KİK Kararı: 2022/UH.I-623

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/028
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 18.05.2022
Karar No : 2022/UH.I-623
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Hayat Organizasyon ve Danışmanlık San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İZAYDAŞ İzmit Atık ve Artıkları Arıtma Yakma ve Değerlendirme A.Ş.,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/242867 İhale Kayıt Numaralı “Sürücüsüz Binek Araç Kiralama Hizmeti Temini İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İZAYDAŞ İzmit Atık ve Artıkları Arıtma Yakma ve Değerlendirme A.Ş. tarafından 26.04.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sürücüsüz Binek Araç Kiralama Hizmeti Temini İşi” ihalesine ilişkin olarak Hayat Organizasyon ve Danışmanlık San. Tic. Ltd. Şti.nin 20.04.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.04.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.04.2022 tarih ve 21303 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.04.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/448 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale dokümanında yer alan Sözleşme Tasarısı’nın 36.1. maddesinde ihale konusu işte kullanılacak araçların tamamının işin yapılacağı Kocaeli ilinde tescilli olması şartının getirildiği, bu kapsamda kiralanacak araçların tamamının 41 plaka numaralı olması kriterinin başka il plaka numarasına tescilli araçları ile araç sahibi veya kiralayan kişilerin, yerleşim yeri veya merkez ya da şubesinin yeri Kocaeli ili olanlar karşısında dezavantajlı konuma düşeceği, sözleşmenin uygulanması aşamasında araçların Kocaeli iline tescil edilebilmesi için yüklenicilerin yerleşim yeri veya merkez ya da şube adresinin Kocaeli’ne nakli ve bunun yanı sıra plaka değişikliği zorunluluğunu ortaya çıkaracağının açık olduğu, bu itibarla şikayete konu edilen düzenleme ile herhangi bir ayrım yapılmaksızın kiralamaya konu tüm araçlar için söz konusu koşulun aranmasının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine aykırılık teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü yer almaktadır.

Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin dördüncü kısmının “Araçların Tescil İşlemleri” başlıklı birinci bölümünün “Tescil İşlemleri Müşterek Hükümleri” başlıklı 30'uncu maddesinde “…

c) Araca ait kişiselleştirilen tescil belgesi ve motorlu araç trafik belgesinin basımı ve ilgililerine elden veya posta yoluyla teslimi Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından belirlenen kamu kurum veya kuruluşları ile özel hukuk tüzel kişilerine de yaptırılabilir. Basılan bu belgeler gerçek kişiler için araç sahibinin Kimlik Paylaşımı Sisteminde yer alan yerleşim yeri adresine, tüzel kişiler için ticaret sicil gazetesi, tüzük veya diğer resmi kayıt belgelerinde belirtilen adreslerine posta aracılığı ile teslim edilir. Yabancılar için ise belgelerin gönderileceği adrese ilişkin hususlar Emniyet Genel Müdürlüğünce belirlenir. Bu şekilde basılan belgeler üzerinde yetkili personelin sicil ve imza şartı aranmaz. Düzenleme sırasında herhangi bir nedenle iptali gereken belgeler, iptal gerekçesi ve seri numarası belirtilerek bir tutanakla tespit edilir ve ilgili muhasebe birimine teslim edilir. Buna dair usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.

ç) İlk defa tescili yapılan her araca bir tescil plaka numarası tahsis edilir. Satış veya devir işlemlerinde daha önce düzenlenerek bir önceki araç sahibine verilmiş olan motorlu araç trafik belgesi ile tescil plakaları yeni sahibine devredilir. Yerleşim yeri adresi dışındaki başka bir trafik tescil kuruluşunda kayıtlı araçları satın veya devir alanlar ile yerleşim yeri adresi değişenlerin araçlarına yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun plakasını alabilmeleri isteklerine bağlıdır. İsteğe bağlı olarak tescil plaka numarasının değiştirilecek olması halinde bu değişiklik; araç sahiplerinin, kanuni temsilcilerinin, vekillerinin veya kamu kurum ve kuruluşları ile tüzel kişiliklerce yetkilendirilen kişilerin ibrazı zorunlu belgelerle birlikte yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki, yerleşim yeri adresi yurtdışında olan Türk vatandaşlarının ise Kimlik Paylaşımı Sisteminde yer alan diğer adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşuna bir ay içerisinde müracaat etmeleri suretiyle yapılır. Aracın tescil plaka numarası, can ve mal güvenliğinin gerekli kıldığı hallerde valiliğin talebi ve İçişleri Bakanlığının onayı ile aracın kayıtlı olduğu yer trafik tescil kuruluşunda başka bir tescil plaka numarası ile değiştirilebilir.” hükmü,

“Yeni kayıt” başlıklı 31’inci maddesinde “… Tescil işlemlerinde; gerçek kişiler için Kimlik Paylaşımı Sisteminde yer alan yerleşim yeri adresi, yerleşim yeri adresi yurtdışında olan Türk vatandaşlarının Kimlik Paylaşımı Sisteminde yer alan diğer adresi, tüzel kişiler için ise ticaret sicil gazetesi, tüzük veya diğer resmi kayıt belgelerinde belirtilen adresi esas alınır. Yabancılar için tescile esas adres bilgisi ise Emniyet Genel Müdürlüğünce belirlenir.

Tescil edilen her araca, sahibinin tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun il kodu, harf ve rakam grubunu içeren bir tescil plakası tahsis edilir. Kamu kurum veya kuruluşlarınca finansal kiralama yoluyla kiralanan ve ilk defa tescili yapılacak araçlara, kiracının tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun il kodu, harf ve rakam grubunu içeren tescil plakası da tahsis edilebilir.

23/9/2004 tarihli ve 25592 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelikte belirtilen ilk muayene süresini geçirmiş araçlar, bir aylık muayene süresi verilmek suretiyle tescil edilir.

Tescil müracaatının;

a) Trafik tescil kuruluşlarına yapılması halinde;

1. Tescil işlemi, araç sahibinin tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil şube veya bürosunda yapılır…” hükmü,

Araçların trafik tescil hizmetlerine ilişkin olarak Emniyet Genel Müdürlüğü’nün resmi internet sayfasında yer alan “Trafik Tescil Kuruluşlarında Tescil İşlemi Yapılacak Araçlar İçin Müracaat Sırasında İstenilen Belgeler” başlıklı yazıda “...C- Kendi Adına Nakil Veya Noterden Plaka Değişikliği Talebi:

1- Zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi,

2- Nüfus cüzdanı,

3- Şoförler odasından alınan araç tescil dosyası,

4- Araç özelliklerine ve sahibinin kimlik bilgilerine göre doldurulmuş şoförler odasından alınan iki adet araç trafik tescil ve müracaat işlem formunun (EK-1)İbraz edilmesi zorunludur.

·Eski araç tescil ve motorlu araç trafik belgesi ile tescil plakaları ilgili trafik tescil kuruluşuna iade edilir.

·Tescil işlemi için aracın geçerli muayenesinin bulunması zorunludur.

·Gerçek kişiler adına yeni kayıt tescil işlemleri MERNİS’de kayıtlı yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunda,

·Tüzel kişiler adına yeni kayıt tescil işlemleri ticaret sicil gazetesinde yayımlanmış merkez veya şubesinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunda,

Yapılmaktadır.

·Kendi adına nakil veya noterden plaka değişikliği için bir ay içerisinde ilgili trafik tescil kuruluşuna müracaat zorunludur. Aksi takdirde plaka değişikliği yapılmamaktadır.

·Araç tescil işlemi için araç sahibi veya kanuni temsilcisinin bizzat ilgili trafik tescil kuruluşuna müracaatı zorunludur.” bilgileri bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Sürücüsüz Binek Araç Kiralama Hizmeti Temini İşi

b) Miktarı ve türü: 33 (otuz üç) adet Binek Aracın Sürücüsüz Kiralanması Hizmeti Temini İşidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İZAYDAŞ - Alikahya Atatürk Mahallesi, Çarşıbaşı Caddesi, No: 350-İzmit/KOCAELİ

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. Tüm araçlar 41 plakalı olacaktır. Çeşitli sebeplerle (bakım, kaza vs.) muadil verilen araçlar için 41 plaka olması zorunlu değildir. Muadil verilen araçlar 10 günü geçmemelidir. 10 günü geçmesi halinde aynı tip ve model araç veya üst model araç verilecektir. Verilemediği takdirde İDARE aynı tip ve model aracı kiralayarak bedelini hakedişten düşecektir…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “4.5 Tüm araçlar 41 plakalı olacaktır. Çeşitli sebeplerle (bakım, kaza vs.) muadil verilen araçlar için 41 plaka olması zorunlu değildir. Muadil verilen araçlar 10 günü geçmemelidir. 10 günü geçmesi halinde aynı tip ve model araç veya üst model araç verilecektir. Verilemediği takdirde İDARE aynı tip ve model aracı kiralayarak bedelini hakedişten düşecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İZAYDAŞ İzmit Atık ve Artıkları Arıtma Yakma ve Değerlendirme A.Ş. tarafından gerçekleştirilen “Sürücüsüz Binek Araç Kiralama Hizmeti Temini İşi”ne 2 istekli tarafından teklif verildiği, 09.05.2022 tarihli ihale komisyonu kararı gereğince, söz konusu isteklilerden Azka Turizm Organizasyon İnş. Ltd. Şti.ne ait teklif zarfında teklif mektubu, geçici teminat mektubu, bilanço ve diğer mali tablolar ve iş deneyim belgesi bulunmadığı gerekçesiyle anılan istekliye ait teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Tuncay Nakliyat Hayvancılık Seyahat Turizm Otomotiv Petrol İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Başvuruya konu ihalede toplam 33 adet aracın kiralanacağı, Teknik Şartname ve Sözleşme Tasarısı’nda idarece yapılan düzenlemeler gereğince ihale konusu iş kapsamında kullanılacak kiralık araçların tümünün Kocaeli (41) plaka numaralı olmasının istendiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, isteğe bağlı olarak tescil plaka numarasının değiştirilecek olması halinde bu değişikliğin araç sahiplerinin, kanuni temsilcilerinin, vekillerinin veya kamu kurum ve kuruluşları ile tüzel kişiliklerce yetkilendirilen kişilerin ibrazı zorunlu belgelerle birlikte yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki, yerleşim yeri adresi yurt dışında olan Türk vatandaşlarının ise kimlik paylaşımı sisteminde yer alan diğer adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşuna bir ay içerisinde müracaat etmeleri suretiyle yapılacağı, tescil işlemlerinde; gerçek kişiler için kimlik paylaşımı sisteminde yer alan yerleşim yeri adresi, tüzel kişiler için ise ticaret sicil gazetesi, tüzük veya diğer resmi kayıt belgelerinde belirtilen adresinin esas alınacağı, tescil edilen her araca, sahibinin tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun il kodu, harf ve rakam grubunu içeren bir tescil plakası tahsis edileceği, kiracının tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun il kodu, harf ve rakam grubunu içeren tescil plakasının da tahsis edilebileceği anlaşılmaktadır.

Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından araçların tesciline ilişkin olarak yayımlanan bilgi yazısından ise kendi adına nakil veya noterden plaka değişikliği talebine konu araçlar bakımından tescil başvuru taleplerinde gerçek kişiler adına yeni kayıt tescil işlemlerinin MERNİS’de kayıtlı yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunda, tüzel kişiler adına yeni kayıt tescil işlemlerinin ise ticaret sicil gazetesinde yayımlanmış merkez veya şubesinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunda yapıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen hususlar birlikte değerlendirildiğinde, trafik tescil işlemlerinde gerçek kişiler adına MERNİS’de kayıtlı yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki, tüzel kişiler adına ise ticaret sicil gazetesinde yayımlanmış merkez veya şubesinin bulunduğu yerdeki trafik tescil kuruluşunun yetkili olduğu, tescile ilişkin bilgilerden ise adres esaslı bir sistemin belirlendiğinin anlaşıldığı, Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemesinde ihale konusu işte kullanılacak araçların tamamının işin yapılacağı Kocaeli ilinde tescilli olması şartının getirildiği, bu kapsamda kiralanacak araçların tamamının 41 plaka numaralı olması kriterinin, başka il plaka numarasına tescilli araçları ile araç sahibi veya kiralayan kişilerin, yerleşim yeri veya merkez ya da şubesinin yeri Kocaeli ili olanlar karşısında dezavantajlı konuma düşeceği, sözleşmenin uygulanması aşamasında araçların Kocaeli iline tescil edilebilmesi için yüklenicilerin yerleşim yeri veya merkez ya da şube adresinin Kocaeli iline nakli ve bunun yanı sıra plaka değişikliği zorunluluğunu ortaya çıkaracağı açıktır.

Bu itibarla şikayete konu edilen düzenleme ile herhangi bir ayrım yapılmaksızın kiralamaya konu tüm araçlar için bu koşulun aranmasının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.