KİK Kararı: 2021/UY.II-773

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/014
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 07.04.2021
Karar No : 2021/UY.II-773 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Arhat Enerji Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/292705 İhale Kayıt Numaralı “Kahramanmaraş Karakuz Barajı İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından 11.08.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kahramanmaraş Karakuz Barajı İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Arhat Enerji Anonim Şirketi’nin 18.02.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.02.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.02.2021 tarih ve 10420 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.02.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/378 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece sınır değerin altında teklif veren isteklilerden, Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş., NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., HCA İnş. A.Ş., ONH İnş. ve Taah. A.Ş.-Genel İş Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.ye aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, söz konusu istekliler tarafından yapılan açıklamalar da uygun bulunarak ihalenin Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş.nin üzerinde bırakıldığı, NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ancak ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi de dahil olmak üzere, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan ve yukarıda isimleri belirtilen isteklilerin yapmış oldukları açıklamaların 4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45. maddesi hükümlerine aşağıdaki nedenlerle aykırılık teşkil ettiği iddia edilmektedir:

Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan isteklilerden idarece açıklamaları uygun bulunanların, açıklamaları kapsamında sundukları analizlerin, idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine, ihale dokümanında tanımlanan yapım şartlarına ve teknik şartnameye aykırı olduğu, bu isteklilerin, analiz girdilerini ve miktarlarını değiştirdiği, bazı analiz girdilerine hiç yer verilmediği, bazı girdilerin adları ve birimlerinin ise hatalı şekilde gösterildiği, analizlerde açıklanması istenen tüm girdilerin açıklanmadığı, (Örneğin; Mazot (10.160.1026), Elektrikli kapsül 2.5 mt (10.160.1022), Traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak) (10.120.1020), Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3) (10.120.1001), Jel dinamit (10.160.1001), Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar) (10.120.1023) girdileri) için girdilere ilişkin belgelendirme yapılmadığı, sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45. maddesi hükümlerine aykırı şekilde düzenlendiği, açıklanması istenen ve istenmeyen analiz girdilerinin birimi, birim fiyatı, miktarları ile girdi tutarlarının gösterilmediği, bu istekliler tarafından, idarece açıklama istenen iş kalemlerine ait her bir analizdeki tüm girdilerin ayrı ayrı gösterilerek fiyatlandırılması ve bu fiyatların Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun şekilde belgelendirilmesi gerekirken, tüm bir iş kaleminin veya birden fazla girdinin ayrı ayrı fiyatlandırılmadan ve usulüne uygun şekilde belgelendirilmeden tek bir fiyat teklifine konu edilmek suretiyle açıklandığı, açıklama istenmeyen analiz girdilerine 0,01 TL ve daha az fiyat teklif edilmesi nedeniyle bazı analiz girdilerinin tutarlarının 0,00 TL olarak hesaplandığı, analizlerde aritmetik hata yapıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.6 maddesinde yer alan düzenlemeye aykırı olarak bu isteklilerce açıklamalarında yer alan analiz girdileri için, Çevre ve Şehircilik Bakanlığının cari yıl (2020) rayiç fiyatlarının altında fiyatlar teklif edildiği, ayrıca yapılan açıklamada hukuka aykırı şekilde cari yıl birim fiyat listesinde yer almayan ancak geçmiş yıllarda birim fiyatı yayımlanmış olan pozlara ilişkin rayiç fiyatların kullanıldığı, rayiç fiyatları kullanılan pozlar ile açıklama yapılması istenen pozların birbiriyle uyuşmadığı, bu isteklilerin yaptıkları açıklamalarda, farklı iş kalemlerinin analizlerinde yer alan aynı girdiler için farklı fiyatlar kullanılmak suretiyle Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olarak kendilerine haksız avantaj sağlandığı,
Analizlerdeki işçilik bedellerinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesine aykırı olarak 2020 yılı için yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında belirleme yapıldığı, işçilik maliyetleri için en az saatlik asgari ücretin esas alınması gerekirken işçilik maliyetlerinin de fiyat tekliflerine konu edilerek bazı fiyat tekliflerinde işçilik dahildir ibaresine yer verilmek suretiyle mevzuata aykırı açıklama yapıldığı,
Açıklama kapsamında esas alınan motorin fiyatının EPDK’nın il bazında günlük yayımlanan ve ihale ilan/davet ile ihale tarihi (ihale tarihi hariç) arasında geçerli olan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında olduğu ve mazotun litre’den kg’ye dönüşümünde yoğunluğun 0,820-0,845 kg/lt olarak belirlenmediği, kullanılan fiyatın işin yapıldığı yere ilişkin olmadığı ve KDV hariç fiyatın hesaplanmasında hata yapıldığı, ayrıca ilan tarihi ile ihale tarihi arasındaki mazot fiyatı kullanılan akaryakıt şirketinin, işin yapılacağı yerde (Kahramanmaraş ilinde) aktif satış yapan faal bir bayisinin bulunmaması nedeniyle söz konusu istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında motorin analiz girdisi için öngörülen fiyatların dayanaktan yoksun olduğu,
Analiz girdilerine ait fiyat tekliflerinin, Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifine konu alanda faaliyette bulunan firmalardan alınmadığı ve bu hususu tevsik eden belgelerin idareye sunulmadığı, fiyat tekliflerinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi gereğince gerekli ibareler yazılmak suretiyle ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, fiyat tekliflerini veren firmalar ile bu teklifleri imzalayan ve onaylayan meslek mensupları arasında tam tasdik sözleşmesi veya beyannamelerini imzalamaya yetki veren bir sözleşme bulunmadığı ya da bu sözleşmelerin geçerlilik sürelerinin sona erdiği, söz konusu belgelerde, meslek mensubu kaşesi ile fiyat teklifini veren kişiye ait imza ve kaşenin de eksi olduğu, fiyat tekliflerindeki teklif sahibinin imzası, tutanakların ekinde sunulması gereken imza sirkülerlerinde ve imza beyannamelerinde yer alan imzalarla aynı olmadığı, fiyat teklifini imzalayan kişilerin, fiyat teklifini veren şirket adına hareket etme yetkisinin olmadığı, fiyat teklifini imzalayan kişinin yetkisini tevsik etmek üzere sunulan imza sirküleri veya vekaletnamenin geçerlilik süresinin sona erdiği, fiyat tekliflerinin dayanağını teşkil etmesi gereken faturaların, fiyat teklifine konu mala veya hizmete ilişkin olmadığından fiyat tekliflerinin geçersiz olduğu, ayrıca, fiyat teklifi veren firmaların yasal defter ve belgelerinde, son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemi için fiyat teklifine konu mal veya hizmetin alış, satış veya üretimine ilişkin kayıt bulunmadığı halde, sırf aşırı düşük teklif açıklaması yapılabilmesini sağlamak amacıyla gerçeğe aykırı şekilde fiyat teklifleri düzenlendiği, fiyat teklifi veren kişi veya şirketlerin, faal durumda olmadıkları gibi, vergi ve oda kayıtları da bulunmadığı, maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ile stok tespit tutanağının geçici vergi beyanname dönemlerinin hatalı şekilde belirlendiği veya hiç belirlenmediği, tespit tutanaklarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45. maddesine ve ekindeki Ek-0.5, Ek-0.6., Ek-0.7 ve Ek-0.8 standart formlarına aykırı şekilde düzenlendiği, maliyet/satış tutarı ve stok tespit tutanaklarında, söz konusu tutanakların hangi mala ilişkin olarak düzenlendiği bilgisi, tutanak tarih ve sayısının bulunmadığı, tutanaklarda idarenin ve ihalenin adı, İKN, ihale tarihi, mükellefin ve meslek mensubunun adı, soyadı/unvanı ile diğer bilgileri (meslek mensubunun bağlı olduğu oda, oda sicil ve kaşe numarası bilgileri gibi) geçici vergi beyanname dönemi, defterlerin tasdik makamı, tasdik tarihi ve sayısı bilgilerinin yazılmadığı veya hatalı olarak yazıldığı, hem maliyetlere dayalı fiyat teklifi veren firmaların, hem de Ek-0.7 tutanağı ile açıklama yapan isteklilerin ilgili malın üreticisi olduğu halde, Ek-0.5 ve Ek-0.7 tutanaklarında kapasite raporuna ilişkin bölümün doldurulmadığı veya bu bölümde eksik ve hatalı bilgilere yer verildiği, tutanakların ekinde meslek mensuplarının oda faaliyet belgeleri ile mükelleflerin imza sirkülerlerinin sunulmadığı, meslek mensuplarının oda faaliyet belgeleri, fiyat tekliflerinin ve tutanakların meslek mensubunca onaylandığı tarihi kapsamadığı, meslek mensubunun faaliyet belgelerinin, kendisi tarafından aslı gibidir şeklindeki tasdik yapılmadan sunulduğu, mükelleflerin imza sirkülerlerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırı olduğu, ayrıca fiyat tekliflerinin dayanağı olan maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ile fiyat teklifleri arasında, tutanakların tarih ve sayısı, hangi mala ilişkin olarak düzenlendiği, fiyat teklifini veren ve meslek mensubuna ait bilgiler de dahil olmak üzere içerdikleri bilgiler bakımından tutarsızlık olduğu, söz konusu tutanaklardaki hesaplamalarda hatalar yapıldığı, satışlara dayalı açıklamalar için ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olması, maliyete dayalı açıklamalar için ise ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmaması koşullarının gerçekleşmediği, fiyat tekliflerine dayanak gösterilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarındaki ortalama birim maliyet ve satış tutarlarının ilgili geçici vergi beyanname dönemindeki fiyat teklifine konu mala ilişkin bütün faturalar dikkate alınarak hesaplanması gerekirken sadece fiyatı uygun olanlar üzerinden hesaplama yapıldığı, meslek mensubunca düzenlenen tutanaklarda yer alan ürünler ile fiyat teklifine konu ürünlerin farklı teknik özelliklerde olduğu, söz konusu belgelerin açıklamaya esas alınmasının mümkün olmadığı,
İdarece açıklama istenen iş kalemleri arasında yer alan KBB 09 poz numaralı (Barajlarda Açıkta Her Beton Sınıfında Betonarme Betonu Yapılması) iş kaleminin analiz girdilerinden birisi olan 10.130.1505 numaralı “C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1)” girdisi için yapılan açıklama kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin teknik şartnameye, birim fiyat tariflerine ve yapım şartlarına uygun olmadığı, zira ihale dokümanı kapsamında yer alan Karakuz Barajı İnşaatı Özel Teknik Şartnamesi’nin 3’üncü maddesinde “Baraj inşaatı sırasında uyulması gereken kuralları içeren ve İdare tarafından hazırlanan ve aşağıda sayılan şartnameler bu şartnamenin ekidir.” ifadesine yer verilmiş olup, devamında sayılan şartnameler arasında DSİ Beton İşleri Teknik Şartnamesi’nin de bulunduğu, söz konusu DSİ Beton İşleri Teknik Şartnamesi’nin 9.5’inci maddesinde ise, “İmal edilmiş beton herhangi bir taşıtla taşınırken karışıma su katıldığı veya kum, çakıl, çimento ilave edildiği andan itibaren en çok 120 dakika içinde betonun döküleceği yere taşınmış ve kalıba dökülerek son durumunu almış olacaktır. Ancak sıcak havalarda veya betonun çabuk priz yapmasına sebep olan diğer şartlarda bu süre İdare’ce azaltılabilecektir. Herhangi bir karıştırma donanımı olmayan araçlarla taşınan katı kıvamdaki taze beton ise çimento ve suyun ilk temasından itibaren en fazla 45 dakika sonunda yerine boşaltılmalıdır.” düzenlemesinin yer aldığı, bu doğrultuda yapım işinde kullanılacak beton harcının niteliği gereği azami 2 saat süreyle teknik vasıflarını bozulmadan koruyabilen bir malzeme türü olduğu (TS EN 206-1 göre), bu itibarla beton harcının karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle boşaltma işleminin, çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakika sonuna kadar tamamlanması gerektiği, ancak aşırı düşük teklif açıklaması yapan isteklilerin beton harcı için fiyat teklifi aldıkları yerler ile işin yapılacağı yer arasındaki mesafeler ve beton harcı taşıyan araçların yasal hız limitleri de dikkate alındığında, söz konusu malzemenin bu mesafelerden teknik vasıfları bozulmadan taşınmasına olanak bulunmadığı, diğer taraftan, isteklilerin açıklamaları kapsamında, işin yapılacağı yerde beton santrali kurmak suretiyle üretim gerçekleştirileceği varsayımıyla fiyat teklifi almış olmalarına rağmen, söz konusu beton santralinin kurulumunu tevsik eder hiçbir bilgi ve belgeye yer verilmediği, fiyat teklifinde ve dayanağını oluşturan tutanakta beton santrali kurulumuna ilişkin nakliye, malzeme, makine gibi maliyet bileşenlerinin de gösterilmediği, sadece C25/30 beton harcının satışına ilişkin açıklama yapıldığı, halbuki bahse konu fiyat tekliflerinin, önemli bir maliyet teşkil eden beton santralinin kurulum ve nakli giderlerini de gösterecek şekilde düzenlenmesi ve maliyetler üzerinden açıklama yapılması gerektiği, zira işin gerçekleştirilmesi açısından beton santralinin kurulum maliyeti yanında çimento, agrega, katkı maddesi ve suyun birlikte beton tesisinde karıştırılarak beton imalinin yapılması ve taze betonun transmikserlere yüklenerek döküm yerine taşınmasının esas olduğu, ancak fiyat tekliflerinin söz konusu maliyet bileşenlerini de içerecek şekilde maliyetlere dayalı olarak oluşturulmadığı, dolayısıyla maliyet ya da satış tutarı tespit tutanaklarının bu haliyle söz konusu fiyat tekliflerini tevsik eder içerikte olmadığı,
Makine ve ekipman girdilerinin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak ya da kendi malı araçlarla açıkladığından, söz konusu açıklamaların geçerli kabul edilebilmesi için makine ve ekipmanın idarece verilen analizinde belirtilen teknik özelliklerine (beygir gücü vb.) birebir uygun olması, diğer bir ifadeyle fazla ya da eksik olmaması gerektiği, analizlerde yer alan iş makinelerinin birim fiyatları, bu makine ve araçların isteklilerin kendi malı olduğu gerekçesiyle amortisman giderine ilişkin maliyetin düşürülmesi suretiyle hesaplandığı halde söz konusu iş makinelerinin ve araçların, bu isteklilerin kendi malı olduğunu göstermek üzere ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu sunulmadığı, amortisman süresini tevsik eden yasal belgelere açıklama kapsamında yer verilmediği, amortisman süresi sona ermemiş olan makine ve araçlar için amortisman hesaplanmadığı, amortisman sürelerinin ve değerlerinin hatalı şekilde hesaplandığı, analizlerde yer alan iş makinelerinin birim fiyatlarında cari yıl ÇŞB rayiç fiyatlarının kullanılmadığı ve fiyat teklifi alındığı, böylelikle isteklilerin gerçek edinim değeri veya kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan rayiçler üzerinden hesaplanması gereken amortisman maliyetini, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanmak suretiyle fiktif bir edinim maliyeti üzerinden hesaplayarak kendi lehine fiyat avantajı sağladığı, makine ve ekipmanların girdi miktarlarının, makine ve ekipmanlar için alınan fiyat tekliflerinin, amortisman dışında kalan gider kalemlerini karşılamadığı,
Açıklama istenilen iş kalemleri kapsamındaki nakliye girdileri için ilgili analizlerde yer alan formüllerde belirtilen mesafelerin düşürülmek suretiyle kendileri lehine haksız şekilde avantaj sağlandığı, bunlara ilave olarak, nakliye girdilerinin hesaplanmasında kullanılan formüldeki diğer değerlerin değiştirilerek uygulandığı, K katsayısının 2020 yılı rayicinden düşük alındığı ve nakliye mesafelerinin formül kullanılmaksızın fiyat teklifi ile açıklandığı, taş ve diğer malzemelerin naklindeki hesaplamalarda kullanılması gereken malzeme yoğunluklarının ilgili poz tarifleri ve teknik şartnamelere aykırı şekilde düşürüldüğü,
Bu isteklilerin, İdari Şartname’nin 35.1.1’inci maddesinde düzenlenen fiyat dışı unsur puanlaması tablosundaki iş kalemleri yönünden asgari ve azami oranlara uygun teklif vermediklerinden, anılan isteklilerin fiyat dışı unsur puanlaması sonucunda 50 tam puan almalarının mümkün bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Elektronik ihale yöntemiyle yapılan 2020/292705 İhale Kayıt Numaralı Kahramanmaraş “Karakuz Barajı İnşaatı” ihalesinin ihale ilanı 15.06.2020 tarihinde yayımlanmıştır. Başvuru sahibinin iddiaları ile ilgili olarak anılan tarihte yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri aşağıdaki gibidir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

“Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.” açıklaması,

“Yuvarlama ve aritmetik hata” başlıklı 39’uncu maddesinde ise “Birim fiyat teklif cetvelinde iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlar ve analizlerdeki rayiç fiyatlar, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabilecektir.

39.2. Birim fiyat teklif cetvelinde, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemi için teklif edilen birim fiyatın çarpımı sonucu bulunan tutar, analizlerde de her bir girdi miktarı ile rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutar, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabilecektir. Ancak toplam teklif tutarı, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

39.3. Birim fiyat teklif cetvellerinde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata yapan istekliler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklife açık ihalelerde ise isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklaması,

“Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinin 45.1.3’üncü alt maddesinde “… 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6.Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1.Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir...

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır…

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir. .” açıklaması,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “…(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Kahramanmaraş Karakuz Barajı İnşaatı” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister…” düzenlemesi,

“Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde ise “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlaması
Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
…

Teklif Fiyat Puanı: 50

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Asgari Oran

Azami Oran

Fiyat Dışı Unsur Puanı

Açıkta kazı yapılması

12%

20%

Tünel/Galeri Kazısı ve Desteklenmesi

Ocak sahalarında kaya kazılması ve baraj dolgusuna konulması (4+KU )

25%

42%

Ocak Sahalarında Geçirimsiz Dolgu Malzemesinin Kazılması ve Baraj Dolgusuna Konulması (1)

Barajlarda Filtre Kum-Çakıl Malzemesi Konulması (Fk-Fç)

Barajlarda Açıkta Her Beton Sınıfında Betonarme Betonu Yapılması

Tünelde/Galeride Betonarme Betonu Yapılması

Açıkta, Yeraltında Veya Tünel/Galeri İçerisinde Kullanılacak Çelik Kaplama, Tranzisyon, Branşman, Cebri Boru Yardımcı Ekipmanları Ve Cebri Boru İmali Ve Yerine Konulması

Yollarda Her Türlü Sandık (Sıyırma), Ariyet ve Yol Kazısı Yapılması, Dolgu ve/veya Depoya Konulması

15%

Yollarda Alt Temel Ve Temel Hazırlanması Ve Yerine Konulması

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.

35.3. Fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1. Bu ihalede, tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine % 15 (rakam ve yazıyla) yüzde on beş oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Ortakları arasında yabancı gerçek ve/veya tüzel kişi bulunan ortak girişimler bu fiyat avantajından yararlanamaz. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı, yabancı isteklilerin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedellerine, bu bedeller üzerinden yukarıda belirtilen fiyat avantajı oranı uygulanarak bulunacak tutar eklenmek suretiyle hesaplanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

11.08.2020 tarihinde elektronik ihale yöntemiyle ve birim fiyat teklif alma usulü ile gerçekleştirilen 2020/292705 ihale kayıt numaralı “Kahramanmaraş Karakuz Barajı İnşaatı” ihalesi için 142 isteklinin ihale dokümanını EKAP’dan indirdiği, 56 isteklinin teklif sunduğu, “e-teklif açma ve belge kontrol tutanağı” ile Parsu Yapı A.Ş-AGNE Yapı A.Ş. İş Ortaklığı ve Oilspeis Transstroymontaj Ltd. Şti.nin geçici teminatları uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1’inci maddesinde yer alan açıklamaya göre 4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra anılan istekliler tarafından teklif edilen bedeller, yaklaşık maliyet ve ihale konusu iş için belirlenen “N” katsayısı dikkate alınarak idarece sınır değerin 107.848.882,10 TL olarak hesaplandığı, ihaleye ait birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinde 41 adet iş kalemine yer verilmiş olup söz konusu iş kalemlerinden KBB-01, KBB-03, KBB-04, KBB-05, KBB-09 ve KBB-33 olmak üzere 6 iş kaleminin açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlendiği, sınır değerin altında geçerli teklif sunan 17 istekliye idarenin 19.08.2020 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı ve açıklamalarını 27.08.2020 tarihine kadar idareye sunmaları istendiği, söz konusu yazı ekine ise açıklama istenilen iş kalemleri, sıralı analiz girdi tabloları, açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdileri ile örnek analiz formatına yer verildiği, ayrıca açıklama istenilen iş kalemlerinden KBB-33 numaralı iş kalemi ile ilgili olarak idarece bir değişiklik yapılarak 26.08.2020 tarihli yazı ile sınır değerin altında teklif sunan isteklilerden teklifleri ile ilgili yapacakları açıklamalarını söz konusu değişikliği dikkate alarak yine 27.08.2020 tarihine kadar idareye sunmaları istendiği, 8 istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verildiği, sunulan açıklamalardan üç isteklinin açıklamalarının uygun bulunmadığı, 5 istekli tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunarak ihalenin Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş.nin üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin de NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yuvarlama ve aritmetik hata" başlıklı 39’uncu maddesine göre birim fiyat teklif cetvelinde iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlar ve analizlerdeki rayiç fiyatlar, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabilecektir. Birim fiyat teklif cetvelinde, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemi için teklif edilen birim fiyatın çarpımı sonucu bulunan tutar, analizlerde de her bir girdi miktarı ile rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutar, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabilecektir. Ancak toplam teklif tutarı, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır. Birim fiyat teklif cetvellerinde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata yapan istekliler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklife açık ihalelerde ise isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılacaktır. Yine aynı Tebliğin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler' başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.8. ... Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.” açıklaması yapılmıştır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları gereği analizlerde her bir girdi miktarı ile rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutarın, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabilmesine izin verildiği, ancak toplam teklif tutarının, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılması gerekeceği, bir diğer ifadeyle yuvarlama işleminin analiz girdisinin miktarı, birim fiyatı/rayici ve bunların çarpımı sonucu ulaşılan müstakil satırlarda değil analiz toplamında yapılmasının zorunlu tutulduğu görülmektedir. Aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan isteklilerin analiz girdilerine ait satır toplamlarını virgülden sonra iki ondalık basamaktan daha fazla olacak şekilde yazmalarının mevzuata aykırı olmadığı, isteklilerin analiz toplamlarında yuvarlama yapılarak virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde yazdığı, kaldı ki söz konusu girdilerin müstakil satır bazında miktar ve rayiç çarpımlarının aşağıya yuvarlanması yoluyla hesabında dahi analiz toplamının daha düşük bulunacağı ve Tebliğe göre bu hesaplama hatasının düzeltilmesi sonucunda isteklinin mevcut birim fiyatı ve analiz toplamından daha düşük değerlere ulaşılacağı, bu durumun ise Tebliğ 45.1.8’inci maddesi açıklaması gereğince açıklamanın reddini gerektirmeyeceği anlaşılmaktadır.

Buna göre aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları da idarece uygun bulunan istekliler tarafından yapılan açıklamalarda teklif edilen birim fiyat ve rayiçler açısından yapılan değerlendirme aşağıda her bir istekli için ayrı ayrı yapılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli olan Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş. tarafından gerek birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat, gerekse açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan her bir analiz girdisi için virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde fiyat belirlenmiş, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan analiz girdilerinin toplam tutarlarının da virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayı olarak belirtilmiştir. Ancak söz konusu analizlerdeki açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin bazılarında, idarece belirlenen birim miktarlarla istekli tarafından belirlenen rayiçlerin çarpımı sonucunda elde edilen toplam tutarlarda aritmetik hata olduğu tespit edilmiştir. Örneğin KBB-03 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1019 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,0043657 olduğu halde, bu tutar 0,01 TL olarak belirtilmiştir. Bir başka örnek olarak KBB-05 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1059 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,002568 olduğu halde, bu tutar da 0,01 TL olarak belirtilmiştir. Tebliğ’in yukarıda aktarılan 45.1.8’inci maddesinde yer alan açıklaması gereğince analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatasının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilmesi gerekmektedir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından da gerek birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat, gerekse açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan her bir analiz girdisi için virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde rayiç belirlenmiş, açıklama istenilen iş kalemlerine ait analizlerdeki sadece açıklama istenilmeyen iş kalemleri için toplam tutarlar virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde belirlenmiş, diğer analiz girdileri virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde belirlenmiştir. Açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin rayici ile idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda toplam tutarlar 0,00000000002 TL ile 0,004 TL arasında değişen tutarlarla belirlenmiştir. Buna göre anılan istekli tarafından teklif edilen bedellerin 0,00 TL’den farklı değerlerde olduğu anlaşılmıştır.

HCA İnşaat A.Ş. tarafından birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat, virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde belirleme yapılmışken, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan analiz girdilerinden sadece nakliye girdileri için virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde rayiç belirlenmiş, diğer analiz girdileri için ise virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde rayiç belirlenmiş, açıklama istenilen iş kalemlerindeki bütün analiz girdileri için virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde toplam tutar belirlenmiştir. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamalarda örneğin KBB-03 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1019 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,000000003 TL şeklinde, KBB-05 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1059 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,000000012 TL şeklinde hesaplama yapılmıştır. Buna göre anılan istekli tarafından teklif edilen bedellerin 0,00 TL’den farklı değerlerde olduğu anlaşılmıştır.

Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat, virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde belirleme yapılmışken, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan analiz girdilerinden sadece nakliye girdileri için virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde rayiç belirlenmiş, diğer analiz girdileri için ise virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde rayiç belirlenmiş, açıklama istenilen iş kalemlerindeki bütün analiz girdileri için virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde toplam tutar belirlenmiştir. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamalarda örneğin KBB-03 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1019 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,000000003 TL şeklinde, KBB-05 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1059 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,000000009 TL şeklinde hesaplama yapılmıştır. Buna göre anılan istekli tarafından teklif edilen bedellerin 0,00 TL’den farklı değerlerde olduğu anlaşılmıştır.

Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından gerek birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyat, gerekse açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan her bir analiz girdisi için virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde ve sıfırdan farklı bir değerde rayiç belirlenmiş, anılan istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemlerine ait analizlerdeki analiz girdilerinin tamamı için toplam tutarlar virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde belirlenmiştir. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamalarda örneğin KBB-03 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1019 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,00000002980 TL şeklinde, KBB-05 pozuna ait analizde yer alan 10.120.1059 poz nolu analiz girdisinin toplam tutarı 0,00000002140 TL şeklinde hesaplama yapılmıştır. Buna göre anılan istekli tarafından teklif edilen bedellerin 0,00 TL’den farklı değerlerde olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları idarece uygun bulunan istekliler tarafından açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analiz girdilerinde açıklama istenilmeyen her bir analiz girdileri için belirledikleri toplam tutarların bu haliyle 0,00 TL’den farklı olarak hesaplandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Diğer taraftan, aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları idarece uygun bulunan bütün istekliler tarafından idarece verilen açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizler kullanılmak suretiyle aynı analiz girdileri ve miktarları üzerinden açıklama yapılmıştır.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları idarece uygun bulunan bütün istekliler tarafından yapılan açıklamalar, bu defa kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat ve rayiçlerle yapılan açıklamalar yönünden incelenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamalarda, 10.120.1001 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3), 10.120.1002 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 140 HP (11/2 Yd3), 10.120.1020 poz nolu traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak), 10.120.1023 poz nolu Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar), 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1), 10.160.1001 poz nolu Jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül ve 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 m. olmak üzere toplam 8 analiz girdisi için idarece belirlenen poz numaraları esas alınarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak açıklama yapıldığı, söz konusu analiz girdileri için belirlenen birim fiyatlarla idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda hesaplanan toplam tutarlarda herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, farklı iş kalemlerinin analizinde yer alan aynı analiz girdilerinin her bir analizde belirlenen aynı fiyat ile açıklandığı anlaşılmaktadır.

NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamalarda 10.120.1001 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3), 10.120.1002 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 140 HP (11/2 Yd3), 10.120.1020 poz nolu traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak), 10.120.1023 poz nolu Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar), 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C), 10.130.4502 poz nolu çam kerestesi 2. sınıf, 10.160.1001 poz nolu Jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül ve 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 m. olmak üzere toplam 10 adet analiz girdisi için idarece belirlenen poz numaraları esas alınarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak açıklama yapıldığı, söz konusu analiz girdileri için belirlenen birim fiyatlarla idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda hesaplanan toplam tutarlarda herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, farklı iş kalemlerinin analizinde yer alan aynı analiz girdilerinin her bir analizde belirlenen aynı fiyat ile açıklandığı anlaşılmaktadır.

HCA İnşaat A.Ş. tarafından yapılan açıklamalarda, 10.120.1001 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3), 10.120.1002 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 140 HP (11/2 Yd3), 10.120.1020 poz nolu traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak), 10.120.1023 poz nolu Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar), 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) ve 10.130.4502 poz nolu çam kerestesi 2. sınıf olmak üzere toplam 6 adet analiz girdisi için idarece belirlenen poz numaraları esas alınarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak açıklama yapıldığı, söz konusu analiz girdileri için belirlenen birim fiyatlarla idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda hesaplanan toplam tutarlarda herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, farklı iş kalemlerinin analizinde yer alan aynı analiz girdilerinin her bir analizde belirlenen aynı fiyat ile açıklandığı anlaşılmaktadır.

Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamalarda, 10.120.1001 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3), 10.120.1002 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 140 HP (11/2 Yd3), 10.120.1020 poz nolu traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak), 10.120.1023 poz nolu Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar), 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) ve 10.130.4502 poz nolu çam kerestesi 2. sınıf olmak üzere toplam 6 adet analiz girdisi için idarece belirlenen poz numaraları esas alınarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak açıklama yapıldığı, söz konusu analiz girdileri için belirlenen birim fiyatlarla idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda hesaplanan toplam tutarlarda herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, farklı iş kalemlerinin analizinde yer alan aynı analiz girdilerinin her bir analizde belirlenen aynı fiyat ile açıklandığı anlaşılmaktadır.

Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan açıklamalarda, 10.120.1001 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 100 HP (1 Yd3), 10.120.1002 poz nolu ekskavatör ve dragline tipi makinalar 140 HP (11/2 Yd3), 10.120.1020 poz nolu traktör buldozer (285 HP gücünde motor+bıçak), 10.120.1023 poz nolu Kompresör (210 cfm’lik kompresör+hortum ve tabancalar) ve 10.130.4502 poz nolu çam kerestesi 2. sınıf olmak üzere toplam 5 adet analiz girdisi için idarece belirlenen poz numaraları esas alınarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak açıklama yapıldığı, söz konusu analiz girdileri için belirlenen birim fiyatlarla idarece belirlenen miktarların çarpımı sonucunda hesaplanan toplam tutarlarda herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, farklı iş kalemlerinin analizinde yer alan aynı analiz girdilerinin her bir analizde belirlenen aynı fiyat ile açıklandığı anlaşılmaktadır.

Buna göre başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan isteklilerin açıklamaları kapsamında sundukları analizlerle ilgili yaptıkları açıklamaların mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddialarından anılan istekliler tarafından yapılan açıklamalardan kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlar ile yapılan açıklamalar açısından yapılan incelemede Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.5 ve 45.1.6’ncı maddelerinde yer alan düzenlemeye uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

2020 yılı için brüt asgari ücret 2.943,00 TL olup söz konusu tutar üzerinden saatlik asgari ücret (2.943,00/30/7,5=13,08 TL/saat) 13,08 TL/saat olarak hesap edilmektedir.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan istekliler tarafından açıklama istenilen iş kalemlerindeki analiz girdisi olan işçilik maliyeti ile ilgili olarak 2020 yılı saatlik asgari ücret olan 13,08 TL/saat’ın altında birim fiyat belirlenmediği anlaşılmıştır. Buna göre aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları da idarece uygun bulunan istekliler tarafından analiz girdisi olarak belirlenen işçilik bedeli için kullanılan birim fiyatın, saatlik asgari ücretin altında olmadığı, bu haliyle yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.9’uncu maddesine uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan açıklamaya göre, istekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamaların geçerli kabul edilmeyeceği, motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemelerinin dikkate alınacağı belirtilmektedir. Söz konusu açıklamadan motorinin fiyatının TL/lt cinsinden belirleneceği anlaşılmaktadır. Ancak kamu kurum ve kuruluşları tarafından birim fiyat ve rayiçlerde analiz girdisi olarak motorin TL/kg olarak belirlenmektedir. Buna göre motorinin analiz formatlarına bedeli yazılırken litre-kilogram dönüşümünün yapılması gerekmektedir. Bu dönüşümün yapılması için de motorinin yoğunluğunun bilinmesi gerekmektedir. Yoğunluk sıcaklığın bir fonksiyonu olup sıcaklık değişimi ile birlikte farklı değerler almakta ise de “Otomotiv yakıtları - Dizel (motorin) - Gerekler ve deney yöntemleri” TS EN 590:2014-02 sayılı standardın “Çizelge 1 – Otomotiv dizel yakıtı için genel olarak uygulanabilir gerekler ve deney yöntemleri” başlıklı çizelgede motorinin yoğunluğu 15 ºC’de 820,0-845,0 kg/m³ olarak belirlenmiştir. Buna göre istekliler tarafından yapılacak açıklamalarda da motorinin litre-kilogram dönüşümünde, belirtilen değerler arasındaki bir değerin alınması gerekmektedir.

Buna göre aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları da idarece uygun bulunan isteklilerden, NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. motorin için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2020 yılı rayici olan 6,49 TL/kg birim fiyat ile açıklama yapmıştır. Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş., HCA İnşaat A.Ş., Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. ise EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatı üzerinden Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda bahsedilen 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan açıklamaya uygun olarak KDV hariç birim fiyat belirleyerek sırasıyla 0,833 kg/lt, 0,844 kg/lt ve 0,845 kg/lt dönüşümü kullanılmak suretiyle hesap edilen birim fiyatların %90’ı ile açıklama yapmıştır. Buna göre anılan istekliler tarafından motorin için yapılan açıklamaların bu haliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan açıklamaya uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda, B-07.D/3 yumuşak kayalık zemin kazısı nakli (2200), B-07.D/3 kaya nakli (1000m), B-07.D/3 geçirimsiz malzeme nakli (3200m), B-07.D/3 filtre-kum-çakıl malzemesi nakli (9300m), B-07.D/3 yumuşak kaya kazısı nakli (2550), B-07.D/4 kaya harici zemin kazısı nakli (2200m), B-07.D/4 kaya harici zemin kazısı nakli (2550m), B-07.D/5 kayalık zemin kazısı nakli (2200m), B-07.D/5 kaya zemin kazısı nakli (2550m), 10.130.1705 beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, :B500B-C) ve 10.130.4502 çam kerestesi 2. sınıf pozları olmak üzere toplam 11 adet analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından nakliye girdileri için fiyat teklifi ile ilgili olarak yapılan açıklamalar değerlendirildiğinde; fiyat teklifinin Çelat İnş. Hafriyat Petrol Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden alındığı, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizler ile açıklama istenilen analiz girdileri listesi incelendiğinde girdilerin yanında (B-07.D/3, B-07.D/4, B-07.D/5 şeklinde) poz numaralarına yer verildiği, analizde bu poz numaralarının yanında analiz girdi tanımı ile birimi ve mesafe bilgilerine idarece yer verildiği, girdilere ait poz numaraları verilmek suretiyle DSİ Genel Müdürlüğü’nün kitabında yer alan nakliye formülüne atıf yapıldığı, bu durumda nakliye formülünün verilmiş olduğunun kabulü ile isteklilerin ilgili formülü kullanarak idarece verilen analiz formatına uygun açıklama yapmalarının zorunlu olduğu anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin nakliye formülü veya buna ait rayici kullanmak yerine fiyat teklifi ila açıklama yapmasının Tebliğ’in 45.1.8’inci maddesinde yer alan “Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir.” düzenlemesine aykırı olması sebebiyle mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Fiyat teklifi ile yapılan diğer analiz girdilerine ilişkin açıklamalarda; 10.130.4502 çam kerestesi 2. sınıf pozu için Emin Kerestecilik’den, 10.130.1705 beton çelik çubuğu nervürlü 14-32 m (S420, B420B-C:B500B-C) pozu için de Detaş Saç Profil Demir Çelik San. ve Tic. A.Ş.’den fiyat teklifi alınmıştır.

Alınan fiyat tekliflerinin üzerine sırasıyla, meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (5) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (25.08.2020) tarih ve (2020/01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020/36) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibareleri yazılmış, fiyat teklifleri imzalanmış ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmiştir. Fiyat teklifi veren firmaya ait imza ve kaşe de fiyat teklifi üzerinde bulunmaktadır. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu analiz girdileri için fiyat teklifi alınmak suretiyle yapılan açıklamaların mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda, 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) ve nakliye analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapılmıştır.

Fiyat teklifleri, 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) için Gözde Madencilik Hazır Beton İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.den alınmıştır. Nakliye için “Her türlü hafriyat malzemesinin (her türlü toprak, her türlü küskü, her türlü kaya), kum-çakıl malzemesinin, pasa malzemesinin, kırma taş malzemesinin, stabilize malzemesinin, filtre malzemesinin, her türlü geçirimsiz (kil), her türlü kazı/dolgu malzemesinin 1 tonunu 1 km’ye nakliyesi” şeklinde Tokunç Taşımacılık’tan birim fiyat alınmış, alınan birim fiyat da nakliye formülleri kullanılmak suretiyle analiz girdilerine esas rayiçleri oluşturulmuştur.

Alınan fiyat tekliflerinin üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 21/08/2020) tarih ve (01) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılmış, fiyat teklifleri imzalanmış ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmiştir. Fiyat teklifi veren firmaya ait imza ve kaşe de fiyat teklifi üzerinde bulunmaktadır.

NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.130.1505 poz nolu “C25/30 beton harcı gri renkte hazır harçları (TS EN 206-1+A1)” girdisi için Gözde Madencilik Hazır Beton Ltd. Şti.den fiyat teklifi alınmak suretiyle açıklama yaptığı, fiyat teklifi üzerinde “malzemeyi karşılarında belirtilen fiyatla Karakuz Barajı Şantiye sahasına tesis kurarak üretmeyi ve beton imalat yapılacak yerde teslim etmeyi teklif ediyoruz” ibaresine yer verildiği, fiyat teklifi üzerinde yer alan bilgilerden teklifi veren tüzel kişinin merkez ve fabrika adreslerinin Kozan/Adana adresinde mukim olduğu, işin yapılacağı yer (Afşin/Kahramanmaraş) ile teklife konu beton harcının üretim yeri arasındaki mesafeler incelendiğinde alternatif güzergah olarak 3 ila 4 saatlik mesafelere ulaşıldığı ihale ilan tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre Karayolları Teknik Şartnamesi’nin “Yaş Karışım Hazır Betonun Taşınması” başlıklı 308.07.04.01’inci maddesinde yer alan “...Katı kıvamlı beton dışındaki taze beton, kullanım yerine sadece karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle taşınabilir. Beton, şantiyedeki boşaltma işleminin hemen öncesinde, homojen duruma gelmesi için bir kez daha karıştırılmalıdır. Karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle betonun boşaltma işlemi, çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakika sonunda (çimento ilk priz süresini geçmemesi kaydıyla) tamamlanmalıdır. Herhangi bir karıştırma donanımı olmayan araçlarla taşınan katı kıvamdaki taze beton ise çimento ve suyun ilk temasından itibaren en fazla 45 dakika sonunda yerine boşaltılmalıdır.” düzenlemesi doğrultusunda yapım işinde kullanılacak beton harcının niteliği gereği azami 1,5-2 saat süreyle teknik vasıflarını bozulmadan koruyabilen bir malzeme türü olduğu (TS EN 206-1 göre), bu itibarla beton harcının karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle boşaltma işleminin, çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakika sonuna kadar tamamlanması gerektiği, diğer taraftan sunulan fiyat teklifinde yer verilen açıklamalarda fiyat teklifi veren tarafından şantiye sahasına tesis kurularak üretilebileceğinin ve beton imalat yapılacak yerde teslim edileceğinin ifade edildiği göz önünde bulundurulduğunda, gerek beton harcı malzemesi için öngörülen birim teklif tutarlarının, önemli bir maliyet teşkil eden beton santrali kurulum ve nakli giderlerini de içerecek şekilde maliyetlere dair açıklama yapılmaması gerekse de girdinin teknik özelliğini kaybetmeden transfer edilecek bir mesafedeki üreticiden teklif alınmaması sebebiyle açıklamanın mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından fiyat teklifleri ile ilgili yapılan açıklamalardan 10.130.1505 poz nolu “C25/30 beton harcı gri renkte hazır harçları (TS EN 206-1+A1)” girdisi için yapılan açıklamanın, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.13.1’inci maddesindeki düzenlemeye uygun olmadığı anlaşılmıştır.

HCA İnşaat A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda, 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül, 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt ve 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C) analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapılmıştır.

Fiyat teklifleri 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül ve 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt için Atk-Yol İnş. Tek. Kimya Mad. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den, 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C) analiz girdisi için de Adayol İnş. Pet. Nak. San. Tic. A.Ş.den alınmıştır.

Alınan fiyat tekliflerinin üzerine sırasıyla, meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-2) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-3) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (25.08.2020) tarih ve (20-08-0001) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibareleri yazılmış, fiyat teklifleri imzalanmış ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmiştir. Fiyat teklifi veren firmaya ait imza ve kaşe de fiyat teklifi üzerinde bulunmaktadır.

Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda, 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül, 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt ve 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C) analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapılmıştır.

Alınan fiyat tekliflerinin üzerine sırasıyla, meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-4) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-5) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24.08.2020) tarih ve (2020-08-6) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (25.08.2020) tarih ve (20-08-0002) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibareleri yazılmış, fiyat teklifleri imzalanmış ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmiştir. Fiyat teklifi veren firmaya ait imza ve kaşe de fiyat teklifi üzerinde bulunmaktadır.

Ancak ihale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede;

Gerek HCA İnşaat A.Ş. gerekse Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarındaki açıklama yazılarının içeriği ile açıklama formatlarının ve yapılan belgelendirmelerin birbirine çok benzer nitelikte olduğu, ayrıca açıklamalarda analiz girdileri için fiyat teklifi kullanılmışsa her iki istekli tarafından aynı fiyat tekliflerinin kullanıldığı, analizlerde kamu kurumu ve kuruluşlarının birim fiyatları kullanılmışsa aynı şekilde aynı birim fiyatların kullanıldığı, dolayısıyla her iki istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının aynı açıklama ile aynı belgeler üzerinden yapıldığı,

Bu kapsamda; her iki istekli tarafından 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül, 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt ve 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C) analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, yapılan açıklamalarda aynı firmalardan aynı fiyatları içeririr şekilde fiyat teklifi alındığı, aynı analiz girdileri için de kamu kurum ve kuruluşlarının aynı birim fiyatları ile açıklama yapıldığı, açıklama kapsamında idareye sunulan belge içeriklerinin ve açıklamalarının da benzer olduğu anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Kanunu’nun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’inci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

…

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddenin dördüncü fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.” hükmü yer almaktadır.

Kamu ihale mevzuatında ihale süreci Kanunda yazılı usul ve şartlarla mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri ifade etmektedir. Bir başka ifadeyle ihale süreci ihalenin ilanından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde yapılan işlemleri kapsamaktadır. Dolayısıyla Kanun’un anılan 17. maddesindeki belirtilen fiil veya davranışlarda bulunma yasağı, aşırı düşük teklif açıklama safhası da dahil olmak üzere isteklilerin ihale süreci dahilindeki tüm iş ve işlemleri bakımından geçerli bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin 45’inci maddesindeki açıklamalar ile isteklilere, açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin analiz girdilerini farklı yöntemlerle açıklama ve tevsik etme imkanı tanınmıştır.

Buna karşın HCA İnşaat A.Ş. ve Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamalar incelendiğinde; aynı girdiler için aynı açıklama yöntemlerini (ilgisine göre fiyat teklifi veya kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat/rayiçler) kullandıkları, fiyat teklifi ile yapılan açıklamada aynı firmalardan aynı fiyatlarla fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifi alınan girdiler için kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları/rayiçleri ile açıklama yapılma imkanı da olmasına rağmen bunun kullanılmadığı, aynı şekilde kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları/rayiçleri kullanılarak aynı girdiler için açıklama yaptıkları, açıklama kapsamında idareye sunulan belge içeriklerinin ve açıklamalarının da benzerlik taşıdığı dolayısıyla söz konusu isteklilerin rekabeti bozucu ve ihale kararını etkileyen tutum içinde bulundukları anlaşıldığından, gerek HCA İnşaat A.Ş. gerekse Onh İnş. ve Taah. A.Ş.- Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında, Kanun’un yukarıya aktarılan hükümleri gereğince yasak fiil ve davranışta bulunulduğu yönünde kuvvetli karine oluştuğu anlaşıldığından anılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda, 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1), 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C), 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül, ve 10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt. analiz girdisi için fiyat teklifi ile açıklama yapılmıştır.

Fiyat teklifleri 10.130.1505 poz nolu C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) için Safir Beton Elemanları İnş. Taah. Mad. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.den, 10.130.1705 poz nolu beton çelik çubuğu nervürlü ø14-32 m (S420, B420B-C, B500B-C) için Suat Azrak İnş. Nak. Gıda Tem. Hafr. Tar. San. ve Tic. Ltd. Şti.den, 10.160.1001 poz nolu jel dinamit, 10.160.1006 poz nolu tavikli kapsül ve10.160.1022 poz nolu elektrikli kapsül 2,5 mt için Çetinler Av Malzemeleri Patlayıcı ve Kimya Mad. .. Ltd. Şti.den alınmıştır.

Alınan fiyat tekliflerinin üzerine sırasıyla, meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (15.08.2020) tarih ve (2020/04) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (20.08.2020) tarih ve (075) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.”, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (20.08.2020) tarih ve (03) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” , “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (20.08.2020) tarih ve (02) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (20.08.2020) tarih ve (04) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibareleri yazılmış, fiyat teklifleri imzalanmış ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmiştir. Fiyat teklifi veren firmaya ait imza ve kaşe de fiyat teklifi üzerinde bulunmaktadır.

Kayaoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş.nin 10.130.1505 poz nolu “C25/30 beton harcı gri renkte hazır harçları (TS EN 206- 1+A1)” girdisi için Safir Beton Elemanları San. ve Tic. Şti.den fiyat teklifi alınmak suretiyle açıklama yaptığı, anılan açıklama incelendiğinde, fiyat teklifi ekinde dayanak Ek.0-6 satış tutarı tespit tutanağının ve eki mahiyetinde meslek mensubu faaliyet belgesiyle fiyat teklifini düzenleyen tüzel kişiye ait imza sirkülerinin sunulduğu, Giresun Noterliğince düzenlenen 14.02.2020 tarihli ve 00306 yevmiye numaralı imza sirkülerinden Safir Beton Elemanları İnşaat Taahhüt Madencilik Nakliyat San. ve Tic. Şti.yi temsile yetkili müdürler Osman Terzi ve Rüştü Punar’ın müşterek imzalarıyla temsile yetkili kılındığı, oysa fiyat teklifinin herhangi bir yetkili ismi belirtilmeden tek imzalı olarak düzenlendiği görülmüştür. Dolayısıyla söz konusu fiyat teklifinin çifte imzayla imzalanmadığı ve tanzim yetkisi yönünden uygun olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle anılan isteklinin söz konusu iş kalemiyle ilgili olarak fiyat teklifiyle yaptığı açıklamanın bu yönüyle mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından fiyat teklifi ile diğer analiz girdileri için yapmış olduğu açıklamaların, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.13.1’inci maddesindeki düzenlemeye uygun olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin bu başlık altında iddia etmiş olduğu diğer hususlar bakımından yapılan incelemede, aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulduğunda, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu ile ilgili olarak herhangi bir belge sunulmasına gerek bulunmamaktadır. Ayrıca meslek mensubu tarafından teklife konu mal için düzenlenen maliyet tespit tutanakları (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanakları (Ek-O.6) fiyat teklifinin dayanağı olarak ve tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olarak düzenlenecek, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek, fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecek, ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir. Bu kapsamda idarece bu tutanakların istenmediği hususu da dikkate alındığında bu aşamada söz konusu tutanakların istenilmesine gerek bulunmamaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin, teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerektiği belirtilmiş olsa da bu kapsamda isteklilerin açıklamaları ile beraber herhangi bir belge sunmaları da istenmemiştir. Söz konusu düzenleme ile isteklilerin basiretli bir tacir gibi davranması beklenmiştir. Başvuru sahibinin iddiaları üzerine öncelikle idarece bir araştırma yapılarak fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alındığı belirtilerek başvuru reddedilmiştir. Bu defa başvuru sahibinin iddiası tarafımızdan incelenmiş olup gerek fiyat teklifi alınan firmaların adlarından, gerekse Ticaret Sicil Gazetesi’nden yapılan kontrollerde fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alındığı anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan; başvuru sahibinin fiyat teklifleri ile yapılan açıklamaların uygun olmadığı yönünde iddia etmiş olduğu diğer hususların ise mevzuatta düzenlenmeyen hususlar olduğu tespit edilmiştir. Bu haliyle başvuru sahibinin iddiaları İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddede yer alan açıklamaya göre soyut olarak değerlendirilerek başvurunun reddine karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İnceleme konusu ihaleye ait birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinde 41 adet iş kalemine yer verilmiş olup söz konusu iş kalemlerinden KBB-01, KBB-03, KBB-04, KBB-05, KBB-09 ve KBB-33 olmak üzere 6 iş kalemi idarece açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibinin iddia etmiş olduğu KBB 09 poz numaralı “Barajlarda Açıkta Her Beton Sınıfında Betonarme Betonu Yapılması” iş kalemi de açıklama istenilecek iş kalemleri arasındadır. 10.130.1505 poz numaralı “C 25/30 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1)” analiz girdisi de söz konusu iş kaleminin açıklama istenilecek analiz girdilerinden birisidir.

Başvuru sahibinin söz konusu iddiası aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan isteklilerin fiyat teklifiyle yapmış oldukları açıklama kapsamında incelenmiş olup bu kapsamda NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklamaları uygun bulunmamış, Kayaoğlu İnşaat San. ve Tic. A.Ş.nin açıklamaları da fiyat teklifinin çifte imzayla imzalanmadığı ve tanzim yetkisi yönünden uygun olmadığı gerekçeleri ile uygun bulunmamıştır. Diğer istekliler tarafından söz konusu analiz girdisi için kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatı ile açıklama yapıldığından anılan isteklilerin açıklamaları ise uygun bulunmuştur.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin, aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan ve açıklamaları idarece uygun bulunan istekliler tarafından kendi malı makine ve ekipmanlarla ilgili olarak yapılan açıklamalarda amortisman hesabının hatalı yapıldığı yönündeki iddiası soyut niteliktedir. Çünkü anılan istekliler tarafından açıklama istenilen iş kalemlerindeki açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer alan makine ve ekipmana ilişkin yapılan açıklamalarda ilgili poz numaralı kullanılmak suretiyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatları ile teklif fiyatı oluşturulmuştur. Kendi malı olan veya kiralayacağı makine ve ekipmana ilişkin fiyat teklifinde bulunulmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin bu konudaki iddiası, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddede yer alan açıklamaya göre soyut olarak değerlendirilerek başvurunun reddine karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin söz konusu iddiası aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan isteklilerin fiyat teklifiyle yapmış oldukları açıklama kapsamında incelenmiş olup bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan istekli olan Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunmamıştır. Diğer istekliler tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunmuştur.

Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin bu konudaki iddiası ile ilgili olarak 16.03.2021 tarihli yazı ile Elektronik İhale Dairesi Başkanlığı’ndan fiyat dışı unsur puanının hesap ediliş yöntemi hakkında bilgi istenmiştir. Elektronik İhale Dairesi Başkanlığı’nın 18.03.2013 tarihli cevabi yazısında fiyat dışı unsur puanının hesaplanmasında hiçbir şekilde yuvarlama yapılmadığı bildirilerek EKAP tarafından yapılan hesaplar tablo halinde gönderilmiştir.

Kamu İhale Kanunu’nun yukarıya aktarılan 36, 37 ve 38’inci maddelerine göre teklifler ihale komisyonunca değerlendirildikten sonra en son aşamada fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi belirlenmesi gerekmektedir. Buna göre Elektronik İhale Dairesi Başkanlığı’nın 18.03.2013 tarihli cevabi yazısı ekinde yer alan tablo üzerinden yapılan incelemede, fiyat dışı unsur ile ilgili olarak doğrudan EKAP üzerinden virgülden sonra 10 ondalık basamaklı olacak şekilde herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmaksızın hesabın yapıldığı, ihale dokümanı ile belirtilen kuralların bire bir uygulandığı, herhangi bir hesap hatasının da bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Burka Yapı Enerji San. ve Tic. A.Ş. NVS İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., HCA İnş. A.Ş., ONH İnş. ve Taah. A.Ş.-Genel İş Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2021/UY.II-773

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin