KİK Kararı: 2022/UH.I-1232

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/047
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 12.10.2022
Karar No : 2022/UH.I-1232
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İsa Araç Kiralama Hizmetleri Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/792627 İhale Kayıt Numaralı “01.01.2023-31.12.2023 Tarihleri Arasında 12 Ay Süreli Sürücülü Araç Kiralanması (İş Makinesi ve Kamyon, Kanal Temizleme Aracı ile Su Tankeri) Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 26.09.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “01.01.2023-31.12.2023 Tarihleri Arasında 12 Ay Süreli Sürücülü Araç Kiralanması (İş Makinesi ve Kamyon, Kanal Temizleme Aracı ile Su Tankeri) Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak İsa Araç Kiralama Hizmetleri Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.09.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 05.10.2022 tarih ve 53664 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.10.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/1106 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde yer verilen özel aykırılık hallerine ilişkin fesih sayısı ile aynı maddenin aykırılık tablosundaki feshi gerektiren aykırılık sayılarının farklılığı veya toplamının tezat oluşturduğu ve mevzuata aykırılık içerdiği,

2. Sözleşme Tasarısı’nın 21’inci maddesinde iş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanmasına ilişkin düzenlemenin boş bırakıldığı,

3. Üç kısımdan oluşan ihalede farklı teknik özelliklere sahip araç ve iş makinelerinin farklı modellerde istenilmesinin ihaleye katılımı engellediği ve dokümanın halihazırda var olan araç listesine göre hazırlandığını gösterdiği,

4. Araç ve iş makinelerinin saat/km cinsinden çalışma sürelerinin belirlenmediği,

5. Su tankeri ve vidanjörlerin su giderlerinin kime ait olduğunun belirlenmediği,

6. Sözleşme Tasarısı’nın 7’nci maddesi ile 25’inci maddesi arasında çelişki bulunduğu,

7. Çalıştırılacak personelin kıdem tazminatı vb. hak ve taleplerinden yüklenicinin sorumlu olduğuna ilişkin Teknik Şartname düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu, yaklaşık maliyetin hesabında bu giderin dikkate alınmaması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın özel aykırılık hallerine ilişkin 16.1.2’nci maddesinde “Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 40 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Aykırılık Hali

İlk Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı

Aykırılık
Sayısı

1

Teknik Şartnamenin 'HİZMET KAPSAMINDA ÇALIŞTIRILACAK ELEMANLARLA İLGİLİ GENEL HUSUSLAR' başlıklı 6.Maddesindeki her bir aykırılık ve her takvim günü için,

On Binde
1

12

2

Teknik Şartnamenin 'HİZMET KAPSAMINDA ÇALIŞTIRILACAK ARAÇLARLA İLGİLİ GENEL HUSUSLAR' başlıklı 7.Maddesinin deki 7.1. 'Çalıştırılacak Araçlarla İlgili Sorumluluklar' alt maddesindeki her bir aykırılık ve her takvim günü için,

On Binde
1

12

3

Teknik Şartnamenin 'HİZMET KAPSAMINDA ÇALIŞTIRILACAK ARAÇLARLA İLGİLİ GENEL HUSUSLAR' başlıklı 7.Maddesinin deki 7.2. 'Çalıştırılacak Araçların Servis ve Bakım Hususları' alt maddesindeki her bir aykırılık ve her takvim günü için,

On Binde
1

12

4

Teknik Şartnamenin 'HİZMET KAPSAMINDA ÇALIŞTIRILACAK ARAÇLARLA İLGİLİ GENEL HUSUSLAR' başlıklı 7.Maddesinin deki 7.4. 'Çalıştırılacak Araçlarla İlgili Diğer Hususlar' alt maddesindeki her bir aykırılık ve her takvim günü için,

On Binde
1

12

Şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İlgili maddenin metninden, sözleşme feshi yaptırımının uygulanabilmesi için tabloda yazılı şartlardan herhangi birinin en az 12 kez ihlal edilmesi ile toplam ihlal sayısının 40’a ulaşması şartının birlikte arandığı anlaşılmış olup, istekli olabilecekler nezdinde tereddüt yaratacak bir husus tespit edilmediğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinde “İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur.

Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır.

Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir.

Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir.

Düzenlenen sigorta poliçelerinde, idare işveren sıfatıyla, yüklenici ise işi gerçekleştiren sıfatıyla ve varsa alt yükleniciler yer almalıdır. Kıymetler tam değer üzerinden sigorta ettirilmelidir.

Sözleşmesinde istenilmiş olması halinde, sigortalara ilişkin limitlerin işe başlama tarihinin yıl dönümündeki güncel değerlere yükseltilmesi zorunludur.

Yüklenici, idarelerce istenen söz konusu sigortalara ilişkin poliçeleri ve ödeme kanıtlarını, iş fiili olarak başlamadan önce idareye vermek zorundadır. Sigortalar tamamlanmadığı sürece avans ve hakediş ödemesi yapılmaz.

Sigorta poliçelerinde belirlenen, yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın karşılamadığı bedeller için yüklenici idareden bir istekte bulunamaz.

Sigorta yükümlülüğünün kabul süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edip etmeyeceği veya ne ölçüde devam edeceği, bu süreci düzenleyen madde hükümleri de göz önünde tutularak sözleşme veya eklerinde belirtilir.

Sözleşmenin feshi veya işin/hesabın tasfiyesi halinde bu sigortalar, iş yeni yükleniciye ihale edilinceye kadar devam ettirilir ve bu süreye ilişkin sigorta giderleri ilk yükleniciye ait olur. Ancak bu süre, fesih veya tasfiye tarihinden başlamak üzere üç (3) ayı geçemez.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 76’ncı maddesinde “76.4. İstekliler tarafından ilgili mevzuatı gereğince yapılması gereken sigorta giderleri, tip idari şartnamelerin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” maddesi kapsamında teklif fiyatına dâhil edilecektir. İhale dokümanında iş ve/veya işyerlerinin sigortalanmasının ayrıca istendiği durumlarda sigorta türü veya türleri ile sigorta teminatının kapsam ve limitinin belirlenmesi gerekmektedir.

Sigorta türleri belirtilmesine rağmen sigorta teminatının kapsamı ve limitinin belirlenmediği hallerde iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının asgari limitler dâhilinde istendiği kabul edilecektir. Sigorta türü veya türlerinin belirlenmediği hallerde ise, iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının istenmediği kabul edilmek suretiyle teklifler değerlendirilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İhale kapsamında teknik şartnamede nicelik ve nitelikleri belirtilen tüm Kısımlarda bulunan makine, araç ve çalışacak elemanlara ait tüm giderler teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21’inci maddesinde “21.1. İş ve işyerlerinin korunmasına ilişkin sorumluluk Genel Şartnamenin 19 uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde yükleniciye aittir.

21.2. Sigorta türleri ile teminat kapsamı ve limitleri:

21.2.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Her üç kısımda yer alan araçlara ilişkin Teknik Şartnamelerin “Çalıştırılacak Araçların Sigortası ile İlgili Hususlar” başlıklı kısmında “1-) Yüklenici araçların trafik kanununun öngördüğü mecburi mali mesuliyet (trafik) sigortasını ve araç muayenesini yaptırmakla yükümlüdür. Aracın trafik sigortası, zorunlu muayeneleri veya vergilerinin eksik olması nedeniyle kesilebilecek trafik cezaları, ortaya çıkabilecek her türlü maddi, manevi, hukuki sorumluluk yükleniciye aittir.

2-) Araçtaki teknik veya kanuni eksik nedeniyle idareye ya da 3. şahıslara verilen zarar ziyandan dolayı idareye rücu edecek her türlü masraf ve tedavi giderleri yükleniciye aittir.

3-) Sigorta poliçeleri araç türüne (özel amaçlı) göre düzenlenecek ve tüm aksesuarlar sigorta kapsamında yapılmış olacaktır.” yönünde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Özetle, İdari Şartname’de ilgili mevzuat gereğince ödenecek sigorta giderlerinin teklif fiyata dahil giderler arasında belirlendiği, Teknik Şartname’de ise ayrıntılı özelliklerine yer verilen aksesuarların da sigorta kapsamında bulunmasının istendiği görülmüştür. Öte yandan, Sözleşme Tasarısı’nda sigortalarının limitlerine ilişkin herhangi bir düzenlemenin yapılmadığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, sigorta limitlerinin ihale dokümanında belirtilmediği anlaşılmakla birlikte, Tebliğ’in yukarıda aktarılan düzenlemesi gereği sigortalamanın asgari limitler dâhilinde istendiği kabulü ile sigortaya konu aksesuarların değeri dikkate alınarak teklif oluşturulması gerektiği ve düzenlemenin tereddüt yaratacak bir nitelik taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü yer almaktadır.

İhale doküman düzenlemeleri ile araçlar için istenilen şartların belirlenmesinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun beşinci maddesinde yer alan temel ilkelere uyulmasına ilişkin olarak idarenin yükümlülüklerinin bulunduğu ve ihtiyacı olan hususların tespitinde de belli bir serbestiye sahip olduğu, yetkinin sınırının da rekabet ve fırsat eşitliğinin sağlanması olduğu açıktır.

Her üç kısımda yer alan araçlar için asgari 2008 ila 2012 model olma şartının getirildiği, diğer bir deyişle işte çalıştırılması öngörülen en yeni model aracın en fazla 10 yaşında olması gerektiği yönünde düzenleme yapıldığı görülmüş, idarece araçlar için getirilen model yılı sınırlamalarının idarenin ihtiyaçları doğrultusunda takdir yetkisi kapsamında yer aldığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname ekinde;

1. KISIM (KAMYON VE İŞ MAKİNASI KİRALAMA)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Tır (Çekici) (1 Adet)

gün

312

2

On Tekerli Damperli Kamyon-1 (14 Adet)

gün

4.368

3

On Tekerli Damperli Kamyon-2 (1 Adet)

gün

312

4

On Tekerli Kasalı Kamyon (13 Adet)

gün

4.056

5

On Tekerli Açık Kasalı Kamyon Lowbed (1 Adet)

gün

312

6

Altı Tekerli Damperli Kamyon-1 (16 Adet)

gün

4.992

7

Altı Tekerli Damperli Kamyon-2 (2 Adet)

gün

624

8

Ekskavatör-1 (3 Adet)

gün

936

9

Ekskavatör-2 (1 Adet)

gün

312

10

Kazıcı Yükleyici-1 (36 Adet)

gün

11.232

11

Kazıcı Yükleyici-2 (5 Adet)

gün

1.560

12

Traktör Römorklu (7 Adet)

gün

2.184

13

Mobil Vinç (1 Adet)

gün

312

14

Tır (Çekici) (1 Adet)

saat

264

15

On Tekerli Damperli Kamyon-1 (14 Adet)

saat

3.696

16

On Tekerli Damperli Kamyon-2 (1 Adet)

saat

264

17

On Tekerli Kasalı Kamyon (13 Adet)

saat

3.432

18

On Tekerli Açık Kasalı Kamyon Lowbed (1 Adet)

saat

264

19

Altı Tekerli Damperli Kamyon-1 (16 Adet)

saat

4.224

20

Altı Tekerli Damperli Kamyon-2 (2 Adet)

saat

528

21

Ekskavatör-1 (3 Adet)

saat

792

22

Ekskavatör-2 (1 Adet)

saat

264

23

Kazıcı Yükleyici-1 (36 Adet)

saat

9.504

24

Kazıcı Yükleyici-2 (5 Adet)

saat

1.320

25

Traktör Römorklu (7 Adet)

saat

1.848

26

Mobil Vinç (1 Adet)

saat

264

2. KISIM ( İÇME VE KULLANMA SUYU TANKERİ KİRALAMA )

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Su Tankeri Tek Vardiya

gün

1.352

2

Su Tankeri Çift Vardiya

gün

2.288

3

Su Tankeri Tek Vardiya

saat

1.144

3. KISIM (KANAL TEMİZLEME ARACI KİRALAMA )

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Kombine Kanal Aracı (10 Adet)

gün

3.120

2

Vidanjör (8 Adet)

gün

2.496

3

Kanal Açma Aracı (Kuka) (2 Adet)

gün

624

4

Kombine Kanal Aracı (10 Adet)

saat

2.640

5

Vidanjör (8 Adet)

saat

2.112

6

Kanal Açma Aracı (Kuka) (2 Adet)

saat

528

Şeklinde birim fiyat teklif cetveline esas tabloya yer verildiği,

Kamyon ve iş makinası kiralanmasına ilişkin birinci kısma ait Teknik Şartname’de, Onikişubat, Dulkadiroğlu, Elbistan, Göksun, Afşin, Andırın, Pazarcık, Türkoğlu, Çağlayancerit, Nurhak ve Ekinözü ilçelerinin çalışma alanı olarak belirlendiği, çalıştırılacak tüm araçlar için “Araçlar günlük yevmiye usulü çalıştırılacaktır. Çalışacak araçların puantajlarında ay içerisindeki fiilen çalışma günü esas alınacaktır. Her bir araç için fiili çalışma süresi ayda en az 26 takvim günü ön görülmüştür. Personel için bayram ve fazla mesai çalışmaları için ayrıca bir ödenmeyecektir. Aracın günlük 8 saat çalışma süresini aşması durumunda her bir araç için aylık 22 saat mesai verilmesi planlanmıştır. Çalıştırılacak araçlar ve personeller çalışma süresi boyunca günün yirmi dört saati idarenin emrinde bulundurulacaktır.” şeklinde düzenleme yapıldığı, muhtelif araçlara ilişkin çift vardiya çalışma öngörüldüğü,

Su tankeri kiralanmasına ilişkin ikinci kısma ilişkin Şartname’de çalışma alanının aynı şeklide belirtildiği ve 14 adet tanker için;

Vardiya

İHTİYAÇ DUYULAN AYLAR

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

Tek

4

4

4

9

9

1

1

1

1

1

9

8

Çift

2

2

2

5

5

13

13

13

13

13

4

3

Toplam

6

6

6

14

14

14

14

14

14

14

13

11

Şeklindeki tabloya yer verilerek “…araçların yıl içerisinde tek veya çift vardiya olarak çalıştırılacağı aylar belirtilmiştir. Araçlar sözleşme süresi boyunca tek vardiya olarak 1352 yevmiye ve 1144 saat fazla verilmesi, çift vardiya olarak ise 2288 yevmiye çalıştırılması planlanmıştır.” yönünde düzenleme yapıldığı,

Üçüncü kısmı oluşturan kanal temizleme araçlarına ilişkin Teknik Şartname’de çalışma alanının belirtildiği ve “Araçlar günlük yevmiye usulü çalıştırılacaktır. Çalışacak araçların puantajlarında ay içerisindeki fiilen çalışma günü esas alınacaktır. Her bir araç için fiili çalışma süresi ayda en az 26 takvim günü ön görülmüştür. Personel için bayram ve fazla mesai çalışmaları için ayrıca bir ödenmeyecektir. Aracın günlük 8 saat çalışma süresini aşması durumunda her bir araç için aylık 22 saat mesai verilmesi planlanmıştır. Çalıştırılacak araçlar ve personeller çalışma süresi boyunca günün yirmi dört saati idarenin emrinde bulundurulacaktır.” şeklinde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Çalıştırılacak araçlara ait akaryakıt giderlerinin idarece karşılanacağı da dikkate alındığında, ihale dokümanındaki çalışma şartlarına ilişkin düzenlemelerin, isteklilerce teklif oluşturulmasında tereddüt yaratacak nitelik taşımadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci, 6’ncı ve 7’nci iddialarına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin ihale dokümanına ilişkin 5, 6 ve 7’nci iddialarının 20.09.2022 tarihli idareye şikayet başvurusuna konu edilmediği, söz konusu iddianın ilk kez 05.10.2022 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir. Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikayet yoluna başvurulmadan itirazen şikayet yoluna başvurulamayacağından, şikayet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikayet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekli tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde, başvuru ihale dokümanının ihale ilanına yansımayan düzenlenmelerine yönelik ise ihale dokümanının edinildiği tarihi izleyen 10 gün içinde ve her durumda ihale gününden 3 iş günü öncesine kadar, bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde, başvuru ihale dokümanının ihale ilanına yansımayan düzenlenmelerine yönelik ise ihale dokümanının edinildiği tarihi izleyen 10 gün içinde ve her durumda ihale gününden 3 iş günü öncesine kadar ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin ihale dokümanının ihale ilanına yansımayan düzenlenmelerine yönelik bahse konu iddialarının uyuşmazlığa konu hususu öğrendiği 20.09.2022 tarihini (ihale dokümanının edinildiği tarihi) izleyen günden itibaren on gün içinde ve her durumda ihale gününden 3 iş günü öncesine kadar yazılı şekilde ileri sürmesi, bir diğer deyişle başvuruda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 05.10.2022 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.