KİK Kararı: 2021/UY.II-682

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/013
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 31.03.2021
Karar No : 2021/UY.II-682
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kar Çiçeği İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Buğra İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/499318 İhale Kayıt Numaralı “Avrupa Yakası 6, Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu, Dere Temizlik, Bakım, Onarım İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi İSKİ Genel Müdürlüğü tarafından 26.10.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Avrupa Yakası 6, Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu, Dere Temizlik, Bakım, Onarım İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Kar Çiçeği İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Buğra İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 29.01.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.02.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.02.2021 tarih ve 7054 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.02.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/262 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli TH Kanal Su ve Tic. Ltd. Şti.-Zafer Güçlücan İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Açıklanması istenilen TF.304, TF.401, TF.701, TF.801, TF.802, TF.901 ve TF.N1 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdisi olan 10.160.1026 poz numaralı “mazot” için yapılan açıklamaların EPDK tarafından yayımlanan fiyatlara uygun olmadığı ve EPDK fiyatlarını yansıtmadığı, EPDK tarafından kayıtlı firmalardan fiyat teklifleri alınmadığı, alınmış olsa dahi analizlerde kullanılan fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmadığı, anılan belgelerde meslek mensubunun iletişim bilgilerinin bulunmadığı, söz konusu iş kalemine ilişkin alınan fiyatların ilgili alanlarında faaliyet gösteren tedarikçi firmalardan alınmadığı, yetkili kişilerce imzalanmayıp imzalayan kişilerin firmayı ne kadar süre ile temsil ettiklerine ve yetkili olup olmadıklarına ilişkin imza sirkülerini sunmadıkları, taşıması gereken ibarelerin yanı sıra kaşe ve mühür bulunmadığı, ayrıca EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamaların geçerli kabul edilemeyeceği, dolayısıyla motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında EPDK’nın düzenlemelerinin dikkate alınmadığı,

b) TF.901 poz numaralı iş kaleminin analiz girdisi olan 03.036/A poz numaralı “Kombine Kanal Temizleme Aracı” için sunulan fiyat teklifi ve maliyet tespit tutanağında “Kombine Kanal Temizleme Ünitesi” olarak fiyatın verildiği, tutanakta aracın dâhil edilmediği, maliyet tespit tutanağında adet belirleme dışında hiçbir maliyet girdisinin belirtilmediği, ayrıca anılan fiyat teklifinde ihale konusu iş kapsamında kullanılacak olan araç ve ekipmanların Teknik Şartname’de belirtilen özelliklerde olduğuna dair açıklama ve bilgiye yer verilmediği, teklifte bakım, onarım, sigorta, garanti vb. işletme maliyetlerinin yanı sıra amortisman bedelinin belirtilmediği, fiyat teklifinin güncel verilere uygun olmadığı, idarece geçmiş yıllardaki doğru veya yanlış olduğu tespit edilemeyen analiz fiyatlarının ilgili firma tarafından enterpole sistemi ile güncellenip güncel rayiç olarak analizlerde kullanılmasının ve idare tarafından kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

c) TF.701, TF.801 ve TF.802 poz numaralı iş kaleminin analiz girdisi olan 10.120.1001 poz numaralı “Ekskavatör 100 Hp” iş makinesine ilişkin sunulan amortisman defterinde faydalı ömürlerinin işin süresini kapsayacak nitelikte yeterli olmadığı, işletme ömürleri boyunca, bakım, onarım, yenileme, sigorta, garanti vb. işletme giderlerini kapsayacak şekilde geçmiş yıllara ait fiyat kullanılması halinde güncellemenin yapılmadığı, ayrıca birim imalat için belirlenen amortisman tutarının makine veya ekipmanın faydalı ömrü boyunca üretebileceği iş miktarı ve çalışma süresi dikkate alınarak hesaplanması gerektiği halde kalan ömrüne karşılık gelen yıl olarak hesaplandığı, dolayısıyla mevzuata aykırı uygulama yapıldığı, ayrıca 10.120.1001 poz numaralı “Ekskavatör 100 Hp” ile 10.120.1011 poz numaralı “Traktör Ripper 185 Hp” için sunulan tekliflerde amortismana dahil olması gereken bakım, onarım, sigorta, garanti vb. işletme giderlerin yer almadığı, bu giderlerin amortisman bedeli fiyatlarına yansıtılmadığı, dolayısıyla iş makinesinin edinim değerinin yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil, montaj ve demontaj gibi işletme giderlerinin makinenin toplam bedeli üzerinden hesaplandığı, ancak makine ve ekipman eskidikçe işletme giderlerinin artacağı, ekskavatör ve dregline tipi makineler 100 hp araçların amortisman hesaplamasının yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil montaj ve demontaj gibi işletme maliyetlerinin mevzuata uygun hesaplanmadığı, araçların edinim değerleri ile işletme giderlerinin yıllara sâri artış gösterdiği, kalan faydalı ömre karşılık gelen tutar ve yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil montaj ve demontaj gibi işletme maliyetlerinin dikkate alınması gereken toplam edinim tutarının ilgili endeksler kullanılarak güncelleme yapılmadığı, TF.701, TF.801 ve TF.802 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdisi olan 10.120.1001 poz numaralı “Ekskavatör 100 Hp” 10.120.1005 poz numaralı “Ekskavatör Paletli 210 Hp” ve 10.120.1011 poz numaralı “Traktör Ripper 185 Hp” iş kalemlerinin açıklamasında genel giderler düşülmeden makinelerin yeni olmayıp eski olmasından dolayı faydalı ömürlerinin az olduğu, Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yayımlanan birim fiyatlardan alınan fiyatların ayrıştırma yapılmadan hatta alt analiz yapılmadan doğrudan kullanılmasının mevzuata aykırı olduğu,

d) TF.401 poz numaralı “BS.25 Evsafında Hazır Beton ile İmalat ve Tamirat Yapılması” iş kaleminin analiz girdisi olan 10.130.1505 poz numaralı “C25/30 Hazır Beton Harcı” için sunulan fiyat teklifinde işin uygulanma aşamasında tedarikin İstanbul Anadolu yakasındaki beton santralinden tedarik edileceğinin ifade edildiği, ancak ihale konusu işin Avrupa yakasında (Avcılar, Esenyurt, Büyükçekmece, Çatalca ve Silivri ilçeleri) olduğu ve betonun bu ilçelerde kullanılacağı düşünüldüğünde, anılan istekli tarafından beton harcı için sunulan fiyat teklifinde söz konusu ilçelere ilişkin nakliye mesafelerinin dikkate alınmadığı ve mesafenin belirtilmediği, ayrıca serbest piyasa ekonomisinde fiyatların her geçen gün değişken olabileceği dolayısıyla proforma fiyat teklifinde teklif edilen fiyatın ihale konusu işin sözleşme süresince geçerli olduğuna ilişkin bağlayıcı bir ifadenin yer almadığı, fiyat teklifinde ihale konusu işin tam adının da yer almadığı, fiyat teklifi alınan üretici firmanın üretim yerinin Avrupa yakasındaki söz konusu ilçelerindeki imalatlarda kullanılmasının hem teknik olarak hem de İstanbul trafiğinde fiziki olarak mümkün olmadığı, TS 13515 standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliği’nde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunlu olmasına rağmen belirtilmediği, açıklamalarında idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafenin kullanılmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla sunulan teklifin ihale konusu iş yerlerine olan fiziki mesafe ve ulaşım imkânları dikkate alınarak sunulmadığı ve açıklamanın teknik ve fiziki olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı,

e) TF.606 poz numaralı iş kaleminin analiz girdisi olan 10.200.1603 poz numaralı “1.4301 (304) Kalite Paslanmaz Saç” iş kalemine ilişkin sunulan fiyat teklifinin uygun olmadığı, teklifin ilgili alanlarda faaliyet gösteren tedarikçi firmalardan alınmadığı, yetkili kişilerce imzalanmadığı, imzalayan kişilerin ise firmayı ne kadar süre ile temsil ettiklerine ilişkin imza sirkülerinin sunulmadığı, sunulan fiyatların belli bir süre opsiyonlu olup işin sözleşme süresince gerçek piyasa şartlarına uygun olmadığı,

f) Açıklanması istenilen 10.100.1011, 10.100.1015, 10.100.1018, 10.100.1037, 10.100.1054, 10.100.1055, 10.100.1056, 10.100.1057, 10.100.1059, 10.100.1060, 10.100.1062 ve 10.100.1063 poz numaralı işçilik kalemleri için yapılan açıklamanın İş Kanunu’nda yer alan asgari işçilik oranlarıyla örtüşmediği, günlük saat/gün ücretlerinin analizlere yansımadığı, işçilik saat ücretlerinin analizlere sunulan fiyat tekliflerini tutturmak için bazılarının düşük bazılarının ise fazla olduğu, teklif fiyatların dengelenmesi için ayarlama sonucu elde edilen değerler olduğu, poz numaralarında belirtilen işçilik sınıflarına göre her bir sınıfın kendi bünyesindeki asgari işçilik resmi verileriyle alakası olmayan değerler olduğu, analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olduğu, idarece istenilen işçilik sınıflandırmalarına ait asgari işçilik fiyatlarının doğru olmadığı, sınıflandırmaların lağımcı, beton ustası, sıcak demirci ustası, beton pompa operatörü, makinist, makinist yardımcısı, operatör yardımcısı, yağcı, formen, düz işçi, erbap işçi olduğu ve her bir iş sınıfının saatlik asgari işçilik ücretinin farklı olduğu ve bu farklılığın analizlere doğru yansıtılmadığı,

g) SNBF.27 poz numaralı “Şantiye Dışına Kamyonla Kazı Malzemesi ve Moloz Nakli (40 km)” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamada fiyat belirlemesi yapılırken idarece belirlenen nakliye dışında yükleme ve boşaltma bedelinin analize yansıtılmadığı, taşıma yapacak bir kamyonun kaç ton kapasiteli olduğunun belirtilmediği, akaryakıt sarfiyatının her tonajda farklı olacağının düşünülerek fiyat verilmediği dolayısıyla söz konusu analizin gerçeği yansıtmadığı,

h) PİYASA-1 poz numaralı “Kazı Malzemesi ve Moloz Döküm Bedeli (İstanbul Avrupa Yakası)” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamada kazı ve moloz döküm malzemelerinin idarece belirlenen 40 km mesafede ilgili belediyesince döküm yeri olup olmadığına ilişkin yazı bulunmadığı, ayrıca kazı ve moloz döküm malzeme bedeli her ilçe belediyesinin belirlediği encümen kararları sonrasında belirlenen alanlara döküm yapılacağı için ilgili belediyelerden döküm bedeline ve yerine ilişkin yazı alınmadığı, ilgili analizin afakî gelişigüzel tahmini bedel üzerinden yapıldığı,

i) Anılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifi eki tutanakların onaylı olmadığı, teklif edilen fiyatlarla tutanakların uyumlu olmadığı, EK-O.5, EK-O.6, EK-O.7 ve EK-O.8 tutanaklarının güncel mevzuata uygun olarak sunulmadığı, tutanakların içeriğinde güncel mevzuat düzenlemelerine aykırı olarak fatura bilgilerinin yer almadığı, eski tutanak formatlarının sunulduğu, ayrıca sunulan fiyat tekliflerinin opsiyonlu olduğu ve ihale konusu işin sözleşme süresince geçerli olduğuna ilişkin ifadenin yer almadığı, ayrıca üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmadığı, fiyat teklifi alınan üretici firmaların sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulmadığı, sunulsa da uygun olmadığı, şayet stok mallardan fiyat teklifi verilmiş ise meslek mensubu onaylı stok tespit tutanaklarının sunulmadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinde proforma fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenmediği, ayrıca fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından mevzuatta yer alan ibarenin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi zorunluluk olmasına rağmen yerine getirilmediği, satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması ve teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80'inin altında olmaması gerektiği, bu tespitin EK-O.6 formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından mevzuatta yer alan ibarenin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi zorunlu olmasına rağmen yerine getirilmediği, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklamanın yapılmadığı, açıklamada malın ihale tarihi itibariyle stokta bulunan mala ilişkin stok tespit tutanağının sunulmadığı, mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunduğu ve dolayısıyla söz konusu açıklamanın kabul edilmeyeceği, meslek mensubunun üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile EK-O.5, EK-O.6, EK-O.7 ve EK-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olmasına rağmen ilgili meslek mensubu tarafından ilgili tutanaklarda onaylarının yanı sıra iletişim bilgilerinin bulunmadığı, anılan tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmediği,

j) Anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların idarece gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde gönderilen örnek analiz formatına uygun olarak yapılmadığı, açıklamaların ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına aykırı olması yanı sıra birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun olmadığı, ayrıca aşırı düşük teklif açıklamalarında rayiç, alt analiz, analiz ve fiyat tekliflerinde tedavüldeki en küçük para birimi olan bir kuruştan daha düşük para birimiyle işlem yapıldığı, bazı fiyatlarda ise kar ve genel giderlerin fiyatlara yansıtılmadığı,

k) İhale konusu işte idarece her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşalıma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” belirtildiği, ancak anılan istekli tarafından sadece girdi cinslerinin belirlendiği, ayrıca analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

l) Açıklamalarda bulunan fiyat tutarlarının teklif fiyatlarının üzerinde olduğu, analizlerde çarpım ve toplamlarda hesaplama hatalarının bulunduğu,

2. Anılan istekli tarafından İdari Şartname’nin 35.1.2’nci maddesinde fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgelerin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmesi gerektiğinin belirtildiği halde beyan edilmediği, ayrıca fiyat dışı unsur puanının doğru hesaplanmadığı, anılan isteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmesi sonucunda teklif puanının 100,00 olarak belirlenmesi ve değerlendirmeye 100,00 puan olarak alınmasının mevzuata aykırı olduğu,

3. Anılan istekli tarafından standart formlar arasında yer alan İş Ortaklığı Beyannamesinin sunulmadığı, sunulsa dahi içerik olarak güncel ihale mevzuatının ilgili hükümlerine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…

45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

Tort1 : Geçerli tekliflerin (Tn) aritmetik ortalaması (Tort1 = )

σ : Geçerli tekliflerin standart sapması (σ = )

Aritmetik ortalamadan standart sapma çıkartılır ve eklenir.

Tort1- σ

Tort1+ σ

Aritmetik ortalama değerinin standart sapma kadar aşağısı ve standart sapma kadar yukarısı arasında kalan bölgede yer alan tekliflerin tekrar ortalaması alınmak suretiyle, ikinci aritmetik ortalama bulunur.

Ti : Standart sapma aralığında kalan teklifler : { Ti: (Tort1- σ ≤ Ti ≤ Tort1+ σ)}

Tort2 : Standart sapma aralığında kalan tekliflerin (Ti) aritmetik ortalaması (Tort2= )

Hesaplanan ikinci aritmetik ortalama yaklaşık maliyete bölünmek suretiyle (C) değeri elde edilir.

C : Tort2/YM

(C) değeri aşağıdaki eşitliklerin ilgili olanında yerine konularak (K) değeri bulunur.

C < 0,60 →

0,60 ≤ C ≤ 1,00 →

C > 1,00 →

Sınır değer aşağıdaki eşitlikten bulunur:

SD (Sınır değer) =

45.1.1.1. Sınır değer eşitliğinde yer alan (N), “sınır değer katsayısı”nı temsil etmekte olup bu katsayı, 11/06/2011 tarihli ve 27961 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği”nde yer alan “B-Üstyapı (Bina) İşleri”, “C-Sıhhi Tesisat ve Mekanik Tesisat İşleri”, “D-Elektrik İşleri”, “E-Elektronik ve İletişim İşleri” grubundaki yapım işleri ile bu işlerle ilgili tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işlerinde (1,00), diğer yapım işlerinde (1,20)’dir. İhale konusu yapım işinin kapsamında farklı katsayılara tabi iş kısımlarının bulunması durumunda; sınır değer katsayısı, söz konusu kısımlardan toplam yaklaşık maliyeti içindeki ağırlık oranı en fazla olana göre belirlenir.

45.1.1.2. Gerekli görülmesi durumunda, (45.1.1.1.) maddesi uyarınca belirlenen sınır değer katsayıları yerine, işin niteliğine göre;

a) Mevzuatı uyarınca kendisine yapım işi yaptırma yetkisi verilen bakanlıklar tarafından, bakanlık merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı, ilgili veya ilişkili olan idareleri için,

b) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından, (a) bendinde sayılan idareler dışındaki idareler için,

(1,00)’den küçük, (1,20)’den büyük olmamak üzere (N) sınır değer katsayıları belirlenebilir. Ayrıca Bakanlıklar tarafından ön proje üzerinden ihalesi yapılacak olan üst yapı işleri için (0,90)’dan küçük, (1,10)’dan büyük olmamak kaydıyla farklı katsayılar belirlenmesi de mümkündür. Belirlenen katsayılar, Resmî Gazete’de ilan edilir.

45.1.1.3. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı, ihale ilanı veya davet mektubu ile idari şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı bölümünde belirtilir.

45.1.1.4. Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerinde ve % 40’ının altındaki teklifler dışında tek geçerli teklif bulunması durumunda; “Tort2” değeri tek geçerli teklife eşittir. Yaklaşık maliyetin % 40 - % 120 aralığında geçerli teklif bulunmaması durumunda; sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ıdır. (45.1.1.) maddesine göre yapılan hesaplama sonucunda sınır değerin yaklaşık maliyetin % 40’ının altında çıkması durumunda sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ı olarak belirlenir.

Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (www.kik.gov.tr) internet sayfasından erişilebilir.

45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

Örnek:

Yaklaşık maliyeti 100.000 TL olan bir ihalede; ihale komisyonu, (38.1) maddesine göre idarece oluşturulan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ni kullanarak yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 den küçük olan (0,6888) 8, 9 ve 10 nolu iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan 4 nolu iş kalemi/grubunu açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları olarak belirleyecektir.

Sıralı iş kalemleri/grupları listesi

İş kalemi/grubu No

İş kalemi/grubu adı

Tutarı

Tutar/YM

Kümülatif toplam

8

…….

32.000

0,3200

0,3200

9

…….

20.000

0,2000

0,5200

10

…….

16.880

0,1688

0,6888

4

…….

15.000

0,1500

0,8388

6

…….

9.600

0,0960

0,9348

7

…….

2.400

0,0240

0,9588

3

…….

2.250

0,0225

0,9813

5

…….

1.000

0,0100

0,9913

2

…….

750

0,0075

0,9988

1

…….

120

0,0012

1,0000

TOPLAM

100.000

100,0000

Sorgulama yapılacak olan “4” nolu iş kalemi/grubunun kar ve genel gider hariç birim fiyatının 18,49 TL olduğu varsayıldığında, ihale komisyonu tarafından, tutarı 18,49 TL’nin % 3’ü olan (18,49x0,03=0,55) 0,55 TL’ye eşit veya altında kalan analiz girdileri “vida ve plastik dupel, agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” olarak tespit edilecektir.

Ancak söz konusu girdilerin tutarları toplamı olan 2,81 TL’nin, 4 nolu iş kaleminin kar ve genel gider hariç analiz toplamının (birim fiyatının) % 15’i olan (18,49x0,15=2,77) 2,77 TL’den fazla olması nedeniyle sıralı analiz girdileri tablosuna göre 2,77 TL’lik tutarın aşılmasına neden olan “vida ve plastik dubel” açıklama yapılması gerekli olmayan analiz girdileri içinden çıkarılacak ve “agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” açıklama yapılmasına gerek olmayan analiz girdileri olarak ihale komisyonunca tespit edilecektir.

İş kalemi / grubu analizi

İş kalemi / grubu

No : 4

Yangına dayanıklı alçı duvar levhaları ile metal iskeletli giydirme duvar yapılması (………… Duvar Levhası ile)

Ölçü Birimi

m2

Poz No

Girdiler

Ö Br.

Miktarı

B.Fiyatı

Tutarı*

……

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

…..

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

…..

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

…..

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

…..

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

…..

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

…..

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

…..

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

…..

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

…..

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

…..

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

…..

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

…..

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Kar ve genel giderler hariç toplam

18,49

Kar ve genel giderler (% 25)

4,62

TOPLAM TUTAR

23,11

Sıralı analiz girdileri tablosu

Girdiler

Ö.B.

Miktarı

B.Fiyatı

Tutarı

Kümülatif Toplam

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

0,31

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

0,64

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

0,98

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

1,33

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

1,76

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

2,27

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

2,81

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

(NOT = Örnekteki iş kalemine ait analizdeki girdiler ve tutarları gerçek verileri yansıtmamaktadır, (45.1.2.1) ve (45.1.2.2) maddesi için oluşturulmuş sayısal örnektir.)

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.

…

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

…

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. …” açıklaması,

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: AVRUPA YAKASI 6.KISIM MÜTEFERRİK ATIKSU, YAĞMURSUYU, DERE TEMİZLİK, BAKIM, ONARIM İNŞAATI

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): K8741

d) Kodu:

e) Miktarı: İstanbul Avrupa Yakası, Küçükçekmece, Ambarlı, Büyükçekmece, Selimpaşa, Silivri, Çanta, Gümüşyaka ve Çatalca Atıksu Havzalarında Ø 600 mm ? Ø2000 mm çapları arasında Beton/Betonarme boru ile 1050 mt. atıksu...

İstanbul Avrupa Yakası, Küçükçekmece, Ambarlı, Büyükçekmece, Selimpaşa, Silivri, Çanta, Gümüşyaka ve Çatalca Atıksu Havzalarında Ø 600 mm – Ø2000 mm çapları arasında Beton/Betonarme boru ile 1050 mt. atıksu ve yağmursuyu kolektörlerinde kanal inşaatı ve bunlara ait bağlantıların yapılması, bacaların yükseltilmesi, standart yeni baca yapılması, hasarlı kolektörlerin tamiratı, Islahlı, kapalı, açık ve kısmen üstü açık kesit derelerde, derelerdeki su alma, çevirme yapıları, savak ve kolektör ve derelerdeki kum tutucu yapılarda, biriken teressubatın kazılarak dışarı çıkarılması, Kolektör yapıları üzerinde koku giderci havalandırma üniteleri, ızgara korkuluk, penstok vs. çeşitli demir işleri yapılması, tabanı ve perdeleri bozuk ıslahlı derelerde muhtelif taş pere, duvar ve beton işleri ile gerekli tadilatların yapılması ve Atıksu ve Yağmursuyu kolektör hatlarında muayene bacası yüzeylerinin hızlı kürlenen çimento esaslı kaplama malzemesi ile ‘‘Santrifüj Püskürtme Kaplama’’ tekniği ile rehabilitasyonunun yapılması işlerini kapsar.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Avrupa Yakası Küçükçekmece, Ambarlı, Büyükçekmece, Selimpaşa, Silivri, Çanta, Gümüşyaka ve Çatalca Atıksu Havzalarını içeren İlçeler-İSTANBUL” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden, şikâyet konusu ihaleye ilişkin işin, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yapılan “Avrupa Yakası 6, Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu, Dere Temizlik, Bakım, Onarım İnşaatı” olduğu, şikâyete konu ihalenin elektronik ihale olarak gerçekleştirildiği, 26.10.2020 tarihinde açık ihale usulü ile birim fiyat teklif alınmak suretiyle yapıldığı, ihalede 91 adet doküman temin edildiği ve 51 isteklinin teklif verdiği, İdari Şartname’nin 33’üncü maddesinde yer alan düzenleme doğrultusunda ihale komisyonu tarafından sınır değerin 36.736.479,82 TL olarak hesaplandığı, 23 istekliden teklifleri sınır değerin altında kaldığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunulduğu, 6 istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, söz konusu isteklilerden sadece TH Kanal Su ve Tic. Ltd. Şti.-Zafer Güçlücan İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu ve ihale üzerinde bırakıldığı, teklifi sınır değerin üzerinde olan başvuru sahibi istekli Kar Çiçeği İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Buğra İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarece 20.11.2021 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Aşırı Düşük Teklif Sorgulama” konulu yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, anılan sorgulama yazısı ekinde idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemlerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi çerçevesinde;

• TF.304 poz numaralı “Atıksu Alma (Çevirme) Yapıları, Savak ve Sirkülasyon Yapıları, Muayene Bacası, Taş Duvar ve Benzeri Yapıların İnşaatlarında; İksasız Kazı ve Kesin Depoya Nakliyesinin Yapılması”
• TF.401 poz numaralı “BS.25 Evsafında Hazır Beton İle İmalat ve Tamirat Yapılması”
• TF.606 poz numaralı “Her Türlü Paslanmaz Çelikten, Koku Önleyici Havalandırma Bacası; İmalatı ve Yerine Montajı”
• TF.701 poz numaralı “Üstü Açık Atıksu Alma (Çevirme) ve Kum Tutucu Yapılarda Biriken Teressubat, Kum, Taş vb. Katı Malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi”
• TF.801 poz numaralı “Kapalı Dere Yataklarında Biriken Teressubat, Kum, Taş vb. Katı Malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi”
• TF.802 poz numaralı “Tabanı Betonlu ve Üstü Açık Dere Yataklarında Biriken Teressubat, Kum, Taş vb. Katı Malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi”
• TF.901 poz numaralı “Atıksu ve Yağmursuyu Kolektör Hatlarında Muayene Bacası Yüzeylerinin Hızlı Körlenen Çimento Esaslı Kaplama Malzemesi İle “Santrifüj Püskürtme Kaplama” Tekniği İle Rehabilitasyonunun Yapılması”
• TF.N1 poz numaralı “Kazı, Söküm ve Temizlik İşlerinden Çıkarılmış Moloz, Kazı Toprağı Ve Benzeri Malzemenin; Taşıtlara Yüklenmesi ve Kesin Depoya Nakliyesi (Döküm Bedeli Dahil)” olarak belirlendiği, söz konusu açıklama istenilen 8 adet iş kalemi için yazı ekinde her bir iş kalemini oluşturan analiz girdilerinin cins ve miktarlarının bulunduğu analiz formatlarına, açıklama istenilen ve istenmeyen analiz girdilerine yer verildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına yönelik başvurularda idarece gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususu öncelikli olarak incelenmekte ve idarenin gerçekleştirdiği işlemlerde aykırılık tespiti halinde istekliler tarafından sunulan açıklamalar bakımından iddia konusu diğer hususlar hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamaktadır. Zira, Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler üzerinden isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ihale sürecinin hatalı olarak devam etmesine neden olacaktır. Kaldı ki, mevzuata aykırı olacak şekilde aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi yapılan açıklamaların mevzuata uygunluğu bakımından doğru bir değerlendirme yapılmasına engel olmaktadır.

Yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarından aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranının tespit edilmesi gerektiği, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranlarının kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenmesi gerektiği, ihale komisyonunca, “sıralı iş kalemleri/grupları listesi”ne göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi gerektiği ve bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için ise sorgulama yapılmaması gerektiği,

Ayrıca, “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için (işçilik girdileri hariç) isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmemesi gerektiği, ayrıca tutarı, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda %15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirlenmesi, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmemesi, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi,

Diğer yandan, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanmış ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için, bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerektiği,

İsteklilerce teklifleri kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlanacak analizlerde ise, açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dâhil analizlerini oluşturan tüm girdilerin gösterileceği, isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenilmesi durumunda yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin idarece verilen analiz formatlarına uygun olması gerektiği, aksi takdirde ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya Teknik Şartname’ye uygun olmayan açıklamaları sunan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği hususları anlaşılmaktadır.

İncelemeye konu ihalede, idare tarafından aşırı düşük teklif sahibi isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde; açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdilerine ilişkin liste ile analizlerin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine, amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak gönderildiği görülmekle birlikte, açıklanması istenilen iş kalemlerine ait analizlerin, tek bir liste halinde, temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak gönderilmediği, bunun yerine anılan analiz kapsamında ayrıştırılarak yer alması gereken girdi/girdilerin ayrıştırılarak farklı analize konu edildiği tespit edilmiştir.

Bu kapsamda, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan açıklama doğrultusunda, sorgulamaya tabi her bir iş kalemine ait listede, birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine, amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılması ve aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının toplandıktan sonra hazırlanan açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi ile birlikte idarece hazırlanan aşırı düşük teklif açıklama yazsı ekinde isteklilere gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilere yeniden gönderilerek aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmede bahse konu aşırı düşük teklif sorgulama işleminin bu haliyle usulüne uygun olarak gerçekleştirilmediği, bu şekilde yapılan bir sorgulama sonucunda aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesinin imkân dâhilinde olmadığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede,

a) “Sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi,

b) Açıklama istenilecek iş kalemlerine ait birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak yapılması,

c) İş kalemlerine ait analizlerde aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının toplanması (örneğin aynı paçal iş kalemi analizi içerisinde yer alan tüm mazot girdilerinin toplanması),

d) Bu işlemlerden sonra Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmesi,

e) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre aynı girdinin birden fazla iş kalemi analizinde yer alması halinde, bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi (Örneğin mazot girdisi birden fazla paçal iş kalemi analizinde yer alması durumunda, eğer bu paçal iş kalemleri analizlerinden en az birinde mazot girdisinin oranı söz konusu analiz toplamının %3’ünün üstünde olması halinde açıklama istenilmesi),

f) Açıklama istenilecek iş kalemlerinin tümüne ilişkin olarak tek bir açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin hazırlanması,

Hazırlanan açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi ile birlikte idarece hazırlanan birim fiyat analizleri üzerinden temel girdilerin cins ve miktarlarının gösterildiği, açıklama istenilecek iş kalemlerine ait analiz ve alt analiz formatlarının tek bir liste halinde sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlaması

Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Teklif Fiyat Puanı: 60

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Asgari Oran

Azami Oran

Fiyat Dışı Unsur Puanı

Tabanı betonlu ve üstü açık dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi

41%

44%

18

Üstü açık atıksu alma (çevirme) ve kum tutucu yapılarda biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi

10,5%

12,5%

7

Atıksu ve Yağmursuyu kolektör hatlarında Muayene bacası yüzeylerinin hızlı kürlenen çimento esaslı kaplama malzemesi ile Santrifüj Püskürtme Kaplama tekniği ile rehabilitasyonunun yapılması

8%

9,5%

5

Kapalı dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi

3%

4%

2

Kazı, söküm ve Temizlik işlerinden çıkarılmış moloz, kazı toprağı ve benzeri malzemenin; Taşıtlara Yüklenmesi ve Kesin Depoya Nakliyesi (Döküm bedeli dahil)

4,5%

6%

3

Atıksu alma (çevirme) yapıları, savak ve sirkülasyon yapıları, muayene bacası, taş duvar ve benzeri yapıların inşaatlarında; İksasız kazı ve kesin depoya nakliyesinin yapılması

3,5%

4,5%

2,5

BS.25 evsafında Hazır beton ile; İmalat ve Tamirat Yapılması

2%

2,75%

1,5

Her türlü paslanmaz çelikten, koku önleyici havalandırma bacası; İmalatı ve Yerine Montajı

2%

2,5%

1

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.

35.3. Fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalede teklif fiyatı puanlamasının 60 puan ve fiyat dışı unsur puanının 40 puan üzerinden yapıldığı, geçerli teklif veren istekliler arasında en düşük teklif fiyatına sahip isteklinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi (34.670.750,00 TL) olduğu, idare tarafından yapılan hesaplamada anılan isteklinin 100 tam puan aldığı, yapılan incelemede ise anılan isteklinin en düşük teklif fiyatına sahip olması dolayısıyla 60 tam puan ve birim fiyat teklif cetvelinde yer alan iş kalemleri için teklif ettiği tutarların toplam tekliflerine oranının hesaplanması sonucu her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dâhil) kalarak 40 tam puan aldığı ve toplam puanının 100 olduğu tespit edilmiştir.

Bu itibarla, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde, fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgelerin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmesi gerektiğine ilişkin bir hüküm veya düzenleme bulunmadığı, idarece gerçekleştirilen fiyat dışı unsur puanlamasının İdari Şartname’nin 35.1.2’nci maddesine uygun olarak gerçekleştirdiği ve puanlamanın doğru olarak yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş ortaklığı” başlıklı 32’nci maddesinde “(1) Birden fazla gerçek veya tüzel kişi iş ortaklığı oluşturmak suretiyle her türlü ihaleye katılabilir.

(2) İş ortaklığını oluşturanlar, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak üzere ortaklık yapar.

(3) İş ortaklığı başvuru veya teklifiyle birlikte pilot ortağın da belirlendiği İş Ortaklığı Beyannamesini vermek zorundadır.

(4) İş ortaklığında en çok hisseye sahip ortak, pilot ortak olarak gösterilmek zorundadır. Ancak bütün ortakların hisse oranlarının eşit olduğu veya diğer ortaklara göre daha fazla hisse oranına sahip ve hisseleri birbirine eşit olan ortakların bulunduğu iş ortaklığında ise bu ortaklardan biri pilot ortak olarak belirlenir. Ortakların hisse oranları İş Ortaklığı Beyannamesinde gösterilir.

(5) İş ortaklıklarının ihaleye katılabilmek için sunacakları belgelerin belirlenmesinde ve yeterlik kriterlerine ilişkin değerlendirmede, bu Yönetmeliğin İkinci Kısmında yer alan düzenlemeler esas alınır.

(6) İhalenin iş ortaklığı üzerinde kalması halinde iş ortaklığı tarafından, sözleşmenin imzalanmasından önce noter onaylı ortaklık sözleşmesinin idareye verilmesi zorunludur. Bu sözleşmede ortakların hisse oranları ve pilot ortak ile diğer ortakların işin yerine getirilmesinde müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu açıkça belirtilir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

…

e) İsteklinin ortak girişim olması halinde, teklif mektubu standart formu ekinde yer alan iş ortaklığı beyannamesi …” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdarece ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgeler üzerinde yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli TH Kanal Su ve Kanalon. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Zafer Güçlücan İş Ortaklığı tarafından standart formuna uygun olarak sunulan iş ortaklığı beyannamesinde, başvuruya konu ihaleye ait ihale kayıt numarasının ve işin adının doğru olarak yazıldığı, %98 ortaklık oranıyla pilot ortağın TH Kanal Su ve Kanalon. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti., %2 ortaklık oranıyla özel ortağın Zafer Güçlücan olduğunun belirtildiği görülmüş olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemlerine ait temel analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz ve alt analiz formatlarının yukarıda belirtildiği şekliyle hazırlanarak, aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde isteklilere gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

FARKLI GEREKÇE

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddialarının incelenmesi neticesinde, aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemlerine ait temel analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz ve alt analiz formatlarının yukarıda belirtildiği şekliyle hazırlanarak, aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde isteklilere gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği gerekçesiyle, Kurul çoğunluğunca “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalenin, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yapılan “Avrupa Yakası 6, Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu, Dere Temizlik, Bakım, Onarım İnşaatı” olduğu, 51 isteklinin teklif verdiği, İdari Şartname’nin 33’üncü maddesinde yer alan düzenleme doğrultusunda ihale komisyonu tarafından sınır değerin 36.736.479,82 TL olarak hesaplandığı, 23 istekliden teklifleri sınır değerin altında kaldığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunulduğu, 6 istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, söz konusu isteklilerden sadece TH Kanal Su ve Tic. Ltd. Şti.-Zafer Güçlücan İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu ve ihalenin üzerine bırakıldığı, teklifi sınır değerin üzerinde olan başvuru sahibi istekli Kar Çiçeği İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Buğra İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdarece 20.11.2021 tarihinde EKAP üzerinden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, anılan sorgulama yazısı ekinde idarece 8 adet iş kaleminin açıklanması istenilen iş kalemi olarak belirlendiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi çerçevesinde, söz konusu açıklama istenilen 8 adet iş kalemi için yazı ekinde her bir iş kalemini oluşturan analiz girdilerinin cins ve miktarlarının bulunduğu analiz formatlarına, açıklama istenilen ve istenmeyen analiz girdilerine yer verildiği, açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdilerine ilişkin liste ile analizlerin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine, amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak gönderildiği görülmekle birlikte, açıklanması istenilen iş kalemlerine ait analizlerin, tek bir liste halinde gönderilmediği anlaşılmıştır. Ancak, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi kapsamında, açıklanması istenilen iş kalemlerine ait analizlerin, tek bir liste halinde gönderilmesi gerektiğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesinin (b) bendinde yer alan, “İhale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden incelenir.” hükmü çerçevesinde, Kurulun inceleme yetkisi başvuru sahibinin şikayete konu ettiği ve itirazen şikayet başvurusuna taşıdığı iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönüyle sınırlandırılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından şikayet ve itirazen şikayete konu edilen hususların, ihale üzerinde bırakılan istekli TH Kanal Su ve Tic. Ltd. Şti.-Zafer Güçlücan İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına yönelik olduğu, başvuru sahibinin idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun yapılmadığına yönelik bir iddiasının bulunmadığı göz önüne alındığında, Kurulca bu hususların incelenmemesi gerektiği ve bu hususlarda verilen kararın inceleme yetkisinin sınırları dışına çıkılarak alındığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, Kamu İhale Kurumu’nun görev ve yetkilerine ilişkin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53 üncü maddesinin (b) bendinde yer alan

“b) Bu Kanuna göre yapılacak ihaleler ile ilgili olarak Kurumun görev ve yetkileri aşağıda sayılmıştır:

1. İhalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikayetleri inceleyerek sonuçlandırmak.

…

Kurum, görevlerinin yerine getirilmesinde resmi ve özel bütün kurum, kuruluş ve kişilerden belge, bilgi ve görüş isteyebilir. Belge, bilgi ve görüşlerin istenilen süre içinde verilmesi zorunludur.

…” hükmü ve yerleşik Danıştay kararları gereğince, Kurumun inceleme yetkisi çerçevesinde Kurul çoğunluğunca alınan karar gerekçesinde belirtilen bilgi ve belgelerin idareden istenerek esastan incelemenin sonuçlandırılabileceği, şayet idareden temin edilen bilgi belgeler, incelenen ihalede yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun sonuçlandırılmasına uygun nitelikte değilse ancak o takdirde aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması yönünde karar verilebileceği, aksi durumun geçerli olmayan bir teklifin geçerli hale gelmesine yol açabileceği değerlendirilmektedir.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, karar gerekçeleri arasında, “aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemlerine ait temel analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz ve alt analiz formatlarının yukarıda belirtildiği şekliyle hazırlanarak, aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde isteklilere gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan istekliden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği” şeklindeki gerekçenin yer almaması gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılıyorum.