KİK Kararı: 2022/UH.II-1367

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/051
Gündem No : 4
Karar Tarihi : 09.11.2022
Karar No : 2022/UH.II-1367
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Eymen Eker Gıda İnşaat Sosyal Hizmetler Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ordu Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/752737 İhale Kayıt Numaralı “Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimlerine 2 Kısım Yemek” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ordu Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 02.09.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimlerine 2 Kısım Yemek” ihalesine ilişkin olarak Eymen Eker Gıda İnşaat Sosyal Hizmetler Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 26.08.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 31.08.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.09.2022 tarih ve 49298 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.09.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1004 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Ordu Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 02.09.2022 tarihinde ihalesi gerçekleştirilen “Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimleri için 2 Kısım Yemek Hizmeti Alımı işi” ihalesine ilişkin ihale dokümanının 24.08.2022 tarihinde indirilerek istekli olabilecek sıfatına haiz olunduğu, fakat ihale dokümanında bir takım hataların söz konusu olduğu ve ilgili hususlar için 26.08.2022 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, adı geçen idarenin ise şikâyete ret cevabına binaen itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu,

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde özel aykırılık hallerinin sıralandığı tablonun 7 numaralı sütununda yer alan aykırılık hali için çalışan işçilerin maaşlarının, hakediş ödemelerinin beklenmeden en geç her ayın 15’ine kadar ödenme zorunluluğu getirildiği, bu zorunluluğa uyulmaması durumunda ise on binde 5 oranında ceza kesileceği ve söz konusu durumun 10 defa tekrar edilmesi durumunda sözleşmenin fesih edileceği, ancak hakediş ödenmeksizin personel maaşlarının ödenmesi zorunluluğunun mevzuata uygun olmadığı, yükleniciye sorumluluk yüklediği, bu durumda yüklenicinin telafisi mümkün olmayan zararlar görmesine neden olabileceği, zikredilen nedenlerle Sözleşme Tasarısı’nda yer alan hususun düzeltilmesi gerektiği,

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Ücretin gününde ödenmemesi” başlıklı 34’üncü maddesi hükmü göz önünde bulundurulduğunda, ilgili Kanun’da cezai şartların oluşması için 20 günlük sürenin öngörüldüğü, fakat ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde söz konusu sürenin 15 gün olarak belirtildiği, bu sürenin de İş Kanunu’nun ilgili hükümlerine uygun olmadığı, idarenin kendi inisifiyati ile bir süre belirlediği,

Ayrıca ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde görüldüğü üzere işçilik kalemleri için ayrıca satır açılmadığı, personel giderlerinin birim fiyatın içine dâhil edildiği, yine personelin kaç saat çalışacağı ile ilgili ihaleye ait ihale dokümanında düzenlemelerin yer almadığı,

İdarenin ihalede çalışacak olan personel ile ilgili herhangi bir sorumluluğa girmediği halde hakedişler yatırılmadan her ayın 15’inci günü maaş ödenmesi zorunluluğunun keyfi olduğu, haliyle kendi personellerini 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri çerçevesinde çalıştırmanın doğal olduğu,

Sözleşme Tasarısı’nda yer alan söz konusu düzenlemenin ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından keyfi olarak hazırlandığı, Sözleşme Tasarısı’nda yer alan maddenin de İş Kanunu’nun ilgili hükümlerine aykırılık teşkil ettiği,

Söz konusu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, düzeltici işlem tesis edilemeyeceği, bu sebepten ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Ücret ve ücretin ödenmesi” başlıklı 32’nci maddesinde “Genel anlamda ücret bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutardır.

…

Ücret en geç ayda bir ödenir. İş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme süresi bir haftaya kadar indirilebilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Ücretin gününde ödenmemesi” başlıklı 34’üncü maddesinde “Ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu nedenle kişisel kararlarına dayanarak iş görme borcunu yerine getirmemeleri sayısal olarak toplu bir nitelik kazansa dahi grev olarak nitelendirilemez. Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır.

Bu işçilerin bu nedenle iş akitleri çalışmadıkları için feshedilemez ve yerine yeni işçi alınamaz, bu işler başkalarına yaptırılamaz.” hükmü,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların Özlük Hakları” başlıklı 38’inci maddesinde “Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.

Kontrol teşkilatı, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları (talep ve ihbarları) ivedilikle değerlendirmekle yükümlüdür.

Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih (yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.

Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez.

…

İdare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine bordroların ve/veya ücret ödemesini gösterir diğer bilgi ve belgelerin (yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları, puantaj, hesap pusulaları gibi) incelenmesi neticesinde ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde bu durumun yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir. Aynı zamanda, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmı yüklenicinin hakedişinden kesilir ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılır. Bu husus ayrıca bir tutanağa da bağlanır.

Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır.

Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.

Bordrolarda yüklenicinin veya vekilinin imzası bulunacaktır.

…” düzenlemesi,

Adı geçen Şartname’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

…

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır…” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimleri için 2 Kısım Yemek Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

1. KISIM = Cumhuriyet Yerleşkesi - Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu - Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu- Turizm Fakültesi-Ulubey Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı = 180.000 Adet

2. KISIM = Ünye İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi - Ünye Meslek Yüksekokulu - İkizce Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı = 70.000 Adet

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimler” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 2 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

İstekliler ihalesine katılmak istedikleri kısımlar için teklif mektubunun ekindeki birim fiyat teklif cetvelini doldurmak suretiyle tekliflerini vereceklerdir. İhale sonucunda üzerine ihale yapılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden ayrı ayrı birim fiyat sözleşmesi düzenlenecektir.

İstekliler dilediği kısma/kısımlara/kısımların tamamına teklif verebilirler.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi (KDV hariç), resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, elektrik, su ve gaz giderleri, çalıştırılacak personelin yemek ve yol masrafları ile maaşları, sözleşme yapılabilmesi ödenen ücretler, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, yemek dağıtımda kullanılan araçların zorunlu sigorta giderleri, personelin zorunlu kısa vadeli sigorta primleri, hizmetin yürütülmesinde işçinin kıyafet gideri, çalışan işçilerin kanunen belirlenen sürelerde resmi olarak periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri, işin teknik ve idari şartnameye uygun yürütülmesinde yapılacak tüm masraflar teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

%2” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29’uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1’inci madde kapsamında değerlendirilir.

16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2’nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3’üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 10'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 30 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Sıra No

Aykırılık Hali

İlk Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı

Sözleşmenin
Feshini
Gerektiren
Aykırılık
Sayısı

1

Rastgele tartılacak olan numune tabaklardaki yemek miktarının Teknik şartnamede belirtilen gramajların % 10 undan eksik çıkması durumunda

On Binde
15

10

2

Yüklenicinin yemek hizmeti ile ilgili gıda zehirlenmelerinin doktor raporu ve yemek analizleri sonucunda tespit edilmesi durumunda

Yüzde
1

3

3

Yemek hizmeti sunulurken yemeklerin içinden çıkacak her türlü böcek, sinek, tel, cam, taş, kıl, v.b. yabancı maddenin bulunması durumunda

On Binde
20

10

4

Yüklenicinin teknik şartnameye göre eksik işçi çalıştırdığının tespiti durumunda

On Binde
20

10

5

Yüklenicinin teknik şartnameye uygun yemek getirmemesi veya getirdiği yemeğin Kontrol Teşkilatınca uygun bulunmaması halinde

On Binde
15

10

6

Süzme sayaçların vasıfları ve/veya konumları ile oynandığı tespit edilirse, Kontrol Teşkilatınca tutulan tutanak doğrultusunda

On Binde
30

3

7

Yüklenici; çalıştırdığı işçilerin her biri için bankada hesap açtıracak ve çalışanların ücretlerini her ay İdarenin düzenli hakediş ödemesinin yapıldığı günden itibaren en geç 3 (üç) gün içerisinde ödeyecektir. Hakedişin gecikmesi durumunda hakediş ödemeleri beklenmeden çalışan personelin maaşları en geç takip eden ayın 15' ine kadar ödenecektir. İşçi ücretlerinin hesaba aktarıldığına dair banka dekontlarını veya personel maaşlarına ait banka ödeme listesi idaremize sunacaktır. Ayrıca yüklenici çalıştırdığı personelin sigorta primlerini idareye belgelemekle yükümlüdür. İşçiye ödenecek maaşlar banka hesabına ödeme yapılması gerekmektedir. (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ücretlerin banka kanalı ile ödenmesinin usul ve esasları belirleyen Ücret prim, ikramiye ve bu nitelikte her türlü istihkakın bankalar aracılığıyla ödenmesine dair yönetmelik 18/11/2008 tarih 27058 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.) Elden ödeme kesinlikle yapılmayacaktır. Bu şartlara riayet edilmediği takdirde; geciken her bir gün için Kontrol Teşkilatınca tutulan tutanak doğrultusunda

On Binde
15

10

8

Sözleşme dönemi içinde İdare tarafından yapılan denetimlerde; Çevre temizliğine, hijyene dikkat edilmemesi, mutfak, bulaşıkhane veya yemekhanelerin temizliği gibi hizmetlerin biri veya bir kaçına dikkat edilmediği durumlarda

On Binde
15

10

…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden şikâyete konu ihalenin Ordu Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Birimleri için 2 Kısım yemek hizmeti alımı işi olduğu, ihalenin birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve elektronik ortamda teklif alınarak açık ihale usulü ile 02.09.2022 tarihinde gerçekleştirildiği, işe başlama tarihinin 19.09.2022; işi bitirme tarihinin 31.12.2022 olduğu, söz konusu ihalenin 2 kısımdan oluştuğu, ihalenin 1’inci kısmına 8 (sekiz), 2’nci kısmına 7 isteklinin teklif verdiği, Gurmesan Gıda Ürün. San. ve Tic. Ltd. Şti., Mersin Mars Tekstil Konfeksiyon İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., FRH Yemek Tem. Gıda Pet. Tar. Hay. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti., İsa Araç Kir. Hiz. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda istenilen bilgileri ve geçici teminatı beyan etmediği için; Akyol Özel Eğitim Reha. Gıda İnş. Hiz. İşl. Taş. Turz. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda 2021 yılına ait bilanço ve gelir tablosuna ilişkin bilgileri beyan etmediği için; Tektat Yem. Gıda İnş. Turz. Taşısan. ve Tic. Ltd. Şti Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda geçici teminatı beyan etmediği ve banka referans mektubuna ilişkin bilgiler yer almadığı için anılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 05.09.2022 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin her iki kısmının da Varan Hünkar Gıda Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, söz konusu ihalenin 1’inci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin Çuhadaroğlu Top. Tem. Yem. Gıda Özel Güv. Top. Taş. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.; 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Emirhan Gıd. İnş. Tem. Taa. Hiz. San. İç Dış Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan İş Kanunu’nun ilgili maddesinden, işçilere ücretlerinin en geç ayda bir ödeneceği, iş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme süresinin bir haftaya kadar indirilebileceği, ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçinin, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabileceği, gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanacağı ayrıca Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 38’nci maddesinden, kontrol teşkilatının, yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları (talep ve ihbarları) ivedilikle değerlendirmekle yükümlü olduğu, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmının yüklenicinin hakedişinden kesileceği ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılacağı ve bu hususun ayrıca bir tutanağa da bağlanacağı anlaşılmaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde özel aykırılık hallerinin düzenlendiği tablonun 7 numaralı satırında “Yüklenici; çalıştırdığı işçilerin her biri için bankada hesap açtıracak ve çalışanların ücretlerini her ay İdarenin düzenli hakediş ödemesinin yapıldığı günden itibaren en geç 3 (üç) gün içerisinde ödeyecektir. Hakedişin gecikmesi durumunda hakediş ödemeleri beklenmeden çalışan personelin maaşları en geç takip eden ayın 15' ine kadar ödenecektir. İşçi ücretlerinin hesaba aktarıldığına dair banka dekontlarını veya personel maaşlarına ait banka ödeme listesi idaremize sunacaktır. Ayrıca yüklenici çalıştırdığı personelin sigorta primlerini idareye belgelemekle yükümlüdür. İşçiye ödenecek maaşlar banka hesabına ödeme yapılması gerekmektedir. (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ücretlerin banka kanalı ile ödenmesinin usul ve esasları belirleyen Ücret prim, ikramiye ve bu nitelikte her türlü istihkakın bankalar aracılığıyla ödenmesine dair yönetmelik 18/11/2008 tarih 27058 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.) Elden ödeme kesinlikle yapılmayacaktır…” düzenlemesinin yer aldığı ve söz konusu aykırılık hali gerçekleştiğinde ilk sözleşme bedeli üzerinden kesilecek ceza oranının on binde 15 olduğu ve söz konusu aykırılık halinin 10 defa tekrarlandığında sözleşmenin feshedileceği düzenlemelerine yer verildiği görülmüştür.

Adı geçen ihalenin kısmi teklife açık bir ihale olduğu, ihaleye ait İdari Şartname ve birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinde iki kısmın düzenlendiği, söz konusu kısımlarda ise “1) Cumhuriyet yerleşkesi-Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu- Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu-Turizm Fakültesi-Ulubey Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı,
2 ) Ünye İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi- Ünye Meslek Yüksekokulu- İkizce Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı” kalemlerinin yer aldığı, yine İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi (KDV hariç), resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, elektrik, su ve gaz giderleri, çalıştırılacak personelin yemek ve yol masrafları ile maaşları, sözleşme yapılabilmesi ödenen ücretler, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, yemek dağıtımda kullanılan araçların zorunlu sigorta giderleri, personelin zorunlu kısa vadeli sigorta primleri, hizmetin yürütülmesinde işçinin kıyafet gideri, çalışan işçilerin kanunen belirlenen sürelerde resmi olarak periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri, işin teknik ve idari şartnameye uygun yürütülmesinde yapılacak tüm masraflar teklif fiyata dahildir…” düzenlemesine yer verildiği belirlenmiştir.

Yukarıda yer alan inceleme ve tespitler neticesinde, Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde yüklenicinin; çalışanların ücretlerini her ay idarenin düzenli hakediş ödemesinin yapıldığı günden itibaren en geç 3 (üç) gün içerisinde ödemesi gerektiği, hakedişin gecikmesi durumunda, hakediş ödemeleri beklenmeden çalışan personelin maaşlarının en geç takip eden ayın 15' ine kadar ödeneceği, söz konusu aykırılık hali gerçekleştiğinde ilk sözleşme bedeli üzerinden kesilecek ceza oranının on binde 15 olduğu ve söz konusu aykırılık hali 10 defa tekrarlandığında sözleşmenin feshedileceği düzenlemelerine yer verildiği, yine İş Kanunu’nun ilgili maddesi gereği, ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçinin, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabileceği, gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanacağı hükmü birlikte değerlendirildiğinde söz konusu ihalede idare tarafından her ay düzenli olarak hakediş ödemeleri yapıldıktan sonra yüklenici tarafından çalışanlarına, ücretlerini hakediş ödemesi yapıldıktan en geç 3 gün içinde ödenmesi gerektiği, hakediş ödemelerinin gecikmesi durumunda ise çalışan personelin maaşlarının en geç takip eden ayın 15’ine kadar ödenmesi gerektiği, başvuru sahibinin iddiasının aksine çalışan işçilerin maaşlarının, hakediş ödemelerinin beklenmeden en geç her ayın 15’ine kadar ödenme zorunluluğu getirildiğine dair bir düzenlemenin yer almadığı, aksine hakediş ödemesinin geciktiği durumlarda bu yükümlülüğe gidileceği, yine Sözleşme Tasarısı’nın ilgili maddesinde söz konusu özel aykırılık halinin gerçekleşmesi halinde on binde 15 oranında ceza uygulanacağı ve bu durumun 10 defa tekrarlanması durumunda sözleşmenin feshedileceği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemelerin İş Kanunu ve ilgili düzenlemelere uygun olduğu görülmüş olup başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca İş Kanunu’nun “Ücretin gününde ödenmemesi” başlıklı 34’üncü maddesine göre ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçinin, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabileceği, gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanacağı hükmü ile Sözleşme Tasarısı’nda yer alan çalışanların ücretlerinin hakediş ödemesi yapıldıktan en geç 3 gün içinde ödenmesi gerektiği, hakediş ödemelerinin gecikmesi durumunda ise çalışan personelin maaşlarının en geç takip eden ayın 15’ine kadar ödenmesi gerektiği düzenlemesi birlikte değerlendirildiğinde idarece yapılan düzenlemenin işçiyi koruma amacını taşıdığı, İş Kanunu’nda yer alan ücreti ödeme günü, hakedişin ödendiği gün olarak kabul edildiğinde; bu doğrultu da en geç 3 gün içinde ödenmesi gerektiği ifadesinin yer aldığı söz konusu husus İş Kanunu hükümlerine aykırılık teşkil etmediğinden başvuru sahibinin bu iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

İhaleye konu işin kısmi teklife açık ve 2 kısımdan oluşan bir ihale olduğu, ihaleye ait kısımlarda “1) Cumhuriyet yerleşkesi-Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu- Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu-Turizm Fakültesi-Ulubey Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı,
2 ) Ünye İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi- Ünye Meslek Yüksekokulu- İkizce Meslek Yüksekokulu Yemek Hizmeti Alımı” kalemlerinin yer aldığı, yine anılan ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir ihale olduğu, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde isteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince çalıştırılacak personelin yemek ve yol masrafları ile maaşlarının teklif fiyata dahil olduğu, söz konusu giderler için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasını zorunlu kılan herhangi bir mevzuat hükmünün bulunmadığı, ilgili giderlerin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan diğer iş kalemlerine yansıtılması suretiyle teklifin oluşturulabileceği, dolayısıyla başvuru sahibinin bu hususa ilişkin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.