KİK Kararı: 2022/UH.II-1170

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/045
Gündem No : 47
Karar Tarihi : 28.09.2022
Karar No : 2022/UH.II-1170 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Mec Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. A.Ş. - Birbey Atık Yönetim Sistemleri Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/523555 İhale Kayıt Numaralı “2022 Yılı 17 Ay 18 Gün Süreli Muratpaşa, Konyaaltı, Kepez, Aksu, Döşemealtı, Serik, Kemer, Korkuteli, Demre ve Finike İlçeleri Ana Cadde ve Bulvarların Genel Temizliği ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşleri Kapsamında İş Makinesi ve Araç Kiralama İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından 01.07.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2022 Yılı 17 Ay 18 Gün Süreli Muratpaşa, Konyaaltı, Kepez, Aksu, Döşemealtı, Serik, Kemer, Korkuteli, Demre ve Finike İlçeleri Ana Cadde ve Bulvarların Genel Temizliği ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşleri Kapsamında İş Makinesi ve Araç Kiralama İşi” ihalesine ilişkin olarak Mec Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. A.Ş. - Birbey Atık Yönetim Sistemleri Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 18.07.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.07.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.07.2022 tarih ve 34723 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.07.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/779 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyiminin tevsiki için özel sektörden temin edilmiş araç kiralama işine ilişkin sözleşme ve faturaların sunulduğunun şikayet başvurusu üzerine idarece bildirildiği, anılan iş deneyim belgesinin geçersiz olduğu ve sahte belgelerle gerçeğe aykırı bir şekilde düzenlendiği, söz konusu isteklinin benzer iş tanımına uygun olan araçlara hiçbir zaman sahip olmadığı ve araçların kiralandığına dair fatura girişinin de bulunmadığı, anılan iş deneyim belgesini oluşturan faturalar ile şirkete ait araç veya araç kiralama faturalarının bağlı bulunduğu vergi dairesinden ve ilgili meslek mensubundan temin edildiğinde bu durumun görüleceği, iş deneyimine ilişkin sunulan sözleşmenin damga vergisinin işin ifasından sonra düzenlendiği ve eksik ödendiği, sözleşmenin her iki tarafının Ticaret Sicil Gazeteleri incelendiğinde şirketlerin aynı kişilere ait ve muvazaalı işlemler amacıyla kurulmuş şirketler olduğu, şirketlerin vergi beyannamelerini onaylayan meslek mensubunun da aynı kişi olduğu, anılan iş deneyim belgesinin tutarının ihalede istenilen yeterlik kriterini karşılamadığı, iş deneyim belgesi tutarı ile sunulan fatura tutarları arasında uyumsuzluk bulunduğu, fatura içerikleri ile sözleşme içeriğinin uyumsuz olduğu, sözleşme kapsamında belirlenen tarihlerin dışında ihale konusu iş ile benzer iş olmayan başka işlerin de yapıldığı, bu nedenle ihale konusu iş dışında yapılan işlerin iş deneyim belgesinden ayrıştırılması gerektiği, ayrıca iş artışı ve ek fiyat farklarının iş deneyim belgesi tutarından düşülmesi gerektiği, sunulan faturaların birim fiyatlarının belirsiz olduğu bu nedenle iş deneyim tutarının ve sözleşme kapsamında işin yapıldığının tespit edilemediği,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin ortaklık bilgilerine ve yönetimdeki görevlerine ilişkin son durumu gösterir belge ve eklerinin kontrol edilmesi, teklifi imzalayan yetkililerin imza kontrollerinin yapılması, ortakların tamamı tarafından imzalanıp imzalanmadığının ve yetki verilen kişiler tarafından imzalanıp imzalanmadığının araştırılması gerektiği, Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğü’ne ve İstanbul Ticaret Odası Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne müzekkere yazılarak anılan isteklinin yönetim, temsil ve hisse yapısındaki değişikliklerin bildirimlerine ilişkin evrakların temin edilmesinin talep edildiği, söz konusu isteklinin ihalelere katılırken güncellemesi gereken hisse yapısı ve yönetim şekli belgelerini bildirim süresi içinde güncellemediğinin tespiti halinde teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin ihalede istenilen banka referans mektubu oranını sağlayacak limitinin olmamasına karşın çalıştığı şube tarafından ilgili referans mektubunun düzenlendiği ve haksız şekilde ihalede yeterliliğinin sağlandığı, bu nedenle anılan isteklinin sunduğu banka referans mektubunun temin edildiği bankanın genel müdürlüğünden teyit edilmesi gerektiği,

4. İhalede yeterlik kriteri olarak belirlenen bilanço ve ciro oranlarının ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin hesaplamaların tekrar yapılmasının talep edildiği, çoğu isteklinin kısa vadeli banka borçlarını bilançolarında göstermediği, bu durumun Merkez Bankası kayıtlarından tespitinin mümkün olduğundan gerekli incelemenin yapılması gerektiği,

5. İhale üzerinde bırakılan isteklinin Ticaret Sicil Gazetesinde yaptıkları araştırma sonucu, ihale konusu işin anılan isteklinin faaliyet konuları arasında yer almadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun “Akitlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı bölümünde “A. Belli parayı ihtiva eden kâğıtlar: 1. Mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknameler” için sözleşme bedelinin binde 9,48 oranında damga vergisi alınacağı hüküm altına alınmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,

…

ç) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini,

d) İş deneyimini gösteren belgeler: İş deneyim belgeleri ve teknolojik ürün deneyim belgesi ile gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa gerçekleştirilen işlere ilişkin olarak Yönetmeliğin 47’nci maddesinde belirtilen belgeleri, … ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,… istenilmesi zorunludur…

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere, …

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir.

(4) İlgili mevzuat uyarınca gelecek yıllara yaygın olarak gerçekleştirilecek işlerin, açık ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre ihale edilmesi halinde, iş deneyimine ilişkin oranlar üçüncü fıkranın (a) bendine göre belirlenen oranın, bir yıldan fazla süreli işlerde 4/5’i, iki yıldan fazla süreli işlerde 3/5’i, üç yıldan fazla süreli işlerde 2/5’i alınarak hesaplanır ve bu oranlar yeterlik kriteri olarak öngörülür. Belli istekliler arasında ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerde ise bu oranlara göre belirlenen parasal tutarlar yeterlik kriteri olarak öngörülür…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgeler, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz…

(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.

(ç) Sözleşmenin, iş eksilişi yapılarak sona erdirilmesi durumunda, tarafların işin bu şekilde tamamlandığı hususunda anlaştığını gösterir belgenin iş deneyimini gösteren diğer belgelerle birlikte sunulması zorunludur.

(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.

(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. …” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2022 Yılı 17 Ay 18 Gün Süreli Muratpaşa, Konyaaltı, Kepez, Aksu, Döşemealtı, Serik, Kemer, Korkuteli, Demre Ve Finike İlçeleri Ana Cadde Ve Bulvarların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşleri Kapsamında İş Makinesi Ve Araç Kiralama İşi

b) Miktarı ve türü:

Ana Cadde Ve Bulvarların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşlerinde Kullanılmak Üzere Çeşitli Özelliklerde Ve Muhtelif Sayıda İş Makinesi Ve Aracın Sürücüsüz Ve Personelsiz Olarak Kiralanması İşi olup,

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Antalya Büyükşehir Belediyesi / ANTALYA

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

İstekliler; tek bir sözleşme kapsamında kent temizliği ve/veya çöp toplama taşıma işi kapsamında araç kiralama hizmet alımı işi yapmış olduğunu belgelendirecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden ihale konusu işin Büyükşehir Belediyesinin sorumluluk alanlarında yer alan düzenli ve düzensiz katı atık depolama tesislerinin düzenlenmesi, depolama sahalarından kaynaklanan olumsuz çevresel faktörlerin önlenmesi, atıkların transferinin sağlanması, insan ve çevre sağlığının korunmasına yönelik tedbirlerin alınması, söz konusu sahaların işletilmesi ve idare tarafından verilecek görevlerin gerçekleştirilmesi için Şartname’nin ilgili kısımlarında belirtilen sayıda araç ve iş makinesi destek hizmet alımı işi olduğu, işe başlama tarihinin:18.07.2022, işin bitiş tarihinin: 21.12.2023 olduğu, ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca ilk oturumda geçici teminatı ve birim fiyat teklif mektubu uygun olduğu belirlenen isteklilerin tekliflerinin esas alınarak aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplandığı, yapılan değerlendirme neticesinde Ağaoğlu İnş. Tem. Dan. Tur. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyası kapsamında yeterlik belgelerini tam olarak sunmaması gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, aşırı düşük teklif sınır değerin altında teklif bulunmadığı ve 06.07.2022 tarihli kesinleşen ihale kararı ile Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, MEC Kurumsal Hizmetler Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi- Birbey Atık Yönetim Sistemleri Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi İş Ortaklığının da ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimlerini tevsiken Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarında imzalanan “Kent Temizliği ve Çöp Toplama Hizmetleri İçin Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmeti” işine ilişkin, toplam bedeli: 19.895.000,00 TL olan, 01.07.2021 tarihli sözleşmenin sunulduğu, sözleşmeye konu işin başlama tarihinin:05.08.2021, işi bitirme tarihinin: 05.12.2021 olduğu, sözleşmeye ilişkin damga vergisinin (19.895.000,00 x binde 9,48=18.604,60 TL) olarak 11.01.2021 tarihinde yatırıldığı ve dekont belgesinin eklendiği, belgeler arasında sözleşme sürecinde Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi adına kesilen 4 adet faturanın sunulduğu, faturaların ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı, faturaların toplam tutarının sözleşme bedeli olan 19.895.000,00 TL olduğu (=5.000.000,00 TL + 4.975.000,00 TL + 4.970.000,00 TL + 4.950.000,00 TL), sözleşme konusu iş ile faturalarda belirtilen işin uyumsuz olmadığı tespit edilmiştir.

İhale işlem dosyasında Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin EKAP üzerinden ticaret siciline ilişkin bilgilerinin sorgulandığı, adı geçen şirketin % 100’üne Esra Ertaç’ın sahip olduğunun görüldüğü, anılan şahsın yönetim kurulu üyesi olarak münferiden temsile yetkili olduğu belirlenmiştir. İş deneyimine ilişkin sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. nin “ticaretsicil.gov.tr” adresinden son durumunun, ortaklık yapısının ve temsil ve ilzama yetkili kişisinin sorgulanması neticesinde anılan şirketin ortakları ya da yetkilileri arasında Esra Ertaç’ın bulunmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla belgeler üzerinde her iki firma arasında organik bir bağ bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bahse konu iddianın sağlıklı bir şekilde incelenmesi adına 19.08.2022 tarihli ve E.2022/15127 sayılı, 06.09.2022 tarihli ve E.2022/16072 sayılı Kurum yazıları ile sözleşmenin karşı tarafı olan Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.den anılan sözleşmenin kapsamı, bu hizmetin kamu kuruluşu tarafından yapılan bir hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, hangi kapsamda hizmetin gerçekleştirildiği hususlarında bilgi talep edilmiştir. Ayrıca sözleşme ekinde yer alan faturaların doğruluğunu teyit amacıyla 19.08.2022 tarihli ve E.2022/15126 sayılı Kurum yazısı ile İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğü’nden anılan faturaların sistemde kayıtlı olup olmadığı hususunda bilgi talebinde bulunulmuştur.

Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.08.2022 tarihli ve 12.09.2022 tarihli Kurum kayıtlarına alınan cevabi yazılarından; şirketlerinin ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere, gerçek ve tüzel kişilerden temin ettikleri araçları kiralamakta oldukları, sözleşmeye konu araçların kamu kuruluşlarında çalıştırılmadığı, özel şirketlere kiralandığı, ihalelere hazırlık kapsamında şirketlerinin parkında tutulduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından gönderilen ve 23.08.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan cevabi yazıda “İlgide kayıtlı yazınızda bahsi geçen dairemiz 0910542285 vergi kimlik numaralı mükellefi Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile ilgili mükellefin tarh dosyası ve bilgisayar kayıtlarımızın tetkikinde; mükellef tarafından düzenlenen aşağıda numaraları yazılmış olan faturaların sistemimizde kayıtlı olduğu görülmüş, faturaların bir örneği yazımız ekinde sunulmuştur” ifadelerine yer verdiği, yazı ekinde ise anılan faturaların gönderildiği belirlenmiştir.

Söz konusu ihalede benzer iş, tek bir sözleşme kapsamında katı atık depolama sahası işletilmesine dayalı veya çöp toplama/transfer işi kapsamında makine ve araç kiralama, hizmet alımı işi olarak tanımlandığından ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu sözleşmede işin adı “kent temizliği ve çöp toplama hizmetleri için araç ve iş makinesi kiralama işi” olarak belirtildiğinden, sunulan iş deneyiminin benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırmaya tabi tutulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca anılan isteklinin sunduğu iş deneyime ilişkin belgeler kapsamında sunulan faturaların ilgili vergi dairesinden sistem üzerinde kayıtlı olduğu görülmüştür. Ayrıca sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nden söz konusu işin hangi kapsamda yapıldığı bilgisi temin edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş.nin iş deneyimi tevsiki için sunduğu sözleşme incelendiğinde, işverenin Özener Tur. Sağ. Tem. Gıd. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti., yüklenicinin Asos A.Ş., sözleşme konusunun işverenin taahhüdü altında bulunan kent temizliği evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılmak üzere araç ve iş makinesi kiralanması hizmeti olduğu görülmekte, kiralamaya konu araçların işverenin taahhütleri altında kullanılan işlerde kullanılmak üzere en az 2010 model ve üstü çok amaçlı çöp toplama aracı, hidrolik sıkıştırmalı vinçli kamyon, hidrolik sıkıştırmalı çöp kamyonu, yol süpürme aracı, hidrostatik süpürme aracı, arazöz, çöp taksi, kazıcı yükleyici, mini yükleyici, semi treyler, damperli kamyon, çift kabin kamyonet, pick up tipi araçlar olduğu, sözleşme süresinin 05.08.2021-05.12.2021 tarih aralığında belirlendiği, araç ve iş makinelerinin yüklenici Asos A.Ş. tarafından yakıt ve sürücü/operatör hariç olarak temin edileceği anlaşılmaktadır. Yine aynı sözleşmenin 4.3’üncü maddesinde araçların işverenin taahhüdü altında bulunan İstanbul, İzmir, Ankara, Balıkesir, Bursa, Eskişehir, Kastamonu, Zonguldak, Bolu, Afyonkarahisar illerinde kullanılacağının hüküm altına alındığı görülmektedir.

Uyuşmazlığa konu sözleşme incelendiğinde, yüklenicinin sağladığı araçların işveren tarafından taahhüdü altında bulunan kent temizliği evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılacağı, araçların kullanım yerinin ise işverenin taahhüdü altında bulunan İstanbul, İzmir, Ankara. Balıkesir, Bursa, Eskişehir, Kastamonu, Zonguldak, Bolu, Afyonkarahisar illerindeki işler olduğu sözleşmeden çıkarılmaktadır.

Gerek sözleşmeye konu araç ve iş makinelerinin çöp toplama ve kent temizliği kısaca atık bertarafı hizmetlerinde kullanılacak olması, gerekse de sözleşmede sayılan muhtelif illerde işverenin taahhüdü altında bulunan kent temizliği, evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılmak üzere kiralanması işi olduğu dikkate alındığında, sözleşmeye konu işin esasında özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında değil, bu sözleşmedeki işveren tarafın kamuya yüklendiği işler kapsamında gerçekleştirildiği belirlenmiştir.

Nitekim konuya ilişkin sözleşmenin işveren tarafı Özener Ltd. Şti.ne Kurum tarafından sözleşmeye konu işin bir kamu kurum veya kuruluşu tarafından yapılan hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, konu araçların hangi kamu kurum kuruluşu veya şirketlere kiralandığı hususlarında görüş sorularak bilgi ve belge talep edilmiş olmasına karşın, ilgili şirketin (yeni unvanı ile Meteor Ltd. Şti.) her iki cevabi yazısında araçların ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere kiralandığı, kamuya gerçekleştirilen bir iş olmadığı, araçların üçüncü şahıslara kiralanma veya kamu kurum kuruluş ihalelerine katılım maksadıyla araç parkı oluşturma amaçlarıyla tedarik edildiği görüşü verilmiş ancak bu hususu tevsik edici herhangi bir belge gönderilmediği tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 43, 44 ve 47'nci maddeleri incelendiğinde: iş deneyim belgelerinin Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumlan hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenleneceği ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanacağı, bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen ve kabulü yapılan işlerde gerçekleştirilen işin parasal tutarının sözleşme bedeline oranına bakılmaksızın yüklenici iş bitirme belgesi, ihale dokümanında alt yüklenici çalıştırılabileceği öngörülen işlerde, belgeyi düzenlemeye yetkili kurum veya kuruluşun onayı ile çalıştırılan alt yükleniciler tarafından gerçekleştirilen iş kısımları için ise, alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenleneceği, gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde ise iş deneyim belgesi düzenlenemeyeceği, bu deneyimin tevsiki için sözleşme ve eki diğer belgeler kullanılarak tevsik işleminin gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

Ayrıca 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesi uyarınca belediyelerin mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla imar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar... hizmetlerini yapmak ve yaptırmak hususunda görevli ve sorumlu kılındıkları açık olup, bir kamu hizmeti kapsamı dışında kentsel düzeyde temizlik ve katı atık hizmetlerinin özel sektör gerçek ve tüzel kişileri tarafından gerçekleştirilmesinin de mümkün olmadığı belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, sözleşme hükümleri, sözleşmeye konu işin kapsamı ve araçların niteliği çerçevesinde işin esas itibariyle kamuya taahhüt edilen bir iş kapsamında gerçekleştirildiği, böyle bir durumda kamu ihale mevzuatı uyarınca iş deneyiminin sözleşme, fatura ve eki belgeler ile tevsik edilemeyeceği, usulüne uygun şekilde yüklenici iş bitirme ve alt yüklenicilik ilişkisi çerçevesinde alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesinin ve sunulmasının zorunlu olduğu, uyuşmazlığın çözümü için sözleşme tarafı ile yapılan yazışmada da sözleşme konusu işin belge düzenlemeye yetkili bir kurum veya kuruluşa gerçekleştirilmediğine, özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında bulunduğuna ilişkin beyanı dışında herhangi bir belge ortaya konulamadığı görülmüştür.

İncelenen ihalede iş deneyimini tevsik amacıyla Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş. tarafından sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. …” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “… (5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı.

Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.

(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur. …” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesi. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır. EKAP'a kayıtlı olmayan yabancı istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler sunulur.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerinden, isteklilerce teklifleri kapsamında, tüzel kişi olması halinde, teklif mektubunu imzalayan kişinin noter tasdikli imza beyannamesini sunması gerektiği, yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç) /üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin ise idare tarafından EKAP'tan alınacağı anlaşılmaktadır.

Elektronik ortamda gerçekleştirilmemiş olan başvuruya konu ihalede ihale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından teklifi kapsamında noter tasdikli imza beyannamesinin sunulduğu, teklif mektubu ve eklerinde yer alan imzanın da sunulan imza beyannamesindeki imza ile uyumlu olduğu görülmüştür.

Ayrıca idare tarafından Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’ne yönelik olarak ihale tarihi olan 01.07.2022 tarihinde EKAP üzerinden ticaret sicil bilgileri sorgulamasının gerçekleştirildiği, söz konusu ticaret sicili bilgileri sorgulama sonucunda anılan isteklinin ortaklarına, ortaklık oranlarına ve yönetimindeki görevlilerine ilişkin bilgilere ulaşıldığı, söz konusu bilgilerden şirketin tek ortaklı bir anonim şirket olduğu, ortağın da şirketi münferiden 05.10.2023 tarihine kadar temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olduğu ve sunulan imza beyannamesindeki imza sahibi ile aynı kişi olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde, yeterlik kriterleri kapsamında tüzel kişi isteklilerce elektronik ihaleler haricinde teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması gerektiği, ayrıca tüzel kişi isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin de idarece EKAP'tan alınacağının anlaşıldığı; bu itibarla elektronik ortamda gerçekleştirilmeyen söz konusu ihalede tüzel kişi isteklilerce yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına/üyelerine/kurucularına ilişkin tevsik edici bir belge sunulmasının istenilmediği, yapılan incelemede idare tarafından şikâyete konu edilen isteklinin bahsi geçen bilgilerinin EKAP üzerinden sorgulandığı, anılan isteklinin şirketi temsile yetkili olan kişiler ile ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgileri EKAP sistemine kayıt ettirdiği, teklif mektubu ve eklerinin de EKAP verileri doğrultusunda şirketi temsile yetkili kişi tarafından imzalandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller

…

Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuru dilekçelerinde yer alması gereken diğer bilgiler ile bu dilekçelere eklenmesi gereken belgelere, bunların sunuluş şekli ile bu başvuruların elektronik ortamda yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Kurum yetkilidir.

...

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

...

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

...

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.

İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir. Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Şikayet başvurularının taşıması gereken şekil unsurları Kanunun 54 üncü maddesi ile Yönetmeliğin 8 inci maddesinde sayılmıştır. Buna göre dilekçede; başvuru sahibinin ve varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı veya unvanı, adresi (…) ve faks numarası ile imzası, ihaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası, başvuru konusunun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller belirtilmelidir.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından hazırlanan ve 18.07.2021 tarihinde idare kayıtlarına alındığı anlaşılan şikâyet dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verilmediği, söz konusu iddianın itirazen şikâyet dilekçesinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Somut olayda, başvuru sahibi tarafından kesinleşen ihale kararının 06.07.2022 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilmesi üzerine şikâyet konusu hususun farkına varıldığı, idareye şikâyet dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verilmediği, 29.07.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verildiği tespit edilmiştir. Daha sonra isteklinin 21.07.2022 tarihli dilekçe ile yeniden idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu ve dilekçede bu iddiaya yer verildiği görülmüş olmakla birlikte, isteklinin bu iddiaya ilişkin şikâyet konusu hususun fark edildiği tarihi izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusu yapmadığı belirlendiğinden, bu başvurunun da süre yönünden reddi gerekmektedir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikâyet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların; şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Söz konusu iddia ile ilgili 06.07.2022 tarihinden itibaren 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken idareye yapılan 18.07.2022 tarihli şikâyet başvurusuna da konu edilmeden doğrudan itirazen şikâyete konu edildiği dikkate alındığında süresi içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmayan iddia ile ilgili dilekçenin Kurum kayıtlarına alınma tarihi itibari ile idareye şikâyet başvuru süresi geçmiş olduğundan İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 15’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idareye gönderilmeksizin söz konusu iddianın süre yönünden reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

…

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,

birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından söz konusu yeterlik kriterini tevsik için 2021 yılına ait kurumlar vergisi beyannamesi ile ilgili meslek mensubu onaylı bilanço bilgileri tablosunun sunulduğu, sunulan belgelerden 2021 yılı; Cari Oranının 1,831405794, Özkaynak Oranının 0,230738750, Kısa Vadeli Banka Borçları/Özkaynaklar Oranının ise 0,00 olduğu görülmektedir.

Diğer yandan kurumlar vergisi beyannamesi ekindeki 2021 yılına ait gelir tablosu rakamlarından; net satışlar tutarının 3****** TL olduğu ve bu tutarın sağlanması gereken asgari yeterlik kriteri olan 6.248.188,00 TL’yi (31.240.940,00 x 0,20) karşıladığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço ve gelir tablosuna ilişkin idareye sunduğu belgeler ile EKAP sorgulamalarının birbiriyle uyumlu olduğu, anılan isteklinin İdari Şartname’deki bilanço oranlarına ve iş hacmi tutarına ilişkin yeterlik kriterlerini sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Tüzel kişilik ve ehliyet” başlıklı 125’inci maddesinde “(1) Ticaret şirketleri tüzel kişiliği haizdir.

(2) Ticaret şirketleri, Türk Medenî Kanunu’nun 48’inci maddesi çerçevesinde bütün haklardan yararlanabilir ve borçları üstlenebilirler. Bu husustaki kanuni istisnalar saklıdır.” hükmü,

4734 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi

…

ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2022 Yılı 17 Ay 18 Gün Süreli Muratpaşa, Konyaaltı, Kepez, Aksu, Döşemealtı, Serik, Kemer, Korkuteli, Demre Ve Finike İlçeleri Ana Cadde Ve Bulvarların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşleri Kapsamında İş Makinesi Ve Araç Kiralama İşi

b) Miktarı ve türü:

Ana Cadde Ve Bulvarların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama-Taşıma İşlerinde Kullanılmak Üzere Çeşitli Özelliklerde Ve Muhtelif Sayıda İş Makinesi Ve Aracın Sürücüsüz Ve Personelsiz Olarak Kiralanması İşi olup,

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Antalya Büyükşehir Belediyesi / ANTALYA

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 3’üncü maddesinde “İşin tanımı; Antalya Büyükşehir Belediyesi il sınırları içindeki Muratpaşa, Konyaaltı, Kepez, Aksu, Döşemealtı, Serik, Kemer, Korkuteli, Demre, Finike İlçeleri bulvarlar ve orta refüjler, caddeler ve kaldırımların temizlik hizmetleri, idare tarafından belirlenen alanlardan toplanan atıkların, toplandıkları ilçe merkezlerine en yakın düzenli depolama sahasına veya transfer istasyonuna teslimi işlerinin yerine getirilmesi kapsamında iş makinesi ve araç kiralama hizmet alımı işinin satın alınması işidir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Türk Ticaret Kanunu’na göre özel kanun niteliğini taşıyan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde istekli olabilecek “ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim” olarak tanımlanmıştır. Anılan mevzuat hükmü gereğince, istekli olabilecek sıfatını kazanmak için ihale konusu alanda faaliyet gösterilmesi gerektiği hususu dikkate alındığında, ihaleye teklif vererek istekli sıfatını kazanan kişilerin öncelikle bu şartı sağlamaları gerekmektedir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 125’inci maddesinde ticaret şirketlerinin bütün haklardan yararlanabileceği hüküm altına alınmışsa da Türk Ticaret Kanunu’na göre özel kanun niteliğini taşıyan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesine göre istekli olabilecek kişilerin ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerekmektedir. Bu bakımdan, ihale konusu alanda faaliyet gösterme şartı, Türk Ticaret Kanunu’nun 125’inci maddesinde belirtilen “kanuni istisna” niteliğindedir. Bu bağlamda, başvuruya konu uyuşmazlık kapsamında Türk Ticaret Kanunu’ndaki söz konusu genel düzenleme yerine, özel kanun niteliği taşıyan Kamu İhale Kanunu’ndaki düzenlemenin esas alınması ve istekli olabilecekler için geçerli olan “ihale konusu alanda faaliyet gösterilmesi” şartının istekliler tarafından da öncelikle sağlanması gerekmektedir.

İhale üzerinde bırakılan Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin faaliyet konusuna ilişkin olarak www.ticaretsicil.gov.tr internet adresi üzerinden yapılan sorgulamada; anılan istekliye ait 07.07.2021 tarihli ve 10365 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi’nin “Amaç ve Konu” bölümünde “… Konusu ile ilgili makine, iş makinesi ve araç alır, kiralar veya kiraya verir.

…

Temizlik Hizmetleri Yurt içinde ve yurt dışındaki tüm özel ve resmi kuruluşların, belediyelerin, toplu konut ve sitelerin, sanayi ve tarım fabrikalarının plaza ve iş merkezlerinin iç mekan ve dış çevre temizliği ile cadde, sokak temizliği ve çöp toplama hizmetlerini yapmak, çöp imha ve arıtma-ayıklama tesisleri kurmak. Her türlü temizlik madde ve malzemeleri ile temizlik makinelerini almak, satmak. …” ifadelerinin yer aldığı, dolayısıyla anılan isteklinin faaliyet alanları içerisinde ihale konusu işin de olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş. tarafından da Erçak Erce Adi Ortaklığı ile yapılan “Araç Kiralama Sözleşmesi” nin, bu sözleşme kapsamında düzenlenen faturaların, damga vergisinin yatırıldığına ilişkin belgelerin sunulduğu belirlenmiştir.

Aynı şekilde sunulan faturaların kayıtlarının sistem üzerinde bulunup bulunmadığı ilgili vergi dairesinden teyit edilmiş olup, söz konusu faturaların sistemde kayıtlı olduğu bilgisi alınmıştır. Ayrıca sözleşmenin diğer tarafı olan Erçak Erce Adi Ortaklığı’na yazı yazılarak, sözleşmenin kapsamı, bu hizmetin kamu kuruluşu tarafından yapılan bir hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, hangi kapsamda hizmetin gerçekleştirildiği hususlarında bilgi talep edilmiştir. Erçak Erce Adi Ortaklığı’nın cevabi yazısında, söz konusu araçların 2019/534380 İKN’li “Adapazarı Belediyesi Katı Atık Toplama ve Nakli İçin Kullanılacak Araçların Kiralanması Hizmet Alımı” kapsamında kullanıldığı ifade edilmiştir. Dolayısıyla sözleşmeye konu işin bir kamu kurumuna gerçekleştirilen iş kapsamında yapıldığı belirlendiğinden, bu durumda alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesi gerektiği, sözleşme ve faturalar ile söz konusu iş deneyiminin tevsik edilemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın da teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddialarının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği gerekçesiyle “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak, sözleşme hükümleri, sözleşmeye konu işin kapsamı ve araçların niteliği çerçevesinde işin esas itibariyle kamuya taahhüt edilen bir iş kapsamında gerçekleştirildiği, böyle bir durumda kamu ihale mevzuatı uyarınca iş deneyiminin sözleşme, fatura ve eki belgeler ile tevsik edilemeyeceği, usulüne uygun şekilde yüklenici iş bitirme ve alt yüklenicilik ilişkisi çerçevesinde alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesinin ve sunulmasının zorunlu olduğu, uyuşmazlığın çözümü için sözleşme tarafı ile yapılan yazışmada da sözleşme konusu işin belge düzenlemeye yetkili bir kurum veya kuruluşa gerçekleştirilmediğine, özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında bulunduğuna ilişkin beyanı dışında herhangi bir belge ortaya konulamadığından, incelenen ihalede iş deneyimini tevsik amacıyla Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş. tarafından sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ifade edilmiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalede, ihale üzerinde bırakılan Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimlerini tevsiken Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarında imzalanan “Kent Temizliği ve Çöp Toplama Hizmetleri İçin Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmeti” işine ilişkin, toplam bedeli: 19.895.000,00 TL olan, 01.07.2021 tarihli sözleşmenin sunulduğu, sözleşmeye ilişkin damga vergisinin olarak 11.01.2021 tarihinde yatırıldığı ve dekont belgesinin eklendiği, belgeler arasında sözleşme sürecinde Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi adına kesilen 4 adet faturanın sunulduğu, faturaların ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı, faturaların toplam tutarının sözleşme bedeli olan 19.895.000,00 TL. olduğu (=5.000.000,00 TL + 4.975.000,00 TL + 4.970.000,00 TL + 4.950.000,00 TL), sözleşme konusu iş ile faturalarda belirtilen işin uyumsuz olmadığı, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin EKAP üzerinden ticaret siciline ilişkin bilgilerinin sorgulandığı, adı geçen şirketin % 100’üne Esra Ertaç’ın sahip olduğunun görüldüğü, anılan şahsın yönetim kurulu üyesi olarak münferiden temsile yetkili olduğu belirlenmiştir. İş deneyimine ilişkin sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. nin ticaretsicil.gov.tr adresinden son durumunun, ortaklık yapısının ve temsil ve ilzama yetkili kişisinin sorgulanması neticesinde anılan şirketin ortakları ya da yetkilileri arasında Esra Ertaç’ın bulunmadığı, dolayısıyla belgeler üzerinde her iki firma arasında organik bir bağ bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Söz konusu ihalede istenen asgari iş deneyim tutarının teklif edilen bedelin % 30’u olduğu göz önüne alındığında Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin sağlaması gereken iş deneyim tutarının 17.385.264,00 TL olduğu (=57.950.880,00x0,30), sunulan faturaların toplam tutarının ise 19.895.000,00 TL olduğu belirlendiğinden, faturaların güncellenmemiş tutarının bile ihalede istenilen asgari iş deneyim tutarının üzerinde olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede, Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere, gerçek ve tüzel kişilerden temin ettikleri araçları kiralamakta oldukları, sözleşmeye konu araçların kamu kuruluşlarında çalıştırılmadığı, özel şirketlere kiralandığı, ihalelere hazırlık kapsamında şirketlerinin parkında tutulduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, söz konusu ihalede benzer iş, tek bir sözleşme kapsamında katı atık depolama sahası işletilmesine dayalı veya çöp toplama/transfer işi kapsamında makine ve araç kiralama, hizmet alımı işi olarak tanımlandığından ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu sözleşmede işin adı “kent temizliği ve çöp toplama hizmetleri için araç ve iş makinesi kiralama işi” olarak belirtildiğinden, sunulan iş deneyiminin benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırmaya tabi tutulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer tespitler bir arada değerlendirildiğinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyimini tevsik amaçlı sunduğu belgelerin mevzuata uygun olduğu ve İdari Şartname’de iş deneyimine ilişkin düzenlenen yeterlik kriterini sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.