KİK Kararı: 2021/UY.II-2143 (24 Kasım 2021)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/047
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 24.11.2021
Karar No : 2021/UY.II-2143
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. - Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/408998 İhale Kayıt Numaralı “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 13.08.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. - Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 29.09.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.10.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.10.2021 tarih ve 47642 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.10.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1687 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, tekliflerinin sınır değerin altında kaldığı gerekçesiyle idarece 06.09.2021 tarihinde aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, taraflarınca aşırı düşük teklif açıklamalarının idareye sunulduğu, ancak aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer alan PMAT-0 ve PMT-0 iş kalemlerinin alt analizinde yer alan 10.120.1068 poz numaralı analiz girdisinin sehven açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine eklendiği, adı geçen pozun açıklama istenilecek analiz girdisi niteliğinde olduğu belirtilerek teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden 10.09.2021 tarihinde yeniden aşırı düşük teklif açıklamalarının istenildiği, akabinde Mau Yapı İnş. A.Ş. tarafından yapılan şikayet başvurusu üzerine B-O-10 iş kaleminin alt analizinde yer alan 10.330.5441 poz numaralı analiz girdisi miktarının 0,2 kg yerine sehven 0,0002 kg olarak yazıldığının görüldüğü, söz konusu miktar hatası düzeltilerek analizin yeniden oluşturulması neticesinde söz konusu iş kalemi içerisinde yer alan 10.120.1030 analiz girdisinin açıklama istenilmeyecek analiz girdisi durumundan açıklama istenilecek analiz girdisi durumuna geçtiği, bahse konu düzeltmeler yapılarak teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden 23.09.2021 tarihinde üçüncü kez aşırı düşük teklif açıklamalarının istenildiği, söz konusu miktar artışının yaklaşık maliyette 331.824,00 TL artışa sebebiyet verdiği, dolayısıyla idare tarafından yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığı, yaklaşık maliyete bağlı olarak sınır değerin de hatalı olarak belirlendiği, ayrıca idare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen ilk aşırı düşük teklif sorgulama yazısı üzerine belirtilen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan isteklilerden idarece gönderilen ikinci ve üçüncü yazılarla yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

23.09.2021 tarihinde idarece teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısı ekinde B-O-10 numaralı iş kalemine ait analizde yaklaşık maliyet hesabında esas alınan birim fiyatlara yer verildiği, anılan durumun da Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.4'üncü maddesine aykırı olduğu,

Gelinen aşama itibariyle ihale sürecinin devam etmesine olanak bulunmadığı, ihale sürecine devam edilmesi halinde kamu zararının ortaya çıkabileceği, zira ihale mevzuatına aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler neticesinde aşırı düşük teklif sahibi istekliler arasında rekabet ve eşit muamele ilkelerinin zedelendiği, idarece yapılan değişiklikler neticesinde aşırı düşük teklif açıklaması yapılmasının fiilen imkansız hale geldiği, ihalenin sınır değerin üzerindeki ilk teklif sahibi üzerinde bırakılmasının kamu zararına sebebiyet vereceğinden ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:

a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.

b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir.

c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır.

ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir.

d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” 11’inci maddesinde “İş kalemi ve/veya iş grubu şeklinde tespit edilen imalat miktarlarının, Yönetmeliğin 10 uncu maddesine göre belirlenen ve yüklenici karı ve genel gider ihtiva etmeyen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutar KDV hariç olarak hesaplanır ve bulunan bu tutara % 25 oranında yüklenici kar ve genel gider karşılığı eklenmek suretiyle yaklaşık maliyet tespit edilir.

(2) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu hazırlayanlarca imzalanmak suretiyle ihale onay belgesine eklenir.

(3) Yaklaşık maliyet, güncelliğini kaybetmesi halinde, ilk ilan veya davet tarihine kadar güncellenir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

…

45.1.1.4. Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerinde ve % 40’ının altındaki teklifler dışında tek geçerli teklif bulunması durumunda; “Tort2” değeri tek geçerli teklife eşittir. Yaklaşık maliyetin % 40 - % 120 aralığında geçerli teklif bulunmaması durumunda; sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ıdır. (45.1.1.) maddesine göre yapılan hesaplama sonucunda sınır değerin yaklaşık maliyetin % 40’ının altında çıkması durumunda sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ı olarak belirlenir.

Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (www.kik.gov.tr) internet sayfasından erişilebilir.

45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. …” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (BSK) İnşaatı Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 1986E-128-68503

d) Kodu:

e) Miktarı:

35,906 km Yol yapım işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamalarından, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin güncel olarak tespit edilmesi gerektiği; yaklaşık maliyetin güncelliğini kaybetmesi halinde, ilk ilan veya davet tarihine kadar güncellenebileceği, güncellemenin ancak fiyat ve rayiçler bakımından mümkün olabileceği, sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntıların yazılı olarak isteneceği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgelerden, Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 13.08.2021 tarihinde yapılan “Hisarcık - Gediz İl Yolu Km:0+000-35+906 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (Bsk) İnşaatı Yapım İşi” ihalesinde 91 adet doküman edinildiği, 58 isteklinin ihaleye teklif verdiği, idarece yaklaşık maliyetin 235.162.911,18 TL, sınır değerin ise 142.868.747,27 TL olarak hesaplandığı, 06.09.2021 tarihinde idare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan 27 istekliye aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı,

Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş. - İz Grup Mad. Taah. İnş. Mak. Proje İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 09.09.2021 tarihinde idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine, PMAT-O ve PMT-O iş kalemlerinin alt analizinde yer alan 10.120.1068 poz numaralı Titreşimli silindir (7-9 ton-9 ton dahil-statik ağırlık 14-18 ton dinamik kuvvette silindir+paletli traktör takriben 56-76 hp) analiz girdisinin idarece sehven açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlendiği anlaşılmış olup söz konusu analiz girdisi açıklama istenilecek analiz girdisi olarak düzeltilip teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere 10.09.2021 tarihinde yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı,

Akabinde Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından 15.09.2021 tarihinde idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine, B-O-10 iş kaleminin alt analizinde yer alan 10.330.5441 poz numaralı Katyanik asfalt emülsiyonu (CRS-1 Tipi) analiz girdisine ait miktarın 0,2 kg belirlenmesi gerekirken sehven 0,0002 kg olarak belirlendiğinin idarece anlaşıldığı, söz konusu düzeltmenin yapılmasıyla birlikte bahse konu iş kalemi içerisinde yer alan 10.120.1030 poz numaralı Yükleyici (11/2 yd3 veya 5500 libre taşıma güçlü, takriben 80 HP muadili lastik tekerlekli) analiz girdisinin açıklama istenilmeyecek analiz girdisi konumundan açıklama istenilecek analiz girdisi konumuna geldiği, anılan düzeltmeler yapılarak teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere 23.09.2021 tarihinde 3. kez aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, ayrıca idarece söz konusu miktar artışı ile yaklaşık maliyette 326.472,00 TL’lik bir artış meydana geldiği tespitinin yapıldığı,

İdare tarafından 23.09.2021 tarihinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması üzerine, Danış Yapı Maden. San. ve Tic. A.Ş., Öztaç Pet. Hafr. İnş. Nak. Tem. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. ve Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının yapıldığı, Öztaç Pet. Hafr. İnş. Nak. Tem. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. ve Mau Yapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 11.10.2021 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen Danış Yapı Maden. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise As-Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş. olarak belirlendiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, idare tarafından B-O-10 iş kalemi içerisinde yer alan 10.330.5441 poz numaralı Katyanik asfalt emülsiyonu (CRS-1 Tipi) analiz girdisine ait miktarın 0,2 kg belirlenmesi gerekirken sehven 0,0002 kg olarak belirlendiği ve söz konusu düzeltme yapıldığında yaklaşık maliyette 326.472,00 TL’lik bir artış meydana geldiğinin anlaşıldığı, yaklaşık maliyetin ihalenin ilânına ilişkin sürelerden, ihalenin yapılma usulüne, ihaleye katılımda sunulması istenilebilecek belgelerden, ihaleye yabancı isteklilerin katılıp katılamayacağına, aşırı düşük teklif sınır değerinden, aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesine vb. birçok konuda dikkate alınması gerekliliği öngörülmekte ise de, yaklaşık maliyette tespit edilen her hatanın ihalenin iptaline gerekçe oluşturmayacağı, bu noktada yaklaşık maliyetteki hataların esaslı olup olmadığı hususunun önem arz ettiği açıktır.

Bu kapsamda, şikâyete konu ihalede bahse konu iş kalemi miktarında oluşan hata ile yaklaşık maliyette meydana gelen değişikliğin sınır değeri 385,49 TL tutarında değiştirdiği ve söz konusu değişikliğin de sınır değerin üstündeki ve altındaki isteklileri değiştirmediği, dolayısıyla yaklaşık maliyette meydana gelen değişikliğin ihalenin sağlıklı şekilde sonuçlandırılmasına engel teşkil etmeyeceği anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği ve bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteneceğinin hükme bağlandığı, idare tarafından 06.09.2021, 10.09.2021 ve 23.09.2021 tarihlerinde mevzuata uygun olarak teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerin tümüne aşırı düşük teklif sorgulaması yazılarının gönderildiği, idarenin şikayet başvuruları üzerine sorgulamada yaptığı hataları 2 ve 3’üncü yazılarda düzelterek yeniden açıklama talep ettiği, dolayısıyla başvuru sahibinin 06.09.2021 tarihinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı üzerine aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmayan isteklilerin daha sonraki yazılarla aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulamayacağı iddiasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, idare tarafından 23.09.2021 tarihinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde B-O-10 iş kalemi içerisinde yer alan analiz girdilerinin miktarlarının yanı sıra birim fiyatlarına da yer verildiği, idarenin şikayete vermiş olduğu cevapta söz konusu birim fiyatların sehven yazıldığının belirtildiği görülmüştür. Yapılan incelemede, her ne kadar teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen sıralı analiz girdileri tablolarında yer alan analiz girdilerinin birim fiyat tutarlarının belirtilmemesi gerekse de bahse konu analiz girdilerinin kamu kurum ve kuruluşlarına ait pozlar olduğu, dolayısıyla söz konusu analiz girdilerine ait birim fiyatların herkes tarafından ulaşılabilecek nitelikte olduğu anlaşıldığından anılan hususun esasa etkili bir aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, başvuru sahibinin ihalenin sınır değerin üzerindeki ilk teklif sahibi üzerinde bırakılmasının kamu zararına sebebiyet vereceği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede, 11.10.2021 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin teklifi başvuru sahibin teklifinden daha düşük ve sınır değerin altında olan Danış Yapı Maden. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi ile başvuru sahibi isteklinin teklifi kıyaslanarak kamu zararı oluştuğu sonucuna varılamayacağı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.