KİK Kararı: 2021/UY.II-1181
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
2021/UY.II-1181
16 Haziran 2021
2021/190415 İhale Kayıt Numaralı "Ereğli Beledi ... aplama, Sathi Kaplama Ve Çeşitli İşler" İhalesi
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/025
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 16.06.2021
Karar No : 2021/UY.II-1181 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Turhanlar Petrol Karo ve İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ereğli Belediye Başkanlığı,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2021/190415 İhale Kayıt Numaralı “Ereğli Belediyesi Sınırları Dahilinde Muhtelif Yerlerde Yol Altyapısı, BSK Asfalt Kaplama, Sathi Kaplama ve Çeşitli İşler” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Ereğli Belediye Başkanlığı tarafından 06.05.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ereğli Belediyesi Sınırları Dahilinde Muhtelif Yerlerde Yol Altyapısı, BSK Asfalt Kaplama, Sathi Kaplama ve Çeşitli İşler” ihalesine ilişkin olarak Turhanlar Petrol Karo ve İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 12.04.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.04.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.04.2021 tarih ve 21109 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.04.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2021/767 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
-
İdari Şartname’nin 35’inci maddesi ile İhale İlanı’nın 5’inci maddesinde yer alan puanlama sisteminin mevzuata aykırı olduğu, puanlama sistemi belli istekliler arasında teknolojik özellik gerektiren ve teknolojik bakımdan daha iyi olan ürünü belirlemek için ön yeterlik aşamasında yapılması gereken işlem olduğu, ancak idarece yapılan ihalede teknolojik ürünün olmadığı, standart yol yapımı işi olduğu ve açık ihale olduğu, puanlama sisteminin eklenmesinin mevzuata aykırı olduğu ve kamu zararına yol açtığı, yaklaşık maliyetin % 80 ve % 120 arasında kalması durumunda birtakım kalemlere 60 puan verileceğinin belirtildiği, kamu yararına uygun teklif fiyatına oranla puan verilmesi gerektiği, bu durumun manipülasyona yol açacağı, isteklileri yaklaşık maliyete yakın ve yüksek teklif sunmaya yönlendirdiği ve kamu zararına yol açtığı, 24.02.2021 tarihli ve 2021/UY.II-480 sayılı Kurul kararında da puanlama sisteminde yaklaşık maliyete oranlama yapılmaması gerektiğinin belirtildiği, yapılan puanlama sisteminin bir önceki ihale için iptal sebebi olduğu göz önünde bulundurulduğunda ihalede yaklaşık maliyete oranlamalı teklif istenmesinin suç teşkil ettiği,
-
Teknik Şartname’de 5.18.1 asfalt plentine ilişkin 160 ton/saat kapasite şartının eklendiği, günlük 8 saat çalışma prensibi üzerinden hareket edilirse saatte 160 ton kapasiteli asfalt plenti ihale süresince 1.152.000 ton asfalt üretebileceği, asfalt yapım işlerinde çalışma saatinin genelde 12 saat olduğu, bu durumda istenilen asfalt plentinin 1.728.000 ton asfalt üretebileceği, idarece yeterli kapasitesinin 15 katını talep ederek 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan kaynakların verimliliği ilkesini ihlâl ettiği, idarenin sözleşmeden sonra daha yüksek kapasiteli asfalt plenti istediği için daha düşük üretim kapasitesi olup işin yapımı için yeterli kapasitede plenti olan işi yapabilecek firmaların teklif oluşturmasında tereddüt oluştuğu, yapım işi olan ihalede asfalta ilişkin kalemler bittikten sonra asfalt plentine ihtiyaç olmadığı, buna rağmen asfalt plentinin işin başından sonuna kadar bulundurulmasının şart koşulmasının Kanuna aykırı olduğu,
-
İdari Şartname’nin 7.5.3’üncü maddesinde ve İlan’ın 4.3.2’nci maddesinde Kalite ve Çevre Yönetim Sistem Belgeleri: ISO 9001:2008 Kalite Yönetim Sistemi ve ISO 14001:2004 Çevre Yönetim Sistemi belgelerinin istenildiği, bu durumda ihaleye sadece tesisi olan firmaların katılabileceği, istekli olabilecek her firmanın tesis kurup, tesise ait belge sunmasının beklenemeyeceği, 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan kaynakların verimliliği ilkesini ihlâl ettiği, ayrıca bu belgenin istenilmesinin iş deneyim belgesi olarak istenilen mühendis diplomasını ve AV Grubu iş deneyim belgesi olduğu, imalatçı olmayan firmalara engel teşkil ettiği, İdari Şartname’de Kalite ve Çevre Yönetim Sistem Belgesinin istendiği, ancak belgeye ilişkin standart numarası verilmediği, asfalt yapım işlerinde istenmesi gereken belge ürünün temin edildiği zaman TS En 13108-1 e uygunluk belgesi olduğu, alınacak ürünlerin bu standarda uygun olması gerekli olduğu, ihalede kullanılacak ürüne ait standart yerine alakasız bir belge istenilerek ihalede rekabetin daraltıldığı,
-
İhalenin yapım işi ihalesi olduğu, ancak mal alım işi ile yapım işinin beraber ihale edildiği, Yönetmelikte açıkça mal alımı ile yapım işinin bir arada ihale edilemeyeceğinin ifade edildiği, plent altı malzeme alımı ile bitüm temininin ayrı bir ihale kapsamında ihale edilerek veya kısmi teklifle mal alımının ihalede ayırarak yapım işi ihalesinde rekabet ve kaynakların verimli kullanılmasının sağlanması gerektiği, yapım işi içerisinde yer alan malzemelerin mal alımı olarak da aynı ihalede yapılmasını kapsamadığı, yapım işi kapsamına girmeyen ve mal alım ihalesi konusu olan birim fiyat teklif cetvelindeki kalemlerin ihaleden çıkartılması veya kısmi teklif vermeye uygun hale getirilmesi gerektiği, idarenin plent altı aldığı malzemeleri başka işlerinde kendisi kullanacağından yapım işinden ayrıştırarak ayrı şekilde ihale etmesi gerektiği, ihale kalemleri incelendiğinde içerisinde asfalt bitümünün idare depolarına teslim edilmesinin eklendiği, bu durumun alenen ihale ile alakası olmayan mal alım işinin yapım işine eklenmesi olduğu, idarenin kendine ait asfalt plenti olmadığı,
-
Düzenlenen 2 adet binek 2 adet 4x4 araç ile ilgili olarak şoför bilgisi ve günlük kaç km mesafede kullanılacağının belirtilmediği, bu durumda maliyet hesaplamasında akaryakıt ve personel giderleri hesaplanamadığından hatalar meydana geldiği, tekliflerin oluşturulmasında tereddüde yol açtığı,
-
Birim fiyat teklif cetvelinde 1 nolu iş kaleminin birim fiyat tariflerinde eksiklikler olduğundan teklifte tereddüt yaşandığı, her cins malzemenin kazılacağının belirtildiği, ancak malzemenin kaç km mesafede ve nereye dökülüp istifleneceği belirtilmediğinden hesaplama yapılamadığı,
Birim fiyat teklif cetvelinde 2 nolu iş kaleminin birim fiyat tariflerinde eksiklikler olduğundan teklifte tereddüt yaşandığı, zayıf bitkisel toprağın kazılması ve kullanılmasının belirtildiği, ancak malzemenin kaç km mesafede ve nereye dökülüp serileceği belirtilmediğinden nakliye için hesaplama yapılamadığı iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
- Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,
Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.” hükmü yer almaktadır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.
(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.
(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.
(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar” başlıklı 53.3’üncü maddesinde “53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.
53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.
53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” açıklaması yer almaktadır.
İhale İlanı’nın 5’inci ve İdari Şartname’nin 35’inci maddesinde “Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
Teklif fiyatı puanlaması
Teklif Puanı=Fiyat Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
FİYAT PUANI: Fiyat Puanı= [(Geçerli en düşük toplam teklif fiyatı)/(İsteklinin Toplam Teklif Fiyatı)] X 40
FİYAT DIŞI UNSUR PUANI: Fiyat dışı unsur puanı 60 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait Fiyat dışı unsur puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
SIRA NO
İŞ KALEMİ NO
TOPLAM PUAN
1
KGM/2200/Ö
4
2
KGM/2204/Ö
4
3
KGM/2209/S
4
4
KGM/6320/N
10
5
KGM/6320/Y
4
6
ERG-1
5
7
KGM/6100/3/N
5
8
KGM/6540/A
7
9
KGM/40.130/N
5
10
KGM/60.200/Ö
4
11
KGM/7500/N
4
12
KGM/7504/N
4
Yaklaşık Maliyet Oranı(YMO): Fiyat dışı unsur olarak belirlenen kalemin, yaklaşık maliyetteki tutarının toplam yaklaşık maliyete oranıdır.
Teklif Maliyet Oranı (TMO): Fiyat dışı unsur olarak belirlenen kalemin teklif tutarının toplam teklifine oranıdır.
Söz konusu iş kalemleri için İsteklilerin Teklif Maliyet Oranı (TMO)’nın, aynı iş kaleminin Yaklaşık Maliyet Oranı(YMO)’nın %80 - %120 aralığında (%80 ve %120 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir. İsteklilerin teklifleri %80 - %120 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacaklardır.
Tablo 1 ' de verilen tüm fiyat dışı unsur olarak belirtilen iş kalemleri için ayrı ayrı puanlama yapılacaktır. Bu puanların toplamı İsteklinin fiyat dışı unsur puanı olacaktır.
FİYAT DIŞI UNSURLAR DİKKATE ALINARAK DEĞERLENDİRİLMİŞ TEKLİF BEDELİ
Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli; FDTF = (ETF x ETP) / TTP formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde;
FDTF: İsteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli,
ETF: Toplam puanı en yüksek istekliye ait teklif bedeli,
TTP: İsteklinin toplam puanı, ETP: En yüksek Teklif Puanı ifade eder.
B. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli en düşük olan istekliye ait teklif bedelidir.
35.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde;
35.2.1. Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir.
35.3. (Mülga 29/11/2016-29903 R.G./10. Md)
35.4. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması:
35.4.1. Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesi uyarınca ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sadece fiyat veya fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesinde yer alan ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili açıklamalar kapsamında “ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu” gibi hususların fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği anlaşılmaktadır. Anılan Tebliğ açıklamasında, fiyat dışı unsur olarak ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla, yaklaşık maliyetin yapısı ile istekli/isteklilerin tekliflerinin yapısının birbiri ile uyumundan bahsedilmekte olup, cümlede geçen “ihale konusu işi oluşturan bileşenler” ifadesinden bir yapım işini oluşturan “iş kalemleri”nin anlaşılması gerekmektedir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin söz konusu maddesinde yer alan düzenleme ile amaçlanan, 4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesinde düzenlenen fiyat dışı unsurun, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini ve özellikle yapım işleri ihalelerinde işin erken tasfiye edilmesi suretiyle kaynakların verimli kullanılması ilkesinin muhtemel ihlallerini engelleyecek şekilde etkin kullanımını sağlamaktır. Bu bağlamda, yapım işi ihalelerinde bazı isteklilerin birim fiyat üzerinden teklif alınan iş kalemlerinden özellikle işin niteliği itibarıyla miktarı işin devamı sırasında büyük değişkenlik gösterebilecek olan kazı yapılması gibi alt yapıya ilişkin iş kalemlerinin birim fiyatını yaklaşık maliyete oranla çok yüksek, diğer iş kalemlerinin birim fiyatını ise çok düşük belirledikleri, bunun sonucunda ihalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerinde kalması halinde, işin gerçekleştirilmesi aşamasında yüksek birim fiyat teklif edilen iş kalemlerindeki miktar artışı nedeniyle sözleşme bedelinin büyük kısmının bu iş kalemlerine karşılık olarak ödendiği, bu durumun sözleşme konusu iş kapsamındaki bazı imalatlar gerçekleştirilmeden işin tasfiye edilmesi sonucunu doğurduğu ve bu suretle kamu hizmetlerinin gecikmesine ve kaynakların verimli kullanılamamasına neden olduğu görüldüğünden, söz konusu Tebliğ düzenlemesi ile yaklaşık maliyet içerisindeki idarece belirlenen her bir iş kaleminin yaklaşık maliyetteki oranı ile isteklinin teklifindeki aynı iş kalemlerinin her birinin isteklinin teklif fiyatına oranının karşılaştırılmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Bu çerçevede, idarece yapılan düzenleme incelendiğinde, ihale dokümanında belirtilen 12 adet iş kalemi için “istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranının; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının %80- %120 aralığında (%80 ve %120 dahil) kalması” durumunda isteklilere puan verileceğinin öngörüldüğü, bu puanlama kriteri ile ilgili iş kalemleri için teklif edilecek tutarın, isteklinin toplam teklifi içerisindeki ağırlık oranının idarece hazırlanan yaklaşık maliyette aynı iş kaleminin toplam yaklaşık maliyetteki ağırlık oranı arasında uyumluluk arandığı, mevzuata göre fiyat dışı unsurların yalnızca belli istekliler arasında ihalelerde uygulanabilecek bir müessese olmadığı, açık ihale ile ihale edilen işlerde de en avantajlı teklifin tespitinde kullanabileceği, dolayısıyla iddia konusu doküman düzenlemesinin mevcut haliyle mevzuata aykırı olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak da belirlenebilmektedir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesinde de ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususunun tamamen idarenin takdirinde olduğu belirtilmiş, kamu ihale mevzuatında idarece anılan düzenlemelerin yapılmasını engelleyen bir hüküm veya açıklamanın bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede ihaleye sunulan teklif fiyatları ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak ihaledeki ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin belirlenmesine yönelik İdari Şartname’nin 35’inci maddesindeki düzenlemelerin yapılmasının mümkün olduğu anlaşılmaktadır.
Tebliğ’in 53.3.4’üncü maddesinde de ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumun fiyat dışı unsur olarak belirlendiği açıklanmıştır.
İtirazen şikâyete konu ihale dokümanında yapılan düzenlemeler incelendiğinde, söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceğinin ve ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenirken fiyat dışı unsurların nasıl puanlanacağının düzenlemesine yer verildiği anlaşılmıştır.
İhale dokümanı üzerinde yapılan incelemede fiyat dışı unsur puanlamasının 60 tam puan üzerinden yapılacağı, geçerli teklif veren isteklilere ait fiyat dışı unsur puanlamasına konu iş kalemlerinden KGM/2200/Ö iş kaleminin puanı 4, KGM/2204/Ö iş kaleminin puanı 4, KGM/2209/S iş kaleminin puanı 4, KGM/6320/N iş kaleminin puanı 10, KGM/6320/Y iş kaleminin puanı 4, ERG-1 iş kaleminin puanı 5, KGM/6100/3/N iş kaleminin puanı 5, KGM/6540/A iş kaleminin puanı 7, KGM/40.130/N iş kaleminin puanı 5, KGM/60.200/Ö iş kaleminin puanı 4, KGM/7500/N iş kaleminin puanı 4, KGM/7504/N iş kaleminin ise puanı 4 olarak öngörüldüğü ve ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumun fiyat dışı unsur olarak belirlendiği, ilgili iş kalemlerinde istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranının aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının %80- %120 aralığında (%80 ve %120 dahil) kalması durumunda isteklilere puan verileceğinin öngörüldüğü anlaşılmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin söz konusu maddesinde yer alan düzenleme ile amaçlanan, 4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesinde düzenlenen fiyat dışı unsurun, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini ve özellikle yapım işleri ihalelerinde işin erken tasfiye edilmesi suretiyle kaynakların verimli kullanılması ilkesinin muhtemel ihlallerini engelleyecek şekilde etkin kullanımını sağlamaktır. Bu bağlamda, yapım işi ihalelerinde bazı isteklilerin birim fiyat üzerinden teklif alınan iş kalemlerinden özellikle işin niteliği itibarıyla miktarı işin devamı sırasında büyük değişkenlik gösterebilecek olan kazı yapılması gibi alt yapıya ilişkin iş kalemlerinin birim fiyatını yaklaşık maliyete oranla çok yüksek, diğer iş kalemlerinin birim fiyatını ise çok düşük belirledikleri, bunun sonucunda ihalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerinde kalması halinde, işin gerçekleştirilmesi aşamasında yüksek birim fiyat teklif edilen iş kalemlerindeki miktar artışı nedeniyle sözleşme bedelinin büyük kısmının bu iş kalemlerine karşılık olarak ödendiği, bu durumun sözleşme konusu iş kapsamındaki bazı imalatlar gerçekleştirilmeden işin tasfiye edilmesi sonucunu doğurduğu ve bu suretle kamu hizmetlerinin gecikmesine ve kaynakların verimli kullanılamamasına neden olduğu görüldüğünden, söz konusu Tebliğ düzenlemesi ile yaklaşık maliyet içerisindeki idarece belirlenen her bir iş kaleminin yaklaşık maliyetteki oranı ile isteklinin teklifindeki aynı iş kalemlerinin her birinin isteklinin teklif fiyatına oranının karşılaştırılmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Bu çerçevede, idarece yapılan düzenleme incelendiğinde, ihale dokümanında belirtilen 12 adet iş kalemi için “istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranının; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının %80- %120 aralığında (%80 ve %120 dahil) kalması” durumunda isteklilere puan verileceğinin öngörüldüğü, bu puanlama kriteri ile ilgili iş kalemleri için teklif edilecek tutarın, isteklinin toplam teklifi içerisindeki ağırlık oranının idarece hazırlanan yaklaşık maliyette aynı iş kaleminin toplam yaklaşık maliyetteki ağırlık oranı arasında uyumluluk arandığından fiyat dışı unsur düzenlemesinin mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İhale konusu işin yürütülmesi için işyerinde bulundurulması öngörülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilir. Ancak, söz konusu tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman yeterlik kriteri olarak belirlenemez.
(2) İşin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yürütülebilmesi için kendi malı olması gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir. İdari şartnamede, fiyat dışı unsur olarak belirlenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısı, niteliği ve teknik kriterlere yönelik düzenlemelere yer verilir. Fiyat dışı unsur değerlendirmesi yapılabilmesi için, kendi malı olduğunu gösteren belgeler ile teknik kriterleri tevsik eden belgelerin teklif ile birlikte sunulması gerekir. Kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin fiyat dışı unsurun, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil hesaplanan toplam değerlendirme puanı içindeki ağırlığı yüzde biri geçemez. Söz konusu oranı arttırmaya veya azaltmaya ya da ihale konusuna göre farklı oranlar belirlemeye Kurum yetkilidir.
…
(6) Yapım işlerinde kullanılacak makine, malzeme ve ekipman ile yazılımın tamamının veya belli bir kısmının yerli malı olması şartı getirilebilir. Ancak, malzemelere ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından, makine ve ekipmanlara ilişkin Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak orta düşük, orta yüksek ve yüksek teknolojili makine, malzeme ve ekipman arasından belirlenen, Kurum tarafından ilan edilen listede yer alan ve ihale konusu işte kullanılacak makine, malzeme ve ekipmanın yerli malı olması şarttır.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.
7.5.3. Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve Çevre Yönetim Sistem Belgesi Kalite yönetim sistem belgesi ve çevre yönetim sistem belgesi'nin Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmesi zorunludur. Bu belgelendirme kuruluşlarının, Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşu olduklarının ve bu kuruluşlarca düzenlenen belgelerin geçerliliğini sürdürdüğünün, Türk Akreditasyon Kurumundan alınacak bir yazı ile teyit edilmesi gerekir. İhale tarihi veya bu tarihten önce bir yıl içinde alınan teyit yazıları geçerlidir. Ancak Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edildiği duyurulan belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen ve TÜRKAK Akreditasyon Markası taşıyan belge ve sertifikalar için Türk Akreditasyon Kurumundan teyit alınması zorunlu değildir. Bu belgelerin ihale tarihinde geçerli olması yeterlidir. İş ortaklıklarında, ortaklardan birinin istenilen belgeyi sunması yeterlidir.
7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:
{Belirtilmemiştir}
7.5.5. Bu Şartname ile 7.5.4. maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.” düzenlemesi,
“Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde
35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
35.1.1.
Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
Teklif fiyatı puanlaması
Teklif Puanı=Fiyat Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
FİYAT PUANI: Fiyat Puanı= [(Geçerli en düşük toplam teklif fiyatı)/(İsteklinin Toplam Teklif Fiyatı)] X 40
FİYAT DIŞI UNSUR PUANI: Fiyat dışı unsur puanı 60 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait Fiyat dışı unsur puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
SIRA NO
İŞ KALEMİ NO
TOPLAM PUAN
1
KGM/2200/Ö
4
2
KGM/2204/Ö
4
3
KGM/2209/S
4
4
KGM/6320/N
10
5
KGM/6320/Y
4
6
ERG-1
5
7
KGM/6100/3/N
5
8
KGM/6540/A
7
9
KGM/40.130/N
5
10
KGM/60.200/Ö
4
11
KGM/7500/N
4
12
KGM/7504/N
4
Sözleşme Tasarısının 23’üncü maddesinde; “23.4. Yüklenici, işe başlama tarihinden itibaren aşağıda cinsi, çeşidi, adedi ve kapasitesi belirtilen makine, teçhizat ve ekipmanı iş programına uygun olarak iş yerinde bulundurmak zorundadır.
Cinsi
Çeşidi
Adedi
Kapasitesi
Asfalt Plenti
Filtre Sistemli
1
En az 160 Ton /Saat kapasiteli
Elektronik Duyargalı Finişer
B.S.K. için
1
En az 300Ton/Saat kapasiteli
Kamyon
Damperli
10
Azami yükü 32000 kg ve üzeri
Silindir
Demir Bandajlı (Toprak Silindiri)
1
8-12 Ton Statik Ağırlığında
Vabil Silindir
Lastik Tekerlekli
1
20 Ton statik Ağırlığında
Yükleyici
Lastik Tekerlekli
1
Teknik Şartname’nin 5.18.3’üncü maddesinde ise “1 adet Asfalt Plenti en az 160 ton/saat kapasiteli” düzenlemesi yer almaktadır.
4734 sayılı Kanun’un 27’nci maddesinin (e) bendinde isteklilerde aranılacak şartlar, belgeler ve yeterlik kriterlerinin İdari Şartname’de yer alması zorunlu tutulmuştur. Bu durumda inceleme konusu işe ait Teknik Şartname’de yer verilen belgelerin İdari Şartname’de yeterlik kriteri olarak düzenlenmemesi nedeniyle bu belgeler üzerinden yeterlik değerlendirmesi yapılmasının mümkün olmadığı, plente ilişkin kapasitenin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiği ve anılandan başka yeterlik kriteri veya fiyat dışı unsur olarak düzenlenmediği, yüklenici tarafından işe başlama tarihinden itibaren iş programına uygun olarak iş yerinde bulundurmak zorunluluğu olarak sözleşme tasarısında yer verildiği, bu bağlamda düzenlemenin mevzuata uygun olduğu ve kapasiteye ilişkin düzenlemenin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiği anlaşıldığından iddia yerinde görülmemiştir.
- Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 30’uncu maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere aday veya isteklilerden istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:
a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın aday veya isteklinin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler ile iş deneyim belgesinin her ihalede istenilmesi zorunludur.
b) Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler, yaklaşık maliyeti eşik değerin;
- Onda birine kadar olan ihalelerde istenilemez,
2)) Onda birinden eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde istenilebilir,
-
Yarısına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihaleler ile yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde istenilmesi zorunludur.
-
Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgelerin istenildiği işlerin ihalelerinde, banka referans mektubu istenilmesi zorunlu değildir.
c) Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve Çevre Yönetim Sistem Belgesi, yaklaşık maliyeti eşik değerin;
-
Yarısına kadar olan ihalelerde istenemez,
-
Yarısı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde istenilebilir.
…” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.3. Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve Çevre Yönetim Sistem Belgesi Kalite yönetim sistem belgesi ve çevre yönetim sistem belgesi'nin Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmesi zorunludur. Bu belgelendirme kuruluşlarının, Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşu olduklarının ve bu kuruluşlarca düzenlenen belgelerin geçerliliğini sürdürdüğünün, Türk Akreditasyon Kurumundan alınacak bir yazı ile teyit edilmesi gerekir. İhale tarihi veya bu tarihten önce bir yıl içinde alınan teyit yazıları geçerlidir. Ancak Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edildiği duyurulan belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen ve TÜRKAK Akreditasyon Markası taşıyan belge ve sertifikalar için Türk Akreditasyon Kurumundan teyit alınması zorunlu değildir. Bu belgelerin ihale tarihinde geçerli olması yeterlidir. İş ortaklıklarında, ortaklardan birinin istenilen belgeyi sunması yeterlidir.
7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:
{Belirtilmemiştir}
7.5.5. Bu Şartname ile 7.5.4. maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Kapsam” başlıklı 3’üncü maddesinde “T.C. Karayolları Genel Müdürlüğü Teknik Şartnamesi TS EN 13108-1 Asfalt Beton Standardı T.C. Kamu İhale Sözleşmeleri Kanun, Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve ilgili Ulusal/Uluslararası standartlarda verilen bu işle ilgili tüm hükümlerine uygun yapmayı kapsar.” düzenlemesi yer almaktadır.
İncelenen ihalede ihalenin yaklaşık maliyetinin, eşik değerin yarısının üzerinde olduğu, yukarıda aktarılan Yönetmelik hükmüne paralel olarak İdari Şartname’nin 7.5.3’üncü maddesinde, Kalite Yönetim Sistemi ve Çevre Yönetim Sistemi belgelerinin ihaleye katılmak için gereken belgeler arasında sayıldığı anlaşılmıştır.
Yaklaşık maliyeti eşik değerin yarısının üzerinde olan ihalelerde anılan belgelerin istenilmesinin idarenin takdir yetkisi dahilinde olduğu anlaşıldığından, Kalite Yönetim Sistemi ve Çevre Yönetim Sistemi belgelerinin istenilmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşılmıştır. Ayrıca İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “Kalite yönetim sistem belgesi ve çevre yönetim sistem belgesine ilişkin düzenleme yapıldığı, ihaleye konu yapım işi alanında piyasada faaliyet gösteren basiretli tacir sıfatıyla istekli olabileceklerin anılan standartlara/sistem belgelerine ilişkin bilgi sahibi olduğunun kabulü gerektiği, nitekim başvuru sahibinin iddiasının aksine yeterlik kriteri olarak belirlenmemekle beraber Teknik Şartname’de imalatların TS EN 13108-1 asfalt betonu standardına uygun olması gerektiğine ilişkin düzenleme de yapıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında “Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri birarada ihale edilemez.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin
a) Adı:Ereğli Belediyesi Sınırları Dahilinde Muhtelif Yerlerde Yol Altyapısı, Bsk Asfalt Kaplama, Sathi Kaplama Ve Çeşitli İşler
b) Yatırım proje no'su/kodu:
c) Miktarı (fiziki) ve türü:
125 bin ton binder, 80 bin m3 kazı, 100.000 ton plentmiks temel dahil 12 kalem iş
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
ç) Yapılacağı yer:Ereğli Belediyesi sınırları
d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdare tarafından düzenlenen birim fiyat teklif cetvelinin ise
A1
B2
Sıra No
Iş Kalemi No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
Ölçü Birimi
Miktarı
Teklif Edilen Birim Fiyat (Para birimi belirtilerek)
Tutarı (Para birimi belirtilerek)
1
KGM/2200/Ö
MAKİNE İLE HER CİNS KLASTA KAZI YAPILMASI VE KULLANILMASI
metreküp
60.000
2
KGM/2204/Ö
ZAYIF ZEMİNİN (BİTKİSEL TOPRAK VS.) KAZILMASI VE KULLANILMASI
metreküp
20.000
3
KGM/2209/S
HER CİNS KAZI MALZEMESİNİN SIKIŞTIRILMASI
metreküp
60.000
4
KGM/6320/N
ASFALT BETONU BİNDER TABAKASI YAPILMASI (BİTÜM, NAKLİYE VS. HERŞEY DAHİL)
ton
115.000
5
KGM/6320/Y
PLENT ALTI ASFALT BETONU BİNDER TABAKASI TEMİNİ (BİTÜM DAHİL)
ton
10.000
6
ERG-1
50/70 BİTÜM TEMİNİ VE İDARE DEPOLARINA TAŞINMASI (TAŞIMA DOLAYISIYLA SOĞUYAN KATI BİTÜMLÜ MALZEMENİN EMİŞ DERECESİNE KADAR MAKİNE İLE ISITILMASI VE HERŞEY DAHİL)
ton
750
7
KGM/6100/3/N
PLENT-MİKS TEMEL YAPILMASI (NAKLİ DAHİL)
ton
100.000
8
KGM/6540/A
BİR TABAKA ASTARLI BİTÜMLÜ SATHİ KAPLAMA YAPILMASI (TİP
1 ) (OCAK TAŞI İLE) (ALT TEMEL, BİTÜM, NAKLİYE VS. HERŞEY DAHİL)
metrekare
450.000
9
KGM/40.130/N
ASFALT KAZIMA MAKİNESİ İLE HER CİNS BİTÜMLÜ KARIŞIM KAPLAMALARIN KAZILMASI VE NAKLİ
metreküp
50.000
10
KGM/60.200/Ö
SOĞUK YOL ÇİZGİ BOYASI İLE HER TÜRLÜ YOL ÇİZGİ İŞLERİNİN YAPILMASI
metrekare
35.000
11
KGM/7500/N
PREFABRİK BETON PARKE İMALİ VE YERİNE DÖŞENMESİ (10 CM KALINLIKTA) (NAKLİ DAHİL)
metrekare
10.000
12
KGM/7504/N
PREFABRİK BETON BORDÜR İMALİ VE YERİNE DÖŞENMESİ (NAKLİ DAHİL)
metre
2.000
TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)
şeklinde olduğu tespit edilmiştir.
Teknik Şartname’nin “Amaç” başlıklı 2’nci maddesinde “Ereğli Belediyesi Sınırları İçerisinde muhtelif yerlerde bulunan yollarda kazı işleri, Bitümlü Sıcak Karışım Beton Asfalt Yol Kaplamamasının, Sathi Kaplama Yol yapılması ve yol çizgilerinin yapılması, bozulan veya değiştirilmesi gereken yerleri yeniden düzenlemek için her türlü malzeme, nakliye, işçilik dahil olmak üzere daha yaşanabilir, sağlıklı, estetik bir görünüm oluşturmak.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Kapsam” başlıklı 3’üncü maddesinde “Bu Teknik Şartname Ereğli Belediyesi Sınırları içerisinde bulunan mahallelerde kazı, asfalt, betonu binder tabakasının yapılmasını, sathi kaplama yapılmasını idarenin belirleyeceği bozulmuş asfalt kaplamasının sökülmesi, bu yerlerde mevcut asfaltın kazıma işlerinin yapılması ve istenilen kalınlıkta sıcak karışım asfalt yapılması işlerini, ayrıca çalışma sahasının tevsiyesi, dolgusu, kullanım amacı için gerekli dayanım ve dayanıklığı sağlayabilecek sıcak karışım asfalt, idarenin göstereceği tüm mahallelerdeki sözleşmeye konu işlerin yapımı, nakliyesi, gerekli malzemenin tamamının yüklenici tarafından temini, genel giderleri dahil şartname ve imar planına uygun aşağıdaki tarifleri ve ölçüleri verilen işlerin yaptırılması…”düzenlemesi yer almaktadır.
İhale konusu işe ait İdari ve Teknik Şartname düzenlemelerinden, ihale konusu işin Ereğli Belediyesi sınırları içinde muhtelif cadde ve sokaklara sıcak asfalt ve beton ile kaplama ve yama yapılması işi olduğu, ihaleye ait birim fiyat teklif cetveli standart formu incelendiğinde 12 adet farklı nitelikte iş kaleminin bulunduğu, cetvelde yer alan 5 sıra No’lu Plent Altı Asfalt Betonu Binder Tabakası Temini (Bitüm Dahil) iş kaleminin malzeme temini olduğu, diğer iş kalemlerinin ise yapım işi niteliğinde olduğu, yapım işine ait iş kalemlerinin hem sayısal hem de parasal tutar olarak ağırlıkta olduğu ve ihaleye yapım işleri ihalelerinde uygulanacak esas ve usullere göre çıkıldığı anlaşılmıştır.
İhale konusu işin ayrılmaz parçası niteliğindeki iş ve ihtiyaçlar, belirli ölçüde farklı nitelik arz etseler dahi, ana işin bünyesine dahil edilerek bir bütünlük içerisinde ihale edilebilmeleri mümkündür. Bu çerçevede, ihale konusu iş kapsamında yer alan yapım işlerine ve malzeme teminine ait iş kalemlerinin, cadde ve sokaklara sıcak asfalt ve beton ile kaplama ve yama yapılması işlerinin yerine getirilmesinde tamamlayıcı özellik taşıdığı ve bu işlerin bir arada yapılmasının ihale konusu işin mahiyeti itibariyle gereklilik arz ettiği değerlendirildiğinden, anılan iş kalemleri arasında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olduğu anlaşılmıştır.
İhale konusu iş kapsamında yer alan yapım işlerine ve malzeme teminine ait iş kalemi arasında doğal bir bağlantı olduğu ve yapım işine ait iş kalemlerinin hem sayısal hem de parasal tutar olarak ağırlıkta olduğu anlaşıldığından, mal alımına ait iş kaleminin ana işin bünyesine dahil edilerek ihaleye yapım işleri ihalelerinde uygulanacak esas ve usullere göre çıkılmasının 4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırılık teşkil etmediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu çerçevede başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.
- Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartame’nin 5.20’nci maddesinde “Yüklenici, yapı denetim hizmetlerinde kullanılmak üzere idareye sözleşmenin imzalanmasından işin bitimine kadar kullanılmak üzere 2 adet binek araç ev 2 adet 4x4 pick-up tahsis edecektir. Tahsis edilen araçların bakım, sigorta, yakıt vb. masrafları yükleniciye ait olacaktır. Araçlar en aza 2018 ve üzeri modelde, manuel vites olacaktır. Binek araç 4 kapı 1400-1600 cc aralığında, 4x4 pick-up ise 4 kapı 1600-2499 cc aralığında olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Şikâyete konu araçların yapı denetim hizmetlerinde kullanılmak amacıyla idareye tahsis edileceği, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli tacir sıfatıyla istekli olabileceklerin araçların kullanım amaçlarını da göz önünde bulundurarak araçların kat edeceği mesafeyi öngörmesinin mümkün olduğu, buradan hareketle ihale konusu işte kullanılacak araçların yakıt ve personel giderlerinin belirlenebileceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasında “Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;
...
c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir...” hükmü yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında ise “...İdareye yapılan şikâyet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikâyet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikâyet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması bulunmaktadır.
Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikayet yoluna başvurulmadan itirazen şikayet yoluna başvurulamayacağından, şikayet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikayet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.
Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.
Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların; şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Buna göre, başvuru sahibinin iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren aday/istekli olabilecek/istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde ve her durumda ihale gününden 3 iş günü öncesine kadar bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.
Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddia/iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ve her durumda ihale gününden 3 iş günü öncesine kadar ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.
Başvuru sahibinin altıncı iddiasının şikâyet dilekçesinde yer almadığı anlaşılmıştır.
Aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, idareye şikâyet başvurusunda yer verilmeyen ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda yer alan hususlara ilişkin olmayan, bu iddialarının itirazen şikâyet kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından bahse konu iddiaya ilişkin olarak başvurunun şekil yönünden reddedilmesi, öte yandan, başvuru sahibinin bahse konu iddiasını uyuşmazlığa konu hususu öğrendiği 04.04.2021 tarihini izleyen günden itibaren on gün içinde yazılı şekilde ileri sürmesi, bir diğer deyişle başvuruda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 26.04.2021 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin altıncı iddiasının süre yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.