KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/045
Gündem No : 30
Karar Tarihi : 28.09.2022
Karar No : 2022/UH.II-1169 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

MEC Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. A.Ş.- Birbey Atık Yönetim Sistemleri Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/527069 İhale Kayıt Numaralı “17 Ay 14 Gün Süreli Katı Atık Düzenli ve Düzensiz Depolama Sahaları ve Transfer İstasyonları İçin Makine ve Araç Kiralama İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından 01.07.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “17 Ay 14 Gün Süreli Katı Atık Düzenli ve Düzensiz Depolama Sahaları ve Transfer İstasyonları İçin Makine ve Araç Kiralama İşi” ihalesine ilişkin olarak MEC Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. A.Ş.- Birbey Atık Yönetim Sistemleri Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 18.07.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.07.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.07.2022 tarih ve 34721 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.07.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/780 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından "17 ay 14 gün Süreli Katı Atık Düzenli ve Düzensiz Depolama Sahaları ve Transfer İstasyonları İçin Makine ve Araç Kiralama İşi"nin 01.07.2022 tarihinde ihale edildiği, söz konusu ihaleye ilişkin kesinleşen ihale kararı bildirim yazısında Asos Kurumsal Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, ortak girişimlerinin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiklerinin bildirildiği,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyimini tevsik amacıyla özel sektörden temin edilmiş kiralama hizmeti işine ilişkin belgeleri sunduğu, anılan isteklinin benzer iş tanımına uygun olan araçların hiçbir zaman sahibi olmadığı, hiçbir zaman da bu araçların fatura girişini şirketlerinde bulundurmadığı, dolayısıyla isteklinin sunduğu iş deneyimine ilişkin belgelerinin geçersiz olduğu, adı geçen isteklinin iş deneyim belgesini oluşturan faturaları ile şirkete ait araç veya araç kiralama faturalarının bağlı bulunduğu vergi dairesinden ve mali müşavirden temin edilmesi gerektiği, yapılan araştırma sonucunda Asos firmasının hiçbir şekilde araç kiralama veya şirket envanterinde araç sahipliliği olmadığı anlaşılacağından isteklinin iş deneyimine ilişkin belgelerinin geçersiz sayılması ve bu gerekçeyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Asos firmasının iş deneyimini tevsik için sunduğu sözleşme ile sözleşmenin hizmet alan tarafının aynı kişilere ait olan muvazaalı işlemler amacıyla kurulmuş şirketler olduğu, Asos firmasının hizmet verdiği belirtilen şirketin ticaret sicil gazeteleri incelendiğinde şirketin ortaklarının ve yetkililerinin aynı kişiler olduğunun görüleceği, sahte iş deneyim belgeleri oluşturulduğu,

Asos firması ile hizmet alan firma arasındaki hizmet ilişkisinin sahte olduğunun bir diğer tespitinin de şirketlerin birbirlerine karşılıklı fatura keserek iş deneyim belgesi üretmeleri olduğu, ihaleye katılmak için iş deneyim belgesi üretmeye çalışan şirketlerin KDV ödememek için birbirlerine aynı ay içinde hizmet faturası görünümünde ancak iade faturası amacıyla fatura kesmelerinin iş deneyim belgesi üretmek için fatura kesildiği gerçeğini ortaya koyduğu, her iki şirketin vergi beyannamelerini onaylayan SMMM’nin aynı kişi olduğu, şirketlerin kestiği faturaların örneğinin şirketlerin bağlı olduğu vergi dairesinden istenilmesi ve gerekli araştırmanın yapılması durumunda teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinin anlaşılacağı,

Anılan firmanın sunduğu iş deneyim belgesinin tutarının ihalede istenilen asgari iş deneyim tutarını karşılamadığı, sözleşme için yatırılan damga vergisinin işin başlangıç tarihinden, sözleşmenin ifasından sonra düzenlenip ödendiği, iş deneyim belgesini resmileştirmek için damga vergisinin ödendiği, ödenen damga vergisinin de yetersiz olduğu, yetersiz oranda damga vergisi ödenen belgenin geçersiz sayılması gerektiği,

Söz konusu firmanın sunduğu faturalar ile sözleşme tutarı arasında da tutarsızlık olduğu, faturaların içeriğinin sözleşmenin içeriği ile uyuşmadığı, sözleşmede belirlenen tarihler dışında ve içeriğinden farklı işler yaptırıldığı,

Sunulan iş deneyim belgesine ilişkin işlerin benzer iş tanımı kapsamında olmadığı, benzer iş tanımına girmeyen işlerin ayrıştırılması gerektiği, söz konusu işte iş artışı ve fiyat farkı verildiği, mevzuata göre iş artışı ve fiyat farklarının iş deneyim belge tutarından düşülmesi gerektiği, iş deneyimine ilişkin faturaların birim fiyatlarının belirsiz olduğu, birim fiyatları belli olmayan iş deneyimine ilişkin belgelerin geçersiz sayılması gerektiği,

2. Adı geçen isteklinin ortaklık bilgilerine ve yönetimdeki görevlerine ilişkin son durumu gösterir belge ve eklerinin kontrol edilmesi, teklif mektubunun yetkili kişilerce imzalanıp imzalanmadığının incelenmesi gerektiği, ihale tarihi itibarıyla Asos firması ile ilgili yönetim, hisse yapısı gibi konularda araştırma yapılması gerektiği, bunun için Kurum tarafından firmanın bağlı olduğu İstanbul Ticaret Odası’na ve Ticaret Bakanlığı’na müzekkere yazılması, doğru bilgilerin oralardan alınması gerektiği, Assos firmasının 2022 yılında hisse yapısının değiştiği ancak bilgilerin güncellenmediği,

3. İdari Şartname’nin 7.4.1’inci maddesinde istenilen banka referans mektubunun sunulduğu, ancak isteklinin istenen oranı sağlamadığı, ilgili firmanın bu oranı sağlayacak limiti olmamasına rağmen çalıştığı banka tarafından referans mektubunun düzenlendiği, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Yönetmelikleri gereği banka şubelerinin açık olmayan limitleri kağıt üstünde göstermelerinin mevzuata aykırı olduğu, sunulan banka referans mektubunun bankanın genel müdürlüğünden teyidinin yapılması gerektiği,

4. İdari Şartname’nin 7.4.2 ve 7.4.3’üncü maddesinde bilanço ve ciroya ilişkin yeterlik kriterlerine yer verildiği, yeterlik kriterlerini sağlamak adına çoğu isteklinin kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olma şartını normalde kısa vade olması gereken banka borçlarını bilançolarında göstermeyerek yeterlik kriterini sağladıkları, Kurumca Merkez Bankası kayıtlarının tespiti mümkün olduğundan gerekli incelemenin yapılması gerektiği,

5. Kamu İhale Kanunu’nda tarifi yapılan “istekli olabilecek” tanımı için alanda faaliyet gösterme şartının olduğu, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı istekli olarak belirlenen isteklinin faaliyet konuları arasında kent temizliği, çöp transferi işlerinde araç ve iş makinası kiralama faaliyetlerinin bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (a) bendinde benzer iş, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak tanımlanmıştır.

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yapımla ilgili hizmet işleri dahil hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmetlerinde, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38 inci maddesinde düzenlenen iş deneyimini gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.

ç) (Mülga: 16/07/2011-27996 R.G./ 5. md.)

d) (Mülga: 16/07/2011-27996 R.G./ 5. md.)

(2) İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre birinci fıkranın (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir.

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanun’un 21’inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,

…

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir.

…

(5) İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(6) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait iş deneyimini gösteren belgenin sunulması halinde; ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir) tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren ortaklık tespit belgesinin sunulması zorunludur. Ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu tarafından düzenlenen ortaklık tespit belgesinin, düzenlendikten sonra iş deneyimini gösteren belgeyi kullanan tüzel kişinin temsilcisi ve iş deneyimini gösteren belge sahibi tarafından imzalanması gerekmektedir.

(7) Tüzel kişi tarafından sunulan iş deneyimini gösteren belgenin, ihale veya son başvuru tarihinden geriye doğru en az bir yıldır kesintisiz olarak aynı tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, bu ortağa ait iş deneyimini gösteren belgelerin tamamı teminat süresi sonuna kadar başka bir tüzel kişiye kullandırılamaz.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilir. Ancak, söz konusu makine, teçhizat ve diğer ekipman yeterlik kriteri olarak belirlenemez. İşin niteliğinin gerektirdiği hallerde, kendi malı olması gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipman fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir. İdari şartnamede, fiyat dışı unsur olarak belirlenen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısı, niteliği ve teknik kriterlere yönelik düzenlemelere yer verilir. Fiyat dışı unsur değerlendirmesi yapılabilmesi için, kendi malı olduğunu gösteren belgeler ile teknik kriterleri tevsik eden belgelerin teklif ile birlikte sunulması gerekir. Kendi malı makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin fiyat dışı unsurun, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil hesaplanan toplam değerlendirme puanı içindeki ağırlığı yüzde biri geçemez. Söz konusu oranı arttırmaya veya azaltmaya ya da alım konusuna göre farklı oranlar belirlemeye Kurum yetkilidir.” hükümleri,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’inci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgeler, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.

…

(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.

(ç) Sözleşmenin, iş eksilişi yapılarak sona erdirilmesi durumunda, tarafların işin bu şekilde tamamlandığı hususunda anlaştığını gösterir belgenin iş deneyimini gösteren diğer belgelerle birlikte sunulması zorunludur.

(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.

(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.

(f) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde varsa fiyat farkları ile KDV hariç olarak belirlenen tutarlar dikkate alınır. İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak iş deneyim tutarı hesaplanır. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyim tutarı, ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın belge tutarı esas alınarak hesaplanır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.5.2. Bu Madde boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7’nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

{Belirtilmemiştir}

7.5.5. Bu Şartnamenin 7’nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

İstekliler; tek bir sözleşme kapsamında katı atık depolama sahası işletilmesine dayalı veya çöp toplama/transfer işi kapsamında makine ve araç kiralama, hizmet alımı işi yapmış olduğunu belgelendirecektir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı ve Kapsamı” başlıklı 2’nci maddesinde “Büyükşehir Belediyesinin sorumluluk alanlarında yer alan düzenli ve düzensiz katı atık depolama tesislerinin düzenlenmesi, depolama sahalarından kaynaklanan olumsuz çevresel faktörlerin önlenmesi, atıkların transferinin sağlanması, insan ve çevre sağlığının korunmasına yönelik tedbirlerin alınması, söz konusu sahaların işletilmesi ve idare tarafından verilecek görevlerin gerçekleştirilmesi için şartnamenin ilgili kısımlarında belirtilen sayıda araç ve iş makinesi destek hizmet alımı işidir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İşin Süresi” başlıklı 4’üncü maddesinde “İş 18.07.2022 tarihinde başlar 31.12.2023 tarihinde biter.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhale Süresince Kullanılacak Araç, İş Makinesi ve Ekipman Özellikleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “

İhale Süresince Kullanılacak Araç, İş Makinesi ve Ekipmanın Miktarı ve Çalışma Alanları ve Özellikleri

İş Makinesi- Ekipman

Miktarı (adet)

Çalışma sahası

Lastik Tekerlekli Kazıyıcı Yükleyici

2

Kemer6 Seyyar Ekip7

Su Arazözü

2

Gazipaşa5 Kaş/Pınarbaşı3

Paletli Ekskavatör (Kırıcılı-Kovalı)

2

Kemer6 Seyyar Ekip7

Çekici (Low-bed için)

1

Seyyar Ekip7

Low-bed

1

Seyyar Ekip7

Kapaklı Damper Dorse

3

Transfer8

Çöp Transfer Semitreyleri

13

Transfer8

Çekici (Semitreyler ve Kapaklı Damper Dorse için)

18

Transfer8

Damperli Kamyon (2,5 ton)

2

Transfer8

Damperli Kamyon (12 ton)

1

Transfer8

Damperli Kamyon (15 ton)

3

Seyyar Ekip7

Çift Kabin Pikap/ Kamyonet

6

Seyyar Ekip7 (2adet) Transfer8 (4 adet)

Kapalı Kasa Kamyonet

2

Seyyar Ekip7 Transfer8

Çöp Suyu Taşıma Tankeri (26 ton)

2

Manavgat 9

Vidanjör (12 ton)

2

Kumluca1 Kaş/Palamut2

Minibüs

1

Transfer8

Lastik Tekerlekli Şantiye Karavanı

2

Seyyar Ekip7

Araç Devam Takip Sistemi

42

İletişim Cihazı

15

1. Kumluca Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi
2. Kaş/Palamut: Palamut Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi
3. Kaş/Pınarbaşı: Kaş İlçesi, Pınarbaşı mevkiinde bulunan Katı Atık Düzensiz Depolama Sahası
4. Demre : Demre İlçesi, Gürses mevkiinde bulunan Katı Atık Düzensiz Depolama Sahası
5. Gazipaşa : Gazipaşa İlçesi bulunan Katı Atık Düzensiz Depolama Sahası
6. Kemer : Kemer İlçesi, Çamyuva Mevkii, 75. Yıl Katı Atık Kompost

Tesisi

7. Seyyar Ekip: Tüm Antalya İli sınırları içerisinde atık yönetimi gereksinimlerinde
8. Transfer : Korkuteli, Serik, Elmalı, Kumluca, Kemer, Manavgat, Demre, Gazipaşa ve diğertüm ilçelerde gerçekleştirilecek Katı Atık Transfer faaliyetlerinde.
9. Manavgat : Manavgat Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi.

- Araçların akaryakıt depoları dolu olarak teslim edilecek, dolu teslim alınacaktır.

Su Arazözlerine, Vidanjörlere ve Çöp Transfer Semitreylerlerine yüklenici tarafından baskı ve uygulaması yükleniciye ait, tasarımı idareye ait olan Araç giydirme yapılacaktır. Araç giydirmeler idarenin tasarımları tesliminden itibaren 15 gün içerisinde yapılacaktır.

Araçların yaşları hesaplanırken model yılı üzerinden hesaplama yapılacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden ihale konusu işin Büyükşehir Belediyesinin sorumluluk alanlarında yer alan düzenli ve düzensiz katı atık depolama tesislerinin düzenlenmesi, depolama sahalarından kaynaklanan olumsuz çevresel faktörlerin önlenmesi, atıkların transferinin sağlanması, insan ve çevre sağlığının korunmasına yönelik tedbirlerin alınması, söz konusu sahaların işletilmesi ve idare tarafından verilecek görevlerin gerçekleştirilmesi için Şartname’nin ilgili kısımlarında belirtilen sayıda araç ve iş makinesi destek hizmet alımı işi olduğu, işe başlama tarihinin:18.07.2022, işin bitiş tarihinin: 21.12.2023 olduğu, ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca ilk oturumda geçici teminatı ve birim fiyat teklif mektubu uygun olduğu belirlenen isteklilerin tekliflerinin esas alınarak aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplandığı, yapılan değerlendirme neticesinde Ağaoğlu İnş. Tem. Dan. Tur. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyası kapsamında yeterlik belgelerini tam olarak sunmaması gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, aşırı düşük teklif sınır değerin altında teklif bulunmadığı ve 06.07.2022 tarihli kesinleşen ihale kararı ile Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, MEC Kurumsal Hizmetler Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi- Birbey Atık Yönetim Sistemleri Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi İş Ortaklığının da ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimlerini tevsiken Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarında imzalanan “Kent Temizliği ve Çöp Toplama Hizmetleri İçin Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmeti” işine ilişkin, toplam bedeli: 19.895.000,00 TL olan, 01.07.2021 tarihli sözleşmenin sunulduğu, sözleşmeye konu işin başlama tarihinin:05.08.2021, işi bitirme tarihinin: 05.12.2021 olduğu, sözleşmeye ilişkin damga vergisinin (19.895.000,00 x binde 9,48=18.604,60 TL) olarak 11.01.2021 tarihinde yatırıldığı ve dekont belgesinin eklendiği, belgeler arasında sözleşme sürecinde Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi adına kesilen 4 adet faturanın sunulduğu, faturaların ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı, faturaların toplam tutarının sözleşme bedeli olan 19.895.000,00 TL. olduğu (=5.000.000,00 TL + 4.975.000,00 TL + 4.970.000,00 TL + 4.950.000,00 TL), sözleşme konusu iş ile faturalarda belirtilen işin uyumsuz olmadığı tespit edilmiştir.

İhale işlem dosyasında Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin EKAP üzerinden ticaret siciline ilişkin bilgilerinin sorgulandığı, adı geçen şirketin % 100’üne Esra Ertaç’ın sahip olduğunun görüldüğü, anılan şahsın yönetim kurulu üyesi olarak münferiden temsile yetkili olduğu belirlenmiştir. İş deneyimine ilişkin sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. nin “ticaretsicil.gov.tr” adresinden son durumunun, ortaklık yapısının ve temsil ve ilzama yetkili kişisinin sorgulanması neticesinde anılan şirketin ortakları ya da yetkilileri arasında Esra Ertaç’ın bulunmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla belgeler üzerinde her iki firma arasında organik bir bağ bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bahse konu iddianın sağlıklı bir şekilde incelenmesi adına 19.08.2022 tarihli ve E.2022/15127 sayılı, 06.09.2022 tarihli ve E.2022/16072 sayılı Kurum yazıları ile sözleşmenin karşı tarafı olan Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.den anılan sözleşmenin kapsamı, bu hizmetin kamu kuruluşu tarafından yapılan bir hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, hangi kapsamda hizmetin gerçekleştirildiği hususlarında bilgi talep edilmiştir. Ayrıca sözleşme ekinde yer alan faturaların doğruluğunu teyit amacıyla 19.08.2022 tarihli ve E.2022/15126 sayılı Kurum yazısı ile İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğü’nden anılan faturaların sistemde kayıtlı olup olmadığı hususunda bilgi talebinde bulunulmuştur.

Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.08.2022 tarihli ve 12.09.2022 tarihli Kurum kayıtlarına alınan cevabi yazılarından; şirketlerinin ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere, gerçek ve tüzel kişilerden temin ettikleri araçları kiralamakta oldukları, sözleşmeye konu araçların kamu kuruluşlarında çalıştırılmadığı, özel şirketlere kiralandığı, ihalelere hazırlık kapsamında şirketlerinin parkında tutulduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından gönderilen ve 23.08.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan cevabi yazıda “İlgide kayıtlı yazınızda bahsi geçen dairemiz 0910542285 vergi kimlik numaralı mükellefi Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile ilgili mükellefin tarh dosyası ve bilgisayar kayıtlarımızın tetkikinde; mükellef tarafından düzenlenen aşağıda numaraları yazılmış olan faturaların sistemimizde kayıtlı olduğu görülmüş, faturaların bir örneği yazımız ekinde sunulmuştur” ifadelerine yer verdiği, yazı ekinde ise anılan faturaların gönderildiği belirlenmiştir.

Söz konusu ihalede benzer iş, tek bir sözleşme kapsamında katı atık depolama sahası işletilmesine dayalı veya çöp toplama/transfer işi kapsamında makine ve araç kiralama, hizmet alımı işi olarak tanımlandığından ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu sözleşmede işin adı “kent temizliği ve çöp toplama hizmetleri için araç ve iş makinesi kiralama işi” olarak belirtildiğinden, sunulan iş deneyiminin benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırmaya tabi tutulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca anılan isteklinin sunduğu iş deneyime ilişkin belgeler kapsamında sunulan faturaların ilgili vergi dairesinden sistem üzerinde kayıtlı olduğu görülmüştür. Ayrıca sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nden söz konusu işin hangi kapsamda yapıldığı bilgisi temin edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş.’in iş deneyimi tevsiki için sunduğu sözleşme incelendiğinde, işverenin Özener Tur. Sağ. Tem. Gıd. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. yüklenicinin Asos A.Ş., sözleşme konusunun işverenin taahhüdü altında bulunan kent temizliği evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılmak üzere araç ve iş makinesi kiralanması hizmeti olduğu görülmekte, kiralamaya konu araçların işverenin taahhütleri altında kullanılan işlerde kullanılmak üzere en az 2010 model ve üstü çok amaçlı çöp toplama aracı, hidrolik sıkıştırmalı vinçli kamyon, hidrolik sıkıştırmalı çöp kamyonu, yol süpürme aracı, hidrostatik süpürme aracı, arazöz, çöp taksi, kazıcı yükleyici, mini yükleyici, semi treyler, damperli kamyon, çift kabin kamyonet, pick up tipi araçlar olduğu, sözleşme süresinin 05.08.2021-05.12.2021 tarih aralığında belirlendiği, araç ve iş makinelerinin yüklenici Asos A.Ş. tarafından yakıt ve sürücü/operatör hariç olarak temin edileceği anlaşılmaktadır. Yine aynı sözleşmenin 4.3’üncü maddesinde araçların işverenin taahhüdü altında bulunan İstanbul, İzmir, Ankara, Balıkesir, Bursa, Eskişehir, Kastamonu, Zonguldak, Bolu, Afyonkarahisar illerinde kullanılacağı hüküm altına alındığı görülmektedir.

Uyuşmazlığa konu sözleşme incelendiğinde, yüklenicinin sağladığı araçların işveren tarafından taahhüdü altında bulunan kent temizliği evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılacağı, araçların kullanım yerinin ise işverenin taahhüdü altında bulunan İstanbul, İzmir, Ankara. Balıkesir, Bursa, Eskişehir, Kastamonu, Zonguldak, Bolu, Afyonkarahisar illerindeki işler olduğu sözleşmeden çıkarılmaktadır.

Gerek sözleşmeye konu araç ve iş makinelerinin çöp toplama ve kent temizliği kısaca atık bertarafı hizmetlerinde kullanılacak olması, gerekse de sözleşmede sayılan muhtelif illerde işverenin taahhüdü altında bulunan kent temizliği, evsel atıkların toplanması ve nakli hizmetlerde kullanılmak üzere kiralanması işi olduğu dikkate alındığında, sözleşmeye konu işin esasında özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında değil, bu sözleşmedeki işveren tarafın kamuya yüklendiği işler kapsamında gerçekleştirildiği belirlenmiştir.

Nitekim konuya ilişkin sözleşmenin işveren tarafı Özener Ltd. Şti.ne Kurum tarafından sözleşmeye konu işin bir kamu kurum veya kuruluşu tarafından yapılan hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, konu araçların hangi kamu kurum kuruluşu veya şirketlere kiralandığı hususlarında görüş sorularak bilgi ve belge talep edilmiş olmasına karşın, ilgili şirketin (yeni unvanı ile Meteor Ltd. Şti.) her iki cevabi yazısında araçların ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere kiralandığı, kamuya gerçekleştirilen bir iş olmadığı, araçların üçüncü şahıslara kiralanma veya kamu kurum kuruluş ihalelerine katılım maksadıyla araç parkı oluşturma amaçlarıyla tedarik edildiği görüşü verilmiş ancak bu hususu tevsik edici herhangi bir belge gönderilmediği tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 43, 44 ve 47'nci maddeleri incelendiğinde: iş deneyim belgelerinin Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumlan hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenleneceği ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanacağı, bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen ve kabulü yapılan işlerde gerçekleştirilen işin parasal tutarının sözleşme bedeline oranına bakılmaksızın yüklenici iş bitirme belgesi, ihale dokümanında alt yüklenici çalıştırılabileceği öngörülen işlerde, belgeyi düzenlemeye yetkili kurum veya kuruluşun onayı ile çalıştırılan alt yükleniciler tarafından gerçekleştirilen iş kısımları için ise, alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenleneceği, gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde ise iş deneyim belgesi düzenlenemeyeceği, bu deneyimin tevsiki için sözleşme ve eki diğer belgeler kullanılarak tevsik işleminin gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

Ayrıca 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesi uyarınca belediyelerin mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla imar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar... hizmetlerini yapmak ve yaptırmak hususunda görevli ve sorumlu kılındıkları açık olup, bir kamu hizmeti kapsamı dışında kentsel düzeyde temizlik ve katı atık hizmetlerinin özel sektör gerçek ve tüzel kişileri tarafından gerçekleştirilmesinin de mümkün olmadığı belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, sözleşme hükümleri, sözleşmeye konu işin kapsamı ve araçların niteliği çerçevesinde işin esas itibariyle kamuya taahhüt edilen bir iş kapsamında gerçekleştirildiği, böyle bir durumda kamu ihale mevzuatı uyarınca iş deneyiminin sözleşme, fatura ve eki belgeler ile tevsik edilemeyeceği, usulüne uygun şekilde yüklenici iş bitirme ve alt yüklenicilik ilişkisi çerçevesinde alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesinin ve sunulmasının zorunlu olduğu, uyuşmazlığın çözümü için sözleşme tarafı ile yapılan yazışmada da sözleşme konusu işin belge düzenlemeye yetkili bir kurum veya kuruluşa gerçekleştirilmediğine, özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında bulunduğuna ilişkin beyanı dışında herhangi bir belge ortaya konulamadığı görülmüştür.

İncelenen ihalede iş deneyimini tevsik amacıyla Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş. tarafından sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. EKAP’a kayıtlı olmayan yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekir.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile elektronik ihaleler hariç vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.

(4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükümleri,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “…(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.” hükümleri,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga : RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2)Tüzel kişi olması halinde, teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesi. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır. EKAP'a kayıtlı olmayan yabancı istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler sunulur.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan belgelerden Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesi kapsamında teklif mektubunu imzalayan Esra Ertaç’a ait Büyükçekmece 6. Noterliği tarafından onaylı imza beyannamesinin, sunulduğu, EKAP üzerinden idarece yapılan sorgulamada adı geçen şirketin % 100’üne Esra Ertaç’ın sahip olduğunun görüldüğü, anılan şahsın yönetim kurulu üyesi olarak münferiden temsile yetkili olduğu belirlenmiştir. Yine EKAP’ta yer alan bilgilerden Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’ne ilişkin birim fiyat teklif mektubunun Esra Ertaç tarafından e-imza ile imzalandığı tespit edilmiştir. Ayrıca isteklinin teklif dosyası kapsamında 12.01.2022 tarihli ve 10493 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinin de sunulduğu, söz konusu Gazete’de Asos şirketinin hisse yapısının değil, unvan değişikliğinin olduğu belirlenmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde, başvuru sahibinin iddiaları yerinde görülmemiştir. Ayrıca bu konuda firmanın bağlı olduğu İstanbul Ticaret Odasına ve Ticaret Bakanlığı’na yazı yazılarak araştırma yapılmasına gerek bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. …” hükmü,

Anılan Kanun'un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. …” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikâyet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından hazırlanan ve 18.07.2021 tarihinde idare kayıtlarına alındığı anlaşılan şikâyet dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verilmediği, söz konusu iddianın itirazen şikâyet dilekçesinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Somut olayda, başvuru sahibi tarafından kesinleşen ihale kararının 06.07.2022 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilmesi üzerine şikâyet konusu hususun farkına varıldığı, idareye şikâyet dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verilmediği, 29.07.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde söz konusu iddiaya yer verildiği tespit edilmiştir. Daha sonra isteklinin 21.07.2022 tarihli dilekçe ile yeniden idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu ve dilekçede bu iddiaya yer verildiği görülmüş olmakla birlikte, isteklinin bu iddiaya ilişkin şikâyet konusu hususun fark edildiği tarihi izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusu yapmadığı belirlendiğinden, bu başvurunun da süre yönünden reddi gerekmektedir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikâyet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların; şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Söz konusu iddia ile ilgili 06.07.2022 tarihinden itibaren 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken idareye yapılan 18.07.2022 tarihli şikâyet başvurusuna da konu edilmeden doğrudan itirazen şikâyete konu edildiği dikkate alındığında süresi içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmayan iddia ile ilgili dilekçenin Kurum kayıtlarına alınma tarihi itibari ile idareye şikâyet başvuru süresi geçmiş olduğundan İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 15’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idareye gönderilmeksizin söz konusu iddianın süre yönünden reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 29’uncu maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) İhale konusu işin yaklaşık maliyetine bakılmaksızın tüm ihalelerde; adayın veya isteklinin teklif vermeye yasal olarak yetkili olduğunu gösteren belgelerin,

b) Yaklaşık maliyeti, Kanun’un 13’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarı ile eşik değer arasında olan işlerin ihalelerinde; (a) bendinde sayılan belgelere ek olarak, adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yaklaşık maliyeti, eşik değere eşit veya eşik değeri aşan işlerin ihalelerinde (a) ve (b) bentlerinde sayılan belgelere ek olarak;

1. (Mülga bent: 25/01/2017-29959 R.G./2. md.)

2. Adayın veya isteklinin ilgili mevzuatı uyarınca yayımlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgelerin,

3. Adayın veya isteklinin iş hacmini gösteren toplam cirosu ve hizmet işleri ile ilgili cirosunu gösteren belgelerin,

idarelerce istenilmesi zorunludur.” hükümleri,

Aynı Yönetmelik’in “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” hükümleri,

Anılan Yönetmelik’in “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(5) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

…

(7) İlgili mevzuat uyarınca gelecek yıllara yaygın olarak gerçekleştirilecek işlerin, açık ihale usulüyle ve Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre ihale edilmesi halinde, iş hacmine ilişkin oranların, bir yıldan fazla süreli işlerde 4/5’i, iki yıldan fazla süreli işlerde 3/5’i, üç yıldan fazla süreli işlerde ise 2/5’i alınarak hesaplanan oranlar yeterlik kriteri olarak belirlenir.” hükümleri yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

…

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

…

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,

birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan belgelerden, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin teklif kapsamında 2021 yılı ayrıntılı bilanço ve gelir tablosunun sunulduğu, ayrıca SMMM tarafından onaylı bilanço bilgiler tablosunun sunulduğu, 2021 yılı bilanço bilgileri esas alındığında, isteklinin cari oranının (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar)= 1,********4 >0,75, öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif)= 0,2*******0 >0,15, kısa vadeli banka borçları/öz kaynaklar = 0,00 <0,50 olduğu ve İdari Şartname’de istenilen kriterleri sağladığı,

Anılan isteklinin teklif dosyası kapsamında İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesi uyarınca 2021 yılı gelir tablosunun sunulduğu, isteklinin 2021 yılına ait toplam cirosunun 30.****, TL olduğu ve söz konusu ihalede sağlanması gereken asgari kriteri sağladığı (57.950.880,00 x 0,20 = 11.590.176,00 TL) belirlenmiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yeterlik kriterlerini sağlamak adına kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olma şartını normalde kısa vade olması gereken banka borçlarını bilançolarında göstermeyerek yeterlik kriterini sağladığı, Kurumca Merkez Bankası kayıtlarının tespiti mümkün olduğundan gerekli incelemenin yapılması gerektiğini iddia etmektedir. Ancak başvuru sahibi bu iddiasını destekler mahiyette herhangi bir bilgi ya da belge sunmayıp, anılan isteklinin bilançosunun Merkez Bankası’ndan edinilerek incelenmesini talep etmektedir.

Anılan istekli tarafından sunulan bilanço bir SMMM tarafından onaylanmıştır. İlgili meslek mensuplarının malî belgeler üzerinde yaptıkları onay işlemi, bu belgelerde yer alan bilgilerin gerçeğe uygunluğu yönünde zımni bir beyanı da içermektedir. Bu çerçevede, üzerinde SMMM onayı bulunan bir malî tablonun, ilgili mevzuatına göre düzenlendiğinin kabulü gerektiği, yeminli mali müşavir ve serbest muhasebeci mali müşavirler tarafından düzenlenen ve onaylanan belgelerin hukuka uygunluk karinesinden faydalandığı anlaşılmıştır. Bir başka deyişle, kamu ihale mevzuatı bakımından, meslek mensupları veya vergi dairesi tarafından onaylı mali tabloların ilgili mevzuatına göre düzenlenip düzenlenmediğinin ayrıca araştırılmasına gerek bulunmamakta, onay işlemi hâlihazırda mali tablonun ilgili mevzuatına göre düzenlendiğini göstermektedir.

Sonuç olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin İdari Şartname’nin 7.4.2 ve 7.4.3’üncü maddesinde istenilen kriterleri sağladığı tespit edildiğinden başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Tüzel kişilik ve ehliyet” başlıklı 125’inci maddesinde “(1) Ticaret şirketleri tüzel kişiliği haizdir.

(2) Ticaret şirketleri, Türk Medenî Kanunu’nun 48’inci maddesi çerçevesinde bütün haklardan yararlanabilir ve borçları üstlenebilirler. Bu husustaki kanuni istisnalar saklıdır.” hükmü,

4734 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi

…

ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

Türk Ticaret Kanunu’na göre özel kanun niteliğini taşıyan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde istekli olabilecek “ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim” olarak tanımlanmıştır. Anılan mevzuat hükmü gereğince, istekli olabilecek sıfatını kazanmak için ihale konusu alanda faaliyet gösterilmesi gerektiği hususu dikkate alındığında, ihaleye teklif vererek istekli sıfatını kazanan kişilerin öncelikle bu şartı sağlamaları gerekmektedir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 125’inci maddesinde ticaret şirketlerinin bütün haklardan yararlanabileceği hüküm altına alınmışsa da Türk Ticaret Kanunu’na göre özel kanun niteliğini taşıyan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesine göre istekli olabilecek kişilerin ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerekmektedir. Bu bakımdan, ihale konusu alanda faaliyet gösterme şartı, Türk Ticaret Kanunu’nun 125’inci maddesinde belirtilen “kanuni istisna” niteliğindedir. Bu bağlamda, başvuruya konu uyuşmazlık kapsamında Türk Ticaret Kanunu’ndaki söz konusu genel düzenleme yerine, özel kanun niteliği taşıyan Kamu İhale Kanunu’ndaki düzenlemenin esas alınması ve istekli olabilecekler için geçerli olan “ihale konusu alanda faaliyet gösterilmesi” şartının istekliler tarafından da öncelikle sağlanması gerekmektedir.

Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin Ticaret Sicil Gazetelerinin sorgulanması neticesinde 07.07.2021 tarihli ve 10365 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nin 42’nci sayfasında “… cadde, sokak temizliği ve çöp toplama hizmetlerini yapmak, çöp imha ve arıtma-ayıklama tesisleri kurmak. Her türlü temizlik madde ve malzemeleri ile temizlik makinelerini almak, satmak” işlerinin şirketin faaliyet alanı içerisinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Eşit muamele ilkesi çerçevesinde yapılan incelemede, Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş. tarafından da Erçak Erce Adi Ortaklığı ile yapılan “Araç Kiralama Sözleşmesi”nin, bu sözleşme kapsamında düzenlenen faturaların, damga vergisinin yatırıldığına ilişkin belgelerin sunulduğu belirlenmiştir.

Aynı şekilde sunulan faturaların kayıtlarının sistem üzerinde bulunup bulunmadığı ilgili vergi dairesinden teyit edilmiş olup, söz konusu faturaların sistemde kayıtlı olduğu bilgisi alınmıştır. Ayrıca sözleşmenin diğer tarafı olan Erçak Erce Adi Ortaklığına yazı yazılarak, sözleşmenin kapsamı, bu hizmetin kamu kuruluşu tarafından yapılan bir hizmet alımı kapsamında olup olmadığı, hangi kapsamda hizmetin gerçekleştirildiği hususlarında bilgi talep edilmiştir. Erçak Erce Adi Ortaklığının cevabi yazısında, söz konusu araçların 2019/534380 İKN’li “Adapazarı Belediyesi Katı Atık Toplama ve Nakli İçin Kullanılacak Araçların Kiralanması Hizmet Alımı” kapsamında kullanıldığı ifade edilmiştir. Dolayısıyla sözleşmeye konu işin bir kamu kurumuna gerçekleştirilen iş kapsamında yapıldığı belirlendiğinden, bu durumda alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesi gerektiği, sözleşme ve faturalar ile söz konusu iş deneyiminin tevsik edilemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının da teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddialarının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi ile Dörtyıldız Atık Yönetimi Peyzaj San. ve Tic. A.Ş.-Yeşilçam Peyzaj Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği gerekçesiyle “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak, sözleşme hükümleri, sözleşmeye konu işin kapsamı ve araçların niteliği çerçevesinde işin esas itibariyle kamuya taahhüt edilen bir iş kapsamında gerçekleştirildiği, böyle bir durumda kamu ihale mevzuatı uyarınca iş deneyiminin sözleşme, fatura ve eki belgeler ile tevsik edilemeyeceği, usulüne uygun şekilde yüklenici iş bitirme ve alt yüklenicilik ilişkisi çerçevesinde alt yüklenici iş bitirme belgesi düzenlenmesinin ve sunulmasının zorunlu olduğu, uyuşmazlığın çözümü için sözleşme tarafı ile yapılan yazışmada da sözleşme konusu işin belge düzenlemeye yetkili bir kurum veya kuruluşa gerçekleştirilmediğine, özel sektöre taahhüt edilen bir iş kapsamında bulunduğuna ilişkin beyanı dışında herhangi bir belge ortaya konulamadığından, incelenen ihalede iş deneyimini tevsik amacıyla Asos Kur. Hiz. Tur. Tem. Tic. A.Ş. tarafından sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ifade edilmiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalede, ihale üzerinde bırakılan Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimlerini tevsiken Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarında imzalanan “Kent Temizliği ve Çöp Toplama Hizmetleri İçin Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmeti” işine ilişkin, toplam bedeli: 19.895.000,00 TL olan, 01.07.2021 tarihli sözleşmenin sunulduğu, sözleşmeye ilişkin damga vergisinin olarak 11.01.2021 tarihinde yatırıldığı ve dekont belgesinin eklendiği, belgeler arasında sözleşme sürecinde Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi adına kesilen 4 adet faturanın sunulduğu, faturaların ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı, faturaların toplam tutarının sözleşme bedeli olan 19.895.000,00 TL. olduğu (=5.000.000,00 TL + 4.975.000,00 TL + 4.970.000,00 TL + 4.950.000,00 TL), sözleşme konusu iş ile faturalarda belirtilen işin uyumsuz olmadığı, Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin EKAP üzerinden ticaret siciline ilişkin bilgilerinin sorgulandığı, adı geçen şirketin % 100’üne Esra Ertaç’ın sahip olduğunun görüldüğü, anılan şahsın yönetim kurulu üyesi olarak münferiden temsile yetkili olduğu belirlenmiştir. İş deneyimine ilişkin sunulan sözleşmenin diğer tarafı olan Özener Tur. Sağ. Tem. Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. nin ticaretsicil.gov.tr adresinden son durumunun, ortaklık yapısının ve temsil ve ilzama yetkili kişisinin sorgulanması neticesinde anılan şirketin ortakları ya da yetkilileri arasında Esra Ertaç’ın bulunmadığı, dolayısıyla belgeler üzerinde her iki firma arasında organik bir bağ bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Söz konusu ihalede istenen asgari iş deneyim tutarının teklif edilen bedelin % 30’u olduğu göz önüne alındığında Asos Kurumsal Hizmetler Turizm Temizlik Ticaret Anonim Şirketi’nin sağlaması gereken iş deneyim tutarının 17.385.264,00 TL olduğu (=57.950.880,00x0,30), sunulan faturaların toplam tutarının ise 19.895.000,00 TL olduğu belirlendiğinden, faturaların güncellenmemiş tutarının bile ihalede istenilen asgari iş deneyim tutarının üzerinde olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede, Özener Turizm Sağ, Temz Gıda Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ülke genelinde faaliyet gösteren şirketlere, gerçek ve tüzel kişilerden temin ettikleri araçları kiralamakta oldukları, sözleşmeye konu araçların kamu kuruluşlarında çalıştırılmadığı, özel şirketlere kiralandığı, ihalelere hazırlık kapsamında şirketlerinin parkında tutulduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, söz konusu ihalede benzer iş, tek bir sözleşme kapsamında katı atık depolama sahası işletilmesine dayalı veya çöp toplama/transfer işi kapsamında makine ve araç kiralama, hizmet alımı işi olarak tanımlandığından ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu sözleşmede işin adı “kent temizliği ve çöp toplama hizmetleri için araç ve iş makinesi kiralama işi” olarak belirtildiğinden, sunulan iş deneyiminin benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırmaya tabi tutulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer tespitler bir arada değerlendirildiğinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyimini tevsik amaçlı sunduğu belgelerin mevzuata uygun olduğu ve İdari Şartname’de iş deneyimine ilişkin düzenlenen yeterlik kriterini sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.