KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/024
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 27.04.2022
Karar No : 2022/UH.I-549
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Akr Sosyal Hizmetler Elektronik Elektrik Özel Sağlık ve İnşaat Ticaret Limited Şirketi.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/54531 İhale Kayıt Numaralı “Belediyemize Ait Elektrik Yüksek Gerilim (Yg) Tesisleri (Trafo) İşletme Sorumluluğu ile Trafo Merkezlerinin Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi”

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 24.02.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Belediyemize Ait Elektrik Yüksek Gerilim (Yg) Tesisleri (Trafo) İşletme Sorumluluğu ile Trafo Merkezlerinin Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Akr Sosyal Hizmetler Elektronik Elektrik Özel Sağlık ve İnşaat Ticaret Limited Şirketi tarafından 18.04.2022 tarih ve 19207 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan aynı tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/406 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin idarece iptali kararına esas gerekçelerin hukuka ve mevzuata uygun olmadığı ve kaldırılması gerektiği iddia edilmektedir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı beşinci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü, “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde; “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında işin süresi, işe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 80’inci maddesinde “80.1. Hizmet Alımı İhalelerinde Uygulanacak Tip İdari Şartnamelerin “Sözleşmenin Uygulanması ve Diğer Hususlar” başlıklı bölümünde işe başlama ve iş bitirme tarihinin sözleşme tasarısında düzenlendiği belirtilmiştir. Bu çerçevede, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin konuya ilişkin “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesi uyarınca, idarenin işe başlama ve iş bitirme tarihlerini kesin olarak öngördüğü hallerde bu tarihler 9.1. maddesine yazılacak, aksi takdirde bu maddede işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren kaç gün ya da ay olduğu belirtilecektir. Tip Sözleşmenin 10.2. maddesi ise işyerinin teslimi ve işe başlama tarihine ilişkin olup, söz konusu madde, 9.1. maddesinde işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilip belirtilmediği ve işyeri teslimi yapılıp yapılmayacağı hususları dikkate alınarak idare tarafından düzenlenecektir.

80.2. Sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtildiği hallerde, yeterlik değerlendirmesi, tekliflerden aşırı düşük olanların sorgulanması ve açıklama istenmesi, tekliflerin değerlendirilmesi, isteklilerin 10 gün içerisinde şikayette bulunma hakkı ve idarenin bu şikayete 10 gün içinde cevap verme zorunluluğu ile 10 günlük itirazen şikayet ve Kurumun 20 günlük inceleme süresi ihale sürecinin uzamasına sebep olabilmekte ve bu süreler önceden tam olarak öngörülemediği için de sözleşmenin imzalanması ve dolayısıyla işin başlaması planlanan tarihten daha ileri bir tarihte gerçekleşebilmektedir. Bu çerçevede, süreklilik arz eden hizmet alımı ihalesine ait sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilmesine rağmen ihale sürecinin uzaması nedeniyle dokümanda öngörülen tarihte işe başlanmasını sağlayacak şekilde sözleşmenin imzalanamaması halinde, iş bitirme tarihinin ötelenmesi mümkün bulunmadığından sürenin fiilen kısaldığı dikkate alınarak buna göre işlem yapılması gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

07.03.2022 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Tılsım Bilişim Enerji İnşaat Nakliye Petrol Sanayi Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,

Başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak verilen 06.04.2022 tarihli ve 2022/UH.I-437 sayılı Kurul kararında, Tılsım Bilişim Enerji İnşaat Nakliye Petrol Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin teklifine ilişkin olarak “Sunulan sözleşme kapsamında personel çalıştırılacağı açıkça öngörülmüş olup, bu kişi/kişilerin sözleşme kapsamında çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgelerin teklif kapsamında sunulması gerekirken sunulmadığı, ayrıca sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgelerin bulunmadığı, işlemin Yönetmelik’in yukarıda yazılı 47’nci maddesinin 1(a) bendine aykırı olduğu ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.” yönünde tespit yapılarak düzeltici işlem tesis edilmiştir.

Kurul kararı üzerine ihale komisyonunun 15.04.2022 tarihinde onaylanan kararında “…ilk komisyon kararında ekonomik açıdan en avantajlı teklif ile ikinci en avantajlı firmanın sunmuş olduğu teklifler arasında 148.990,00 TL fark olduğu komisyonumuz değerlendirmesi neticesinde işin daha düşük maliyette de yapılabileceği tespit edilmiş olup, ayrıca dosya üzerinde yapılan işlem sürecin uzamasından kaynaklı işin süre bakımında da kısaldığı göz önünde bulundurularak Kamu İhale Kanunun 5. Maddesinde temel ilkeler kısmında İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğundan...” şeklinde gerekçeler ile ihale iptal edilmiştir.

Özetle, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin Kurul kararı ile geçersizliğine hükmedilmiş, karar üzerine idarece iki gerekçeye dayanılarak ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

Komisyon kararında iptal gerekçesi olarak iki ayrı gerekçeye yer verildiği anlaşılmış olup, incelemenin de aynı şekilde yapılması gerektiği değerlendirilmiştir.

a) Ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklifler arasında 148.990,00 TL fark bulunması yönündeki gerekçeye ilişkin olarak;

Yaklaşık maliyeti 612.609,48 TL olan ihaleye altı istekli tarafından teklif sunulduğu, bunlardan birinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmaması, diğerinin sunduğu açıklamaların uygun bulunmaması gerekçesiyle reddedildiği, bir diğerinin de yeterlik kriterlerini karşılamaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ilk komisyon kararında 269.010,00 TL tutar ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen Tılsım Bil. Enerji İnş. Nak. Petrol San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin Kurul kararı ile değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalede iki geçerli teklif bulunduğu, tekliflerin aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür;

AKR Sosyal Hiz. Elekt. Elek. Özel Sağ. ve İnş. Tic. Ltd. Şti. – 418.000,00 TL

Ali Okan Özbek - 532.000,00 TL

İhalede yaklaşık maliyetin, beş ayrı tüzel/gerçek kişiden alınan tekliflerin ortalaması üzerinden hesaplandığı,

İptal kararında, yaklaşık maliyetin sıhhatine ilişkin bir tespite yer verilmediği, ihale tarihinden önce de yaklaşık maliyette bir güncellemeye gidilmediği görülmüş, diğer bir deyişle yaklaşık maliyetin mevzuata uygun şekilde hazırlandığının idarece zımnen kabul edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen 39’uncu maddesi gereği, idarelerin ihalenin iptali konusunda takdir yetkisi bulunmakla birlikte, bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğu açıktır.

Bu bağlamda, yaklaşık maliyet tutarının %32 oranında altında teklif sunan başvuru sahibinin teklifinin, Kurul tarafından geçersiz olduğu tespit edilen bir teklif ile kıyaslanmasında ve aradaki fiyat farkının esas alınmak suretiyle ihalenin iptal edilmesinde, yeni bir ihaleye çıkıldığında kamu yararının ne şekilde gerçekleştirileceğine ilişkin herhangi bir açıklamada bulunulmadığı da göz önüne alındığında, idarenin takdir yetkisinin mevzuata uygun olarak kullanılmadığı sonucuna varılmıştır.

b) Sürecin uzamasından kaynaklı olarak işin süre bakımından kısaldığına ilişkin gerekçe yönünden;

İdari Şartname’nin ikinci maddesinde ihale konusu iş “Belediyemize ait elektrik yüksek gerilim (YG.) tesisleri (Trafo) işletme sorumluluğu ile trafo merkezlerinin bakım onarım hizmet alımı işi” olarak tanımlanmış,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı dokuzuncu maddesinde de “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 9 (Dokuz) aydır” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Yapılan incelemede, ihale süreci içerisinde şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının yapılmasının ihtimal dâhilinde olduğu ve söz konusu başvuruların ihale sözleşmesi imzalanması tarihini öteleyebileceği, ihale konusu işin süreklilik arz eden bir hizmet alımı olduğu, Sözleşme Tasarısı’nda işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirlenmediği, aynı Tasarıda işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren dokuz ay olduğunun düzenlendiği, idarece işin süresinin kısalmasının hizmet gereklerine, kamu yararına, ihtiyacın niteliğine ve niceliğine etkilerine dair herhangi bir somut gerekçeyi ortaya koymamasından ötürü idarenin işin süre bakımından kısaldığına ilişkin gerekçesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda yapılan tespitler, mevzuat hükümleri ve ihalenin iptal gerekçeleri birlikte dikkate alındığında, idarece ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilen hususların mevzuat hükümleri gereğince idarenin takdir yetkisi kapsamında ve somut gerekçeler olmadığı değerlendirildiğinden ihalenin iptali işleminde mevzuata uyarlık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.