Personel Taşıma İhalesi Şikayeti - KİK Kararı 2022 UH.I-256

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/009
Gündem No : 28
Karar Tarihi : 16.02.2022
Karar No : 2022/UH.I-256
KONU

BAŞVURU SAHİBİ:

Gültekin Tur Turizm İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. Ankara Şeker Fabrikası Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/813028 İhale Kayıt Numaralı “Personel Taşıma” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. Ankara Şeker Fabrikası Müdürlüğü tarafından 17.01.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Personel Taşıma” ihalesine ilişkin olarak Gültekin Tur Turizm İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.nin 11.01.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 28.01.2022 tarih ve 4224 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.01.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/129 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinin mevzuata aykırı olduğu, anılan maddede yer alan düzenlemenin Tip Sözleşme’nin 29 numaralı dipnotuna da aykırılık teşkil ettiği, söz konusu maddede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen “teknik şartnamede belirlenen tüm giderler”in ucu açık olduğundan rekabeti engellediği,
Teknik Şartname’nin 1’nci maddesinde 1 adet 17 kişilik araç için belirtilen yaş sınırlamasının mevzuata aykırı olduğu,
Teknik Şartname’nin 1’nci maddesinde “İdare ihtiyaca göre otobüs yerine minibüs veya midibüs talep edebilir.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak kaç otobüs için kaç tane minibüs veya midibüs isteneceğinin belirsiz olduğu, bu durumun mevzuata aykırı olduğu,
Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde istekliler tekliflerini sunarken mesafeleri belirleyerek teklif fiyat vereceklerinin düzenlendiği, ancak araçların gün içerisinde veya ayda toplam kaç sefer yapacağı, araçların hangi saat aralığında (idarenin mesai başlama bitiş saati düzenlenmemiştir.) sefer yapacağı gibi hususların belirtilmediği, bu nedenle teklif sunamadıkları,
Teknik Şartname’nin 6’ncı maddesinde servis araçları hareket saatinden 10 dk. önce hareket noktasında hazır bulunmak zorunda olduğunun düzenlendiği, ancak ihale dokümanında servis başlangıç saatleri belirtilmediğinden hangi güzergaha kaçta nereden başlanması gerektiğinin belirli olmadığı,
Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinde yüklenici firmadan 06.30-23.00 saatleri arasında fabrika sahasında bulundurmak üzere 1 yedek araç ile sorumlu personel istenildiği, ancak birim fiyat teklif cetvelinde söz konusu 1adet C plakalı aracın maliyeti ile istenen saat aralığında çalıştırılacak 2 adet şoförün maliyeti için satır açılmadığı,
Teknik Şartname’nin 12’nci maddesinde idarenin, lüzumu halinde (yol çalışması, yolun kapalı olması vs.) güzergah mesafesini 5 km eksiltip-arttırabilecek ve bunun için yüklenici ek ücret talep etmeyeceğinin düzenlendiği, ancak mesafeyi 5 km eksiltip-arttırma takdirinin, işin vardiyalı çalışma sistemi olduğunda düşünüldüğünde verilecek teklife fazlasıyla etki edeceği, bu nedenle güzergah mesafesinin 5 km arttırma durumunda söz konusu farkın ödenmesi, 5 km eksilme durumunda söz konusu farkın düşülmesi gerektiği,
Teknik Şartname’nin 15’inci maddesinde belirtilen ödeme sistemi nedeniyle çalıştırılacak araçlara çeşidine göre minibüs yakıtı, otobüs yakıtından daha fazla olacağından, birim fiyatlarının doğru hesaplanamayacağı ve bu nedenle de işin yapılabilirliğinin imkansız hale geleceği,
İhale dokümanında araçların güzergah saatleri, hangi şartlar ile hangi bölgelerde ne tür çalışma düzenin olacağına dair herhangi bir düzenlemenin yer almamasının işin yapılabilirliğini ve ihaleye katılımı engellediği,
Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı maddesinde kesin teminatın vade tarihine yer verilmemiş olmasının mevzuata aykırı olduğu,
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı maddesinin Kanunda öngörülen şartlara aykırı düzenlendiği,
İdari Şartname’nin 18’inci maddesinde ihale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağının düzenlendiği, bu doğrultuda alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmemesi nedeniyle ihale konusu işte kullanılacak araçların tamamının öz mal olması gerektiği sonucu çıktığı, bu hususun teklif vermelerini engellediği, ihalede alt yüklenici çalışmayı izin verilmesi gerektiği,
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1’inci maddesinin, Tip Sözleşme’nin 26 numaralı dipnotunda yer alan hususlara aykırı olarak düzenlendiği, özel aykırılık ve ağır aykırılık hallerinin neler olduğunun belirtilmediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İdari şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdare, uygulayacağı ihale usulüne ilişkin bu Yönetmelik ekinde yer alan tip idari şartnameyi esas alarak idari şartnamesini hazırlar…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Açık İhale Usulü ile İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesinin 30 numaralı dipnotunda “2) (Değişik: 3/7/2009 – 27277 R.G. / 12. md.) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri dışındaki tüm ihalelerde, gider kalemleri, ihale konusu işin özelliğine uygun olarak ilgili mevzuatına, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği ile Kurumun diğer düzenleyici işlemlerine aykırı olmamak kaydıyla idare tarafından belirlenerek buraya yazılacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Personel Taşıma

b) Miktarı ve türü: 18 Adet C Plakalı Otobüs ve 1 Adet Minibüs ile 18.759 sefer / Hizmet Alımı…

c) Yapılacağı yer: Ankara ili hudutları dahilinde Teknik Şartnamede belirtilen güzergahlar…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale Karar ve Sözleşme Damga vergileri, KİK payı, şöför giderleri, araçlara ait giderler ve teknik şartnamede belirlenen tüm giderler.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde “Servis aksaması durumunda (kaza, arıza vb. durumlarda) yüklenici azami 10 dk içerisinde araç temin ederek servisi ikmal etmek zorundadır. Taksi çağrılması durumunda ücret yüklenicinin ilk istihkakından kesilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 14’üncü maddesinde “İdare mensupları ve Fabrikaya gelecek misafirlerden başkası vasıtalara bindirilmeyecektir. Vasıtaların fabrika hudutları dâhilinde park edebileceği temizlik ve bakım yapabileceği yerler iç hizmetler şefliğince gösterilecektir. Belirtilen yerler haricinde park edilemez, temizlik ve bakım yapılamaz (Temizlik ve bakım masrafları olarak kullanılabilecek elektrik, su vb. gibi giderler yükleniciye ait olacaktır)

Vasıtaların her hangi birinin arızalanması veya sefere gelmemesi halinde yüklenici belirtilen evsaftaki C plakalı otobüsü veya minibüsü en geç 10 dakika içinde temin ederek sefere koymak mecburiyetindedir. Aksi takdirde idare yüklenicinin nam ve hesabına hariçten her türlü vasıta kiralayabilir (Otobüs, Minibüs, Taksi vs). Bu vasıtalara idarece ödenen ücret, yüklenicinin ilk istihkakından kesilir.(Yüklenici aynı gün ödemek zorundadır.)” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu personel taşıma ihalesinde idarece teklif fiyata dahil giderlerin; sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri, ihale karar ve sözleşme damga vergileri, kik payı, şoför giderleri, araçlara ait giderler ve teknik şartnamede belirlenen tüm giderler olarak düzenlendiği, teknik şartnamede ise taksi ücretinin, temizlik ve bakım masrafları olarak kullanılabilecek elektrik, su vb. gibi giderler yükleniciye ait olacağı düzenlenmiştir.

Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı niteliğindeki şikâyete konu ihalede, gider kalemlerinin ihale konusu işin özelliğine uygun olarak ilgili mevzuatına, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği ile Kurumun diğer düzenleyici işlemlerine aykırı olduğuna yönelik bir belirleme yapılamadığı ve Teknik Şartname’de düzenlenen giderlerin belirli olduğu değerlendirildiğinden başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Diğer taraftan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 29 numaralı dipnotunun “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar başlıklı” 19’uncu maddesine ilişkin olduğu ve “İşin yürütülmesi sırasında Yüklenici ile birlikte Kontrol Teşkilatı tarafından tutulması öngörülecek kayıt ve tutanaklar işin niteliğine göre Genel Şartnamedeki usul ve esaslar çerçevesinde burada düzenlenecektir.” açıklamanın yer aldığı, söz konusu açıklama ile İdari Şartname’nin “Teklif fiyat dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesi arasında ilişki bulunmadığı, bu itibarla başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “… İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) (Değişik fıkra: 30/09/2020-31260 R.G/4. md., yürürlük: 20/10/2020) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilir. Ancak, söz konusu makine, teçhizat ve diğer ekipman yeterlik kriteri olarak belirlenemez…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sözleşmenin yürütülmesi aşamasındaki mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler” başlıklı 30’uncu maddesinde “(1) Ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler teknik şartnamede yer alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Sözleşmenin yürütülmesindeki mesleki ve teknik yükümlülükler” başlıklı 77’nci maddesinde “77.1. İdarelerce sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen ve idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler ancak teknik şartnamede yapılabilecek ve bu kapsamda yüklenici tarafından hangi belgelerin idareye sunulması gerektiği teknik şartnamede açıkça düzenlenecektir. ” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.2. Hizmetin yürütülebilmesi için istene araçlar C Plakalı olacak fakat bu araçlar için öz malı olma şartı aranmayacaktır.

…

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

{Belirtilmemiştir}…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde “Bulundurulması gereken araç sayısı 18 Adet 43 Kişilik C Plakalı otobüs (İhale Tarihi İtibariyle araç modelleri en çok 19 yaşında olacaktır) ve 1 adet 17 Kişilik Minibüs (İhale Tarihi İtibariyle en çok 5 yaşında olacaktır) tüm araçlar klimalı olacaktır...” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 10’uncu maddesinde “Sefere konulacak vasıtaların evsafı:

Otobüs 43 kişilik (İhale Tarihi İtibariyle en çok 19 yaşında olacaktır) ve 1 Adet 17 kişilik minibüs (İhale Tarihi İtibariyle 5 yaşında olacaktır), tüm araçlar klimalı olacaktır. Bu şartlara uygun olmayan araç kesinlikle çalıştırılmayacaktır. Araçlar 2918 sayılı karayolları trafik kanunu, karayolları trafik yönetmeliği ve 25 Şubat 2004 tarih 25384 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğinin 12.maddesinde belirtilen şartları sağlayacaktır.

Periyodik trafik muayeneleri ile bir yıllık mutad bakım ve onarımlarının yapılmış olması ve özel servis araçları uygunluk belgesinin bulunması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

İnceleme konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin 7’inci maddesinde, işin yürütülmesi aşamasında kullanılacak olan araçların isteklinin kendi malı olması şartının getirilmediği ve araçlara ilişkin yeterlik kriteri belirlenmediği, ihale konusu işte kullanılacak araçların yaş dahil teknik kriterlerine Teknik Şartname’de yer verildiği görülmüştür.

İlgili mevzuat düzenlemelerinden; İdari Şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemelere teknik şartnamede yer verilmesi gerektiği, ihaleyi yapan idare tarafından işin yürütülmesinde kullanılacak araçlara ilişkin teknik kriterlerin ihtiyaçlara uygun olarak belirlenmesi idarenin takdir ve sorumluluğunda olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda, idarece 1 adet 17 kişilik minibüs için ihale tarihi itibariyle en çok 5 yaşında olma şartının idarenin takdir yetkisi kapsamında değerlendirilebilir nitelikte olduğu, bu haliyle söz konusu düzenlemenin katılımı zorlaştırıcı, fırsat eşitliğini engelleyici nitelikte olmadığı ve mevzuata aykırılık taşımadığı değerlendirildiğinden, iddia yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihalenin Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde “…*İdare ihtiyaca göre otobüs yerine minibüs veya midibüs talep edebilir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 3’üncü maddesinde “Servis aksaması durumunda (kaza, arıza vb. durumlarda) yüklenici azami 10 dk içerisinde araç temin ederek servisi ikmal etmek zorundadır. Taksi çağrılması durumunda ücret yüklenicinin ilk istihkakından kesilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 5’inci maddesinde “Yüklenici, yolcuyu alıp servis hizmetine başladığı andan itibaren (Arıza, kaza vb. durumlarda) 10 dk içerisinde yeni servis aracı temin etmek zorunda olup aksi takdirde günlük cezai müeyyide uygulanır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 15’inci maddesinde “Minibüs Talebi ve Ödeme:

İdare tarafından gerek görüldüğünde 43 kişilik otobüs yerine (asgari) 17 kişilik minibüs veya asgari 27 kişilik midibüs talep edilebilecektir. Midibüsün ve minibüsün gidiş-geliş fiyatı, her güzergâh için belirlenen 43 kişilik otobüs fiyatının, oturma kapasitesine (ruhsatta bulunan oturma kapasitesi ) oranla nispet edilecek aşağıdaki formüle göre tespit edilecektir.

FORMÜL

Minibüs Fiyatı = Otobüs Fiyatı x 17 Kişi Midibüs Fiyatı = Otobüs Fiyatı x 27 Kişi

43 Kişi 43 Kişi

” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıdaki doküman düzenlemelerinden ihaleye konu işin esas itibariyle personelin 43 kişilik C Plakalı otobüs ile taşıma hizmeti olduğu, idarece gerek görülmesi halinde 43 kişilik otobüs yerine (asgari) 17 kişilik minibüs veya asgari 27 kişilik midibüs talep edilebileceği, otobüs yerine ikame edilen bu araçlara ödenecek ücretin de dokümanda belirlendiği, ayrıca kaza, arıza hallerinde yüklenici adına oluşacak maddi karşılığı olacak maliyet kalemlerinin de belirlendiği anlaşılmaktadır.

Doküman düzenlemelerinden araç değişikliği talebinin idarenin ancak ihtiyaca göre gerek görmesi koşuluna bağlandığı, dolayısıyla sözleşmenin yürütülmesi aşamasında idarece bu yönde bir belirleme yapılmaması halinde sadece otobüs kullanılarak taşıma hizmetinin sunulması gerekeceği, kaldı ki gerçekleşmemesi halinde kaza, arıza durumuna hasredilmiş maddi külfetlere de yüklenicinin katlanmasına gerek olmadığı, bu anlamda bir belirsizlik olmadığı, eğer kaza, arıza hariç idarece araç değişimi talebi olacaksa da bunun maddi karşılığının minibüs ve midibüs bazında zaten dokümanda belirlendiği gözetildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 4, 5, 8 ve 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindekiişlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

…

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56'ncı maddesinde “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler...” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in “Başvuru süreleri” başlıklı 6'ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, dğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik'in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1)Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının

bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur” hükmü,

Aynı Yönetmelik'in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in "Kurum tarafından yapılacak işlemler başlıklı 12’nci maddesinde “(2)... İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibi istekli tarafından 11.01.2022 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvuru dilekçesi incelendiğinde, itirazen şikayet dilekçesinde yer verilen 4, 5, 8 ve 9 uncu iddialarda belirtilen hususların şikayet başvurusuna konu edilmediği, söz konusu iddiaların ilk kez doğrudan Kuruma yapılan 28.01.2022 tarihli itirazen şikayet başvurusunda ileri sürüldüğü anlaşılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikayet yoluna başvurulmadan itirazen şikayet yoluna başvurulamayacağından, şikayet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikayet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren aday/istekli olabilecek/istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddia/iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin bahse konu iddialarını, uyuşmazlığa konu hususu öğrendiği 11.01.2022 tarihini izleyen günden itibaren on gün ve her durumda ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 28.01.2022 tarihinde doğrudan itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konusu ihaleye ait Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinde “Yüklenici firma 06.30-23.00 saatleri arasında 1 yedek araç ile sorumlu personelini Fabrika sahasında bulundurmak ve sorumlu personelin ismini idareye bildirmek zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli ise

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

DİREK SERVİS 1

sefer

4.266

DİREK SERVİS 1 (17 KİŞİLİK MİNİBÜS)

sefer

245

DİREK SERVİS 2

sefer

420

MESA DOLAŞMALI

sefer

757

CEBECİ DOLAŞMALI

sefer

1.819

BENTDERESİ DOLAŞMALI

sefer

624

MESA-BENTDERESİ DOLAŞMALI

sefer

573

SİNCAN SERVİSİ

sefer

4.323

FATİH SERVİSİ 1

sefer

1.746

FATİH SERVİSİ 2

sefer

1.584

SİNCAN-FATİH SERVİSİ

sefer

932

ETİMESGUT SERVİSİ 1

sefer

735

ETİMESGUT SERVİSİ 2

sefer

735

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

şeklinde düzenlenmiştir.

Başvuruya konu ihalede idarece; fabrika sahasında 06.30-23.00 saatleri arasında bulundurulacak personel ile otobüs, midibüs veya minibüs olarak türü belirlenmemiş yedek araç istendiği anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan başvuru konusu ihalede, yedek araç ve personel maliyetinin birim fiyat teklif cetvelinin “İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması” sütunundaki iş kalemlerinin birim fiyatlarına yansıtılabileceği, bu durumun teklif hazırlamayı engelleyecek nitelikte olmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır…” hükmü,

Başvuruya konu ihalenin Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde “Sefer sayısı ve güzergâhlar

Bir seferin anlamı; vasıtaların ekli listede gösterilen güzergâhta /güzergâhlarda bir defa gidiş ve gelişi bir sefer adedidir.

Belirtilen mesafeler tahmini olup bilgilendirmek için verilmiştir. İstekliler tekliflerini sunarken mesafeleri belirleyerek teklif fiyat vereceklerdir.

TAHMİNİ

GÜZERGÂH

MESAFE

SEFER SAYISI

*Direk Servis 1

Gidiş Dönüş

47 Km

4.266

*Direk Servis 1 (17 Kişilik Minibüs)

Gidiş Dönüş

47 Km

245

*Direk Servis 2

Gidiş Dönüş

50 Km

420

*Mesa Dolaşmalı

Gidiş Dönüş

53 Km

757

*Cebeci Dolaşmalı

Gidiş Dönüş

65 Km

1.819

*Bentderesi Dolaşmalı

Gidiş Dönüş

63 Km

624

*Mesa-Bentderesi Dolaşmalı

Gidiş Dönüş

65 Km

573

*Sincan Servisi

Gidiş Dönüş

30 Km

4.323

*Fatih Servisi–1

Gidiş Dönüş

27 Km

1.746

*Fatih Servisi–2

Gidiş Dönüş

35 Km

1.584

*Sincan-Fatih Servisi

Gidiş Dönüş

38 Km

932

*Etimesgut Servisi-1

Gidiş Dönüş

30 Km

735

*Etimesgut Servisi-2

Gidiş Dönüş

30 Km

735

TOPLAM

18.759

” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 12’nci maddesinde “Vasıtaların harekât saat yeri ve güzergâhı:

Vasıtaların harekât yeri Ankara Şeker Fabrikasının tespit ettiği mahalden olacaktır, ancak idare lüzumu halinde harekât noktalarını protokol yaparak değiştirebilir. Harekât saatleri ile güzergâhlar dâhilindeki duraklar idarece tespit edilecektir. İdarece tespit edilecek (Ekli Listedeki) güzergâh ve duraklar Belediye ve Trafikçe değiştirilmesi halinde yüklenici mezkür değişiklikten dolayı her hangi bir ücret talebinde bulunamayacaktır. Müsaade alınan güzergah ve duraklar ekli listede gösterilmiş olup İdare, lüzumu halinde (yol çalışması, yolun kapalı olması vs.) güzergah mesafesini 5 Km eksiltip-arttırabilecek ve bunun için yüklenici ek ücret talep etmeyecektir. İdare tarafından tespit edilen duraklar dışında yolcu alınıp, indirilmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli ise 13 güzergahın sefer sayıları üzerinden teklif verilecek şeklinde düzenlenmiştir.

Yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde idarece toplam 13 güzergahta gidilecek tahmini km mesafesinin belirlendiği, ancak gerekli hallerde (güzergah üzerinde yol çalışması olması, yolun kapalı olması vb gerekçelerle) güzergah mesafesinin 5 km eksiltilmesi veya arttırılmasının söz konusu olabileceği, bu durumda da yükleniciye ek ücret verilmeyeceği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu personel taşıma ihalesinde istekli olabilecekler tarafından her bir güzergah için sefer sayısı üzerinden oluşturacakları teklif bedeli hesaplanırken idarece tahmini olarak belirlenmiş mesafenin dikkate alınabileceği, söz konusu tahmini mesafe dikkate alınırken de çeşitli gerekçelerle mesafenin 5 km uzayacağı ya da kısalacağı ihtimalini göz önünde bulundurularak teklif hazırlamalarının önünde engel olmadığı, kaldı ki söz konusu 5 km mesafe artışı ya da azalışı olma ihtimalinin ihaleye teklif verecek tüm istekliler açısından geçerli olduğu, bu nedenle söz konusu düzenleme ile bir istekli lehine diğer bir istekli aleyhine bir durum oluşmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “…Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinin 18 numaralı dipnotunda “(1) Kesin teminat mektubunun süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenecektir.” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “…11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi ../../.... tarihine kadardır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır….” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “İşe başlama tarihi 01.03.2022; işi bitirme tarihi 28.02.2023” düzenlemesi,

Aynı Tasarı’nın “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.3 Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 5 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede Sözleşme Tasarısı’nın 11.1.2’nci maddesinde kesin teminat mektubunun süresinin belirtilmediği, ancak Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işe başlama tarihinin 01.03.2022, işi bitirme tarihinin 28.02.2023 olduğu, 20’nci maddesinde ise muayene ve kabul işlemlerinin işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 5 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporunun çıkarılacağının düzenlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca kesin teminat mektuplarının süresinin ihale konusu işin kabul tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenmesi gerekmekle birlikte; ihale dokümanında ihale konusu işin bitiş tarihinin 28.02.2023, muayene ve kabul tarihinin işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 5 iş günü içinde yapılacağı şeklinde belirlendiği dikkate alındığında, isteklilerce kesin teminat mektubunun süresinin öngörülebilir nitelikte olduğu, öte yandan başvuru konusu ihalede sözleşmenin imzalanması aşamasına gelinmediğinden ihale üzerinde kalan istekli tarafından mevzuata uygun şekilde kesin teminat sunulmasının idarece sağlanmasına engel bir durum olmadığı anlaşıldığından, söz konusu eksikliğin esası etkileyecek bir aykırılık olmadığı ve teklif verilmesine engel nitelikte olmadığı sonucuna varıldığından iddia yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinin 22 numaralı dipnotunda “Ödeme planı ve şartları, Genel Şartnamenin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat / götürü bedel sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde işin niteliğine göre İdarece belirlenecektir.” açıklaması,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

Yüklenicinin geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de Hakediş Raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun “İdareye verilen ........tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla" cümlesini yazarak ya da bu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır. Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.

…

b) Sözleşme Bedelinin Bir Defada Ödenmesi

Yüklenicinin yapacağı iş bir defada teslim alınacaksa hakediş raporu sözleşmesinde yazılı esaslara göre iş bitiminde bir defada düzenlenir. Bu hakediş raporlarının imzalanma, düzeltme ve ödemeleri de yukarıda (a/1) bendinde yazılı hükümlere göre yapılır.

İşin mahiyeti ne olursa osun, yüklenici süresinde hakediş başvurusunda bulunmadığı taktirde idare, en çok üç ay içinde, tek taraflı olarak hakediş düzenleyebilir.” hükmü,

Başvuru konusu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Ankara Şeker Fabrikası Muhasebe Müdürlüğü ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Ödemeler; aylık olarak idare servisinin notuna istinaden yüklenicinin tanzim edeceği fatura karşılığında en geç 30 (Otuz) gün içinde Yükleniciye veya vekiline yapılacaktır. 30 günlük ödeme süresine kesinlikle itiraz edilemeyecektir.

FORMÜL

Minibüs Fiyatı = Otobüs Fiyatı x 17 Kişi Midibüs Fiyatı = Otobüs Fiyatı x 27 Kişi

43 Kişi 43 Kişi

” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işe ait Sözleşme Tasarısı’nda ödemenin aylık olarak idare servisinin notuna istinaden yüklenicinin tanzim edeceği fatura karşılığında en geç otuz gün içinde yükleniciye yapılacağı düzenlenmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinde, hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten itibaren en geç sözleşmede yazılı süre sonunda, sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten itibaren başlamak üzere 30 gün içinde de ödeme yapılacağı düzenlenmiştir.

Buna göre, idarece yapılan söz konusu düzenlemenin mevzuat hükümlerine uygun olduğu değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 12’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan “Açık İhale Usulü İle İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname”nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinin ait 22 numaralı dipnotunda “(1) İdare, yüklenicinin alt yüklenici çalıştıramayacağını öngörmesi durumda aşağıdaki metne yer verecektir:

“18.1. İhale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmı, alt yüklenicilere yaptırılamaz.”

(2) İdare, yüklenicinin alt yüklenici çalıştırabilmesini öngördüğü durumda ise aşağıdaki metne yer verecektir:

“18.1. İstekliler, ihale konusu hizmet kapsamında alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listeyi, teklifleri ekinde vereceklerdir. İhalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerine kalması durumunda, isteklinin işe ait sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenicilerin listesini İdarenin onayına sunması gerekir. Bu durumda, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu, yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde “18.1. İstekliler, ihale konusu hizmet kapsamında alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listeyi, teklifleri ekinde vereceklerdir. İhalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerine kalması durumunda, isteklinin işe ait sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenicilerin listesini İdarenin onayına sunması gerekir. Bu durumda, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu, yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “…Araçlar ve sürücülere ait aşağıda istenilen belgeler sözleşme aşamasında idareye tevdi edilecektir.

…

Araçlar öz mal ise ruhsat, demirbaş veya amortisman defterleri (noter, mali müşavir onaylı)

Araçlar kiralık ise kira sözleşmeleri (sözleşmeler noter onaylı veya aslı idarece görülmüştür ibareli olacaktır)…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemelerinden başvuruya konu ihalede alt yüklenici çalıştırılabileceği ve araçların tamamının öz mal olması istenmediği anlaşılmaktadır.

Bu sebeple başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki olan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. (Değişik: 3/7/2009 – 27277 R.G. / 49. md.: Değişik ibare: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. (Değişik madde: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır.26 Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. (Ek: 16/03/2019-30716 R.G./87. md.; yürürlük: 26/03/2019; Değişik madde: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır.26.1 Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.

Aykırılık Hali

İhtar Yapılacaktır/İhtar Yapılmayacaktır26.2

Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı

Sözleşmenin Feshini Gerektiren Aykırılık Sayısı26.3

….

16.1.3. (Ek: 16/03/2019-30716 R.G./87. md.; yürürlük: 26/03/2019; Değişik madde: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

………..

………..” hükmü,

Anılan Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotunda “(Değişik: 3/7/2009–27277 R.G. / 49. md.; Değişik: 16/7/2011-27996 RG./39.md.; Değişik: 16/03/2019-30716 R.G./87. md.; yürürlük: 26/03/2019; Değişik: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Kısmi kabul öngörülen işlerde madde metnine “Yüklenicinin işin kısmi kabule konu olan kısmını süresinde tamamlamaması durumunda, ceza, sözleşmenin süresinde tamamlanmayan kısmına tekabül eden bedel üzerinden kesilecektir.” cümlesi eklenecektir.

26.1. (Ek dipnot: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Bu kısma yazılacak oranlar, 16.1.1. inci maddede belirlenen asgari ceza oranından yüksek olmakla birlikte sözleşme bedelinin %2’sinden fazla olamaz.

26.2. (Ek dipnot: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Bu kısımda, aykırılık hali için ceza uygulamaya başlamadan evvel daha önceki bir aşamada ihtar yapılıp yapılmayacağı belirtilecektir.

26.3. (Ek dipnot: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021) Bu kısma yazılacak sayı 3’ten az olamaz..” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin Binde 1,00 dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.

Sıra No

Aykırılık Hali

İhtar
Yapılacaktır /
İhtar
Yapılmayacaktır

Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı

Sözleşmenin
Feshini
Gerektiren
Aykırılık
Sayısı

Otobüsler idarece verilecek program dâhilinde, saatinde hareket etmediği, gösterilen güzergâhı takip etmediği, duraklarda bekleyen yolcuyu almadığı, personelimizin işyeri ve lokanta servislerini zamanında yapmadığı ve vasıtaların ehliyetsiz kişilerce kullanıldığının tespit edilmesi halinde her biri için ayrı ayrı uygulanmak üzere,

İhtar Yapılacaktır

On Binde 8,00

Fabrikamız tesisleri içinde hız tahdidi 30 km.dir buna uyulmadığı tespit edildiğinde uyulmayan her hız tahdidi durumunda,

İhtar Yapılacaktır

On Binde
8,00

Yapılmayan servis için yükleniciye otobüs servis ücreti ödenmeyecek olup, yapılmayan her servis başına,
Servis yapacak araçlar C plakalı olmak zorundadır. C Plakalı araç servise getirilmediği takdirde araç başına,

İhtar Yapılacaktır

On Binde
8,00

Araçların sefer esnasında yakıtlarının biterek araçların yolda kalması durumunda, (Ayrıca C plakalı olmayan araç servise konulduğu takdirde ve bu durum ilgili kurumlarca tespit edildiğinde tahakkuk ettirilecek tüm cezalar yükleniciye ait olacaktır.)

İhtar Yapılacaktır

On Binde
8,00

Servise konulan araçlar temiz olacaktır. Çamurlu, tozlu tavanlarından su akıntısı olan vs. araçlar servise konulmayacaktır. Araçların içi temiz olacaktır. Yırtık, bozuk, kırık koltuklu araçlar servise konulmayacaktır. Bu tür araçlar servise konulduğunda her bir araç ve her bir eylem için

İhtar Yapılacaktır

On Binde 8,00

Yapılmayan servis için güzergâhlardaki duraklarda bekleyen mensuplarımız, iş yerlerine geliş ve gidişlerinde bulabildikleri vasıtalar (minibüs, otobüs, taksi vs.) ile yüklenici firma nam ve hesabına varış mahalline intikal ederler. Bu vasıtalara, mensuplarımızca veya idarece ödemesi yapılan veya yapılacak ücretler idarece yüklenicinin ilk istihkakından kesilir. Yüklenici bu ücretlere hiçbir surette itiraz edemez.

İhtar Yapılacaktır

On Binde
1,00

16.1.3. Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

Yüklenicinin terör örgütlerine ve Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğunun tespit edilmesi halinde protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminatı ve varsa ek kesin teminatları gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde 5 kez gerçekleşmesi halinde ihtar yapılarak sözleşmenin feshini gerektiren 6 adet aykırılık halinin; anılan Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde ise 4735 sayılı Kanun’un 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceği 1 adet ayrılık halinin düzenlendiği görülmüştür.

20.06.2021 tarih ve 31517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik’in 15’nci maddesi ile Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin, 16.1.1. inci maddesi ile maddeye bağlı (26) numaralı dipnot ve 16.1.2. nci maddesi değiştirilmiş ve söz konusu değişiklik 05.07.2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Yapılan değişiklik neticesinde özel aykırılık genel aykırılık ifadelerine yer verilmeden idareler tarafından; Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinin, Tip Sözleşme’nin 16.1.2 numaralı bendinde yer alan tabloya uygun (söz konusu tabloda ihale konusu işin ifası sırasında ortaya çıkabilecek aykırılık halleri, belirlenen aykırılık hallerinin oluşması durumunda ceza kesilmeden evvel ihtar yapılıp yapılmayacağı, aykırılık durumunda kesilecek ceza oranı ve 3’ten az olmamak üzere sözleşmenin feshini gerektirecek aykırılık sayısı belirtilmelidir.) doldurması, 16.1.3’üncü maddesinin ise, 4735 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın idarenin sözleşmeyi feshedilebileceği aykırılık hallerinin belirtilmesi suretiyle düzenlenmesi gerekmektedir.

Bu çerçevede idarece Sözleşme Tasarısının 16.1’inci maddesinin 20.06.2021 tarih ve 31517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğine göre düzenlendiği anlaşıldığından iddia yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2022/UH.I-256 (16 Şubat 2022)

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin