KİK Kararı: 2022/UH.I-622 (18 Mayıs 2022)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/028
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 18.05.2022
Karar No : 2022/UH.I-622
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

CMG Öz. Güv. ve Kor. Hiz. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü (Kıyem) Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/178831 İhale Kayıt Numaralı “2 (İki) Yıllık Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 26.04.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2 (İki) Yıllık Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak CMG Öz. Güv. ve Kor. Hiz. A.Ş.nin 20.04.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.04.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.05.2022 tarih ve 21490 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.05.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/458 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin “Özel Güvenlik Görevlilerinde Aranacak Şartlar ve Nitelikler” başlıklı 6’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında, özel güvenlik personellerinin işe başlama tarihinde 36 yaşından gün almamış olması gerektiğinin belirtildiği, bahse konu düzenlemenin Anayasa’nın “Çalışma hakkı ve ödevi” başlıklı 49’uncu maddesi ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci ve “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddelerine aykırılık teşkil ettiği,

2. Teknik Şartname’nin 24.9’uncu maddesinde özel güvenlik kimlik kartı yenileme işlemi giderlerinin tamamının yükleniciye ait olduğunun belirtildiği, öte yandan Özel Güvenlik Hizmetleri Genelgesi’nin 11.4’üncü maddesinin (h) bendi ve aynı Genelge’nin 12.1.2’nci maddesinin (a) fıkrası uyarınca özel güvenlik kartı yenileme sınavı giderlerinin personel tarafından karşılanması gerektiği, dolayısıyla bahse konu Şartname düzenlemesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

3. Teknik Şartname’nin 24.20’nci maddesinde; personele mazeret izni, raporlu izin, doğum izni, ölüm izni vb. izinler verilmeden önce bahse konu personelin yerine yeni bir personelin görevlendirilmesi gerektiği yönünde yapılan düzenlenmenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği, şöyle ki; bahse konu izinlerin ücretli izinler kapsamında yer aldığı, dolayısıyla izinli personel yerine yeni bir personel çalıştırılmasının yükleniciye ek bir maliyet getireceği, öte yandan söz konusu ek maliyet için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır da açılmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Çalışma hakkı ve ödevi” başlıklı 39’uncu maddesinde “Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir.

Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır.” hükmü,

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Eşit davranma ilkesi” başlıklı 5’inci maddesinde “İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefî inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz…” hükmü,

Bahse konu Kanun’un “Çalıştırma yaşı ve çocukları çalıştırma yasağı” başlıklı 71’inci maddesinde “On beş yaşını doldurmamış çocukların çalıştırılması yasaktır. Ancak, on dört yaşını doldurmuş ve zorunlu ilköğretim çağını tamamlamış olan çocuklar; bedensel, zihinsel, sosyal ve ahlaki gelişmelerine ve eğitime devam edenlerin okullarına devamına engel olmayacak hafif işlerde çalıştırılabilirler. On dört yaşını doldurmamış çocuklar ise bedensel, zihinsel, sosyal ve ahlaki gelişmelerine ve eğitime devam edenlerin okullarına devamına engel olmayacak sanat, kültür ve reklam faaliyetlerinde yazılı sözleşme yapmak ve her bir faaliyet için ayrı izin almak şartıyla çalıştırılabilirler…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yer ve su altında çalıştırma yasağı” başlıklı 72’nci maddesinde “Maden ocakları ile kablo döşemesi, kanalizasyon ve tünel inşaatı gibi yer altında veya su altında çalışılacak işlerde onsekiz yaşını doldurmamış erkek ve her yaştaki kadınların çalıştırılması yasaktır.” hükmü,

Söz konusu Kanun’un “Gece çalıştırma yasağı” başlıklı 73’üncü maddesinde “Sanayie ait işlerde onsekiz yaşını doldurmamış çocuk ve genç işçilerin gece çalıştırılması yasaktır.

Onsekiz yaşını doldurmuş kadın işçilerin gece postalarında çalıştırılmasına ilişkin usul ve esaslar Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikte gösterilir.” hükmü,

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un “Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar” başlıklı 10’uncu maddesinde “Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır:

…

c) 18 yaşını doldurmuş olmak.

…

f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak…” hükmü,

Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in “Özel Güvenlik” başlıklı 7’nci maddesinde “Kanun kapsamında özel güvenlik, kişiler tarafından özel güvenlik görevlisi istihdam edilerek; kurum veya kuruluş bünyesinde özel güvenlik birimi kurularak veya özel güvenlik şirketlerinden hizmet satın alınmak suretiyle sağlanabilir. Özel güvenlik hizmetinin ne şekilde sağlanacağı kişi veya kuruluşlar tarafından belirlenir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sağlık Şartları” başlıklı 18’inci maddesinde “Özel güvenlik görevlisi çalışma izni verilebilmesi için, Kanunun 10 uncu maddesinde sayılan şartların yanı sıra aşağıda belirtilen hususları kapsayacak şekilde, bir hastaneden veya yeterli bir sağlık kuruluşundan alınan “özel güvenlik görevlisi olur” ibareli sağlık raporu istenir.

a)Psikiyatri: Psikiyatrik bir hastalık veya kişilik bozukluğu (Psikopati); alkol ve uyuşturucu bağımlılığı olmamak.

b) Nöroloji: Özel güvenlik hizmetini yerine getirmesine engel teşkil edebilecek nörolojik rahatsızlığı olmamak.

c) Göz: Körlük veya gece körlüğü olmamak.

d) Kulak Burun Boğaz (KBB): Özel güvenlik hizmetini yapmasını engel teşkil edebilecek işitme kaybı olmamak.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Eğitim Programı” başlıklı 33’üncü maddesinde “…Özel güvenlik görevlisi istihdam edenler, personelin fiziki yeterliliğinin görev müddetince sürmesini sağlamakla yükümlüdür…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40’ıncı maddesinde “(1) İhale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilir. Ancak, idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personel çalıştırıldığına, çalıştırılacağına veya personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemez.

(2) Çalıştırılacak personelin nitelikleri ve deneyim süresi ile bunları tevsik edecek belgelere ilişkin düzenleme teknik şartnamede yapılır… Personelin niteliğini ve deneyim süresini gösteren belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlanmadan önce yüklenici tarafından idareye sunulur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel durumu” başlıklı 66’ıncı maddesinde “66.1. Hizmet alımı ihalelerinde, personele yönelik yeterlik kriteri belirlenemeyecek ve bu kapsamda aday veya isteklilerden personele ilişkin herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesi uyarınca, idarece ihtiyaç duyulması halinde ihale konusu işin ifası sırasında istihdamı öngörülen personelin sayısı ve nitelikleri dokümanda belirtilecek, yine idarece gerek görülmesi halinde personelin niteliklerine ilişkin ayrıntılı düzenlemeler ile deneyim süresine ilişkin düzenlemeye teknik şartnamede yer verilecektir. Teknik şartnamede yapılan personele ilişkin düzenlemede personelin niteliği ve/veya deneyim süresi ile ilgili bazı belgeler istenmiş ise bu belgeler sözleşmenin imzalanmasının ardından işe başlanmadan önce yüklenici tarafından idareye sunulacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2 (İki) Yıllık Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı İşi

…

e) Miktarı: 45 (Kırk Beş) Kişi Silahsız Özel Güvenlik Personeli…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.12. yüklenici, 5188 sayılı Kanun’un uygulanmasına ilişkin yönetmeliğin 8 ve 16’ıncı maddeleri gereğince, çalıştırılacak olan özel güvenlik görevlileri ile ilgili olarak aşağıda belirtilen belgeleri sözleşme imzalanmasını müteakip 20 (yirmi) gün içinde idareye ve istenmesi halinde valiliğe vermekle yükümlüdür.

…

b) “Silahsız Özel Güvenlik Görevlisi Olur” veya “Silahlı Özel Güvenlik Görevlisi Olur” ibareli Sağlık Kurulu Raporu (Tam teşekküllü devlet hastanesinden alınacak)

…

5.23. Yüklenici, çalıştırdığı personellerin çalışma şartlarını koruyup koruyamadıkları hususunda gerekli çalışmayı yaparak idareye periyodik bilgi verilmesini sağlayacaktır…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Özel Güvenlik Görevlilerinde Aranan Şartlar ve Nitelikler” başlıklı 6’ncı maddesinde “6.1. Yüklenici tarafından yukarıdaki iş yerlerimizde (görev alanlarında) çalıştırılacak özel güvenlik görevlilerinin; 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve Kanun’un uygulanmasına ilişkin yönetmelikte belirtilen şartları taşıması, Silahlı veya Silahsız Özel Güvenlik Temel Eğitimi Sertifikasını almış olması, fiziki ve ruhsal bir özrünün bulunmaması şartlan aranacaktır.

…

6.3. İdareye işe başlama tarihinde 36 (otuz altı) yaşından gün almamış olmak, (Kuruluşumuzda mevcut görev yapmakta olan yüklenici özel güvenlik personellerinde bu şart aranmayacaktır.)…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları incelendiğinde, özellik arz eden bazı durumlarda belirli yaş ve cinsiyet gruplarının belirli hallerde ve işlerde çalıştırılmasına 4857 sayılı İş Kanunu’nda kısıtlama getirildiği görülmekle birlikte, anılan Kanun’da özel güvenlik görevlilerine ilişkin herhangi bir yaş sınırlaması getirilmediği, Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’te ise özel güvenlik görevlisi olmak için koşulan şartlar arasında “18 yaşını doldurmuş olmak” şartı ile “Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak” şartlarının bulunduğu, ayrıca özel güvenlik görevlisi çalışma izni verilebilmesi için anılan Yönetmelik’in 18’inci maddesinde belirtilen sağlık raporunun alınması gerektiği; özel güvenlik görevlisi istihdam edenlerin, personelin fiziki yeterliliğinin görev müddetince sürmesini sağlamakla yükümlü olduğu anlaşılmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 40’ıncı maddesinde; ihale konusu işin niteliği esas alınarak, çalıştırılması öngörülen personelin sayısı ve özelliklerinin dokümanda belirtileceği, ancak idare tarafından ihaleye katılım ve yeterlik kriteri olarak, personelin sayısı ya da niteliklerine ilişkin belge istenemeyeceği hüküm altına alınmıştır. Bu bağlamda, ihale konusu işte çalıştırılacak personelin sahip olması gereken niteliklerin belirlenmesi hususunda idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla birlikte; ihale dokümanında personelin eğitim, iş deneyimi, fiziksel özellikleri, yaşı gibi niteliklere ilişkin olarak idarece yapılacak düzenlemelerin, emredici mevzuat hükümlerine aykırı olmaması, çalışma hakkını sınırlamaması ve ihale konusu işin niteliğinin gerektirdiği ölçüde olması zorunluluk arz etmektedir.

İnceleme konusu ihalenin 2 yıl süre için 45 adet silahsız özel güvenlik personeli hizmeti alımına ilişkin olduğu, Teknik Şartname’de bahse konu personelin işe başlama tarihinde 36 yaşından gün almamış olması gerektiği yönünde düzenleme yapıldığı anlaşılmış olup, idare tarafından şikayet başvurusuna verilen cevapta; anılan düzenlemenin, ihale konusu işte çalıştırılacak personelin işin niteliği gereği sahip olması gereken fiziki ve mental unsurları karşılaması amacıyla yapıldığı belirtilmekteyse de, söz konusu fiziki ve mental unsurlara sahip olunduğunu gösteren ve Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in “Sağlık Şartları” başlıklı 18’inci maddesi uyarınca düzenlenen “özel güvenlik görevlisi olur” ibareli sağlık raporunun, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 20 (yirmi) gün içinde yüklenici tarafından idareye teslim edilmesinin zorunlu olduğu, dolayısıyla çalıştırılacak personelin yaşından bağımsız olarak işin niteliğinin gerektirdiği fiziki ve mental unsurlara sahip olması gerektiğinin açık olduğu tespit edildiğinden, ihale dokümanında, herhangi bir ayrım gözetilmeksizin, çalıştırılacak tüm personelin işe başlama tarihinde 36 yaşından gün almamış olması gerektiği yönünde yapılan düzenlemenin işin mahiyetine uygun ve ölçülü bir kriter olmadığı ve hizmetin niteliği kapsamında herhangi bir makul gerekçe ortaya konulmaksızın belirlendiği, bu surette idarenin takdir yetkisi sınırının aşıldığı ve söz konusu düzenlemenin, 5188 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinde yer alan niteliklere sahip kişilerin çalışma hak ve imkânlarını ortadan kaldırdığı, bu kapsamda başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un “Kimlik” başlıklı 12’nci maddesinde “Özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verilir. Kimlik kartında görevlinin adı ve soyadı ile silahlı ya da silahsız olduğu belirtilir.

Kimlik kartı görev alanı ve süresi içerisinde herkes tarafından görülebilecek şekilde yakaya takılır. Üzerinde kimlik kartı olmayan özel güvenlik görevlileri Kanunun 7 nci maddesinde sayılan yetkileri kullanamazlar…” hükmü,

Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in “Özel Güvenlik Görevlisi Çalışma İzni” başlıklı 17’nci maddesinde “Özel güvenlik görevlisi çalışma izni için yapılacak başvurulara aşağıdaki belgeler eklenir:

…

Başvuru sahiplerinden, haklarında yapılacak güvenlik soruşturması olumlu olanlara, ruhsat harcını yatırdıkları takdirde Özel Güvenlik Görevlisi Kimlik Kartı verilir.

…

Özel güvenlik görevlisi ve yönetici olacaklar hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması temel eğitim sertifikasının düzenlendiği tarihten, beşinci ve altıncı fıkralarda belirtilen kişiler için ise başvuru tarihinden itibaren her beş yılda bir yenilenir. Özel güvenlik görevlilerinde ve yöneticilerde aranan şartlardan herhangi birisinin kaybedildiğinin tespiti halinde kimlik kartı ve çalışma izni Bakanlıkça/valiliklerce iptal edilir.” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “Kimlik Kartları” başlıklı 21’inci maddesinde “Özel güvenlik yöneticisine/görevlilerine Bakanlıkça/valiliklerce verilen kimlik kartında yöneticinin/görevlinin adı ve soyadı ile yönetici veya silahlı ya da silahsız olduğu belirtilir. Özel güvenlik görevlileri kimlik kartını, görev alanı ve süresi içerisinde herkes tarafından görülebilecek şekilde yakasında taşır. Kimliğin kaybedilmesi halinde işveren durumu derhal Bakanlığa/valiliklere bildirir.

Kimlik kartları, Kanunun 11 inci maddesi gereğince her beş yılda bir yenilenecek güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumlu olması ve özel güvenlik yenileme eğitim sertifikasının ibrazı halinde ruhsat harcı alınmaksızın, temel eğitim sertifikası alanlar için sertifikanın düzenlendiği tarih, 17 nci maddenin beşinci ve altıncı fıkralarında belirtilen kişiler için ise başvuru tarihi esas alınarak her beş yılda bir yeniden düzenlenir.

Özel güvenlik kimlik kartları, valiliklerce elektronik sistemle gönderilen bilgiler esas alınarak Emniyet Genel Müdürlüğünce düzenlenebileceği gibi Bakanlıkça uygun görülecek kamu kurum veya kuruluşları ile kanunla kurulan tüzel kişilere de yaptırılabilir. Kimlik kartlarının bedeli ve basımına ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yenileme Eğitimi” başlıklı 34’üncü maddesinde “Özel güvenlik görevlileri ile yöneticiler kimlik kartlarının yenilenebilmesi için beş yılda bir yenileme eğitimi alır.

Yenileme eğitimi altmış ders saatinden oluşur...” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sınav” başlıklı 36’ncı maddesinde “Özel güvenlik temel ve yenileme eğitimini tamamlayanlar yazılı ve uygulamalı sınava tabi tutulur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder.

…

78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarı asgari işçilik maliyetini oluşturur.

b) İşçilikle Bağlantılı Ayni Giderler: İdari şartnamede işçi sayısıyla bağlantı olarak teklife dahil edilmesi öngörülen ayni giderler teklif bileşeni kabul edilir.

c) Hizmetin Yürütülmesine Yardımcı Unsurlar: İhale konusu hizmet işinin yürütülmesinde yardımcı nitelikte olan ve idari şartnamede belirtilen unsurlar teklif bileşeni kabul edilir.

ç) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca iş yeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir…” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Özel güvenlik hizmet alımı ihaleleri” başlıklı 67’nci maddesinde “…67.5.6. Özel güvenlik hizmet alımı ihalelerinde yukarıda belirtilen hususlar dışında, bu Tebliğin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” maddesinde yer alan düzenlemeler uygulanacaktır.” açıklaması,

Özel Güvenlik Hizmetleri Genelgesi’nin “Özel Güvenlik Temel ve Yenileme Eğitimi Sınavları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1.2. Ücretlendirme

Başvuru türüne göre; sınava giriş, yazılı sınav sorularına itiraz ve sınav sonucuna itiraz için Bakanlıkça belirlenen ücret alınır. Eğitim kurumları veya sınava girecekler sınav giriş ücretlerini Başkanlıkça belirlenen banka hesabına yatırır. Sınav giriş ücretini yatırmayanlar sınava alınmaz ve sınav hakkını kullanmış sayılır…” açıklaması,

Söz konusu Genelge’nin “Özel Güvenlik Görevlisi Kimlik Kartı” başlıklı 13.1’inci maddesinde “…c) Temel eğitim sonrasında, ilk defa özel güvenlik görevlisi kimlik kartı alacak olan kişilerin, kimlik kartı geçerlilik süresi, başarılı oldukları sınavın yapıldığı tarihe beş yıl eklenerek belirlenir.

ç) Mevcut kimlik kartı geçerlilik süresi devam ederken, bu Genelge’nin 11.4'üncü maddesinin (h) bendi hükmü çerçevesinde, yenileme eğitimi alan ve sınava katılan özel güvenlik görevlilerinin yeni kimlik kartı geçerlilik süreleri, mevcut kimlik kartının geçerlilik süresine beş yıl eklenerek belirlenir.

d) Mevcut kimlik kartı geçerlilik süresi dolmuş ancak bu süreden önce yenileme eğitimi almayan ve sınava katılmayan kişilerin, yeni kimlik kartı için müracaat etmeleri durumunda kimlik kartı geçerlilik süresi, en son başarılı olduğu yenileme sınavının yapıldığı tarihe beş yıl eklenerek belirlenir…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2 (İki) Yıllık Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı İşi

…

e) Miktarı: 45 (Kırk Beş) Kişi Silahsız Özel Güvenlik Personeli…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

…

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1- 45 (kırk beş) silahsız özel güvenlik görevlisinin maaşlarına brüt asgari ücretin %60 fazlası oranında bir ödeme öngörülmüştür.

2. İşin süresi boyunca fazla çalışma yapılmayacaktır.

3. Ulusal bayram ve genel tatil günleri, her personel için 24 ay süresince 31 gün olup; 24 ay 45 kişi için toplam 1395 gün olarak tespit edilmiştir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Yemek bedeli günlük brüt (KDV hariç) 27,20 TL olmak üzere 26 (yirmi altı) gün olarak hesaplanarak teklif fiyata dahil edilip, nakdi olarak ödenecek ve ücret bordosunda gösterilecektir (Güvenlik personelinin yıllık izin, rapor, devamsızlık, ücretli ücretsiz izin, mazeret izni aldığı günlerde hiçbir şekilde idare tarafından yemek ücreti ödenmeyecektir, ödeme yapılmadığına dair kesintiler bordroda ve puantaj da gösterilecektir).

Ulaşım bedeli günlük brüt (KDV hariç) 16,53 TL olmak üzere 26 (yirmi altı) gün üzerinden hesaplanarak teklif fiyata dahil edilip, nakdi olarak ödenecek ve ücret bordosunda gösterilecektir (Güvenlik personelinin yıllık izin, rapor, devamsızlık, ücretli ücretsiz izin, mazeret izni, doğum, ölüm izni kullandığı durumlarda hiçbir şekilde idare tarafından yol ücreti ödenmeyecektir, ödeme yapılmadığına dair kesintiler bordroda ve puantaj da gösterilecektir).

25.3.3. Malzeme giderleri:

Yüklenicinin çalıştıracağı elemanlara verilecek olan yazlık-kışlık giyim eşyası ve koruma malzemeleri yüklenici tarafından karşılanacak olup, teklif fiyata dâhil edilmeyecek, % 4 genel giderlerin içinde olacaktır.

Yüklenici, sözleşme kapsamında kuruluşumuzda çalıştıracağı özel güvenlik personellerine Teknik Şartname’nin 10.6’ncı maddesindeki kıyafetler ve 22.4’üncü maddesindeki teçhizatları her bir personel için ayrı ayrı verecektir. Teçhizatlar (idarece verilecekler hariç) ile Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in 22’inci maddesinin iki paragrafında tarif edilen şekilde verilecek olup, teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.4. Diğer giderler:

5188 Sayılı Kanun gereği yapılması zorunlu olan ve her özel güvenlik personeli için sözleşme süresi boyunca yapılacak olan özel güvenlik mali sorumluluk sigortası giderleri yükleniciye ait olup teklif fiyata dahil edilecektir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İş kazalarıyla meslek hastalıkları sigorta primleri oranı % 2 olarak belirlenmiştir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.08.2022; işi bitirme tarihi 31.07.2024…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.24. Yüklenici, çalıştırdığı personellerin 5188 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği’ne göre yapılması zorunlu olan yenileme eğitimlerini takip etme ve yenileme eğitimlerini yasal süresi içerisinde yapmayan ve bu yasal süreyi geçiren güvenlik görevlilerinin değiştirilmesi ve görev verilmemesi konusunda sorumluluk tamamen yükleniciye aittir…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Özel Güvenlik Görevlilerinde Aranan Şartlar ve Nitelikler” başlıklı 6’ncı maddesinde “…6.4. 5 (beş) yıllık çalışma süresi sona eren özel güvenlik görevlileri için, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in 34’üncü maddesine göre yapılacak yenileme eğitimini tamamlamış, Yönetmelik’in 41’inci maddesindeki “Özel Güvenlik Eğitim Sertifikası” veya “Özel Güvenlik Görevlisi Kimlik Kartı” ile belgelemiş olmak…” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Genel Hususlar ve Hizmetin Yürütülmesine İlişkin Şartlar” başlıklı 24’üncü maddesinde “…24.9. 5188 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği’nin “Kimlik Kartları” başlıklı 21’inci maddesi gereğince özel güvenlik kimlik kartı yenileme işlemlerinde yapılacak giderlerin tamamı yükleniciye aittir...” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verildiği, özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartlarının yenilenebilmesi için beş yılda bir, İçişleri Bakanlığından faaliyet izni alan özel güvenlik eğitim kurumlarından ücreti karşılığında yenileme eğitimi almaları gerektiği, yenileme eğitimini tamamlayanların yazılı ve uygulamalı sınava tabi tutulacağı; eğitim kurumları veya sınava gireceklerin sınav giriş ücretlerini Özel Güvenlik Denetleme Başkanlığı tarafından belirlenen banka hesaplarına yatırmalarının zorunlu olduğu, öte yandan Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar ve Hizmetin Yürütülmesine İlişkin Şartlar” başlıklı 24’üncü maddesinde ise bahse konu özel güvenlik kimlik kartı yenileme işlemlerinde yapılacak giderlerin tamamı yükleniciye ait olduğunun düzenlendiği anlaşılmakla birlikte, işin süresinin 2 yıl olduğu göz önüne alındığında özel güvenlik görevlilerinin işin süresi içerisinde kimlik kartı yenilemeleri zorunluluğunun doğmayabileceğinden, istekliler ilgili personel seçimini anılan hususu dikkate alarak yapabilecek ve özel güvenlik kimlik kartı yenileme işlemleri bahse konu istekliler açısından maliyet oluşturmayabilecektir.

Bununla birlikte itirazen şikâyete konu Şartname maddesinde, personelin özel güvenlik kimlik kartını yenilemesinin gerekmesi halinde yenileme işlemlerinde ortaya çıkacak giderlerin tamamının yüklenici tarafından karşılanacağı açık bir şekilde belirtilmiş olup, inceleme konusu ihalenin 45 adet silahsız özel güvenlik personeli hizmeti alımına ilişkin olarak düzenlenen personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olduğu, bu kapsamda bahse konu ihalede Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde yer alan açıklamaların dikkate alınması gerektiği, ilgili Tebliğ maddesinde oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca iş yeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, yaka kartı gideri ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderlerin teklif bileşeni olarak kabul edileceğinin belirtildiği, dolayısıyla Teknik Şartname’nin 24’üncü maddesinde yüklenici tarafından karşılanması gerektiği belirtilen “özel güvenlik kimlik kartı yenileme işlemlerinde yapılacak giderler”in de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde sayılan nitelikteki genel giderler minvalinde değerlendirilerek teklif fiyata dahil edilmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Geçici iş göremezlik” başlıklı 48’inci maddesinde “İşçilere geçici iş göremezlik ödeneği verilmesi gerektiği zamanlarda geçici iş göremezlik süresine rastlayan ulusal bayram, genel tatil ve hafta tatilleri, ödeme yapılan kurum veya sandıklar tarafından geçici iş göremezlik ölçüsü üzerinden ödenir.

Hastalık nedeni ile çalışılmayan günlerde Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneği aylık ücretli işçilerin ücretlerinden mahsup edilir.” hükmü,

Söz konusu Kanun’un “Ücret şekillerine göre tatil ücreti” başlıklı 49’uncu maddesinde “İşçinin tatil günü ücreti çalıştığı günlere göre bir güne düşen ücretidir.

Parça başına, akort, götürü veya yüzde usulü ile çalışan işçilerin tatil günü ücreti, ödeme döneminde kazandığı ücretin aynı süre içinde çalıştığı günlere bölünmesi suretiyle hesaplanır.

Saat ücreti ile çalışan işçilerin tatil günü ücreti saat ücretinin yedi buçuk katıdır.

Hasta, izinli veya sair sebeplerle mazeretli olduğu hallerde dahi aylığı tam olarak ödenen aylık ücretli işçilere 46, 47 ve 48 inci maddenin birinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Ancak bunlardan ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışanlara ayrıca çalıştığı her gün için bir günlük ücreti ödenir.” hükmü,

Bahse konu Kanun’un “Yıllık izin bakımından çalışılmış gibi sayılan haller” başlıklı 55’inci maddesinde “Aşağıdaki süreler yıllık ücretli izin hakkının hesabında çalışılmış gibi sayılır:

a) İşçinin uğradığı kaza veya tutulduğu hastalıktan ötürü işine gidemediği günler (Ancak, 25 inci maddenin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen süreden fazlası sayılmaz.).

b) Kadın işçilerin 74 üncü madde gereğince doğumdan önce ve sonra çalıştırılmadıkları günler.

c) İşçinin muvazzaf askerlik hizmeti dışında manevra veya herhangi bir kanundan dolayı ödevlendirilmesi sırasında işine gidemediği günler (Bu sürenin yılda 90 günden fazlası sayılmaz.).

d) Çalışmakta olduğu iş yerinde zorlayıcı sebepler yüzünden işin aralıksız bir haftadan çok tatil edilmesi sonucu olarak işçinin çalışmadan geçirdiği zamanın onbeş günü (işçinin yeniden işe başlaması şartıyla).

e) 66 ncı maddede sözü geçen zamanlar

f) Hafta tatili, ulusal bayram, genel tatil günleri.

g) 3153 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan yönetmeliğe göre röntgen muayenehanelerinde çalışanlara pazardan başka verilmesi gereken yarım günlük izinler.

h) İşçilerin arabuluculuk toplantılarına katılmaları, hakem kurullarında bulunmaları, bu kurullarda işçi temsilciliği görevlerini yapmaları, çalışma hayatı ile ilgili mevzuata göre kurulan meclis, kurul, komisyon ve toplantılara yahut işçilik konuları ile ilgili uluslararası kuruluşların konferans, kongre veya kurullarına işçi veya sendika temsilcisi olarak katılması sebebiyle işlerine devam edemedikleri günler.

ı) Ek 2 nci maddede sayılan izin süreleri,

j) İşveren tarafından verilen diğer izinler ile 65 inci maddedeki kısa çalışma süreleri.

k) Bu Kanunun uygulanması sonucu olarak işçiye verilmiş bulunan yıllık ücretli izin süresi.” hükmü,

Aynı Kanun’da yer alan “Mazeret izni” başlıklı Ek madde 2’de “İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi ya da ana veya babasının, eşinin, kardeşinin, çocuğunun ölümü hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde ise beş gün ücretli izin verilir.

İşçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir.” hükmü,

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “İş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık sigortasından sağlanan haklar” başlıklı 16’ncı maddesinde “İş kazası veya meslek hastalığı sigortasından sağlanan haklar şunlardır:

a) Sigortalıya, geçici iş göremezlik süresince günlük geçici iş göremezlik ödeneği verilmesi.

b) Sigortalıya sürekli iş göremezlik geliri bağlanması.

c) İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine, gelir bağlanması.

d) Gelir bağlanmış olan kız çocuklarına evlenme ödeneği verilmesi.

e) İş kazası ve meslek hastalığı sonucu ölen sigortalı için cenaze ödeneği verilmesi.

Hastalık ve analık sigortasından sigortalıya hastalık veya analık hallerine bağlı olarak ortaya çıkan iş göremezlik süresince, günlük geçici iş göremezlik ödeneği verilir. Analık sigortasından sigortalı kadına veya sigortalı olmayan karısının doğum yapması nedeniyle sigortalı erkeğe, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılardan; kendi çalışmalarından dolayı gelir veya aylık alan kadına ya da gelir veya aylık alan erkeğin sigortalı olmayan eşine, her çocuk için yaşaması şartıyla doğum tarihinde geçerli olan ve Kurum Yönetim Kurulunca belirlenip Bakan tarafından onaylanan tarife üzerinden emzirme ödeneği verilir.

Sigortalı kadına veya sigortalı olmayan eşinin doğum yapması nedeniyle sigortalı erkeğe emzirme ödeneği verilebilmesi için, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının;

a) (a) bendi kapsamında olanlar için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş olması,

b) (b) bendi kapsamında olanlar için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları primi yatırılmış ve genel sağlık sigortası primi dahil prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması,

şarttır.

Emzirme ödeneğine hak kazanan sigortalılardan 9 uncu maddeye göre sigortalılığı sona erenlerin, bu tarihten başlamak üzere üçyüz gün içinde çocukları doğarsa, sigortalı kadın veya eşi analık sigortası haklarından yararlanacak sigortalı erkek, doğum tarihinden önceki onbeş ay içinde en az 120 gün prim ödenmiş olması şartıyla emzirme ödeneğinden yararlandırılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Geçici iş göremezlik ödeneği” başlıklı 18’inci maddesinde “Kurumca yetkilendirilen hekim veya sağlık kurullarından istirahat raporu alınmış olması şartıyla

1. İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle iş göremezliğe uğrayan sigortalıya her gün için,

b) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ile 5 inci madde kapsamındaki sigortalılardan hastalık sigortasına tabi olanların hastalık sebebiyle iş göremezliğe uğraması halinde, iş göremezliğin başladığı tarihten önceki bir yıl içinde en az doksan gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması şartıyla geçici iş göremezliğin üçüncü gününden başlamak üzere her gün için,

c) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ile (b) bendinde belirtilen muhtarlar ile aynı bendin (1), (2) ve (4) numaralı alt bentleri kapsamındaki sigortalı kadının analığı halinde, doğumdan önceki bir yıl içinde en az doksan gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması şartıyla, doğumdan önceki ve sonraki sekizer haftalık sürede, çoğul gebelik halinde ise doğumdan önceki sekiz haftalık süreye iki haftalık süre ilâve edilerek çalışmadığı her gün için,

d) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ile (b) bendinde belirtilen muhtarlar ile aynı bendin (1), (2) ve (4) numaralı alt bentleri kapsamındaki sigortalı kadının, erken doğum yapması halinde doğumdan önce kullanamadığı çalıştırılamayacak süreler ile isteği ve hekimin onayıyla doğuma üç hafta kalıncaya kadar çalışması halinde, doğum sonrası istirahat süresine eklenen süreler için,

geçici iş göremezlik ödeneği verilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.25. İhale dokümanında günlük olarak belli sayıda personelin idarenin iş yerinde bulunması gerektiğine ilişkin düzenleme yapılan ihalelerde, 4857 sayılı Kanunun 55 inci maddesi uyarınca izne hak kazanan işçilerin izin hakları idarenin belirleyeceği takvim çerçevesinde kullandırılacak ve izin kullanan işçiler fiilen çalışan işçi sayısına dahil kabul edileceğinden, izin kullanan işçilerin yerine başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanması talep edilmeyecektir. İdarelerin, ihale konusu işte çalıştırılması istenen personel sayısını bu hususu dikkate alarak belirlemeleri gerekmektedir. Ayrıca idareler ve yükleniciler, işçilerin yıllık ücretli izin haklarını kullanmasına ilişkin olarak 4857 sayılı Kanunun ilgili hükümlerinde öngörülen yükümlülüklere uymak zorundadır…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2 (İki) Yıllık Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı İşi

…

e) Miktarı: 45 (Kırk Beş) Kişi Silahsız Özel Güvenlik Personeli…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Yüklenici tarafından istihdam edilecek özel güvenlik görevlileri, 4857 Sayılı İş Kanunu ve çalışma mevzuatına ve 7/24 saat esasına göre (ulusal bayramlar, dini bayramlar ve resmi tatil günleri dahil) üçlü vardiyalı, nöbet vardiyaları 1 hafta süresince 07:00/15:00 / 15:00/23:00 / 23:00/07:00 olacak şekilde birbirini takip eden 6 günlük çalışma süresi sonunda hafta tatili kullandırılıp ya da 08:20/20:08/08:20 nöbet sistemine göre 3 vardiyalı olarak yürütülmesini sağlayacaktır (İş yerinin ulaşım ve diğer şartları göz önünde bulundurularak işin durumuna göre idarenin onayını alarak vardiya saatlerinde değişik yapabilecektir.). Vardiyalı çalışıp hafta tatili kullanan personelin yerine izinci vardiyadaki personel çalıştırılarak güvenlik zafiyetine meydan verilmeyecektir.

5.2. Yüklenici, Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü merkez binası başta olmak üzere İstanbul, Çanakkale, İzmir, Kocaeli ve Tekirdağ bölgesindeki hizmet birimlerimizin özel güvenlik birimlerinde çalışacak 45 (kırk beş) özel güvenlik görevlisi ile 7/24 saat görevli olacak şekilde iş durumuna göre gündüz veya gece-gündüz idare tarafından belirlenen vardiya sistemine göre çalıştıracak ve gece çalışmalarına engel bir halleri olmayacak.

…

5.10. Yüklenici, idarenin onayını almak suretiyle hizmet süresince devamlı çalıştırılacak 45 (kırk beş) kişilik özel güvenlik görevlilerini işe başlama tarihine kadar tümüyle hazır hale getirecek ve çalışma süresince 4857 sayılı İş Kanunu’nun 55’inci maddesinde belirtilen yasal izinlerin kullandırılması dışında bu sayıyı sürekli muhafaza edecek ve eksik personel çalıştırmayacaktır. Özel güvenlik görevlileri izin taleplerini yüklenici firmaya yapacak, günü birlik izinler dâhil kesinlikle idare personelinden izin alınmayacaktır. Ancak verilecek izinler 24 saat önceden idare yetkilisine bilgi verilerek kullandırılacaktır…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Genel Hususlar ve Hizmetin Yürütülmesine İlişkin Şartlar” başlıklı 24’üncü maddesinde “…24.19. Yüklenici, çalıştırdığı elamanların özlük ve sosyal haklarını ilgili mevzuata göre karşılamak ve ödemek zorundadır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca yıllık izne hak kazanan işçilerin izin hakları idarenin belirleyeceği takvim çerçevesinde kullandırılacak ve izin kullanan işçiler fiilen çalışan işçi sayısına dâhil kabul edileceğinden, yıllık izin kullanan işçilerin yerine idare tarafından, başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanması talep edilmeyecektir. İdare, yıllık ücretli izin haklarının kullanılmasına ilişkin olarak sözleşmenin uygulanması aşamasında 4857 sayılı Kanun’un 53, 54 ve 55’inci maddelerinde belirtilen hükümlere uyulup uyulmadığını kontrol edecektir.

24.20. Mazeret izni, raporlu, doğum, ölüm ve benzeri durumlarda olan personelin ismi ve mazereti hakkında yüklenici tarafından idareye derhal bilgi verilecek ve ismi bildirilen personelin yerine yeni personelin görevlendirilmesi yapıldıktan sonra izin talep eden personele izin verilecektir. Bu gibi durumlarda gönderilecek olan personel için daha önceden idarenin onayı alınacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; ihale dokümanında günlük olarak belli sayıda personelin idarenin iş yerinde bulunması gerektiğine ilişkin düzenleme yapılan ihalelerde, 4857 sayılı Kanun 55’inci maddesi uyarınca izne hak kazanan işçilerin izin haklarının idarenin belirleyeceği takvim çerçevesinde kullandırılacağı ve izin kullanan işçiler fiilen çalışan işçi sayısına dâhil kabul edileceğinden, izin kullanan işçilerin yerine başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanmasının idarece talep edilmeyeceği, öte yandan özel güvenlik görevlilerinden herhangi birisinin veya birkaçının görevi terk etmesi veya başka bir durumda (hastalık, rapor vs.) yüklenicinin çalıştırmakla yükümlü olduğu personel sayısını koruyup muhafaza etmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 16’ncı maddesinde iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık sigortasından sağlanan hakların sayıldığı, anılan Kanun’un 18’inci maddesinde ise geçici iş göremezlik ödeneği verilmesine ilişkin şartların belirtildiği görülmüştür. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 48’inci maddesinde de hastalık nedeni ile çalışılmayan günlerde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından geçici iş göremezlik ödeneği verileceği ve bu ödeneğin aylık ücretli işçilerin ücretlerinden mahsup edileceği hüküm altına alınmıştır.

Teknik Şartname’in itirazen şikâyete konu olan 24.20’inci maddesinde, özel güvenlik görevlilerinden herhangi birisinin veya birkaçının görevi terk etmesi durumunda (hastalık, rapor vs.) yüklenicinin çalıştırmakla yükümlü olduğu personel sayısını korumasına yönelik olarak yapılan düzenlemenin yükleniciye yedek personel çalıştırma zorunluluğu getirmediği, sadece hizmetin ifasının eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesini teminen idare tarafından yapılan tedbir amaçlı bir düzenleme olduğu, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde ilgili şartların karşılanması halinde, hastalık nedeniyle istirahat raporu alınması durumunda geçici iş göremezliğin üçüncü gününden başlamak üzere, analık halleri nedeniyle istirahat raporu alınması durumunda ise ilgili mevzuatında belirlenen süre çerçevesinde her gün için işçiye geçici iş göremezlik ödeneği verileceği ve bu tutarın aylık ücretli işçilerin ücretlerinden mahsup edileceği, sonuç olarak hastalık halleri nedeniyle istirahat raporu alan işçiler için geçici iş göremezliğin üçüncü gününden itibaren herhangi bir külfetin oluşmayacağı, ihale konusu işin büyüklüğü dikkate alındığında, personelin istirahat raporu alması halinde ilk iki gün için katlanılması gereken ücret maliyetinin, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve tecrübe sahibi olması beklenen istekliler açısından öngörülemeyecek ve teklif hazırlanması aşamasında tereddüt yaratacak ölçüde olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.