KİK Kararı: 2022/UH.I-961

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/038
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 10.08.2022
Karar No : 2022/UH.I-961
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kaf Yemek Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/303882 İhale Kayıt Numaralı “24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme, Kahvaltı Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Yemek Hizmetleri Alımı İhalesi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 20.06.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme, Kahvaltı Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Yemek Hizmetleri Alımı İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Kaf Yemek Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.nin 14.06.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.06.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.06.2022 tarih ve 29474 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.06.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/659 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale dokümanı içerisinde ihale konusu işte çalıştırılacak olan personelin sayısı ve niteliğine yer verildiği, ayrıca resmi tatil günlerinde çalıştırılması öngörülen toplam güne yer verildiği, ancak 2023 yılı içerisinde Ramazan Bayramı'nın 3'üncü günü ile 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nın aynı güne denk gelmesine rağmen idare tarafından iki yarı resmi tatil günü olarak ihale dokümanında yer verildiği, toplam tatil mesaisinin bu nedenle 227 gün olarak hatalı hesaplandığı, anılan durumun kamu zararına yol açacağı, anılan aykırılık nedeniyle fazla damga vergisi, karar pulu ve KİK payı yatırılmasına sebebiyet vereceği,

2. İdari Şartname'nin 36.1.3'üncü maddesinde işyeri açma belgesi, işletme kayıt belgesi, TS 8985 belgesi, TS 13075 belgesini ve kapasite raporunun yüklenici tarafından sunulması gerektiğinin düzenlendiği, anılan belgelerin mevzuat gereği yeterlik değerlendirilmesi aşamasında istenilmesi gerektiği, anılan durumun mevzuata aykırı olduğu, ayrıca kapasite raporunun sözleşme aşamasında ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulması istenilmesine yerine tüm isteklilerden istenilmesinin maliyeti gereksiz yere arttırdığı ve rekabeti engellediği,

3. Teknik Şartname'nin 5.2'nci maddesinde diyetisyen/gıda mühendisinin görevlerine ilişkin bilgilere yer verildiği, İdari Şartname'nin 25'inci maddesinde ise gıda mühendisinin çalıştırılmasının öngörülmesine rağmen diyetisyenin de çalıştırılabileceğine ilişkin bir bilgiye yer verilmediği, iki madde arasında uyumsuzluk olduğu, anılan durumun sözleşmenin ifası sırasında sorunlar yaratabileceği,

4. Teknik Şartname içerisinde yer alan 14 günlük örnek menülerde 3 çeşit yemeğe yer verildiği, öğle ve akşam yemeği iki öğün olmasına rağmen istekliler tarafından 3 çeşit yemek arasından 2 öğün yemek üretilmesi durumunun belirsizlik yarattığı, her iki öğünde aynı yemek çeşitleri kullanıldığında Yataklı Tedavi Kurumları Yönetmeliği'nde belirtilen kişi başı 200 gr limitinin aşılacağı,

5. Sözleşme Tasarısı'nın 16.1.1'inci maddesinde sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranına yer verildiği, ancak sözleşme hükümlerine uyulmaması hallerinin neler olduğunun açıkça yazılması gerektiği,

6. İdari Şartname'nin 7.5.2 ve 7.5.3'üncü maddesinde istenilen belgelerin iş ortaklığı olarak katılım sağlanması durumunda nasıl sunulması gerektiğine ilişkin bilgilerin düzenlenmediği,

7. Teknik Şartname içerisinde bulunan Ek-13 tabloda içecek ve yiyeceklerin gramajlarına yer verildiği, söz konusu tablo içeriğinde 1.grup et yemeklerinin kemiksiz çiğ gramajlarının aynı olması gerekmesine rağmen farklılıkların bulunduğu, örnek menülerde öğle ve akşam yemeği ayrımına gidilmemesi ve işin 24 aylık olması durumları göz önünde bulundurulduğunda günlük et gramaj miktarlarının sağlıklı şekilde belirlenemeyeceği ve tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulamayacağı

8. Teknik Şartname içeriğinde Şile ve Üsküdar Devlet Hastanesi, Zeynep Kamil EAh, Erenköy Fizik Tedavi Hastanelerinin personel listelerinde birer adet aşçı istenildiği, ancak devlet hastanesinin 7/24 hizmet veren kurum olması sebebiyle 1 aşçının yetersiz olduğu, ayrıca yemek dağıtımı için şoför personel istenilmediği,

9. Teknik Şartname'nin "Diğer Hususlar" başlıklı maddesinde yüklenicinin kullandığı alanların boya, bakım ve tadilatını yapmakla yükümlü olduklarının belirtildiği, anılan giderlerin önceden hesaplanmasının mümkün olmadığı,

10. Teknik Şartname'nin 3.1'inci maddesinin mevzuata aykırı şekilde yükleniciye sorumluluk yüklediği, çalışan personelin işleyeceği suçlardan yüklenicinin sorumlu tutulmasının mümkün olamayacağı,

11. Engelli personele ayni yol ücretinin ödenmeyeceği yönündeki İdari Şartname'nin ilgili maddesinin mevzuata aykırı olduğu,

12. Teknik Şartname içeriğinde aylık yemek ve kahvaltı menülerini idarece belirlenecek bir komisyonca her ayın ilk haftasında yapılacak olan toplantıda belirleneceği ve yükleniciye iletileceğinin belirtildiği, ancak yüklenici tarafından gerekli tedarikin sağlanması için hizmet verilecek ay başlamadan önce yemek menülerinin belirlenmesi gerektiği,

13. Teknik Şartname içeriğimde Göztepe Şehir Hastanesi'nde 01.01.2023 tarihinden itibaren yerinde üretime geçileceğinin belirtildiği, söz konusu hastanenin içerisinde yer alan mutfakta havalandırma sisteminin, yer ocaklarının olmadığı, doğalgaz hattının çekilmediği, yangın söndürme sisteminin kurulmadığının görüldüğü, bu eksiklerin yıl sonuna kadar giderilmesinin mümkün olmadığı, yüklenicinin taşıma yemek için İstanbul il sınırları içerisinde tedarik edeceği mutfak ile hangi süreye kadar nasıl bir sözleşme yapacağının belli olmadığı,

14. Teknik Şartname içeriğinde ramazan ayında oruç tutan personel ve hasta refakatçilerine iftar ve sahur yemeği verilmesinin öngörüldüğü, iftar için o ay için oluşturulmuş akşam menüsünden, sahur için ise öğle yemeği menüsünden yemek verilmesinin öngörüldüğü, verilen örnek menülerde öğle ve akşam yemeği ayrımı yapılamadığından iftar menüsü hazırlanmasında belirsizliklerin oluşacağı,

15. Sözleşme Tasarısı'nın 12.1'inci maddesinde işçilere ödemelerin hakediş ödemesinden önce yapılması gerektiğinin belirtildiği, anılan durumun mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde “İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme, Kahvaltı Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası Yemek Hizmetleri Alımı İhalesi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde “Proje Müdürü ( Brüt Asgari Ücretin % 140 Fazlası)-1 Kişi

Gıda Mühendisi ( Brüt Asgari Ücretin % 140 Fazlası)-10 Kişi

Gıda Teknikeri ( Brüt Asgari Ücretin %75 Fazlası)- 13 Kişi

Aşçı Başı ( Brüt Asgari Ücretin %140 Fazlası)-8 Kişi

Aşçı (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası)-31Kişi

Diyet Aşçı (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası)- 11 Kişi

Aşçı Yardımcısı (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası)-13 Kişi

Kasap (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası)-9 Kişi

Depo Sorumlusu (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası)-8 Kişi

Garson (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14))- 312 Kişi

Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) - 37 Kişi

Temizlikçi (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14))- 10 Kişi

Şoför (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14) )- 9 Kişi

Garson engelli işçi (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) - 13 Kişi

Bulaşıkçı engelli işçi (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) - 7 Kişi

RESMİ TATİLDE ÇALIŞTIRILACAK PERSONELLER;

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Gıda Mühendisi ( Brüt Asgari Ücretin %140 Fazlası) 71 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Gıda Teknikeri ( Brüt Asgari Ücretin %75 Fazlası) 243 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçı Başı ( Brüt Asgari Ücretin %140 Fazlası) 102 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçı ( Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası) 484 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Diyet Aşçısı ( Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası) 198 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçı Yardımcısı (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası) 231 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Kasap (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası) 124 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Depo Sorumlusu (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası) 112 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Şoför (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) 279 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Garson (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) 5566 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Temizlikçi (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) 163 gün

Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14)) 649 gün

YEMEK BEDELİ : İşçilerin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkânı verilecektir. İstekliler de tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

YOL BEDELİ : Çalıştırılacak personelin yol bedeli Ayni olarak aylık 26 gün gidiş-dönüş olmak üzere toplamda 52 geçiş şeklinde İstanbul Kart şeklinde hesaplanmıştır. Resmi çalışma gününün 26 günden daha az olması durumunda personele yol bedeli, geldiği gün üzerinden verilecek, personelin fiilen çalışmadığı günlerde ise yol bedeli ödenmeyecektir. Engelli işçilere yol ücreti ödenmeyecektir.

Teknik şartnamede belirtilen diğer tüm giderler teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın 9.1’inci maddesinde “İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 24 (YirmiDört) aydır” düzenlemesi,

10.2’nci maddesinde “İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 3 (Üç) gün içinde işyeri teslimi yapılarak işe başlanır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Mevzuat uyarınca niteliği gereği personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olmamasına karşın ihale konusu iş kapsamında tüm mesaisini harcayacak personellere ilişkin giderlere de ayrıntılı şekilde ihale dokümanı içeriğinde yer verilmesi gerektiği, idare tarafından gerek İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde gerekse birim fiyat teklif cetvelinde hangi nitelikteki personelin toplam kaç gün resmi ve dini tatil mesaisi yapacağına ilişkin ayrıntılı düzenlemelere yer verildiği anlaşılmıştır.

Mevcut durumda İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde ve birim fiyat teklif cetvelinde resmi ve dini bayramlarda çalıştırılması istenen personelin niteliklerine ve toplam çalışılacak gün sayılarına ayrı satırlarda yer verildiği, isteklilerin tekliflerini belirlenmiş olan bu miktarlar üzerinden eşit şekilde hazırlayabilecekleri ve eşit şekilde ihalede teklif fiyatlarını yarıştırabilecekleri, sözleşme sırasında fiilen yapılan iş kadar idare tarafından ödeme yapılacağı, yapılmayan bir iş için fazladan ödeme yapılmasının mevzuat gereği mümkün olmadığı, resmi ve dini bayramlarda çalıştırılacak personel sayısında idare tarafından iş eksilişine ve artışına gidilme ihtimalinin limitler dahilinde her zaman mümkün olduğu, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin bu durumu mevzuat gereği öngörerek tekliflerini sunmaları gerektiği, sözleşme aşamasında ödenmesi gereken KİK payı, damga vergisi ve karar pulu bedellerinin ihale dokümanında yer alan teklif fiyata dahil giderlerin tümünü kapsayan sözleşme bedeli üzerinden hesaplanacağı, birim fiyat teklif cetvelinde resmi tatil gün maliyetlerine ait farklı satırlar açılması durumunun idare tarafından yalnızca bu giderlere özgü sorunsuz şekilde iş artışı ve eksilişi yapılmasına olanak verdiği hususu ile Sözleşme tasarısı içeriğinde işe başlama tarihinin net olarak belirtilmediği, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 3 gün içinde işin başlayacağının belirtildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde sözleşme süresindeki toplam resmi ve dini tatil gününün değişkenlik göstereceği, ihaleye katılan isteklilerin dokümanda belirtilen toplam tatil günlerini alarak tekliflerini oluşturmaları gerektiği, anılan durumun sağlıklı şekilde teklif oluşturulmasını engeller nitelikte olmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 4’üncü maddesinde “Yüklenici : Üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekliyi… ifade eder” hükmü,

55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42.1’inci maddesinde “İşin niteliği göz önünde bulundurularak ön yeterlik şartnamesi ve idari şartnamede; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, hizmet yeterlilik belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarlarının ve muayene kuruluşlarının kalite yeterliğine ilişkin düzenleme yapılabilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 74’üncü maddesinde “74.5 Hizmet alımı ihalelerinde kalite yönetim sistem belgesi ve/veya çevre yönetim sistem belgesinin istenip istenmeyeceği, 74.7. maddesindeki açıklama ve aşağıdaki esaslara uygun olarak idarelerce belirlenecektir.

74.5.1.İdarelerin kendi hizmet binalarında veya diğer görev sahalarında gerçekleştirilen hizmet alımı ihaleleri (örneğin; temizlik, özel güvenlik, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi, yemek hazırlama ve dağıtım hizmetleri gibi) ile personel/ öğrenci taşıma hizmetleri ve araç kiralama hizmet alımı ihalelerinde kalite yönetim sistem belgesi istenmeyecektir.

74.5.2.İdarelerin kendi hizmet binalarında veya diğer görev sahalarında gerçekleştirilen hizmetler (örneğin; temizlik, özel güvenlik, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi, yemek hazırlama ve dağıtım hizmetleri gibi) ile niteliği gereği çevre yönetim sistem belgesi istenmesi uygun olmayan hizmet alımı ihalelerinde (personel ve öğrenci taşıma hizmetleri, araç kiralama, mesleki eğitim, toplantı ve organizasyon hizmetleri gibi) çevre yönetim sistem belgesi istenmeyecektir.

74.6. Hizmet yeterlilik belgesinin kuruluş yapısı, planlama faaliyetleri ve sorumluluklar göz önünde bulundurulduğunda; idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler (idarelerin hizmet binalarında, servislerce gerçekleştirilecek montaj, bakım ve onarım hizmetleri hariç) ile niteliği gereği hizmet yeterlilik belgesi istenmesi uygun olmayan (personel ve öğrenci taşıma hizmetleri, araç kiralama, mesleki eğitim, toplantı ve organizasyon hizmetleri gibi) ihalelerde bu belge istenmeyecektir. İdareler, hizmet yeterlilik belgesine yönelik düzenlemelerde; hizmet yeterlilik belgesinin hizmet kapsamını ve standardını açık olarak yazmalıdır.

74.7. Çöp toplama ve/veya kent temizliği hizmet alımı ihalelerinde; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi ve İşyerleri-Kent Temizliği Hizmet Yeterlilik Belgesi (TS 13111) istenebilecektir.

74.8. 4734 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının dört katının altında kalan ve hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek olan danışmanlık hizmeti alımlarında kalite ve standarda ilişkin belgeler kapsamında sadece kalite yönetim sistem belgesi istenebilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin 7.1.h maddesinde “İstekliler İşletme Kayıt Belgesini dosyalarında sunacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.5.2’nci ve İhale İlanı’nın 4.3.2’nci maddesinde “Teklif verecek İstekliler, günlük en az 5.000 öğün yemek pişirme ve hazırlama kapasitesini gösterir KAPASİTE RAPORUNU teklifleri ile birlikte sunmalıdır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.5.3’üncü ve İhale İlanı’nın 4.3.3’üncü maddesinde “a) İstekliler, TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.

b) İstekliler, TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın 36.1.3’üncü maddesinde “3-Taşıma yapılacak yemeklerle ilgili olarak sözleşme esnasında İstanbul Büyükşehir il sınırları içinde yüklenici kendi mutfağının ya da sözleşme yapmış olduğu mutfağın İşyeri Açma İzin Belgesini, İşletme Kayıt belgesini, TS 8985 Belgesi, TS 13075 Belgesini ve idari şartnamede belirtilen oranda Kapasite Raporunu idareye sunmak zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Pişirme” başlıklı 7.c maddesinde “ 1- Kahvaltının hazırlanması ve yemeklerin pişirilme işi belirtilen Hastaneye ait olan mutfaklarında yapılacaktır.

2- Zaruri hallerde hastane idaresinin onay verdiği yerde yemeği hazırlatıp getirebilir. Pişirme işlemi hijyenik kurallara uygun olarak yapılır.

3- Öngörülmesi mümkün olmayan durumlarda veya mücbir sebepler (yangın, sel, deprem, savaş, vb durumlar) oluşması durumunda Hastane Yöneticiliği ve Kontrol Teşkilatının yetkisi dahilinde, oluşabilecek acil durumlar için (doğal, afet, büyük trafik kazası, toplu zehirlenme vakaları vb.) ilk 72 saatlik yemek ihtiyacını hazırlamaya, pişirmeye ve servis etmeye hazır bulunduracaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddiası incelendiğinde, iddia içeriğinde Sözleşme Tasarısı’nın 36.1.3’üncü maddesinde yer alan düzenlemeye atıf yapılarak, kapasite raporu, kalite belgelerinin ve işletme kayıt belgesinin sözleşme imzalanmadan önce sunulması gerektiğinin belirtildiği, ilgili mevzuatta sözleşme imzalanmadan hangi belgelerin sunulacağının sayma yöntemi ile belirlendiği ve bu belgelere yer verilmediği, idarenin bu belgeleri sözleşme imzalamadan önce sunulmasını talep edemeyeceği, ayrıca aynı madde içerisinde kapasite raporunun da istenildiği, anılan belgenin sözleşme imzalanmadan istenilmesinin rekabeti daralttığı ifade edilmiştir.

Öncelikle, şikâyete konu sözleşme tasarısı maddesi incelendiğinde, istenilen belgelerin yüklenici tarafından sunulmasının istenildiği, Kanun’un 4’üncü maddesinde yer alan tanım gereği yüklenicinin sözleşmeyi imzalayan kişi olduğu, bu nedenle anılan maddede söz konusu belgelerin sözleşme imzalandıktan sonra yüklenici tarafından sunulması gerektiği sonucuna ulaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Bununla birlikte, İhale İlanı’nın 4.3.2 ve İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde kapasite raporunun istekliler tarafından sunulması gerektiğine ilişkin bir düzenleme yer alsa da, başvuru sahibinin anılan maddelere ilişkin bir başvurusunun bulunmadığı, söz konusu düzenlemenin ihale ilanında da bulunmasından dolayı, idareye şikâyet süresinin ihale ilan tarihi olan 29.04.2022 tarihinden başlaması gerektiği, anılan ilan maddelerine ilişkin olarak 10 günlük süre içerisinde idareye de bir başvuru yapılmadığı tespit edildiğinden anılan maddelere ilişkin ayrıca bir inceleme yapılmasına gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde “Proje Müdürü ( Brüt Asgari Ücretin % 140 Fazlası)-1 Kişi

Gıda Mühendisi ( Brüt Asgari Ücretin % 140 Fazlası)-10 Kişi

Gıda Teknikeri ( Brüt Asgari Ücretin %75 Fazlası)- 13 Kişi…” düzenlemesi yer almakta olup Teknik Şartname’nin 5.2’nci maddesinde “Diyetisyen/Gıda Mühendislerinin Görevleri” başlığı altında anılan niteliklere sahip personelin görevlerine ilişkin bilgilere yer verildiği tespit edilmiştir. Anılan maddenin son kısmına idare tarafından düzenlenen 5 nolu zeyilname ile “Yukarıda belirtilen görevler Gıda Mühendisi veya diyetisyen tarafından yürütülür.” İfadesinin eklendiği de anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde ve birim fiyat teklif cetvelinin ilgili satırlarında yalnızca “Gıda Mühendisi” ifadelerine yer verilmesine rağmen, Teknik Şartname’nin yukarıda anılan maddesinde “Diyetisyen/Gıda Mühendislerinin” görevlerinin birlikte düzenlemesi ile ilgili maddenin son kısmına 5 nolu zeyilname ile eklenen “Gıda Mühendisi veya diyetisyen” ifadesinin, ihale konusu işte diyetisyen çalıştırılmasına imkan verilip verilmediği hususunda çelişki oluşturduğu iddiası doğrultusunda yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin yukarıda anılan maddesinin son kısmında yukarıda belirtilen görevlerin gıda mühendisi veya diyetisyen tarafından yapılacağının belirtildiği, ancak İdari Şartname ve birim fiyat teklif cetveli içeriğinde diyetisyenden bahsedilmediği, ihale dokümanının bir bütün olarak ele alınması gerekeceğinden şartnamenin yukarıda anılan maddelerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda mevcut ihalede gıda mühendisi veya diyetisyenin görevlendirileceği sonucuna varılabileceği, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin bu yoruma ulaşabilecekleri, ayrıca isteklilerin teklif bedellerini oluşturmaları aşamasında ihtiyaçları olan personel ücreti, ayni yol ve yemek bedelleri, çalışılacak toplam resmi ve tatil günü bilgilerine ayrıntılı şekilde idari şartname içerisinde yer verildiğinden tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engelleyecek bir durumun da ortada olmadığı anlaşılmış olup anılan durumun ihalenin ve sözleşmenin sağlıklı şekilde sonuçlandırılıp tamamlanmasını engeller nitelikte bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde “Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.” açıklaması,

Teknik Şartname’nin 10.1’inci maddesinde “1- Normal yemek yiyen hasta, refakatçileri ve hastane personeli için 3 kap yemek çıkar.

2- Hasta ve refakatçilerine sabah, öğle, akşam yemeği nöbetçi hastane personeline sabah, öğle, akşam yemeği ve gece kahvaltısı normal mesaisine gelen personel için de öğle yemeği verilir. Öğle ve akşam yemekleri ayrı olacaktır.

3- Aylık yemek ve kahvaltı menüleri Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığınca belirlenen komisyonca her ayın ilk haftasında yapacakları toplantıda belirlenir ve yüklenici firmaya iletilir.” düzenlemesi yer almakta olup Şartname ekinde 14 günlük örnek menülere yer verildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu örnek menüler incelendiğinde, sırasıyla normal yemek, diyet yemek, normal kahvaltı, diyet kahvaltı, diyet ara öğün, açık sıvı diyet ve koyu sıvı diyet örnek menülerine yer verildiği anlaşılmıştır. İhale dokümanı içerisinde yer alan birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, yemek öğünlerine ilişkin olarak normal yemek, diyet yemek, normal kahvaltı, diyet kahvaltı, rejim-1 kahvaltı, rejim-1 yemek, rejim-2 kahvaltı, rejim-2 yemek satırlarına yer verildiği, isteklilerin de yemeklere ilişkin tekliflerini bu iş kalemlerinin birim maliyetleri doğrultusunda oluşturmalarının istenildiği anlaşılmıştır.

Örnek menüde yer alan normal yemek grubu incelendiğinde, öğle ya da akşam yemeği ayrımına gidilmeden 1, 2 ve 3’üncü grup yemeklerin her öğün için belirlendiği, aynı şekilde birim fiyat teklif cetvelinde de, öğle ve akşam yemeği ayrımına gidilmeden normal yemek için birim fiyat istenildiği, isteklilerin de tekliflerini öğle veya akşam yemeği olarak ayırmadan normal yemek olarak vermeleri gerektiği, bu nedenle doküman içeriğinde bir uyumsuzluk veya belirsizlikten bahsedilemeyeceği, anılan örnek menülerin olası bir aşırı düşük teklif değerlendirilmesi aşamasında teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin teklif bileşenlerini açıklamaları amacıyla hazırlandığı, isteklilerin tekliflerini tüm ihale dokümanını inceleyerek örnek menülerde yer alan bilgileri de kullanarak hazırlamaları gerektiği, ayrıca sözleşme süresince her ayın ilk haftasında yemek menülerinin belirleneceği bu nedenle istenilen her bir öğündeki yemeklerin neler olacağının bu aşamada bilinmesinin ve toplam gramajın aşılıp aşılmayacağına karar verilmesinin mümkün olmadığı sonucuna ulaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin On Binde 0,3?dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.

Sıra No

Aykırılık Hali

İhtar
Yapılacaktır /
İhtar
Yapılmayacaktır

Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı

Sözleşmenin
Feshini
Gerektiren
Aykırılık
Sayısı

1

Doktor raporu ve yemek analizleri sonucunda yapılan tespit doğrultusunda, herhangi bir ana veya ara öğünde yüklenici firma çalışanlarının ihmali ve tedbirsizliğine bağlı olarak bir veya birden fazla kişide ölüm hariç gıda zehirlenmesi vakasının meydana gelmesi durumunda, (zehirlenme vakasının tespit edildiği her ana veya ara öğün için tek bir işlem yapılacaktır.)

İhtar
Yapılacaktır

On Binde
0,50

5

16.1.3. Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

1- Doktor raporu ve yemek analizleri sonucunda yapılan tespit doğrultusunda, yüklenici firma çalışanlarının ihmali ve tedbirsizliğine bağlı olarak bir veya birden fazla kişide gıda zehirlenmesi vakasının meydana gelmesi ve söz konusu gıda zehirlenmesine bağlı olarak bir veya birden fazla kişinin hayati faaliyetinin kesin olarak sona ermesi durumunda,
2- Her hangi bir Sağlık Tesisinde 1 gün süre ile hiç yemek çıkmaması,

16.1.4. Kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30?unu geçemez. Toplam ceza tutarının, sözleşme bedelinin % 30?unu geçmesi durumunda, bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın yukarıda anılan maddeleri incelendiğinde, Hizmet Alımı İhalelerinde Uygulanacak olan Tip Sözleşme’nin 16’ncı maddesine ve ilgili dipnotlarına uygun olarak hazırlandığı, 16.1.1’inci maddesinde genel aykırılık hallerinde uygulanacak olan ceza oranına yer verildiği, 16.1.2’nci maddesinde ise özel olarak 5 kez tekrarlanması halinde sözleşmenin feshini gerektirecek olan aykırılık hallerine ve ceza oranına yer verildiği, 16.1.3’üncü maddesinde ise bir kez bile gerçekleşmesi durumunda sözleşmenin feshedilmesine yol açacak olan ağır aykırılık hallerine yer verildiği, anılan düzenlemenin şekli açıdan mevzuata uygun olduğu, 16.1.1’inci maddesinde yer alan “sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde” ifadesinin Tip Sözleşmede de yer aldığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41’inci maddesinde “…(6) İş ortaklığında kapasite raporuna ilişkin yeterlik kriteri ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabilir. Ancak, idareler, idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde iş ortaklıklarındaki ortaklardan her birinin, kapasite raporuna ilişkin olarak iş ortaklığındaki hissesi oranında yeterliği sağlamaları gerektiğine yönelik düzenleme yapabilirler. Konsorsiyumlarda, kapasite raporunun, her bir ortağın kendi kısmı için istenilen asgari yeterlik kriterini sağlaması zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in 42’nci maddesinde “…(5) İş ortaklığında, ortaklardan en az birinin kalite ve standarda ilişkin belgeleri sunması yeterlidir. Konsorsiyumda, her bir kısım için istenen kalite ve standarda ilişkin belgeler dokümanda belirtilir. Bu durumda her bir ortağın kendi kısmı için istenen belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde “Teklif verecek İstekliler, günlük en az 5.000 öğün yemek pişirme ve hazırlama kapasitesini gösterir KAPASİTE RAPORUNU teklifleri ile birlikte sunmalıdır.” düzenlemesi,

7.5.3’üncü maddesinde “a) İstekliler, TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.

b) İstekliler, TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan Yönetmelik hükümlerinden, iş ortaklığı şeklinde ihaleye teklif verilmesi durumunda kapasite raporuna ilişkin yeterliliğin ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabileceği, kalite standartlara ilişkin belgelerinde ortaklardan en birinin sunmasının yeterli olacağı anlaşılmaktadır. Şikayete konu İdari Şartname maddeleri incelendiğinde, söz konusu kalite belgeleri ile kapasite raporunun iş ortaklığı durumunda ne şekilde sunulması gerektiğine ilişkin bir bilgiye yer verilmemesi durumunun yukarıda anılan Yönetmelik maddelerini geçersiz kılamayacağı, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin ihale dokümanı ve kamu ihale mevzuatını bilerek teklif verdikleri kabulüyle idari şartname içerisinde kalite belgeleri ile kapasite raporunun iş ortaklığında kim ve kimler tarafından sunulması gerektiğine ilişkin ayrıca bir düzenleme yapılmaması durumunun tereddüt oluşturmayacağı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname ekinde yer alan 13 nolu belge incelendiğinde, birinci grup yemekler kapsamında her bir öğünde kullanılması gereken et gramajlarına ve diğer girdi miktarlarına ayrıntılı şekilde yer verildiği anlaşılmış olup yemeklerin çeşitlerine göre et gramajlarının 90 ile 150 gram arasında değişkenlik gösterdiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi iddiasında birinci grup yemekler arasında gramaj farklılıklarının bulunduğu, örnek menülerde öğle ve akşam yemeği ayrımına gidilmemesi ve işin 24 aylık olması durumları göz önünde bulundurulduğunda günlük et gramaj miktarlarının sağlıklı şekilde belirlenemeyeceği ve tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulamayacağı iddiasında bulunmuş olsa da, idarelerin yemek hizmeti ihalelerinde mevzuatın tüm sözleşme sürecini kapsayan günlük menüleri hazırlayıp ihale dokümanına eklemelerini zorunlu tutmadığı, ihale dokümanında menülere eklenmesi öngörülen tüm yemek çeşitlerinin içeriklerine ve tariflerine yer verildiği, her bir öğündeki her bir yemeğin gramajlarının birbiri ile eş olmasının beklenemeyeceği, teklif bedellerinin %30’u değerinde iş deneyimine sahip olduğu varsayımıyla şikayete konu ihaleye teklif vermeyi düşün basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin tekliflerini bu gramaj çeşitliliği hususunu göz önüne alarak oluşturmaları gerektiği, ayrıca aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında kullanılmak üzere teknik şartname ekinde verilen 14 günlük örnek menülerde yer alan yemek çeşitlerinin ortalama et gramajı hesaplaması aşamasında isteklilere yol gösterebileceği hususları birlikte değerlendirildiğinde teknik şartnamede yer alan farklı et gramajlarının tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engeller nitelikte olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde “….Aşçı Başı ( Brüt Asgari Ücretin %140 Fazlası)-8 Kişi

Aşçı (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası)-31Kişi

Diyet Aşçı (Brüt Asgari Ücretin %85 Fazlası)- 11 Kişi

Aşçı Yardımcısı (Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası)-13 Kişi

… Şoför (Brüt asgari ücret+ SGP ( %14) )- 9 Kişi” düzenlemesi yer almakta olup Teknik Şartname ekinde yer alan ek-2 nolu tablo içeriğinde yukarıda anılan personelin ihale konusu iş kapsamındaki hangi hastanelerde çalıştırılması gerektiğinin belirtildiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi iddiasında, ihale konusu iş kapsamında hizmet sunulması gereken hastaneler içerisinde yer alan hastanelere ilişkin öngörülen personelin yetersiz olduğu iddiasına ilişkin olarak, isteklilerin tekliflerini oluştururken İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yer alan teklif fiyata dahil giderleri göz önünde bulundurmaları gerektiği, idare tarafından ayrıntılı şekilde personel sayılarına, niteliklerine ve ücretlerine ilişkin düzenlemelerin yapıldığı, isteklilerin bu düzenlemeler doğrultusunda tekliflerini sağlıklı ve eşit şartlarda hazırlayabilecekleri, hususları da göz önüne alındığında isteklilerin idarece belirlenen sayıda personelin maliyetini tekliflerine ekleme ve anılan sayıda personeli sözleşme süresince istihdam etme yükümlülüğü bulunduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 9.y maddesinde “Firma kullandığı alanların (mutfak, yemekhane, varsa kat ofisleri vb.) boya, bakım ve tadilatını yapmakla yükümlüdür.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan doküman düzenlemelerinden, ihaleye teklif verecek olan isteklilerin işin yapılacağı yeri inceleyerek tekliflerini hazırlamaları gerektiği, bunun içerisinde yemeklerin üretileceği mutfak ve yemekhanelerinde yer aldığı, anılan varsayım ile işin yapılacağı yerlerin boya, badana ve tadilat masraflarının da yükleniciye ait olduğu sonucuna ulaşıldığı, işin yapılacağı yerlerin dokümanda belirtildiği, isteklilerin anılan yerleri ziyaret ederek ortalama bir maliyet hesabı yapabilecekleri hususu ile şikayete konu ihalenin süresi ve yaklaşık maliyeti göz önüne alındığında boya, badana ve tamirat maliyetlerinin teklif bedelini esaslı şekilde etkilemeyeceği sonucuna ulaşılmış olup anılan giderlerin tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engeller nitelikte olduğuna ilişkin iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

10. Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 20’inci maddesinde “(1) Ceza sorumluluğu şahsidir. Kimse başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamaz.” hükmü,

Teknik Şartname’nin 3.1’inci maddesinde “Çalıştırılan personelin kimliklerini belirleyen liste kontrol teşkilatına işe başlama günü verilecektir. Ayrıca yüklenici firma tarafından çalıştırılacak personele dosya tutulacak, içinde çalışabilir raporu, hijyen eğitim formu, sabıka kaydı, ikametgah belgesi, nüfus cüzdanı fotokopisi, ünvanlı personelin diplomaları, sertifikaları yer alacak ve bu dosyaların birer nüshası kontrol teşkilatına sunulacaktır. Yüklenici firma adına çalışan personel hakkında olabilecek suç durumunda sorumluluk yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname maddesinin son kısmında yer alan “Yüklenici firma adına çalışan personel hakkında olabilecek suç durumunda sorumluluk yükleniciye ait olacaktır.” ifadesinde yüklenicinin çalıştırdığı personelin işleyeceği suçlardan dolayı sorumluluğun yüklenicide olacağından bahsedildiği, anılan düzenleme sebebiyle Kanun’a aykırı olarak sözleşme sürecinde personelin işleyeceği bir suçtan yüklenicinin sorumlu tutulmasının ceza sorumluluğunun şahsiliği kuralınca mümkün olamayacağı, bu nedenle anılan aykırı düzenlemenin sözleşme sürecine bir etkisinin olmadığı ve isteklilerin tekliflerini sağlıklı şekilde oluşturmalarını engellemediği kaldı ki ihale dokümanı düzenlemesinde açıkça ceza sorumluluğundan bahsedilmediği dolayısıyla yükleniciye ceza sorumluluğu haricinde sorumluluğun yüklendiğinin açık olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde anılan aykırı düzenlemenin ihalenin iptalini gerektirmediği sonucuna ulaşılmıştır.

11. Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 1’inci maddesinde “… engelliler için sağlık kurulu raporuyla %40 ve üzerinde engelli olduğunu belgeleyen Türk vatandaşlarının kendileri, ağır engellilerin kendileri ile birlikte birden fazla olmamak üzere birlikte yolculuk ettikleri refakatçileri, demiryolları ve denizyollarının şehiriçi ve şehirlerarası hatlarından, belediyelere, belediyeler tarafından kurulan şirketlere, birlik, müessese ve işletmelere veya belediyeler tarafından yetki verilen özel şahıs ya da şirketlere ait şehiriçi toplu taşıma hizmetlerinden ücretsiz olarak yararlanırlar.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde “…78.15. Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir. Bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmeler buna göre yapılacaktır.

…78.17. Yol giderine ilişkin olarak personele mutat taşıt bileti verilmesi öngörülürse, yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecek ve eğer bu maliyet faturalandırılabiliyorsa KDV hariç hesaplanacaktır. Aylık bilet, abonman kartı ya da toplu olarak alınan bilet fiyatlarının günlük bilet fiyatlarından daha düşük olması halinde, günlük bilet fiyatı yerine bu fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapılacaktır.

…78.28. İsteklilerin aynı il sınırları içerisinde birden fazla iş yerinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, ihale dokümanında aynı il bazında elli veya daha fazla işçi çalıştırılmasının öngörüldüğü ihalelerde 4857 sayılı İş Kanununda belirtilen asgari orana uyulmak kaydıyla idarece tespit edilen engelli işçi sayısı ile bu işçilerin tabi olacağı ücret grubu idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilecek ve bu işçiler için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılacaktır. İdareler tarafından İş Kanununda belirtilen asgari oranının üzerinde engelli işçi çalıştırılmasını öngören düzenleme yapılması da mümkündür. İstekliler tarafından ihale dokümanında öngörülen engelli işçi sayısı ve bu işçiler için Hazinece karşılanacak prim teşvik tutarları dikkate alınarak teklif bedelleri oluşturulacaktır. İlgili mevzuatında engelli işçi çalıştırılmasını kısıtlayan hükümler saklıdır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “YOL BEDELİ : Çalıştırılacak personelin yol bedeli Ayni olarak aylık 26 gün gidiş-dönüş olmak üzere toplamda 52 geçiş şeklinde İstanbul Kart şeklinde hesaplanmıştır. Resmi çalışma gününün 26 günden daha az olması durumunda personele yol bedeli, geldiği gün üzerinden verilecek, personelin fiilen çalışmadığı günlerde ise yol bedeli ödenmeyecektir. Engelli işçilere yol ücreti ödenmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat ve şartname maddeleri birlikte değerlendirildiğinde, idarenin birim fiyat teklif cetvelinde personele satır açılan işlerde sözleşme konusu işte istihdam edilecek olan engelli personelin sayısı ve niteliklerine ilişkin düzenlemelere ihale dokümanı içeriğinde yer vermesi gerektiği, engelli vatandaşların anılan Kanun maddesi gereğince şehir içi toplu taşıma araçlarını ücretsiz olarak kullanabileceklerinin belirtildiği, idarelerin personelin yol bedeline ilişkin olarak nakdi veya ayni gider belirlemeleri gerektiği, nakdi giderlerde belirlenmiş olan bedellerin personelle ödenmesi şeklinde uygulandığı, ayni giderlerde ise ulaşım için belirlenmiş olan biletlerin personele temin edilmesi şeklinde uygulandığı anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalede idare tarafından yol giderinin ayni olarak 26 gün üzerinden hesaplandığı, çalıştırılması öngörülen personele aylık 52 geçişe sahip İstanbul kartların temin edilmesi gerektiğinin düzenlendiği, personele yol giderine ilişkin olarak bunun dışında nakdi bir ödeme yapılmayacağı, idari şartnamede sayıları ve nitelikleri belirlenmiş olan engelli personelin şehir içi ulaşım araçlarından ücretsiz şekilde yararlandığı hususu göz önünde bulundurulduğunda söz konusu personele ayni yol bedeli öngörülmemesi durumunun mevzuata aykırılık teşkil etmediği, isteklilerin tekliflerini bu doğrultuda hazırlamaları gerektiği hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

12. Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 10.1.c maddesinde “Aylık yemek ve kahvaltı menüleri Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığınca belirlenen komisyonca her ayın ilk haftasında yapacakları toplantıda belirlenir ve yüklenici firmaya iletilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi iddiasında, gerekli malzemelerin temini için komisyonca belirlenecek olan menülerin ay başlamadan önce verilmesi gerektiği, anılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu ve değiştirilmesi gerektiği ifade edilmiş olsa da, anılan şartname maddesinde her ayın ilk haftasında komisyonca belirlenecek olan menülerin bir sonraki aya ilişkin olarak ele alınması gerektiği, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin bu durumu bir sonraki aya ait menülerin bir önceki ay ki komisyon toplantısında belirleneceği şeklide yorumlamaları gerektiği, idarenin iddiaya ilişkin cevabında da konunun bu şekilde ele alındığı anlaşılmış olup isteklilerin tekliflerini oluşturmalarını engeller bir durumun da bulunmadığı hususu göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

13. Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin ekinde yer alan “YEMEK PİŞİRİLECEK MUTFAKLAR VE TAŞINACAK YERLER” başlıklı tablo içeriğinde bulunan “Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi” başlıklı satır içeriğinde “(2022 yıl sonuna kadar firma kendi Mutfağından Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi ve listede () bulunan sağlık tesislerine taşımalı olarak yemek verecektir. 01 Ocak 2023 tarihi itibariyle de Göztepe Prof, Dr Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi kendi mutfağında üretim yapacak olup, () listede bulunan sağlık tesislerine taşımalı olarak hizmet verilecektir.) (Zeynep Kamil KCH, EAH. ve Murat Reis Semt Polikliniği (**)Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi mutfağı açılana kadar Ümraniye EAH'den taşımalı olarak, Göztepe Prof. Dr, Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi mutfağı açıldıktan sonra Göztepe mutfağından taşımalı olarak alacaktır.)” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi iddiasında Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi’nin üretim yapılacak mutfak alanını incelemeleri sonucunda, çok sayıda eksikliği tespit ettikleri ve 2023 yılına kadar bu eksikliklerin idare tarafından tamamlatılmasının mümkün olmadığı, bu nedenle yüklenicinin kiralık mutfak bulundurması durumunda kira sözleşmesinin süresinin uzatılması durumunun ortaya çıkacağı, bu tip bir belirsizliğin sözleşme sürecinde ekstra maliyet ve belirsizlik oluşturacağı ifade edilmiş olsa da, isteklilerin tekliflerini ihale dokümanında düzenlenen şartlara göre oluşturmaları gerektiği, şartnamenin yukarıda anılan maddesinde 2023 yılı ocak ayından itibaren Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi’nde yemek üretiminin başlayacağının belirtildiği, isteklilerin de tekliflerini bu doğrultuda oluşturup sözleşmenin bu düzenleme ışığında sürdürülmesi gerektiği sonucuna ulaşılmış olup başvuru sahibinin varsayıma dayalı tereddütlerinin tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engeller nitelikte olmadığı sonucuna varılmıştır.

14. Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 9.u maddesinde “Ramazan ayında oruç tutan nöbetçi personel ve hasta refakatçilerine iftar ve sahur yemeği verilecektir. İftar yemeği o ay için oluşturulmuş akşam menüsünden, sahur yemeği ise öğlen menüsünden verilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 10.1.c maddesinde “Aylık yemek ve kahvaltı menüleri Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığınca belirlenen komisyonca her ayın ilk haftasında yapacakları toplantıda belirlenir ve yüklenici firmaya iletilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda anılan Şartname maddelerinde, Ramazan ayında oruç tutan personel ve hasta refakatçilerine iftar ve sahur yemeği verilmesinin öngörüldüğü, iftar ve sahur yemekleri için o ay için idarece belirlenmiş olan akşam ve öğlen menüsünden yemek temin edileceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi iddiasında Teknik Şartname içeriğinde yer alan 14 günlük örnek menülerde öğlen ve akşam yemeklerine ilişkin bir ayrım yapılmadığından, Ramazan ayına ilişkin ayrı bir örnek menü de oluşturulmadığından anılan durumun belirsizlik yarattığı ve tekliflerin sağlıklı şekilde oluşturulmasını engeller nitelikte olduğu iddia edilmiş olsa da, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesi gereğince Teknik Şartname’de yer alan örnek menülerin olası bir aşırı düşük teklif değerlendirme sürecinde, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin eşit şartlarda değerlendirilmesini teminen teklif birim fiyatlarını ne şekilde oluşturduklarını açıklanmasına yönelik olduğu, dolaylı olarak anılan örnek menülerin ihaleye katılmak isteyen isteklilerin tekliflerini oluşturmaları aşamasında bir rehber niteliğinde değerlendirileceği, sözleşme sürecinde servis edilmesi öngörülen asıl yemek menülerinin her ay idarece belirleneceği, bu belirlemelerde idare tarafından öğle ve akşam yemeklerinin belirtileceği, yüklenicinin de Ramazan ayında iftar ve sahur öğünlerini o ayki menü esas alınarak hazırlayacağı, anılan durumda iftar ve sahur yemeklerine ilişkin ödemelerin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan normal öğün birim fiyatından ödeneceği hususları birlikte değerlendirildiğinde Ramazan ayında hazırlanacak iftar ve sahur öğünlerine ilişkin isteklilerin tekliflerini sağlıklı şekilde oluşturmalarını engelleyen bir durumun olmadığı anlaşılmış olup söz konusu iddia uygun bulunmamıştır.

15. Başvuru sahibinin 15’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinde “Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

…Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Sağlık tesisinin bağlı olduğu muhasebe birimi tarafından ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Her ne kadar Personel Çalıştırmasına Dayalı Olmasa da, Yüklenici hizmetin verildiği ayın son günü veya takip eden iki iş günü içerisinde, hizmetin aya ait hakediş işlemlerini yapılmasını isteyen bir dilekçe ile ilgili idarelere başvurur. Başvuru esnasında hizmet alımları muayene ve kabul komisyon birimine sunulmasına gereken belgeler:

a) Aylık sigorta bildirgesi,

b) SGK aylık dönem bordrosu (ödemesi yapılmış bir önceki aya ait)

c) Çalışan personel listesi

d) Maaş bordrosu

e) Döneme ait fatura (ödeme yapılacak aya ait olacak)

f) İlk hakedişte işyeri bildirgesi,

-Vergi borcu olmadığına dair yazı (ödemesi yapılmış bir önceki aya ait)
-SGK pirimleri tahakkuk fişleri ve ödeme makbuzu (ödeme yapılmış bir önceki aya ait)
Belgeler kontrol teşkilatınca kontrol edilip doğruluğu onaylandıktan sonra ödemeye esas oluşturacak evraklar tahakkuk birimine teslim edilir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin Hakedişler ve Ödeme başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde tahakkuka bağlandığı tarihinden itibaren 30 gün içerisinde ödeme yapılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda anılan Genel Şartname maddesi incelendiğinde, hakkediş raporunun düzenlenmesi ve taraflarca imzalanmasını takiben 30 gün içinde sözleşmede yazılı kesintiler, yüklenicinin idareye borçları, cezalar ile Kanunen alınması gereken tutarlar kesilerek yükleniciye ödeme yapılması gerektiğinin ifade edildiği, Sözleşme Tasarısı’nın anılan maddesinin de söz konusu Genel Şartname maddesine uygun olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi iddiasında Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde “İlgili aya ait hak ediş ödemesi yapılmadan, ödemesi yapılan bir önceki aya ilişkin belgeleri (işçi ücretlerinin işçiler adına açılacak banka hesaplarına yatırıldığına dair her işçinin adının görüldüğü belgeler ile bu ücretlere ilişkin primler ile vergilerin ilgili yerlere yatırıldığına dair belgeler) yüklenici tarafından idareye teslim edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan düzenlemenin hakkediş ödemesi yapılmadan personele yüklenici tarafından ödeme yapılması durumunun oluşacağı iddiasında bulunmuş olsa da, başvuru sahibinin iddiasında belirtmiş olduğu düzenleme şikayete konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın ilgili maddesinde yer almadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının dayanaktan yoksun olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca yukarıda belirtildiği üzere, Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinin Genel Şartname’nin 42’nci maddesine uygun olarak düzenlendiği de tespit edildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.