KİK Kararı: 2022/UH.I-1031

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2022/041
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 01.09.2022
Karar No : 2022/UH.I-1031
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Özyüce Turizm Seyahat Paz. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bayrampaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2022/652398 İhale Kayıt Numaralı “İl Dışı Gezi Programı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bayrampaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 22.07.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İl Dışı Gezi Programı” ihalesine ilişkin olarak Özyüce Turizm Seyahat Paz. Tic. Ltd. Şti. nin 05.08.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.08.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.08.2022 tarih ve 39588 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.08.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2022/825 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Sim Turz. Taş. Paz. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında;

a) Kiralama giderlerinin, yeterlik kriterlerinde belirtilen araçlardan farklı araçlar üzerinden hesaplandığı, söz konusu gidere ilişkin fiyat teklifinde, başvuru konusu ihaleye atıf yapılmadığı, fiyatın sözleşme süresini kapsamadığı, aritmetik hata bulunduğu, gelecek yıllara ilişkin artış öngörülmediği, fiyat teklifi alınan firmanın araç kiralama alanında faaliyet göstermediği, teklifi veren firmanın yetkili mali müşavirinin onayının bulunmadığı, belge üzerinde bulunması gereken ibarenin mevzuat ile uyumlu olmadığı, fiyat teklifinde yer verilen meslek mensubu açıklamasındaki tutanak tarih ve sayısının, teklif ekinde sunulan (Ek-O.5) ve (Ek-O.6) tutanağındaki tarih ve sayı ile aynı olmadığı, bahse konu tutanakların mevzuata aykırı şekilde düzenlendiği ve standart forma uygun olmadığı, ilgili tutanakta teklif veren firmanın verdiği teklife ilişkin defter kayıtları ile fatura bilgilerinin eksik beyan edildiği, söz konusu tutanakların ekinde teklif veren firma yetkilisinin imza sirküleri ile belgeyi düzenleyen meslek mensubunun faaliyet belgesinin bulunmadığı,

b) Yakıt giderinin eksik hesaplandığı, teklif fiyatının çok düşük olması nedeniyle yapılan hesaplamaların tamamıyla maliyeti düşürmeye yönelik gerçek dışı hesaplar olduğu, araçların ortalama yakıt tüketimi verilerinin yetkili servisten alınan kaşe ve imzalı belgelerle tevsik edilmediği, servis araçlarının yolcu kapasitelerine uygun olarak marka ve modellerine göre katalog değerlerinin incelenmesi gerektiği, akaryakıt giderini tevsik etmek üzere sunulan EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının ilan tarihi ile ihale tarihi arasında olmadığı,

c) Kiralık araçlar için alınan fiyat teklifi ile birlikte araçların markaları, modelleri, plakaları, kapasiteleri ve ruhsatları ile ilgili bilgi ve belgelerin sunulmadığı, alınan fiyat teklifinde lastik, yağ, bakım onarım, sigorta, vergi ve araç muayene giderlerinin fiyata dâhil edildiği, maliyet bileşenlerinin ayrı ayrı gösterilmediği ve bu giderlere ilişkin tevsik edici belgelerin sunulmadığı, bahse konu hususun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine aykırı olduğu,

d) Özmal araçlara ait amortisman payı tespit tutanağının sunulmadığı, araçların plakaları, modelleri, kapasiteleri ve aktif değerleri gösterilerek amortisman hesabı yapılmadığı,

e) Kasko ve trafik sigortasına ilişkin giderlerin tevsiki amacıyla sunulan fiyat teklifi veya poliçelerinde sigorta şirketinin genel müdürlük veya bölge müdürlüğünün onayının bulunmadığı, belgelere ilişkin teyit yazılarının açıklama ekinde sunulmadığı, sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresini kapsamadığı, ayrıca söz konusu giderin hesaplamasında fiyat güncellemesinin yanlış yapıldığı,

Motorlu taşıtlar vergisi giderleri ile muayene giderlerine ilişkin yapılan açıklamada 2022-2023 yılı yeniden değerlendirme oranının göz önünde bulundurulmadığı, yapılan hesaplamanın ilgili giderler için belirlenen tarifelere uygun olmadığı,

Bakım, onarım ve lastik giderlerinin tevsiki amacıyla sunulan fiyat tekliflerini düzenleyen firmaların teklife konu alanda faaliyet göstermediği ve tekliflerin yetkili servislerden alınmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi

79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların %90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “İl Dışı Gezi Programı” olarak belirtildiği, miktarı ve türüne ise Şartname ekinde;

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Bursa

Sefer

25

2

Edirne

Sefer

25

3

Çanakkale

Sefer

25

4

Bilecik

Sefer

25

şeklinde yer verildiği, anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 05.08.2022; işi bitirme tarihi 26.12.2022” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İhale Karar pulu, sözleşme damga vergisi, damga vergisi, nakliye, sigorta giderleri, müze ve ören yeri giriş ücretleri, araçların yakıt, şoför, host/hostes, köprü ve otoyol ücretleri, zorunlu trafik sigortası, zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası ve yasal tüm yükümlülükler yükleniciye aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “47.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Diğer Hizmetler/0,71Yüklenici geziye gidecek araçların dış yüzeylerine Bayrampaşa Belediyesini ve gezi programının tanıtımını yapan yazılar yerleştirilecektir. Kullanılacak tasarım için idarenin onayı alınacaktır.” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinde “İhale kapsamında yapılacak işlerin tanımı ve detayları: Bursa, Çanakkale, Edirne ve Bilecik şehirlerine düzenlenecek olan gezi programı…

Otobüs güzergâhı, gidiş- dönüş saatleri idare tarafından belirlenecek ve gerekli görülüğünde değişiklik yapılacaktır.

Otobüs (25): Gezide kullanılacak otobüsler şoför dahil 46 kişilik, şehirler arası yolcu taşımacılığı için uygun, en az 2013 ve üzeri model yılına sahip turizm etkinliklerinde kullanılacak niteliklere sahip olmalıdır. Araçlar da en az 2 şoför ve bir host/hostes bulunacaktır. Araçların yakıt, şoför, host/hostes, köprü ve otoyol ücretleri yüklenici tarafından karşılanacaktır. Kullanılacak araçların her türlü bakım onarım, zorunlu trafik sigortası, zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası ve yasal tüm yükümlülükleri yükleniciye aittir. Her bir şehir için yüklenici, idarenin belirlediği alanlarda toplanılarak hareket edilecek ve her gün için idarenin belirlediği sayıda otobüs görevlendirilecektir.

Rehber (25): Yapılacak olan gezide her bir otobüs için gezilecek şehri tarihi, doğası, sosyal, kültürel ve sanatsal yapısını ve etkinliklerini bilen 1 profesyonel rehber görevlendirilecektir. Rehber, Kültür ve Turizm Bakanlığı Kokartlı Rehber Kimliği Belgesi olması gerekmektedir. Rehber personelin görevi gezi yapılacak şehre varış ile başlayıp, aracın şehirden ayrılması ile biter. Rehber ücreti, öğlen yemeği ve gezi sırasındaki ikramlar (çay-su) yüklenici tarafından karşılanır.

Sabah Kahvaltısı (1150 adet): Otobüs içerisinde ikram edilmek üzere adet 150 gr. sandviç ekmeğine 30 gr kaşar peyniri, 30 gr salam, marul olacak şekilde hazırlanmış ve streç film ile ambalajlanmış olarak ikram edilecektir. 1 adet 200 ml meyve suyu (vişne, kaysı, şeftali) ve 1 adet 500 ml su ikram edilecektir. Tüm ikramlar yeterli sayıda günlük, taze ve servise hazır halde paketlenip otobüs görevlilerine teslim edilecektir.

Öğlen Yemeği (1150 adet): Yüklenici tarafından belirlenecek ve idarenin onayı alınmış bir restaurant, yeme-içme tesisinde öğlen yemeği yenilecektir. Yemek 1 porsiyon çorba, 1 porsiyon ana yemek (köfte, iskender, adana kebap, ciğer vb.), içecek (200 ml ayran veya gazlı içecek, 500 ml su).

Akşam İkramı (1150): Otobüs içerisinde ikram edilmek üzere 40 gr kek, 200 ml meyve suyu ve 500 ml pet su ikramı yapılacaktır.

Araç içi ikramlar görevli host/hostes tarafından dağıtımı yapılacak sonrasında çöpler toplanacaktır…” düzenlemesine yer verilmiştir.

22.07.2022 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 4 isteklinin teklif sunduğu, idarece Artı Sis. Turz. Taş. Oto. İnş. Em. Gıda Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Ast Yapı Nak. İnş. Gıda Turz. Bil. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, hesaplanan sınır değerin (1.960.339,58 TL) altında teklif sunan (1.394.200,00) Sim Turz. Taş. Paz. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği ve anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Özyüce Turz. Sey. Paz. Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarece ihale üzerinde bırakılan Sim Turz. Taş. Paz. ve Tic. Ltd. Şti.ne gönderilen 22.07.2022 tarihli ve 306 sayılı aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında “2022/652398 ihale kayıt nolu İl Dışı Gezi Programı hizmet alımı ihalesine vermiş olduğunuz teklifiniz sınır değerin altında kaldığından, komisyonumuzca değerlendirme yapılabilmesi için İdari Şartnamenin 33.2 maddesine istinaden hazırlayacağınız (araç, yakıt, rehber, yemek, ikramlar, köprü ve yol ücretler gibi bileşenler ile benzeri giderleri belirtien) açıklamalarınızın 27/07/2022 çarşamba günü mesai bitimine kadar gönderilmesini rica ederim.” ifadelerine yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden idarece teklifte önemli olduğunu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği, isteklilerin idare tarafından belirlenen söz konusu bileşenlere ilişkin açıklamalarını sunacakları anlaşılmakta olup idarece sınır değerin altında teklif sunan istekliye gönderilen açıklama talebi yazısında “araç, yakıt, rehber, yemek, ikramlar, köprü ve yol ücretler gibi bileşenler ile benzeri giderleri” ifadesine yer verildiği görüldüğünden, yapılacak açıklamanın zikredilen gider kalemlerine ilişkin olması gerektiği tespit edilmiştir.

Yapılan tespitler ve başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan Sim Turz. Taş. Paz. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

a) Araç sefer giderini tevsik etmek üzere Alphan Ulaşım Hiz. Ltd. Şti. tarafından 23.07.2022 tarihli olarak düzenlenen fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin 2013 model ve üzeri araçların 2 şoför, 1 muavin, otoyol, köprü, feribot geçiş ücretleri dahil yakıt hariç sefer başı 2.400,00 TL ücret üzerinden 100 sefer için toplam 240.000,00 TL olarak düzenlendiği, diğer taraftan köprü, otoyol ve feribot geçiş giderleri için fiyat teklifinden bağımsız maliyet hesaplaması yapılarak buna ilişkin tevsik edici belgelerin sunulduğu, dolayısıyla sunulan fiyat teklifinin sefer başı sürücülü araç kiralama hizmetine ilişkin olduğu, fiyat teklifinin üzerinde “İKN:2022/652398 Bayrampaşa Belediyesinin “İl Dışı Gezi Programı” ihalesi İdari ve Teknik Şartname maddeleri ayrıntılı olarak incelenerek, şartnamelerde yazılı şekliyle tarafımıza yukarıdaki fiyatlar ile hizmeti vereceğimizi kabul, teklif ve taahhüt ederek fiyat teklifi verilmiştir.” ifadesine yer verildiği, belge üzerindeki ifadelerden teklif edilen araçların ihale dokümanına uygun olduğunun ve sözleşme süresini karşıladığının anlaşıldığı, fiyat teklifinde aritmetik hata bulunmadığı, işin bitiş tarihinin 26.12.2022 olduğu göz önünde bulundurulduğunda gelecek yıllara ilişkin herhangi bir artış öngörülmesine gerek olmadığı, fiyat teklifini veren Alphan Ulaşım Hiz. Ltd. Şti.nin Ticaret Sicil Gazetesi’nde amaç ve konu arasında “…şehiriçi ve şehirlerarası ulaşım hizmetlerini yapmak, yaptırmak…servis aracı kiralamak, kiraya vermek ve işletmek” işinin yer aldığı, sunulan fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23.07.2022 tarih ve 2022/01 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresine yer verilerek SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, fiyat teklifinin ekinde fiyat teklifinde belirtilen 23.07.2022 tarih ve 2022/01 sayılı standart forma uygun “Satış Tutarı Tespit Tutanağı”na yer verildiği, ilgili tutanakta fatura bilgilerinin bulunduğu ve tutanak ekinde mükellef adına tutanağı imzalayanın imza sirküleri ile mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösterir ticaret sicil tasdiknamesine ve meslek mensubuna ait faaliyet belgesine yer verildiği tespit edilmiştir.

Yapılan tespitler çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin araç giderini tevsik etmek üzere sunmuş olduğu fiyat teklifi ile eki satış tutarı tespit tutanağının mevzuata ve ihale dokümanına uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

b) Akaryakıt giderini tevsik etmek üzere EPDK tarafından yayımlanan günlük bültenin sunulduğu, birim akaryakıt tespitinin bahse konu bültende yer alan fiyatların % 90’ı üzerinden değil %100’ü üzerinden yapıldığı, gezi yapılacak yerlerin harita üzerinden ulaşımına ilişkin çıktılara yer verilerek toplam yapılacak mesafenin belirlendiği ve mesafe, yakıt sarfiyatı ve akaryakıt birim fiyatına göre toplam yakıt giderinin hesaplandığı, diğer taraftan 2013 model 50+2 Temsa Safir RHD aracın yakıt sarfiyatını tevsik etmek üzere Temsa yetkili servisi Üçkardeşler Otomotiv tarafından imzalı ve kaşeli olarak düzenlenen belgenin sunulduğu tespit edilmiş olup bu çerçevede başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

c) Kiralık araçlar için alınan fiyat teklifi ile birlikte araçların markaları, modelleri, plakaları, kapasiteleri ve ruhsatları ile ilgili bilgi ve belgelerin sunulmadığı görülmekle birlikte mevzuat kapsamında söz konusu bilgi ve belgelerin sunulmasına gerek olmadığı, öte yandan alınan fiyat teklifinde lastik, yağ, bakım onarım, sigorta, vergi ve araç muayene giderlerinin yer almadığı anlaşılmış olup yapılan tespitler çerçevesinde başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

d) Araç giderine ilişkin açıklamanın özmal araçlar üzerinden yapılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

e) Kasko, trafik sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, muayene, bakım, onarım ve lastik giderlerinin idarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenmediği, isteklilerin idarece ihalede önemli olduğu tespit edilen bileşenler üzerinden açıklama yapmaları gerektiği göz önünde bulundurulduğunda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iddia konusu giderlere ilişkin açıklama sunulması gerekmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.