KİK Kararı: 2021/UY.II-1435

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/029
Gündem No : 52
Karar Tarihi : 29.07.2021
Karar No : 2021/UY.II-1435
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Muratoğulları Tarım İnş. Taah. Mad. Akary. Tur. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü (ASAT),

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/261477 İhale Kayıt Numaralı “Manavgat Serik İlçeleri Muhtelif Mahalleleri İçmesuyu İmalatları Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü (ASAT) tarafından 01.06.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Manavgat Serik İlçeleri Muhtelif Mahalleleri İçmesuyu İmalatları Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Muratoğulları Tarım İnş. Taah. Mad. Akary. Tur. San. ve Tic. A.Ş.nin 25.06.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.07.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.07.2021 tarih ve 31660 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.07.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1177 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, birim fiyat teklif cetvelinin 8’inci sırasında yer alan “Dış Çapı 50 mm, PE100 borunun temini, nakliyesi, alın kaynağı ile döşenmesi.(Nakliyeler dahildir.)” iş kaleminin MS Excel programından kaynaklanan yuvarlama hatasından dolayı 16,36 TL ile çarpılması gerekirken 16,358460 TL ile çarpıldığı, söz konusu hususun toplam teklif tutarına etkisinin 0,77 TL olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.3’üncü maddesindeki açıklamalar dikkate alındığında 0,77 TL’lik tutarın toplam teklif tutarının binde birini geçmediği ve teklif sıralamasını değiştirmediği, bu durumda tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “… Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde “ (1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “(1) Ön yeterlik ve yeterlik başvuruları ile tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin işlemler; Kanun, bu Yönetmelik, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği ve tip şartnamelerde belirtilen hükümler çerçevesinde standart formlar kullanılarak gerçekleştirilir.

…

(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.

16.5.2. Kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde istekliler, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceklerdir. Ancak, toplam teklif tutarı virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

…

16.5.3. Elektronik araçlar yardımıyla tablolama programları (MS Excel, Numbers, Libre Office Calc ve benzerleri) kullanılarak oluşturulan teklif mektubu eki cetvelin çarpım ve toplamlarında yazılımdan kaynaklanan yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları, toplam teklif fiyatının binde birine eşit veya daha az olması ve ihalenin sonuçlandırılmasına esas teklif sıralamasının değişmemesi kaydıyla aritmetik hata olarak kabul edilmeyecek ve bu farklılıklar isteklinin teklif cetvelinde yazılı birim fiyatlar esas alınarak ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilecektir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutar, sınır değer hesabı hariç, isteklinin teklif ve yeterlik değerlendirmesine esas nihai teklif fiyatı olarak kabul edilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:MANAVGAT SERİK İLÇELERİ MUHTELİF MAHALLELERİ İÇMESUYU İMALATLARI YAPIM İŞİ

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

İçmesuyu hatları için 36.175,00 m HDPE boru, 225,00 m Çelik boru, 820 adet abone bağlantısı ve bu imalatları kapsayan sanat yapılarını kapsamaktadır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:Antalya İli Manavgat Serik İlçeleri Muhtelif Mahalleleri.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “… 31.5. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen teklifler ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuatın hüküm ve açıklamalarından, birim fiyatla ihale edilen işlerde isteklilerin teklif mektupları ekinde sunduğu birim fiyat teklif cetvellerinde; teklif edilen birim fiyatlar ile miktarların çarpımlarında ve çarpım sonuçlarına ilişkin toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğunun kabul edileceği ve teklifinde aritmetik hata bulunan isteklilerin teklifinin değerlendirilme dışı bırakılacağı, elektronik araçlar yardımıyla tablolama programları (MS Excel, Numbers, LibreOffice Calc ve benzerleri) kullanılarak oluşturulan teklif mektubu eki cetvelin çarpım ve toplamlarında yazılımdan kaynaklanan yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıklarının toplam teklif fiyatının binde birine eşit veya daha az olması ve ihalenin sonuçlandırılmasına esas teklif sıralamasının değişmemesi kaydıyla aritmetik hata olarak kabul edilmeyeceği ve bu farklılıkların isteklinin teklif cetvelinde yazılı birim fiyatlar esas alınarak ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, sınır değer hesabı hariç, isteklinin teklif ve yeterlik değerlendirmesine esas nihai teklif fiyatı olarak kabul edileceği,

Birim fiyat teklif cetvelinin birim fiyat teklif mektubunun eki ve ayrılmaz bir parçası olduğu, birim fiyat teklif cetvelinde yapılacak miktar değişikliklerinin de standart forma aykırılık olarak kabul edileceği, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 54’üncü maddesinde teklif mektuplarının teklif mektubu standart formuna uygun olmamasının teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edileceği ve 4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesinde de teklifin esasını değiştirecek nitelikteki eksikliklerin tamamlatılamayacağı, bu durumda ihale dokümanında yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki miktarlarla isteklilerin birim fiyat teklif cetvelinde doldurduğu miktarlar arasında herhangi bir farklılığın olması durumunda (Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.3’üncü maddesindeki açıklamalar dahil) isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır.

Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.3’üncü maddesinde geçen çarpım kelimesinden çarpma işleminin sonucunda elde edilen sayının, toplam ifadesinden ise birim fiyat teklif cetvelindeki toplam tutar bölümünün anlaşılması gerektiği açıktır. Buna ek olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5’inci maddesinde “Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır…” açıklaması yer almakta olup, anılan madde sadece çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası olması durumuna yöneliktir. Birim fiyat teklif cetvelinin “birim fiyat” kısmında, elektronik araçlar yardımıyla tablolama programlarının (MS Excel, Numbers, Libre, Office Calc ve benzerleri) kullanılıp kullanılmaması nedeniyle yapılan hatanın ise bu kapsamda değerlendirilemeyeceği anlaşılmaktadır.

01.06.2021 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 8 isteklinin katıldığı, ihalenin Karacan İnşaat ve Ticaret Nakliye Turizm A.Ş. üzerinde bırakıldığı, Miraş Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibi Muratoğulları Tarım İnş. Taah. Mad. Akary. Tur. San. ve Tic. A.Ş.nin ise birim fiyat teklif cetvelinin 8’nci sırasında yer alan BD-50 numaralı iş kaleminde aritmetik hata bulunduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından teklifi kapsamında sunulan birim fiyat teklif cetveli, ihale dokümanı kapsamında standart form olarak yer alan birim fiyat teklif cetveli ile karşılaştırılarak incelendiğinde, istekli tarafından oluşturulan birim fiyat teklif cetvelinin “miktar” sütununda yer alan rakamsal değerlerin ihale dokümanı kapsamında yer verilen standart form dikkate alınarak hazırlandığı ve rakamsal değerlerin birbirleri ile uyumlu olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından teklifi kapsamında sunulan birim fiyat teklif cetvelinde 8’nci sırada yer alan BD-50 numaralı iş kalemi aşağıdaki şekilde hazırlanmıştır.

A1

B2

Sıra No

Iş Kalemi No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Ölçü Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat (TL)

Tutarı

(TL)

8

BD-50

Dış Çapı 50 mm, PE100 Borunun temini ,nakliyesi, alın kaynağı ile döşenmesi.( Nakliyeler dahildir. )

metre

500

16,36

8.179,23

Başvuru sahibince hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinin 8’nci sırasında (Dış Çapı 50 mm, PE100 Borunun temini, nakliyesi, alın kaynağı ile döşenmesi. ( Nakliyeler dahildir. )) “Miktar” satırının “500” olduğu ve “Teklif Edilen Birim Fiyat” satırının “16,36 TL” olarak ve “Tutar” satırının “8.179,23 TL” olarak doldurulduğu anlaşılmıştır.

Birim fiyat teklif cetvelinin 8’nci sırasında miktar (500) ile teklif edilen birim fiyatın (16,36 TL) çarpımının sonucunun (500x16,36= 8.180,00 TL) 8.180,00 TL olduğu, bununla birlikte başvuru sahibi tarafından sonucun birim fiyat teklif cetveline “8.179,23 TL” olarak aktarıldığı, aradaki farkın (8.180,00-8.179,23=) 0,77 TL olduğu, ayrıca birim fiyat teklif cetvelinde toplam teklif tutarının 8.043.882,79 TL olması gerekirken 8.043.882,02 TL olarak doldurulduğu, başvuru sahibi tarafından aktarılan 8.179,23 TL’nin miktara (500) bölünmesi sonucunda birim fiyatın 16,35846 TL olması gerektiği tespit edilmiştir.

Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından birim fiyat teklif cetvelinde gerçekleştirilen söz konusu hatanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.3’üncü maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği ve aritmetik hata olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Miraş Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından teklifi kapsamında sunulan birim fiyat teklif cetveli, ihale dokümanı kapsamında standart form olarak yer alan birim fiyat teklif cetveli ile karşılaştırıldığında, istekli tarafından oluşturulan birim fiyat teklif cetvelinin 43, 44 ve 45’inci sırasında yer alan “miktar” sütununda yer alan rakamsal değerlerin ihale dokümanı kapsamında yer verilen standart form ile uyumlu olmadığı, “1,37” olarak yazılması gerekirken “1” olarak yazıldığı, “2,9” olarak yazılması gerekirken “3” olarak yazıldığı, “424,4” olarak yazılması gerekirken “424” olarak yazıldığı görülmüştür.

Birim fiyat teklif cetvelinin 43’üncü sırasında yer alan miktar (1) ile teklif edilen birim fiyatın (8.000,00 TL) çarpımının sonucunun (1x8.000,00:8.000,00 TL) 8.000,00 TL olduğu, bununla birlikte söz konusu istekli tarafından sonucun birim fiyat teklif cetveline “10.960,00 TL” olarak aktarıldığı, 44’üncü sırasında yer alan miktar (3) ile teklif edilen birim fiyatın (8.000,00 TL) çarpımının sonucunun (3x8.000,00:24.000,00 TL) 24.000,00 TL olduğu, bununla birlikte söz konusu istekli tarafından sonucun birim fiyat teklif cetveline “23.200,00 TL” olarak aktarıldığı, 45’inci sırasında yer alan miktar (424) ile teklif edilen birim fiyatın (66,00 TL) çarpımının sonucunun (424x66,00:27.984,00 TL) 27.984,00 TL olduğu, bununla birlikte söz konusu istekli tarafından sonucun birim fiyat teklif cetveline “28.010,40” TL olarak aktarıldığı, bu nedenle Miraş Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından aritmetik hata yapıldığı anlaşılmış olup söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Miraş Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.