KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/059
Gündem No : 101
Karar Tarihi : 21.12.2022
Karar No : 2022/UH.I-1639
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Malatya Rota Taş. Turizm Tem. İnş. Taah. Orm. Hayv. Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

SGK Malatya İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/965689 İhale Kayıt Numaralı “Personel Servis Taşıma” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

SGK Malatya İl Müdürlüğü tarafından 25.10.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Personel Servis Taşıma” ihalesine ilişkin olarak Malatya Rota Taş. Turizm Tem. İnş. Taah. Orm. Hayv. Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.11.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.11.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.12.2022 tarih ve 64338 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1435 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Malatya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünce yapılan “02.01.2023-31.12.2023 Tarihleri Arasında Personel Taşıma Hizmet Alımı” ihalesinde, ekonomik açıdan en uygun teklifi veren Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Celal Karadağ tarafından sıralı şekilde teklif verildiği, bu tekliflerin arasında başka teklifin olmadığı, en düşük fiyatı veren Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermediği, bir sonraki sırada bulunan abisi Celal Karadağ firmasının aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verdiği ve ihalenin uhdesinde bırakıldığı, her iki firmanın arasında kardeş olmaları nedeniyle organik bağ bulunduğu, alternatif teklif verildiği, bu nedenle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Ekonomik açıdan en avantajlı isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında ön söz formatında yazı olarak ihale bilgilerinden bahsedildiği bir sayfa açıklama ve buna ait tablo, bir adet kira kontratı, kendi aracına ait ruhsat fotokopisi ve bir adet Petrol Ofisinden alınmış fiyat teklifi bulunmakta olup, bunun dışında Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde istenilen ve taşıması zorunlu ibarelerin olmadığı, işçilik hesaplamasının yanlış hesaplandığı part time işçilik hesaplaması yapıldığı, istenilen fiyat teklifi veya proforma fatura örnekleri, sigorta ve kasko giderleri, araç bakım, lastik bedelleri, MTV, egzoz, emisyon muayene bedelleri, akaryakıt giderleri ve işçilik giderine ilişkin hiçbir belge bulunmadığı,

İhalesi uhdesinde bırakılan Celal Karadağ’ın sunmuş olduğu açıklamasında;

1. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ve bu fiyat teklifinin içerisinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılı olmadığı,

2. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtildiği gibi özel kaşe ve TÜRMOB onaylı olmadığı,

3. Ek-O.5, ve Ek-O.6 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin düzenlenmediği,

4. Sözleşme giderlerinin ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılmadığı,

5. Sigorta giderlerine ilişkin olarak ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmediği ve bu yazının yetkili kişilerin imzasının olmadığı,

6. İşçilik hesaplamasının KİK işçilik hesaplama modülüne göre yapılmadığı ve part time işçilik hesaplaması yapıldığı bunun da mevzuata aykırı olduğu,

7. MTV hesaplamasını Genel Tebliğde belirtildiği gibi hesaplanmadığı,

8. Egzoz emisyon ve araç muayene giderlerinin Genel Tebliğde belirtildiği gibi KDV hariç hesaplama yapılmadığı,

9. Araç bakım giderlerinde detayları ile birlikte kaç binde bir bakıma gideceğine ilişkin olarak proforma fatura veya fiyat teklifi sunulmadığı, bu belge üzerinde yazılması zorunlu ibareye yer verilmediği, son veya bir önceki geçici vergi dönemine ait düzenlenip buna göre mali müşavir tarafından onaylı olması gerektiği ancak açıklamada buna ait herhangi bir evrak ve bilgi bulunmadığı,

10. Aynı şekilde lastik giderlerine ilişkin belge ve bilgilerin 9’uncu maddede belirtildiği gibi düzenlenmediği,

11. Teknik Şartname’de belirtilen güzergah listesinde bulunan her hat üzerinden ayrı ayrı araç ile km’lerine göre akaryakıt hesaplaması yapılmadığı ve araçların km’de kaç lt akaryakıt tükettiğini belirten tablo veya broşür bulunmadığı,

12. Personel taşıma hizmet alımı işinde araçlara ait zorunlu koltuk sigortasının açıklamaya dahil edilmediği,

Sonuç olarak ihale uhdesinde bırakılan isteklinin açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun yapılmadığı, ihale komisyonunun vermiş olduğu kararın mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.” hükmü,

“Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “ İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

04.11.2022 tarihli ihale komisyonu kararından, e-teklif alınmak suretiyle 25.10.2022 tarihinde gerçekleştirilen başvuruya konu ihalede 7 adet ihale dokümanı indirildiği, 4 istekli tarafından teklif verildiği, 1 isteklinin teklifinin banka referans mektubu bulunmadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi sınır değerin altında kalan Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ’dan aşırı düşük teklif açıklamalarının istendiği, Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından süresi içinde açıklama sunulmadığı, süresi içinde aşırı düşük teklif açıklamasını sunan ve uygun bulunan Celal Karadağ üzerinde ihalenin bırakıldığı, başvuru sahibi Malatya Rota Taş. Turz. Tem. İnş. Taah. Orm. Hayv. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin itirazen şikayete konu edilen, Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ arasında kardeş olmaları nedeniyle organik bağ bulunduğu, alternatif teklif verildiği iddialarına ilişkin EKAP ve “ticaretsicil.gov.tr” adresinden yapılan sorgulamalar ile idare tarafından gönderilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan incelemede;

Doküman indirme:

- Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 25.10.2022 tarihinde Hacı Ahmet Karadağ tarafından 217******** numaralı IP üzerinden,

- Celal Karadağ’ın 08.10.2022 tarihinde Celal Karadağ tarafından 176******** numaralı IP üzerinden,

Teklif verme:

- Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 25.10.2022 tarihinde Hacı Ahmet Karadağ tarafından 217******* numaralı IP üzerinden,

- Celal Karadağ’ın 25.10.2022 tarihinde Celal Karadağ tarafından 176******** numaralı IP üzerinden yapıldığı,

Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminat mektubunun ve banka referans mektubunun İş Bankası A.Ş. tarafından elektronik ortamda,

Celal Karadağ’ın geçici teminat mektubunun Garanti Bankası A.Ş. tarafından elektronik ortamda, banka referans mektubunun ise aynı banka tarafından fiziki ortamda düzenlendiği,

Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan İhalelerde Kullanılacak Birim Fiyat Teklif Mektubu üzerinde adres bilgisi “Kernek Mah. Yeşim_1 Sok. Osmanlı Apt. 6/5 44300 Battalgazi/Malatya” telefon numarası “53******86” olarak belirtildiği, Ticaret Sicili Gazetesi internet sitesi üzerinden yapılan araştırmada 08.01.2020 tarihli ve 9989 sayılı ve 22.09.2020 tarihli ve 10165 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde aynı adresin yer aldığı, 22.09.2020 tarihli ve 10165 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde şirket ortaklarının Hacı Ahmet Karadağ ve Şahin Karadağ olduğu, Hacı Ahmet Karadağ’ın şirketi temsile yetkili müdür olduğu,

Celal Karadağ’a ait Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan İhalelerde Kullanılacak Birim Fiyat Teklif Mektubu üzerinde adres bilgisi “Kernek Mah. İpek Cad. 36/3 44100 Battalgazi/Malatya” telefon numarası “53******48” olarak belirtildiği, Ticaret Sicili Gazetesi internet sitesi üzerinden yapılan araştırmada 22.11.2014 tarihli ve 8678 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi’nde Celal Karadağ Karadağ Taşımacılık olarak aynı adresin yer aldığı görülmüştür.

Öte yandan Ticaret Sicili Gazetesi internet sitesi üzerinden yapılan araştırmada 08.01.2020 tarihli ve 9989 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinden Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ortaklarının Hacı Ahmet Karadağ, Şahin Karadağ ve Celal Karadağ olduğu görülmekle birlikte, 22.09.2020 tarihli ve 10165 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinden Celal Karadağ’ın tüm hisselerini Hacı Ahmet Karadağ ve Şahin Karadağ’a devrederek ortaklıktan ayrıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerine göre isteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak, alternatif teklif verebilme halleri dışında ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek şeklindeki davranışların yasak fiil ve davranışlar olarak sayıldığı, söz konusu durumların tespiti halinde isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı hüküm altına alınmıştır.

Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda vekaletnameye ilişkin olarak bir beyanın bulunmadığı, adı geçen isteklilerin ihale dokümanı indirme ve e-teklif verme işlemlerini farklı IP adresi üzerinden gerçekleştirdikleri, geçici teminat ve banka referans mektuplarının farklı bankalar tarafından düzenlendiği, adres ve telefon numaralarının farklı olduğu, ihaleye teklif veren 2 istekli arasında kardeş ilişkisi tespit edilse dahi aynı ihaleye teklif vermelerini engelleyen bir düzenlemenin 4734 sayılı Kanun’da bulunmadığı dikkate alındığında başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8’inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

…

79.1.3. 79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır..” açıklamaları yer almaktadır.

İşe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Malatya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü 02.01.2023-31.12.2023 Tarihleri Arasında Personel Taşıma Hizmet Alım İhalesi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

3 Adet 29+1 Kapasiteli Midibüs ve 6 Adet 19+1 Kapasiteli Minibüs ile 02.01.2023-31.12.2023 Tarihleri Arasında Olmak Üzere Personel Taşıma İhalesi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Malatya Büyükşehir Belediyesi Sınırlar Dahilinde Teknik Şartnamede Belirtilen Güzergahlar “ düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Sürücü ücretleri, özlük hakları, sigorta vb., araçlara ait bakım, onarım ve servis hizmetleri, akaryakıt (benzin, motorin vb.), zorunlu mali sorumluluk sigortası, koltuk sigortaları, kasko, vergi, resim ve harç giderleri, bu işle ilgili yapılacak Belediye ve İl Trafik Komisyonunca ve diğer merciler nezdinde yapılacak iş/işlemler sırasında ödenecek her türlü hukuki ve cezai giderler ihalede isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 02.01.2023; işi bitirme tarihi 31.12.2023

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İhale Konusu İşe İlişkin Bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “Malatya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü binasında çalışan personelin teknik şartname ekindeki güzergâh listesinde belirtilen yerler arasında gidiş-gelişlerini temin etmek için ihale süresince (02.01.2023-31.12.2023) kiralanacak personel servis araçlarına ait şartları kapsamaktadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 4’üncü maddesinde “Malatya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü binası için 252.5(ikiyüzelliikibuçuk) gün toplam 6 (altı) adet 19+1 koltuk kapasiteli otobüs 3 (üç) adet 29+1 koltuk kapasiteli midibüs

4.1-Güzergah listesinde belirtilen yollardan personelleri sabah Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Özalper Mah. Turgut Özal Bulvarı No:45 Yeşilyurt/MALATYA adreslerindeki hizmet binası getirip, akşam güzergah listesine göre geri götürecektir.

4.2-İdare gerekli hallerde araç toplanma ve hareket yerleri, güzergâh, araç dağılımı değişikliği ve personelin ikametgâh adresi değişmesi durumunda araçlarda eksiltme yapabilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Araç sürücülerinin yükümlülükleri” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.6. Taşımacılar; personel servis hizmetinde kullanacakları taşıtlara 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükmü gereğince, Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası yaptırmak zorundadır. Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası bulunmayan servis araçları ile personel taşımacılığı yapılamaz.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Diğer Şartlar” başlıklı 14’üncü maddesinde “…14.3- Akaryakıt yokluğu mücbir sebep olarak kabul edilemez. Bundan dolayı servis hizmetleri aksatılamaz.

14.4- Personel taşımasında kullanılacak servis araçlarının her türlü sigortası, trafik cezası, trafik muayeneleri, vergileri ve egzoz emisyon ölçümleri yükleniciye ait olup, bir kaza veya can kaybı vukuunda tüm tedavi giderleri ve tazminat yükümlülüğü tek taraflı yükleniciye aittir.

14.5- Sözleşme süresi içinde lastik ve yedek parça yokluğundan, bunların fiyatlarının artmasından veya benzeri sebeplerden dolayı ücret farkı istenemez.

14.6- Bu şartnamenin 6'ncı maddesinde belirlenmiş hareket saatlerine uyulması zorunludur. İdare işin niteliğine göre güzergahlardan bazıları için geliş- gidiş saatlerini yeniden belirlemeye yetkilidir.

…

14.11- Sözleşmenin uygulanması sırasında, iş mevzuatı gereğince tesis edilmiş ve edilecek her çeşit işçi sigortasına ait primler ile ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri ve bu işle ilgili olarak yüklenici tarafindan belediye ve il trafik komisyonu ve diğer merciler nezdinde yapılacak teşebbüs ve işlemler sırasında ödenecek her türlü hukuki ve cezai giderler, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 919.202,68 TL olarak belirlendiği, sınır değerin altında geçerli teklif veren Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ’a idarece EKAP üzerinden 26.10.2022 tarihinde tebliğ edilen “Teklifinizin Sınır Değer Altında Kalması Hak” konulu yazıda “Teklifiniz sınır değer hesaplamasının altında kaldığı için İdari Şartname’nin Aşırı Düşük Teklifler başlıklı 33.1’inci maddesi gereğince teklifi sınır değer altında kalan isteklilerden Kanunun 38’inci maddesine göre 27.10.2022 tarihi mesai bitimine kadar açıklama yapılması hususunu…” ifadelerine yer verilmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunmaması sebebiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Celal Karadağ tarafından süresi içinde sunulan aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülerek ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibi Malatya Rota Taş. Turz. Tem. İnş. Taah. Orm. Hayv. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalede, idare tarafından isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısında, ihale dokümanında düzenlenen teklif fiyata dahil giderler içerisinden önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılı belirlemenin yapılmadığı, söz konusu yazıda isteklilerden genel olarak ilgili doküman düzenlemesi ve Kanun maddesi belirtilerek açıklama istenildiği anlaşılmıştır.

Ancak yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idarece teklifi aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden aşırı düşük tekliflerine yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin hiçbir tereddüde mahal bırakmayacak şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, bu itibarla aşırı düşük teklif açıklamasının sağlıklı yapılabilmesi ve tekliflerin eşit şartlarda değerlendirilebilmesi için idarece ihale dokümanında yer alan ve teklif fiyata dâhil olduğu belirtilen teklif bileşenleri içerisinden önemli teklif bileşenlerinin açık ve net bir şekilde belirlenmek suretiyle sınır değerin altında teklif sunan Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ’ın yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler belirtilmek suretiyle teklifi sınır değerin altında olan Karadağ Tur Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Celal Karadağ’ın yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.