KİK Kararı: 2021/UY.II-2221 (8 Aralık 2021)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/049
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 08.12.2021
Karar No : 2021/UY.II-2221 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

As-Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/408998 İhale Kayıt Numaralı “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 13.08.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak As-Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin 20.10.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.11.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.11.2021 tarih ve 52446 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.11.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1851 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen ihale üzerinde bırakılan istekli Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının aşağıda yer verilen gerekçelerle mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) İdare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük sorgulama yazısı ekinde yer alan SY-KAZI (Her Derinlikte, Her Cins ve Klastaki Zeminde (Heyelan Etmiş Saha Dahil) Kuruda veya Su Altında Her Türlü Sanat Yapısı Kazısı Yapılması (Kazının Depoya Nakli Dahil) iş kaleminin analizde makinist yardımcısı, 125 Hp. Ekskavatör, 20 ps motopomp analiz girdilerinin miktarlarının 0 olarak belirtildiği, söz konusu girdilerden özellikle makinist yardımcısı analiz girdisinin mutlak surette açıklama istenilecek analiz girdisi niteliğinde olduğundan miktarının 0 olarak belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu, yine operatör makinist analiz girdisinin miktarının 1,44 saat/m³ olması gerekirken 0,0493056 olarak belirlenmesinin ihale üzerinde bırakılan istekli dahil aşırı düşük teklif sunan isteklilere haksız avantaj sağladığı, bununla birlikte ekskavatörün 1 saatlik ücretinin 0,046 saat/m³ olduğu dikkate alındığında dahi operatör makinistin analizdeki miktarının en az 0,066 olması gerektiği, bu nedenlerle miktarı düşürülmüş ve/veya miktarı 0 olarak belirlenmiş analizlerle aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,

b) PMAT-O (Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş Malzeme ile Plent-Miks Alttemel Yapılması), A-O-5-1/BMİ (5 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Aşınma Tabakası Yapılması (Tip
1 ) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)) ve B-O-10 (10 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)) iş kalemlerinin analizinde plente gelecek agreganın ve agregaya dönüştürülmek üzere konkasöre gelecek taşın nakli girdilerinin analize dahil edilmediği, söz konusu analizlerde plentten çıkan malzemenin serim yerine nakli analiz girdisi olarak belirlenmiş ve mesafe 49 km olarak verildiği görülmüş, oysa ki malzemenin ocaktan veya konkasörden plente nakli söz konusu olup, bu nakliyenin analiz girdilerinde yer alması gerektiği, birim fiyat tariflerinde bahse konu pozların tarifinde "...taşın; ocaktan çıkarılması, konkasöre verilecek ebatta kırılması, vasıtalara yüklenmesi, ocak-konkasör arasında taşınması, boşaltılması, konkasöre verilmesi, şartnamesinde belirtilen veya İdarece istenilen granülometriyi elde edecek şekilde konkasörle kırılması ve elenmesi, gerektiğinde ilave filler ve doğal kum temini ve plente taşınması, munzam elemeler ve granülometri ayarlama işlerinin yapılması, konkasör altının boşaltılması, agreganın vasıtalara yüklenmesi, plent sahasındaki depo yerine taşınması ve boşaltılması, depo yerinde taşıma vasıtalarına yüklenmesi, plent silosuna kadar taşınması,..." şeklinde açıklama yapılarak anılan analiz girdilerinin poza dahil edilmesi gerektiğinin açıkça belirtildiği, malzeme nakillerinin olmaması için bütün tesislerin bir arada ve ocağın içinde bulunması gerektiği ki bunun da teknik açıdan ve iş güvenliği açısından mümkün olmadığı,

c) Analiz girdi miktarları incelendiğinde hem köprülerdeki demir imalatında hem de sanat yapılarındaki demir imalatında demir miktarın 550+535=1085 kg olarak belirlendiği, oysaki yaklaşık maliyete esas birim fiyatlarda işçilik miktarı aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında isteklilere gönderilen miktarlardan daha fazla olduğu,

ÇŞB

10.100.1019

Soğuk demirci ustası

SA

30

ÇŞB

10.100.1047

Soğuk demirci usta yardımcısı

SA

45

ÇŞB

10.100.1062

Düz işçi (İnşaat işçisi)

SA

25

Demir imalatındaki işçilik miktarlarının yukarıdaki şekilde belirlenmesi gerekirken, işçilik miktarının eksik belirlenmesinin ihale üzerinde bırakılan istekliye haksız avantaj sağladığı,

d) DEMİR (Her Çapta Yuvarlak Demir ve Nervürlü Çeliğin; Zati Bedeli, Yüklenmesi, Taşınması, Boşaltılması, İstifi ve İşçiliği) iş kalemi ile K-DEMİR (Her Çapta Yuvarlak Demir ve Nervürlü Çeliğin; Zati Bedeli, Yüklenmesi, Taşınması, Boşaltılması, İstifi ve İşçiliği) iş kalemi analizlerinde yer alan 10.130.1704 ve 10.130.1705 poz numaralı demir imalatlarının miktarları toplamının 1.100 kg olması gerekirken söz konusu miktarların toplamının 1.085 kg olarak belirtildiği, yine aynı imalatlardaki nakledilecek demirin miktarı 1.090 kg olarak belirtildiği, diğer bir deyişle inşaat bünyesine girecek demir miktarı 1.085 kg iken nakli yapılacak demir miktarının 1.090 kg olarak belirtildiği, ancak her iki değerin birbirine eşit olması gerekmekte olup doğru miktarın zayiat dahil 1.100 kg olması gerektiği, dolayısıyla inşaat bünyesine girecek demir miktarının 250 kg eksik, nakli yapılacak demir miktarının ise 200 kg eksik belirlenmesinin aşırı düşük teklif veren isteklilere haksız avantaj sağladığı,

e) K-DEMİR iş kalemi köprülerde yapılacak demir imalatı olup, köprülerde yapılacak demir imalatında ilave vinç girdisinin analiz girdisine eklenmesi gerektiği, sanat yapılarındaki demir imalatının analiz girdisi miktarı ile köprülerde yapılacak imalatın analiz girdisi miktarının bire bir aynı belirlenmesinin isteklilere haksız avantaj sağlayacağı,

Diğer taraftan, birim fiyat tarifinde "yuvarlak demir ve nervürlü çeliğin; alet ve ekipmanlar yardımıyla projesine göre işlenmesi (Doğrultulması, kesilmesi, bükülmesi, temizlenmesi, eklenmesi vs.), her derinlik ve yüksekliğe taşınarak yerine konulması, beton dökme esnasında projede gösterilen donatı aralıklarının muhafazası, çeliklerin kaynakla veya manşonla eklenmesi işçiliği, kaynak makinesi, elektrot ve manşonların işbaşında temini, her türlü taşımaları için gerekli her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar." gibi girdilere analiz girdisinde yer verilmemiş olup, söz konusu durumun ihale üzerinde bırakılan isteklinin eksik analiz girdisi ile açıklama sunmasına imkan tanıdığı,

f) Sözleşme Tasarısı'nın 33'üncü maddesinde "Madde 33.2-1) Ocak, Şantiye, Depo, konkasör sahası, plent sahası, beton santrali kurulacak alan, su yeri alanları idarece verilecektir. Ancak; herhangi bir nedenle yüklenici idarenin gösterdiği yerleri reddederse veya idare itinererde gösterilen yerleri yükleniciye teslim edemezse veya idarenin göstereceği ocaktaki malzemenin şartname kriterlerinde bir değişiklik olursa, yüklenici kendi bulacağı ocağı (şartname kriterlerini sağlaması ve idarece onaylanması koşulu ile) kullanabilecektir. Aşınma tabakasına uygun ocağı yüklenici temin edecektir. Yüklenici, ocaklarla ve diğer yerler ile ilgili belirtilen durumda değişiklik olması halinde teklif birim fiyatta (fiyat eksiltmesi veya arttırılması) değişiklik yapılmayacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen isteklinin idarenin gönderdiği analizlerdeki nakliye mesafelerini kullanması halinde aşırı düşük teklif açıklamasını yapamayacağını anladığından, bölgedeki başka bir ocağa göre kendisi afaki bir nakliye mesafesi almak suretiyle nakliye mesafelerinde idarenin baz aldığı nakliye mesafelerinden daha düşük nakliye mesafeleri kullanmasına rağmen taş ocağı mesafesini gösteren resmi bir belge sunulmadığı,

A-O-5-1/BMİ (5 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Aşınma Tabakası Yapılması (Tip
1 ) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)) ve B-O-10 (10 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)) iş kalemi analizlerinde yer alan "Bitümlü Malzemenin Ana Depodan Plente Nakli" analiz girdisinin nakliye mesafelerini farklı bir taş ocağı belirtmesine karşın idarenin verdiği nakliye mesafesini aynen kullandığı, bu şekilde sadece teklifine göre uydurulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı,

g) İstekli tarafından demir, çimento ve kereste gibi analiz girdileri için fiyat teklifi alındığı, ancak söz konusu fiyat tekliflerine nakliye girdisinin dahil olmadığı, nakliye hariç olarak alınan fiyat teklifleri için ayrıca nakliye bedeli öngörülmemesinin mevzuata aykırı olduğu,

h) İstekli tarafından fiyat tekliflerinin dayanağı olarak sunulan EK-O-5 ve EK-O-6 belgelerinin Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.1'inci maddesine uygun olmadığı, teklif fiyatı ile açıklama yapılan iş kalemlerinde teklif alınan mal ve malzeme için son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde teklife konu malın 1/20'si oranında alım veya satım yapılması gerekmekte olup, bu şartı sağlamayan fiyat tekliflerinin kabul edilmemesi gerektiği,

ı) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.17'nci maddesine göre aşırı düşük teklif savunması veren veya uygun görülen isteklilerden teklif açıklamalarında iş makineleri için fiyat teklifi kullanmış olan isteklilerin tekliflerinin uygun bulunmaması gerektiği,

i) Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanlara ilişkin sunulmuş olan açıklamalarda teklif fiyatı alınması veya kendi malı-makinasının amortisman değerinin kullanılması durumunda ilgili tekliflerde ve kendi malı-makine amortisman hesabında belirtilen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanların özellikleri ile idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken kullanmış olduğu ilgili tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanların özelliklerinin birebir aynı özelliklerde olması gerektiği, farklı değere sahip makine ile açıklama yapan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

j) İdarece belirlenen analiz formatındaki miktarlardan daha düşük işçilik, makine, mazot miktarı öngören isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

k) Mazot maliyetini Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına uygun tevsik etmeyen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan alt yüklenicilik iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında olmadığı, söz konusu iş deneyim belgesinin kaldırım imalatlarına ilişkin olduğu, asfalt yapımını içermeyen iş deneyim belgesinin iş deneyimi tevsik edici belge olarak kabul edilmemesi gerektiği, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 10'uncu maddesinde yer alan hüküm uyarınca iş denetleme ve iş yönetme belgesiyle ihaleye katılan isteklilerin tekliflerinin, belge sahibi kişilerin son bir yıldır yönetici olma şartını sağlamamaları sebebiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. Gelir tablosunun mevzuatta öngörülen şekilde sunulmadığı, sunulan faturaların ise danışmanlık işinden elde edilen faturalar olduğundan yapımla ilgili hizmet işinden elde edilen faturaların yapım gelirini tevsik edici belge olarak kullanılmasının mümkün olmadığı,

4. İstekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun eksik doldurulduğu, beyan edilen belgelerdeki bilgiler ile sunulan belgelerdeki bilgilerin birbirinden farklı olduğu,

5. Yeterlik bilgileri tablosunda isteklilere ait son durumu gösteren bilgiler ile şirketlere ait Ticaret Sicili Gazetesi bilgilerinin uyumlu olmadığı, son durumu gösterir Ticaret Sicili Gazetesi bilgilerinin doğru şekilde beyan edilmediği, istekli tarafından sunulan son durumu gösterir belgeler ile hazirun cetveli ve ortaklık pay defteri gibi belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 31'inci maddesine uygun olarak sunulmadığı, yeterlik bilgileri tablosunda temsile yetkili olarak beyan edilen kişilerin şirketi temsile yetkili olmadığı, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen ortaklık durumu bilgileri ile ortaklık yapısı bilgilerinin Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilen bilgiler ile uyumlu olmadığı,

6. İstekli tarafından geçici teminat mektubuna ilişkin beyan edilen ve sunulan belgelere ait bilgilerin uyumlu olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

…

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir.

45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz.

45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir.

İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak;

a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar,

b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar,

kullanılabilecektir. …” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (BSK) İnşaatı Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 1986E-128-68503

d) Kodu:

e) Miktarı:

35,906 km Yol yapım işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “Ocak Sahaları ve Depo Yerleri

Madde 33.2-

1. Ocak, Şantiye, Depo, konkasör sahası, plent sahası, beton santrali kurulacak alan, su yeri alanları idarece verilecektir. Ancak; herhangi bir nedenle yüklenici idarenin gösterdiği yerleri reddederse veya idare itinererde gösterilen yerleri yükleniciye teslim edemezse veya idarenin göstereceği ocaktaki malzemenin şartname kriterlerinde bir değişiklik olursa, yüklenici kendi bulacağı ocağı (şartname kriterlerini sağlaması ve idarece onaylanması koşulu ile) kullanabilecektir. Aşınma tabakasına uygun ocağı yüklenici temin edecektir. Yüklenici, ocaklarla ve diğer yerler ile ilgili belirtilen durumda değişiklik olması halinde teklif birim fiyatta (fiyat eksiltmesi veya arttırılması) değişiklik yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgelerden, Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 13.08.2021 tarihinde yapılan “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” ihalesinde 91 adet doküman edinildiği, 58 isteklinin ihaleye teklif verdiği, idarece yaklaşık maliyetin 235.162.911,18 TL, sınır değerin ise 142.868.747,27 TL olarak hesaplandığı, 06.09.2021 tarihinde idare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan 27 istekliye aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı,

Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş. - İz Grup Mad. Taah. İnş. Mak. Proje İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 09.09.2021 tarihinde idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine, PMAT-O ve PMT-O iş kalemlerinin alt analizinde yer alan 10.120.1068 poz numaralı Titreşimli silindir (7-9 ton-9 ton dahil-statik ağırlık 14-18 ton dinamik kuvvette silindir+paletli traktör takriben 56-76 hp) analiz girdisinin idarece sehven açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlendiği anlaşılmış olup söz konusu analiz girdisi açıklama istenilecek analiz girdisi olarak düzeltilip teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere 10.09.2021 tarihinde yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı,

Akabinde Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından 15.09.2021 tarihinde idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine, B-O-10 iş kaleminin alt analizinde yer alan 10.330.5441 poz numaralı Katyanik asfalt emülsiyonu (CRS-1 Tipi) analiz girdisine ait miktarın 0,2 kg belirlenmesi gerekirken sehven 0,0002 kg olarak belirlendiğinin idarece anlaşıldığı, söz konusu düzeltmenin yapılmasıyla birlikte bahse konu iş kalemi içerisinde yer alan 10.120.1030 poz numaralı Yükleyici (11/2 yd3 veya 5500 libre taşıma güçlü, takriben 80 HP muadili lastik tekerlekli) analiz girdisinin açıklama istenilmeyecek analiz girdisi konumundan açıklama istenilecek analiz girdisi konumuna geldiği, anılan düzeltmeler yapılarak teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere 23.09.2021 tarihinde 3. kez aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, ayrıca idarece söz konusu miktar artışı ile yaklaşık maliyette 326.472,00 TL’lik bir artış meydana geldiği tespitinin yapıldığı,

İdare tarafından 23.09.2021 tarihinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması üzerine, Danış Yapı Maden. San. ve Tic. A.Ş., Öztaç Pet. Hafr. İnş. Nak. Tem. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. ve Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının yapıldığı, Öztaç Pet. Hafr. İnş. Nak. Tem. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. ve Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 11.10.2021 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen Danış Yapı Maden. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise başvuru sahibi As-Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş. olarak belirlendiği,

Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Kuruma yapılan itirazen şikayet başvuru üzerine alınan 24.11.2021 tarihli ve 2021/UY.II-2142 sayılı karar ile ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin (a, b, c, d ve e) kısmında belirtilen iddialarına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Yapılan incelemede, idare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısının ekinde 14 adet iş kalemine ilişkin sıralı analiz girdileri tabloları ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri tablosuna yer verildiği görülmüştür.

Anılan iş kalemlerinin özel poz niteliğinde olduğu, yaklaşık maliyete esas iş kalemi fiyat analizleri ile karşılaştırıldığında iş kalemleri içerisinde yer alan analizlerin alt analizlerine kadar ayrıştırılmak suretiyle teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderildiği, yapılan hesaplamalarda başvuru sahibi isteklinin iddiasında zikrettiği analiz girdilerinin miktarının hatalı olarak belirlenmediği (örneğin; “Demir” iş kalemi içerisinde yer alan ve miktarı 0,5 ton olan KGM/23.014/K analiz girdisi alt analizinde yer alan 10.130.1704 poz numaralı analiz girdisinin miktarının 1.070 kg olduğu, iki miktarın çarpılması suretiyle 535 kg miktarına ulaşıldığı, söz konusu miktarın da isteklilere gönderilen sıralı analiz girdileri tablosunda demir iş kalemi içerisinde yer alan 10.130.1704 poz numaralı analiz girdisi miktarıyla aynı olduğu) görülmüştür.

Ayrıca, isteklilerin tekliflerini birim fiyat tariflerine uygun olarak, ilgili kalemlerde birim fiyata dahil olan masraflar esas alınarak oluşturacağı,

Köprü işleri içerisinde yer alan “K-Demir” iş kalemi ile sanat yapıları içerisinde yer alan “Demir” iş kaleminin birim fiyat tariflerinin aynı olduğu, dolayısıyla bahse konu iş kalemlerinin analiz girdi miktarlarının aynı belirlenmesinde bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin (f) kısmında belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, PMAT-O ve PMT-O poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan 07.006/K-PMKNK poz numaralı analiz girdisi ile A-O-5-1/BMİ ve B-O-10 poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan 07.006/K-BSK poz numaralı analiz girdisi için üçüncü kişilerden ocak temini yapılacağının ifade edildiği, bahse konu ocağa ilişkin işyeri açma ve çalışma ruhsatı, işletme izni ve çalışma belgesi, ÇED raporu, sanayi sicil belgesi, kapasite raporu ile deney raporlarının sunulduğu, dolayısıyla anılan durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.15’inci maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır.

İdarece aşırı düşük teklif isteme yazısı ekinde gönderilen belgelerde bahse konu analiz girdilerine ait taşıma mesafesinin 49 km olarak belirtildiği, istekli tarafından yapılan açıklamalarda sunulan itinerer üzerinde yapılan hesaplama ile 30 km’lik mesafenin baz alındığı görülmüştür.

Ayrıca, söz konusu istekli tarafından 07.006/K-BTM poz numaralı analiz girdisine ilişkin açıklamada, idarece gönderilen analizde yer alan mesafenin (325 km) kullanıldığı, dolayısıyla istekli tarafından kendisine avantaj sağlamadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (g ve h) kısmında belirtilen iddialarına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından amonyum nitrat, fuel-oil karışımı (kapsüle duyarsız), beton çelik çubuğu, nervürlü Ø8-12 mm, beton çelik çubuğu, nervürlü Ø14-32 mm, yuvarlak yapı odunları (çam) (II. sınıf), çam kerestesi (II. sınıf), C 30/37 beton harcı hazır beton harçları, portland çimentosu (dökme), 5,00mm-7,99mm kalınlıkta, sıcak haddelenmiş asitlenmiş rulodan sac girdilerine ilişkin açıklamaların üçüncü kişilerden fiyat teklifi alma yoluyla yapıldığı,

Söz konusu fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alındığının firmaların ticaret unvanlarından anlaşıldığı, fiyat tekliflerinde teklifi veren firmanın kaşe ve yetkilisinin imzasının bulunduğu, tutanaklar ekinde imza sirkülerlerinin/beyannamelerinin ve meslek mensubuna ait faaliyet belgelerinin bulunduğu, fiyat teklifleri üzerine; serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir olan meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği/mühürlendiği, tutanakların fiyat tekliflerinin dayanağı olarak düzenlendiği ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulduğu, fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapıldığının, satışların, fiyat teklifi ile açıklanan iş kalemlerine konu miktarların 1/20’sinin altında olmadığının isteklinin miktarları içeren listesi ile fatura bilgileri tablosundaki tutarlar karşılaştırıldığında görüldüğü, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığının tespitinin (Ek-O.6) formlarında yapıldığı, tutanakların ihale tarihine göre son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlendiği görülmüştür.

Ayrıca söz konusu fiyat tekliflerinde “…ilgili Teknik Şartname ve birim fiyat tarifi hükümleri çerçevesinde KDV hariç şekilde teklifimiz sunulmuştur” ifadesinin yer aldığı, dolayısıyla ilgili girdilere ilişkin birim fiyat tariflerinde belirtildiği şekilde nakliye giderlerinin de fiyat tekliflerine dahil olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (ı) kısmında belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesinde “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir. …” açıklamasının yer aldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanlara ilişkin olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (i ve j) kısmında belirtilen iddialarına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, anılan istekli tarafından idarece aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde gönderilen açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin analiz formatlarında yer verilen analiz girdilerinin miktarları dikkate alınarak söz konusu tabloda belirtilen miktarlara uygun bir şekilde aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (k) kısmında belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır…” açıklaması yer almaktadır.

Aynı konuya dair bir itirazen şikayet başvurusu üzerine Türk Standartları Enstitüsü’nden alınan görüşte “İlgide bahsedilen konu, bu alanda standart veya benzeri ilmi dokümanları hazırlamak ve Enstitümüz adına teknik görüşleri vermekle yetkili TK16 Petrol ve Petrol Ürünleri Teknik Komitesi tarafından değerlendirilmiş olup, Komitenin konu hakkındaki görüşü aşağıda verilmiştir.

“Belirli bir sıcaklıktaki motorinin hacminin kütleye dönüştürülebilmesi için o sıcaklıktaki yoğunluk değerinin bilinmesi gerekir. Ülkemizde pazarlanan motorinlerde (dizel) olması gereken özellikler Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından zorunlu uygulamada tutulan TS EN 590 "otomotiv yakıtları - Dizel (motorin) - Gerekler ve deney yöntemleri” standardında belirtilmiştir. Bu standartta yer alan Çizelge 1'e göre motorinin TS 1013 EN ISO 3675 veya TS EN ISO 12185 yöntemlerine göre ölçülmüş olan 15 °C sıcaklıktaki yoğunluğu 820,0 kg/m³ - 845,0 kg/m³ (LİTRE cinsinden; 0,8200 kg/L - 0,8450 kg/L) aralığında olmalıdır. Sonuç olarak TS EN ISO 590 standardına uygun bir motorinin 1 litresinin 15 °C sıcaklıktaki kütlesi 0,8200 kg - 0,8450 kg aralığında olmalıdır. Örneğin, bu aralık içinde yer alan ve 15 °C sıcaklıktaki yoğunluğu 834,5 kg/m³ (kg cinsinden; 0,8345 kg/L) olarak ölçülmüş olan motorinin 15 °C sıcaklıktaki 1 (bir) litresinin kütlesi 0,8345 kg'dır. Piyasaya sürülmüş olan bir motorin ürününün 15 °C sıcaklıktaki yoğunluk değerine, ürün piyasaya çıkmadan önce TS EN 590 standardına uygunluk açısından ilgili deney yöntemlerinden akredite bir laboratuvarda gerçekleştirilen deneyler sonucunda düzenlenmiş olan deney/analiz raporlarından ulaşılabilir ya da belirli bir ürünün yoğunluğu o üründen TS EN 590 standardına atıf yapılan numune alma yöntemlerine uygun olarak alınan bir numunenin motorinde yoğunluk tayini yöntemlerinden (TS 1013 EN ISO 3675 ve/veya TS EN ISO 12185) akredite bir laboratuvarda yoğunluğu tayin edilmek suretiyle tespit edilebilir.

Motorinin hacmi ve buna bağlı olarak yoğunluğu 15 °C civarındaki sıcaklıklar için çok önemli düzeyde olmamakla birlikte, sıcaklıkla değiştiği için 15 °C’tan farklı sıcaklıktaki bir ürünün 1 litresinin kütlesini belirleyebilmek için o sıcaklıktaki yoğunluk değerinin bilinmesi gerekir.” ifadelerine yer verildiği,

İdarece isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif yazısı eki analiz formatları incelendiğinde, mazot rayicinin biriminin kg olarak belirlendiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, analizlerde mazot girdisi için 6,52 TL/kg tutarının esas alındığı, anılan tutara EPDK tarafından yayımlanan İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan 15.07.2021 tarihli 7,21753 TL/litre tutarından %18 KDV düşülüp, 0,845 oranında kesafet oranı uygulanarak ulaşıldığı (7,21753/1,18/0,845x0.90= 6,51467 TL/kg) tespit edilmiştir. Bu itibarla anılan isteklinin motorin için litre kg dönüşümünü 0,8200 kg/l - 0,8450 kg/l katsayılarını dikkate alarak 0,845 kg/l katsayısını kullanarak yaptığı, dolayısıyla motorin girdisine dair açıklamasının uygun olduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nde (A-V) Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) grubunu oluşturan işler “1. Otoyollar

2. Devlet, il ve köy yolları

3. Cadde ve sokak yapım işleri” olarak belirlenmiştir.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

11.06.2011 tarih ve 27961 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği" nin ekinde yer alan (Ek-1) "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde" belirtilen;

(A) ALT YAPI İŞLERİ

V. GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı) …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “EKAP’TA Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” satırında;

“2021/16802-471591-1-2” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüştür.

EKAP üzerinden teyit edilen belge üzerindeki bilgiler incelendiğinde, anılan belgenin istekli adına düzenlenmiş “Kütahya-Simav-Demirci Ayr. Yolunun (Kütahya-Afyon) Ayr.-Gediz Yolu Km:0+000-10+500 Bölünmüş Yol Üst Yapı (BSK), Km:10+500-45+600 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üst Yapı (BSK) Bölünmüş Yol Yapımı İşi”nden elde edilmiş 61.709.745,55 TL tutarlı bir yüklenici iş bitirme belgesi olduğu görülmüştür.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan belgenin iş denetleme, iş yönetme veya alt yüklenici iş bitirme belgesi olmadığı, ayrıca belgeye konu işin ihale konusu iş ve/veya benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3 ve 6’ncı iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.

(2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması,

…

gerekir. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir. …” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 7.4.3’üncü maddesinde “İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,

İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

…

Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgiler bölümünün iş hacmi bilgileri satırında 2020 yılına ait toplam ciro tutarının ********683,82 TL olarak beyan edildiği görülmüş olup, EKAP üzerinden yapılan sorgulamada söz konusu tutar teyit edilmiştir. Dolayısıyla anılan istekli tarafından iş hacminin tevsiki için toplam cirosunu gösteren gelir tablosunun beyan edildiği, fatura beyanının bulunmadığı,

Ayrıca, yeterlik bilgileri tablosunun “Teminata ilişkin bilgiler” satırında “G0206-00293-00009606

G0205-0078-00033745” şeklide beyanın yer aldığı görülmüştür.

İdare tarafından EKAP üzerinden 06.09.2021 tarihinde istekliye gönderilen yazıda “…Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (BSK) İnşaatı Yapım İşi işine ait ihalede tekliflerin değerlendirmesi sürecine geçilmiş olup, aşırı düşük teklif açıklamalarınız ile birlikte beyan etiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 13.09.2021 tarihine kadar idaremize sunmanız gerekmektedir.

…

Sunulması Gereken Belgeler

•İmza Beyannamesi

•İmza Sirküleri

•Pay Defteri

•Vekaletname Bilgileri

•Ticaret Sicili Bilgileri

•EKAP’ta Kayıtlı Olmayan İş Deneyim Belgesi

•Mezuniyet Belgesi

•Ortaklık Tespit Belgesi

•Mezuniyet Belgesinin Kullanılmasına İlişkin Ortaklık Durum Belgesi

•Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 20 nci maddesinin birinci fıkrasına uygun olarak alınmayan banka referans mektubuna ilişkin bilgiler belirtilecektir.

•Diğer Belge” ifadelerine yer verildiği, ilgili yazıda yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen gelir tablosu ile geçici teminata ilişkin bilgileri tevsik edici belgelerin idareye sunulmasının istenilmediği, dolayısıyla başvuru sahibi istekli tarafından itirazen şikayet dilekçesinde zikredilen “Gelir tablosunun mevzuatta öngörülen şekilde sunulmadığı” ve “geçici teminat mektubuna ilişkin beyan edilen ve sunulan belgelere ait bilgilerin uyumlu olmadığı” iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “(1) İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

…

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.

(10) Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerine, beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ile yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan veya yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgelere ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verilir. Aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılacağı ihalelerde ise teklif fiyatı sınır değerin altında olan tüm isteklilerden; aşırı düşük teklif açıklamaları ile birlikte yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlar ve yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan veya yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgelere ilişkin tevsik edici belgeler ile bunların eklerini sunmaları istenir. Yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler yenileri ile veya ihalede istenen şartları sağladığını gösteren başka belgelerle tevsik edilirler. İhalede; aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan veya açıklamaları yeterli görülmeyen isteklilerin teklifleri reddedilir, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeleri doğrulayan belgeleri sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlayamayan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işleme ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir.” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “…22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. Yabancı istekli tarafından ihaleye teklif verilmesi halinde, bu şartnamede istenilen belgelere veya isteklinin kendi ülkesindeki mevzuat uyarınca düzenlenmiş olan dengi belgelere ilişkin bilgilerin beyan edilmesi gerekir.

…

22.8. İdarece talep edilmesi durumunda istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak süresi içerisinde sunulmak zorundadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. İlk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirilmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP'a kaydedilir ve düzenlenen tutanakların bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.

31.2. Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 30 uncu madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; e-teklif alınmak suretiyle yapılan ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili Yönetmeliklerin ekinde bulunan diğer standart formların kullanılacağı, bu doğrultuda teklif mektubunun eklerinden biri olan yeterlik bilgileri tablosunun da EKAP üzerinden isteklilerce hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgilerin eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle, ihale dokümanı ekinde verilen standart forma uygun şekilde doldurulacağı,

İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirmenin, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılacağı, bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun ilgisine göre “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler”, “Teminata İlişkin Bilgiler”, “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” ile “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” kısımlarının doldurulduğu, idare tarafından beyan edilen bilgilere ilişkin belgelerinin sunulmasının istenilmesi üzerine anılan istekli tarafından pay defteri ile ortaklık bilgileri ve yönetimdeki görevlileri gösterir belgenin sunulduğu, söz konusu belgelerde yer alan bilgiler ile yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerin de uyumlu olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir. …” hükmü yer almaktadır.

İhale tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1. İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda yetkili olanlar da dahil olmak üzere; tüzel kişiliği temsile ve yönetime yetkili kişilerin ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası anlaşılır. Ancak, bu bilgileri göstermek üzere teklif ekinde sunulan belgelerde T.C. kimlik numaralarının beyan edilmemesi veya beyan edilen T.C. kimlik numaralarının teyit edilememesi durumunda teklif bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmaz.” açıklaması,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7'nci’maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri(anonim şirketler tarafından her durumda bu bilgileri gösterir pay defteri), …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu incelendiğinde; “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının “İmza Sirküleri”nin gösterildiği bölümde yer alan;

“Noterlik Adı” kısmında;

“Bursa 21” şeklide,

“İmza sirkülerinin Tarihi ve Yevmiye Numarası” kısmında;

“01.03.2021, 7357” şeklinde,

Bahse konu satırın “Ticaret Sicili Bilgileri”nin gösterildiği bölümde yer alan;

“Ortaklara Ait Bilgiler (Halka Arz Edilen Hisseler Hariç) [Ortakların: Gerçek Kişi Olması Durumunda Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası/ Ortaklık Oranı/ Varsa İşletme Adı ve Ticaret Unvanı; Tüzel Kişi Olması Durumunda Ticaret Unvanı/Vergi Kimlik Numarası/Ortaklık Oranı/Varsa İşletme Adı]” kısmında;

“Aytekin Danışman, … , %10

Zafer Demirtaş, … , %9

Uğur Nazlı, … , %51

Seyfettin Danışman, … , %10

Cevdet Danışman, … , %20” şeklinde,

“Yöneticilere Ait Bilgiler Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası ve Görevi” kısmında;

“Zafer Demirtaş, … , Yönetim kurulu başkan vekili

Zafer Demirtaş, … , Yönetim kurulu üyesi

Aytekin Danışman, … , Yönetim kurulu üyesi

Aytekin Danışman, … , Yönetim kurulu başkanı” şeklinde,

“Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” kısmında;

“27.02.2018, 9525, … , Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü

19.02.2018, 9519, … , Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü

11.12.2013, 8462, … , Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü

21.09.2020, 10164, … , Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü

01.03.2021, 10277, … , Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü” şeklinde,

“Pay defteri” kısmında;

“12.08.2021, T.C. Bursa 21. Noterliği tarafından onaylanmış 30182 yevmiye numaralı pay defteri (ilgili sayfalar; 1-2-3-4-5-6-7-8-9-10-11) (ilk tasdik yevmiye no: 47536 – ilk tasdik tarih: 02.10.2013)” şeklinde,

“Diğer Belgeler Kullanılarak Tevsik Ediliyorsa Bu Belgelerin Tarih ve Sayısı ile Düzenleyen Gerçek/Tüzel Kişi” kısmında ise;

“12.08.2021, ortaklık bilgileri ve yönetimdeki görevliler standart formu (Yeminli mali müşavir Faruk Çelik (mühür no: 3380-oda sicil no:194/150) ve Danış Yapı Mad. San. ve Tic. A.Ş. yönetim kurulu başkan yard. Zafer Demirtaş tarafından imzalanmış standart form – ek: noter onaylı pay defteri)” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüştür.

İdarece yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgileri tevsik edici belgelerin istenilmesi üzerine ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 30182 sayılı ve noter onaylı pay defterinin sunulduğu, yapılan incelemede, söz konusu defterde şirket ortaklarına ait bilgileri yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerle uyumlu olduğunun görüldüğü,

Yeterlik bilgileri tablosunda Aytekin Danışman’ın yönetim kurulu başkanı olarak, Zafer Demirtaş’ın ise yönetim kurulu başkan vekili olarak beyan edildiği, “www.ticaretsicil.gov.tr” üzerinden yapılan incelemede şirkete ait son yayımlanan 01.03.2021 tarihli ve 10277 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde söz konusu beyan edilen bilgiler teyit edilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.