 olduğu, 20’nci maddesinde ise muayene ve kabul işlemlerinin işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporunun çıkarılacağının düzenlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca kesin teminat mektuplarının süresinin ihale konusu işin kabul tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenmesi gerekmekle birlikte; ihale dokümanında ihale konusu işin 12 ay süreceği, bu sürenin, ihale konusu işin süreklilik arz eden ve birim fiyat üzerinden teklif alınan bir iş olması nedeniyle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 26.2’nci maddesi uyarınca işin devamı sırasında işin süresinin uzatılması suretiyle iş artışı yapılmasının mümkün olmadığı hususu ile Sözleşme Tasarısı’nın 20’nci maddesinde işin tamamlanmasının ardından işin kabulünün ne kadarlık süre içerisinde yapılacağının belirlendiği hususu dikkate alınarak, işin kabulünün ne zaman yapılabileceğinin hesaplanabilir nitelikte olduğu sonucuna varılmış olup, bu çerçevede kesin teminat süresi isteklilerce hesaplanabileceği gibi; bu durumun tekliflerin sağlıklı bir şekilde oluşturulmasına ve eşit şartlarda değerlendirilmesine engel olmadığı sonucuna varıldığından, ayrıca kesin teminat süresinin Sözleşme Tasarısında belirtilmemesine ilişkin eksikliğin, sözleşmeye davet yazısında giderilebileceği göz önünde bulundurularak, bu eksikliğin esasa etkili olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

30.06.2021 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 2021/14 sayılı “Tasarruf tedbirleri” konulu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nin “Resmi Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlığı altında “….Taşıtlar, kullanım süresi ve maliyet analizleri dikkate alınarak en ekonomik yöntemle edinilecektir.

…

İşletme maliyetleri düşük ve ekonomik olan araçlar tercih edilecektir. Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.

Taşıtların verimli kullanımı ile işletme maliyetlerinin asgari seviyeye indirilmesine yönelik gerekli önlemler idarelerce alınacaktır” ifadeleri yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde servis hizmeti sağlayacak minibüs ve midibüslerin 2012 model ve üstü olması gerektiği düzenlenmiştir.

30.06.2021 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 2021/14 sayılı “Tasarruf tedbirleri” konulu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nin yukarıda aktarılan kısmında belirtildiği üzere “Resmi Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” ihalelerinde işletme maliyetleri düşük ve ekonomik olan araçlar tercih edilecek, ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir. Ayrıca taşıtların verimli kullanımı ile işletme maliyetlerinin asgari seviyeye indirilmesine yönelik gerekli önlemler idarelerce alınacaktır.

İdare tarafından doküman kapsamında ihale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin asgari teknik kriterlerin belirlendiği, bu kapsamda araçların 2012 model veya üstünde bir modelde olmasının istenildiği, idarenin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını sağlamakla sorumlu olduğu ve araçlara ilişkin teknik kriterlerin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda belirleneceğinin açık olduğu, ayrıca söz konusu düzenlemede Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri konulu 2021/14 Genelgesi kapsamındaki “… model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.” açıklamasına uygun olarak makul bir model yılının belirlendiği anlaşılmış olup, ihaleye teklif verilmesine engel bir durumun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Taşıtların verimli kullanımı ile işletme maliyetlerinin asgari seviyeye indirilmesine yönelik gerekli önlemlerin alınma sorumluluğu idarelere verildiğinden, ayrıca yıllar bazında yenilikçi teknolojiler açısından yakıt sarfiyatının azaltıldığı görüldüğünden, söz konusu ihalede kullanılacak araçların 2012 model ve üstü istenmesinin rekabete ve teklif maliyetlerinin oluşturulmasına engel nitelikte olmadığı anlaşılmış olup, söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 12, 24 ve 25’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’nci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Sözleşmenin uygulanması sırasında mevzuatı gereğince yapılacak her türlü ulaşım, vergi, resim, harç giderleri, Araçların yakıt, bakım-onarım, yedek parça, trafik sigortası ve Kasko giderleri ve sürücü giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlığı altında 25.1’nci maddesinin 33 nolu dipnotunda “Hizmet alımı ihalelerinde bu madde aşağıdaki şekilde düzenlenecektir.

“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.” açıklaması,

Aynı başlığın 25.3’üncü maddesinin 34 nolu dipnotunda “(2) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri dışındaki tüm ihalelerde, gider kalemleri, ihale konusu işin özelliğine uygun olarak ilgili mevzuatına, ilgili uygulama yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği ile Kurumun diğer düzenleyici işlemlerine aykırı olmamak kaydıyla idare tarafından belirlenerek buraya yazılacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde idarenin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesini Tip İdari Şartname ve dipnotlara uygun şekilde düzenlendiği belirlenmiştir. Fiyatı belli olmayan işlerde yeni birim fiyat tespiti durumu ortaya çıkması halinde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 37’nci maddesi çerçevesinde yeni birim fiyatın belirlenmesi hususunda bir tereddüt bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 15’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40’ıncı maddesinde “(1) İhale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilir. Ancak, idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personel çalıştırıldığına, çalıştırılacağına veya personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemez…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel durumu” başlıklı 66’ncı maddesinde “Hizmet alımı ihalelerinde, personele yönelik yeterlik kriteri belirlenemeyecek ve bu kapsamda aday veya isteklilerden personele ilişkin herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 40’ıncı maddesi uyarınca, idarece ihtiyaç duyulması halinde ihale konusu işin ifası sırasında istihdamı öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilecek, yine idarece gerek görülmesi halinde personelin niteliklerine ilişkin ayrıntılı düzenlemeler ile deneyim süresine ilişkin düzenlemeye teknik şartnamede yer verilecektir. Teknik şartnamede yapılan personele ilişkin düzenlemede personelin niteliği ve/veya deneyim süresi ile ilgili bazı belgeler istenmiş ise bu belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlanmadan önce yüklenici tarafından idareye sunulacaktır.” açıklaması,

Teknik Şartname’nin 4.18’inci maddesinde “Sefer usulü çalışmayan yani mesaisinin tamamını Karayolları 2.Bölge Müdürlüğü ve alt işyerleri içerisinde tamamlayan (saat/gün usulü) servis sürücüleri 59 yaşından gün almamış (31.12.1963) tarihinden sonra doğmuş olmak) olmalıdırlar.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanında detaylı tarif edilen ihale konusu işin Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü sınırları dahilinde ve Makine ve İkmal Başmühendisliği, Tesisler ve Bakım Başmühendisliği ve İşletmeler Başmühendisliği emrinde personel nakli servisinde kullanılmak üzere sürücülü araç çalıştırılması hizmet alımı işi olduğu, idarenin takdir yetkisini ihale konusu işin mahiyeti itibarıyla çalıştırılacak personelin işe uygunluğu bakımından üst yaş sınır belirleme yönünde kullandığı ve yapılan düzenlemenin kamu ihale mevzuatına aykırı olmadığı ayrıca yetkinin bu yönde kullanılmasında kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından herhangi bir aykırılık bulunmadığı belirlendiğinden, başvuru sahibinin iddiasının uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 19’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 4.22’nci maddesinde “Yüklenici, ihale bünyesinde çalıştıracağı araçların yakıt dahil her türlü bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile sürücü, yağ, lastik vb. giderleri karşılamakla yükümlüdür. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır. Yüklenici, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3’üncü maddesinde tanımlanan işleten konumundadır.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Sözleşmenin uygulanması sırasında mevzuatı gereğince yapılacak her türlü ulaşım, vergi, resim, harç giderleri, Araçların yakıt, bakım-onarım, yedek parça, Trafik Sigortası ve Kasko giderleri ve sürücü giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Teknik Şartname’nin 4.22’nci maddesi ile İdari Şartname’nin 25’inci maddesi arasında herhangi bir çelişki bulunmadığı tespit edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 20’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 4.13’üncü maddesinde “Yüklenici, personel servis araçlarından birinin arıza, tamir, bakım vb. sebeplerle hizmet verememesi durumunda; hizmet veremeyen personel servis aracının yerine, aynı niteliklerde ve hizmeti aksatmayacak şekilde derhal başka bir personel servis aracı tahsis edecektir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Şikâyete konu Teknik Şartname düzenlemesi ile hizmetin aksamadan yerine getirilmesinin amaçlandığı ve bu hususa yönelik idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, süreklilik arz eden söz konusu işte, personel servis araçlarından birinin arıza, tamir, bakım vb. sebeplerle hizmet verememesi durumunda problemin çözümünün ve personelin ulaşımının sağlanmasının zaruri olduğu belirlenmiştir.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 26’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Tip Sözleşmenin “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesinin dipnotunda “İşin yürütülmesi sırasında Yüklenici ile birlikte Kontrol Teşkilatı tarafından tutulması öngörülecek kayıt ve tutanaklar işin niteliğine göre Genel Şartnamedeki usul ve esaslar çerçevesinde burada düzenlenecektir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İdare ve Yüklenici tarafından işin devamı süresince ve bitiminde kayıt, tutanak, puantaj vb. tutanaklar tutulacak ve Kontrol Mühendisi ile Yüklenici tarafından imzalanacaktır.

Yüklenici, bu belgeler ve defterleri imzalamış olmakla içindekileri ve yapılan hesapların doğruluğunu kabul etmiş olur. Bu belgeleri imzalamaz veya ihtirazı kayıtla imzalarsa karşı görüşlerini yazılı olarak bildirmesi için, kayıt ve belgelerin kendisine gösterildiği tarihten başlamak üzere, on (10) gün süre verilir. Bu süre içinde karşı görüşlerini yazı ile bildirmezse belgelerin ve defterlerin içinde kayıtlı hususları kabul ve imza etmiş sayılır ve bu durumu tespit eden bir tutanak düzenlenerek kayıtlara eklenir.

Sözleşme konusu iş, belli bir hizmetin dönemler halinde (günlük, haftalık, vs) ifa edilmesi suretiyle yapılan sürekli nitelikte bir iş ise, yukarıda sözü edilen kayıtlar bu dönemler itibariyle tutulur ve kayıtlara itiraz da kayıtların tutulduğu sırada yapılır. Bu kayıtlarda işin sözleşme ve eklerine uygun olarak yapılıp yapılmadığı, işlerdeki hata, kusur ve eksiklikler, kaç kişinin çalıştığı ve hangi makine ve ekipmanın kullanıldığı ve kontrol teşkilatı tarafından gerek görülen diğer hususlar belirtilir. Bu kayıt ve itirazlar hem hakediş ödemelerinde, hem de sözleşmenin sona erdiği tarihte kabul komisyonu tarafından gerçekleştirilecek kabul işlemlerinde esas alınır.” düzenlemesi,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kontrol teşkilatı ve yetkileri” başlıklı 26’ncı maddesinde “…Sözleşme konusu iş süreklilik gösteren bir mahiyette ise, işin yapılmasına ilişkin kayıtlar sözleşmesinde belirtilen sıklıkta tutulur ve bu tutanaklar yüklenici tarafından da imzalanır. İşlerin eksik, kötü ve sözleşmeye aykırı olarak yapılması durumunda sözleşmede belirtilen cezalar uygulanır.” açıklaması,

Aynı Şartname’nin “ilgili kayıtlar” başlıklı 34’üncü maddesinde “İşyerinde, işin sözleşme ve eklerine ve iş programına uygun olarak yapılmasını temin ve bunun kontrolü için idarenin sözleşmesinde belirlediği kayıtlar, yüklenici ile birlikte kontrol teşkilatı tarafından tutulur. Yüklenici bu kayıtları ve ilgili belgeleri imzalamak zorundadır. Bunlardan imzalı birer kopya yükleniciye verilir.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesinde yapılan düzenlemelerin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda aktarılan düzenlemelerine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle söz konusu iddia yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 27’nci iddiasına ilişkin olarak:

Karayolları Taşıma Kanunu’nun “Taşımacının sorumluluğu” başlıklı 6’ncı maddesinde “… Taşımacı, yolcu ve eşyanın güvenlik içinde taşınmasından sorumludur.” hükmü,

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Sigorta yaptırma sorumluluğu” başlıklı 47’inci maddesinde “(1) Yolcu taşımalarında, yetki belgesi sahipleri; yolcular ile sürücüler ve bunların yardımcılarına gelebilecek bedeni zararlar için, bu Yönetmelikte belirtilen zorunlu sigortaları yaptırmak zorundadırlar. Bu fıkraya aykırı hareket edenlere, Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen miktarda idari para cezası uygulanır.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yapılması zorunlu sigortalar” başlıklı 48.1’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki yolcu taşımalarında; 2918 sayılı Kanun’da tanımlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası ile 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununa dayanılarak çıkarılan karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası, yaptırılması zorunlu olan sigortalardır.” hükmü,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlığı altında “… Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21’inci maddesinde “21.1. İş ve işyerlerinin korunması ile işin ve/veya işyerlerinin sigortalattırılmasına ilişkin sorumluluk Genel Şartname’nin 19’uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde yükleniciye aittir.

21.2. Sigorta türleri ile teminat kapsamı ve limitleri:

21.2.1.

Yüklenicinin bu iş için, çalıştıracağı taşıtların Trafik Tescil Belgelerinde belirtilen koltuk sayısı kadar yolcuyu sigorta ettirecektir.

Koltuk Ferdi Kaza Sigorta teminat değerleri;
Ölüm Halinde 65.000,00TL/Koltuk;

Sürekli sakatlık halinde 65.000,00TL/Koltuk;

Tedavi Giderleri 6.500,00TL/Koltuk olacaktır.

Yüklenici koltuk başına koltuk ferdi kaza sigortasını İdarenin belirlediği teminatlar doğrultusunda yapmakla yükümlüdür. Belirlenen limitler asgari limitler olup, Yüklenici daha düşük teminat değerleriyle sigorta yaptıramaz.

Sigorta işlemleri için yapılacak tüm ödemeler yüklenici tarafından karşılanacaktır.
Yüklenici, idarelerce istenen söz konusu sigortalara ilişkin poliçeleri ve ödeme kanıtlarını, iş fiili olarak başlamadan önce idareye vermek zorundadır. Sigortalar tamamlanmadığı sürece hakediş ödemesi yapılmaz.

Sigorta poliçelerinde belirlenen, yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın karşılamadığı bedeller için yüklenici idareden bir istekte bulunamaz.
Sigorta yükümlülüğü kabul süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edecektir.
Sözleşmenin feshi veya işin/hesabın tasfiyesi halinde bu sigortalar, iş yeni yükleniciye ihale edilinceye kadar devam ettirilir ve bu süreye ilişkin sigorta giderleri ilk yükleniciye ait olur.

Ancak bu süre, fesih veya tasfiye tarihinden başlamak üzere üç (3) ayı geçemez.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21’inci maddesinde yapılan düzenlemelerin Karayolları Taşıma Kanunu ve Karayolu Taşıma Yönetmeliği ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda aktarılan hüküm ve düzenlemelerine uygun olduğu belirlenmiştir.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2022/UH.II-7 (5 Ocak 2022)

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin