KİK Kararı: 2021/UY.II-1163

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/024
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 09.06.2021
Karar No : 2021/UY.II-1163
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Mitaş Enerji ve Madeni İnş. İşleri Türk A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ),

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/92389 İhale Kayıt Numaralı “H426 Referanslı 400 Kv (~80,8Km)3B 1272+2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes-Afyon2 (Dr1-Dr212 Arası)Eih ve (~120,3Km) 3B 1272 + 2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes - Afyon2 (Dr212-Dr512 Arası)Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ) tarafından 12.04.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “H426 Referanslı 400 Kv (~80,8Km)3B 1272+2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes-Afyon2 (Dr1-Dr212 Arası)Eih ve (~120,3Km) 3B 1272 + 2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes - Afyon2 (Dr212-Dr512 Arası)Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis” ihalesine ilişkin olarak Mitaş Enerji ve Madeni İnş. İşleri Türk A.Ş.nin 29.04.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.05.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.05.2021 tarih ve 22979 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.05.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/841 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 22.04.2021 tarihinde taraflarına tebliğ edilen kesinleşen ihale kararı ile ihalenin 1’nci ve 2’nci kısımlarının Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, aynı idare tarafından 02.02.2021 tarihinde gerçekleştirilen 2020/703445 ihale kayıt numaralı ve H420 referanslı ihalede Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.-MK Engineers İş Ortaklığı arasında kuvvetli ilişki bulunduğu ve ihaleye danışıklı teklif verildiği iddialarıyla şikayet başvurusunda bulunulduğu, şikayet başvurusunun idarece reddedilmesi üzerine ise Kurum’a itirazen şikayet başvurusunda bulundukları, bunun üzerine 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararı ile düzeltici işlem tesis edilmesi yönünde karar verildiği, bahse konu kararda Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.nin aynı binanın farklı bölümlerinde faaliyette bulundukları, telefon ve faks numaraları ile ihale ve şikâyet sürecinde idarece bildirim yapılmasını kabul ettikleri elektronik posta adreslerinin aynı olduğu, ihale dokümanını aynı IP adresi üzerinden indirdikleri, vekâletname ile vekil tayin ettikleri kişilerin ortak olduğu hususlarının tespit edildiği ve bu sebeple Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.-MK Engineers İş Ortaklığı tarafından aynı ihaleye katılım sağlanması durumunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesinde sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunulduğuna ilişkin “kuvvetli karine” teşkil ettiği, bu itibarla anılan isteklilerin ihale dışı bırakılması gerektiği sonucuna varıldığı,

Ancak 4734 sayılı Kanun’un 58’inci maddesine göre, Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti. hakkında ve bu şirketler ile sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi içerisinde olan Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Şara Teknoloji Tesis Yatırım A.Ş. hakkında yasaklama kararlarının, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırk beş gün içinde verilmesi gerektiği ve ihalede bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenlerin yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak ihalelere de iştirak edemeyeceği, dolayısıyla yasak fiil ve davranışın gerçekleştirildiği 2020/703445 ihale kayıt numaralı ve H420 referanslı işin ihale tarihi olan 02.02.2021 tarihinden sonra TEİAŞ tarafından gerçekleştirilen ihalelere Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş., SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti., Şara Teknoloji Tesis Yatırım A.Ş. ve Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin katılmasının hukuka aykırı olduğu, aktarılan gerekçelerle Kanun’un 58’inci maddesi uyarınca Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin idare tarafından gerçekleştirilen ihalelere katılmasının hukuken mümkün olmadığı yönünde yapılan şikayet başvurusunun hiçbir inceleme ve değerlendirme yapılmadan uygun bulunmadığı, halbuki bahsi geçen Kurul kararında isteklilerin ortaklarının farklı olmasına rağmen çeşitli çapraz ilişkilerin tespit edildiği ve doğrudan veya dolaylı olarak sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi içerisinde olduğu sonucuna varıldığı, ancak idare tarafından şikayet dilekçesinde yer verilen Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti. arasındaki çapraz ilişkilerin göz ardı edilerek yalnızca ortakların farklı şahıslar olması gerekçe gösterilerek başvurularının reddedildiği, bu nedenle özetle aktarılan hukuka aykırı işlem ve eylemlere ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, şöyle ki;

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin Şa-Ra grup şirketlerinden olduğu, bu durumun idarece gerçekleştirilen geçmiş ihalelerinden tespit edilebileceği, Şa-Ra grup şirketlerinin yasaklı duruma düşmelerine rağmen muhtelif vasıtalar ile halen dahi idarenin ihalelerine iştirak ettiği,

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin sermayesinin yarısının Haluk Türk'e (Şadi Türk’ün kardeşi), diğer yarısının ise Emre Mor’a (Raşit Mor’un yeğeni) ait olduğu, Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.nin sermayesinin ise Şadi Türk, Güneş Melek Türk, Zeynep Miray Türk, Rahmi Mertay Türk, Raşit Mor ve Sinem Mor’a ait olduğu, dolayısıyla iki şirketin sermayelerinin Türk ve Mor ailelerine ait olup sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi açısından kuvvetli bağlantıya sahip oldukları, aynı hâkim yapı tarafından yönetildikleri,

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin 1994 yılında 106806 ticaret sicil numarası ile Ankara’da kurulduğu, kuruluş sermayesinin %96’sının Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.nin de sermayesinin tamamına sahip olan Türk ve Mor ailelerine ait olduğu, şirketin genel merkezinin 2003 yılında İstanbul’a taşındığı, 2009 yılında Ankara’da şube açıldığı, şubenin Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile aynı binada olduğu, şubenin 2020 yılında kapatıldığı ve şirket merkezinin yeniden Ankara’ya taşındığı, yine şirket merkezinin Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile aynı bina adresine tescil ettirildiği,

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile ilgili ticaret sicil gazetesindeki işlemler incelendiğinde Şara Enerji, SR Mühendislik, Şara Teknoloji ve diğer Şa-Ra grup şirketlerinin işlemleri ile aynı noterlerde yapıldığının istisnasız bir şekilde görüleceği, son on yıllık dönem incelendiğinde, tüm bu şirketlerin noter işlemlerinin 2016 yılına kadar Ankara 41. Noteri’nde, 2017 yılında Ankara 13. Noteri’nde, 2018 yılında Ankara 34. Noteri’nde ve 2019 yılından itibaren ise Ankara 69. Noteri’nde yapıldığı,

- 29.06.2016 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi’nde Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin genel kurul toplantı tutanağında hissedarı olmamasına rağmen Şadi Türk’ün genel kurul divanına sözlü önerge verdiği ve toplantı başkanının Rahmi Mertay Türk olduğu, Şadi Türk ve Rahmi Mertay Türk’ün Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.nin sermayesinin %50,5’ine sahip olduğu,

- 22.08.1995 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi’ne göre Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile ilgili tescil edilen hususlar incelendiğinde Nevin Bağdatoğlu’nun Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.de denetçi olarak, Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.de ise yönetim kurulu üyesi olarak seçildiğinin görüleceği,

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin hissedarları Haluk Türk ve Emre Mor’un Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. bünyesinde çalıştığı, “LinkedIn” sosyal medya platformundaki iş profiline göre Emre Mor’un Şa-Ra Enerji’nin tasarım direktörü olduğu, anılan kişinin idare tarafından yürütülen muhtelif işlere yönelik Şa-Ra Enerji adına birçok tasarım toplantılarına katıldığı, Haluk Türk’ün ise Şa-Ra Enerji üretim tesisleri genel müdürü olduğu, anılan kişilere ait SGK hizmet dökümünün istenilmesine rağmen idarece bu durumun araştırılmadığı,

- 09.10.2020 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi’nde, Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin adresinin “Nasuh Akar Mahallesi 1405. Sokak 3/5 Çankaya Ankara”dan “Ümit Mahallesi 2479. Cadde No: 2/15 Çankaya Ankara” adresine taşındığı, aynı gazetede Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.nin adresinin de “Nasuh Akar Mahallesi 1405. Sokak 6/1-2-3-7 Çankaya Ankara”dan “Ümit Mahallesi 2479. Cadde No: 2/18 Çankaya Ankara” adresine taşındığı, 12.10.2020 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.nin adresinin “Nasuh Akar Mahallesi 1405. Sokak3/6 Çankaya Ankara”dan “Ümit Mahallesi 2479. Cadde No: 2/15 Çankaya Ankara” adresine taşındığı, anılan şirketlerin gerek eski gerekse de güncel merkezlerinin aynı binada ve hatta aynı kapı numarasında olduğu, değişikliklerin dahi aynı gazetede yayınlandığı, şirketler için adres değişikliğine esas yönetim kurulu kararlarının aynı tarih olan 02.10.2020’de alındığı, adres değişiklik kararlarının Ankara 69. Noteri’nde tasdik edildiği,

- SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.nin kamu ihalelerinden yasaklanmasına neden olan 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararından hemen sonra, 23.03.2021 tarihinde yayınlanan Ticaret Sicil Gazetesi ile Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin adresindeki kapı numarasının değiştirildiği, aynı binadaki kapı numaralarının farklılaştırılarak aradaki bağlantının zayıflatılmaya çalışıldığı, bu işlemin amacının Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin yasaklama kararlarından etkilenmemesinin sağlanması olduğu,

- Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.nin Nasuh Akar Mahallesi’ndeki adreslerine bağlı telefon numaralarının aynı olduğu,

- Başvuruya konu ihalede Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. adına ihale dokümanının kimler tarafından indirildiğinin ve teklifinin kim tarafından teslim edildiğinin incelenmesi gerektiği, idarece şikayet başvurusunda belirtildiği halde bu durumun araştırılmadığı,

- Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti.nin yasaklanmasından önceki dönemde gerçekleştirilen ihalelere bakıldığında söz konusu şirketlerin ve Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin telefon ve faks numaralarının, idarece bildirim yapılmasını kabul ettikleri elektronik posta adreslerinin aynı olduğu, ihale dokümanlarını aynı IP adresi üzerinden indirdikleri, vekâletname ile vekil tayin ettikleri kişilerin bazılarının ortak olduğu, bahsi geçen Kurul kararında Şa-Ra Enerji ile SR Mühendislik’in ihale dokümanını aynı IP üzerinden indirdiğinin tespit edildiği, incelemeye konu ihalede Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin ihale dokümanını hangi IP üzerinden indirildiğinin kontrol edilmesi gerektiği, IP adreslerinin aynı olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiği, aktarılan durumların anılan şirketlerin sermaye, yönetim ve kontrol açısından grup şirketi olduğuna açık kanıt teşkil ettiği,

- Diğer yandan idareler tarafından yerli ve yabancı firmalara açık çıkılan ihalelerin uluslararası ihale olarak tanımlandığı, bu ihalelerin kapsamındaki hizmetlerin döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyet olarak değerlendirildiği ve vergi, resim, harç istisnasından faydalandığı, ihale üzerinde kalan isteklinin, ihale makamı ile yapacağı işlemler nedeniyle düzenlenen kâğıtlar için damga vergisi ödemeyeceği, yerli ve yabancı firmaların ayrı ayrı veya birlikte iştirakine açık olarak ihaleye çıkılmış olmasının uluslararası ihale için tek başına yeterli olmadığı, uluslararası ihaleden bahsedebilmek için ihaleye en az bir yabancı firmanın tek başına veya ortak girişim olarak teklif vermiş olması şartının arandığı, söz konusu idarece yapılan ihaleler incelendiğinde, enerji iletim hattı ihalelerine gerçek anlamda yabancı isteklilerin nadiren teklif verdiği, yerli istekli lehine fiyat avantajı uygulanan ihalelere gerçek anlamda yabancı isteklilerin katılmadığı, Şa-Ra grup şirketlerinin idarece yapılan ihalelere danışıklı ve anlaşmalı olarak birden fazla teklif verdiği, kontrol ettiği diğer teklifi veren isteklinin ise ortak girişiminde bir yabancı firma bulundurduğu, amacın sözleşme kapsamında vergi, resim, harç istisnasından yararlanmak olduğu, böylece Şa-Ra grup şirketlerinin diğer isteklilerin maliyet olarak tekliflerine koydukları vergi, resim, harç kadar fiyat avantajı sağladığı, bu durumun bahsi geçen Kurul kararında tespit edildiği, diğer bir değişle Şa-Ra grup şirketlerinin ihaleye yabancı iştirakleri organize ettiği, şikâyete konu bu ihalede, enerji nakil hattı işi ile alakası olmayan canlı hayvan ticareti ile iştigal eden yabancı bir şirketin bulunduğu bir iş ortaklığının (Techgene Livestock LLC – Ümit Tay işi İş Ortaklığı) işin yaklaşık bedelinin onbinde biri kadar bir teklif vermiş aynı şüpheyi uyandırdığı, bu teklifin hangi amaçla verildiğinin ve bu şirket ile Enmon Enerji veya Şa-Ra Enerji arasında nasıl bir ilişki olduğunun araştırılması gerektiği,

- Geçmiş dönemdeki TEİAŞ ihaleleri incelendiğinde Şa-Ra grup şirketlerinin sürekli olarak Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesinde belirtilen yasak fiil ve davranışlarda bulunduğu, örneğin idarece 07.05.2020 tarihinde gerçekleştirilen H354T referanslı işe ait ihalede Şa-Ra grup şirketlerinin yine danışıklı ve anlaşmalı olarak ihaleye birden fazla teklif verdiği, anılan ihalede SR Mühendislik ve Eicon Bratislava A.Ş.nin iş ortaklığı şeklinde teklif verdiği ancak iş ortaklığı beyannamesinde Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin pilot ortak olarak bildirildiği, bu durumun söz konusu şirketler arasında bağlantı bulunduğunu gösterdiği,

- Söz konusu idare tarafından gerçekleştirilen ihalelerde Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş., Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş., Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti. tarafından usulsüzlükler yapıldığı, bu usulsüzlere ilişkin idare tarafından gerekli idari işlemlerin ve yaptırımların zamanında ve yeterli ölçüde alınmasında zafiyet olduğu, örneğin çeşitli ihalelerde taraflarınca delillerle yapılan şikâyet başvurularının incelenmeksizin reddedildiği, H396T2 referanslı ihalede Şa-Ra Enerji’nin %51 hissesine sahip olduğu Şara Teknoloji’nin katıldığı ve sözleşmenin Şa-Ra Enerji’nin kamu ihalelerinden yasaklanmasına neden olan 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı bahsi geçen Kurul kararından beş gün önce Şara Teknoloji şirketi ile imzalandığı, Kurul kararının beklenmediği, söz konusu kararın beklenmesi durumunda ihalenin anılan şirket üzerinde bırakılmayacağı, yine H396T2 ihalesi ile ilgili olarak, Şa-Ra Enerji’nin kamu ihalelerinden yasaklanmasına neden olan bahse konu Kurul kararından hemen sonra 23.03.2021 tarihinde yayınlanan Ticaret Sicil Gazetesi’nde Şara Teknoloji’nin sermaye yapısı değiştirildiği, değişiklikten önceki sermaye yapısına bakıldığında %51'inin Şa-Ra Enerji’ye ait olduğunun görüleceği, Kanun’un 58’inci maddesi uyarınca Şara Teknoloji hakkında da yasaklama kararı verilmesi gerektiği, yine aynı ihalede Şa-Ra Enerji tarafından sunulan iş bitirme belgesinin Şa-Ra Enerji’ye ait olma ihtimalinin bulunduğu, böyle bir durumda ortaklık yapısının teminat süresi boyunca korunması gerektiği halde hisselerde değişiklik yapıldığı, anılan ihaledeki sözleşmenin bu gerekçelerle feshedilmesi gerektiği,

- Ayrıca TEİAŞ Genel Müdür Yardımcısı Fatih Köksal’ın görevinden ayrılarak Şa-Ra Enerji’de göreve başladığı, söz konusu kişinin bahsi geçen grup şirketlerin ana işvereni durumunda olduğu, bu durumun ve grup şirketlerin idarenin ihalelerine katılmasının 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanun’a, etik kurallarına ve iyiniyet ilkesine aykırı olduğu,

Sonuç olarak yukarıda yer verilen deliller çerçevesinde, başvuruya konu ihalenin üzerinde bırakıldığı istekli Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin 2020/703445 ihale kayıt numaralı ve H420 referanslı ihalede 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararında yasak fiil ve davranışta bulunduğu tespit edilen Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mon. İnş. Ltd. Şti. ile doğrudan ve dolaylı olarak sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi açısından kuvvetli bağa sahip olduğu, aynı hâkim kişilerce yönetildiği, Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin Kanun’un 58’inci maddesine göre kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanması gerektiği, başvuruya konu ihaleye iştirak etmesinin mevzuata aykırı olduğu, geçici teminatının gelir kaydedilerek ihale dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen …” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11’inci maddesinde “Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:

a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar…

…

Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun tekliflerin değerlendirmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından ise aynı ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.

Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir.

İhale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler, idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmezler.

Yasaklama kararları, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verilir. Verilen bu karar Resmi Gazetede yayımlanmak üzere en geç onbeş gün içinde gönderilir ve yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu kararlar Kamu İhale Kurumunca izlenerek, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklı olanlara ilişkin siciller tutulur.

İhaleyi yapan idareler, ihalelere katılmaktan yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “… (9) Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

h) Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulup bulunulmadığı, … yönlerinden sırasıyla incelenir. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir. ...” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teyit işlemleri” başlıklı 30.5’inci maddesinde “30.5.1 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrasında, ihale kararlarının ihale yetkilisince onaylanmadan önce idarelerin, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını Kurumdan teyit ederek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorunda oldukları belirtilmiştir. Buna göre teyit belgesi alınmaması halinde ihale sürecinin tamamlanması mümkün olmayacaktır.

30.5.2 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, sadece ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin, 42 nci maddesinde de sadece ihale üzerinde kalan isteklinin yasaklı olup olmadığının Kurumdan teyit ettirilmesinden söz edilmiş ise de, 11 inci maddede ihalelere katılmaktan yasaklanmış olanların hiçbir şekilde ihalelere katılmamalarının sağlanmasının amaçlandığı dikkate alındığında, ihale tarihi itibariyle ihaleye katılan tüm isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple:

I- Başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday ve istekliler için, ihale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde kalan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi için, sözleşmenin imzalanacağı tarihte ise sadece ihale üzerinde kalan istekli için ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,

II- Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve istekliler ile bunların şahıs şirketi olmaları halinde tüm ortakları, sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,

III- Bu çerçevede yapılan teyit işlemi sonucunda;

a) Başvuru veya ihale tarihi itibariyle haklarında ihalelere katılmaktan yasaklı kararı bulunan aday ve istekliler 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesi gereğince ihale dışı bırakılacak, geçici teminatı gelir kaydedilecek ve anılan Kanunun 17 nci maddesinin atıfta bulunduğu 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir. Yasaklama kararının başvuru veya ihale tarihinden sonra tesis edildiğinin tespiti halinde ise 28.1.8.2 maddesi gereğince işlemde bulunulacaktır.

…

c) Aday ve isteklilerin şahıs şirketi olmaları halinde ortaklarından herhangi birinin, sermaye şirketi olmaları halinde sermayelerinin yarısından fazlasına sahip ortakları veya hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortaklarının veya ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin başvuru veya ihale tarihi itibariyle yasaklı olduğunun tespit edilmesi halinde, yukarıda belirtilen müeyyideler dışında ayrıca 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir. …” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: H426 Referanslı 400 kV (~80,8km)3B 1272+2x3B 1272 MCM İletkenli Konya Kuzey-Ilgın TES-Afyon2 (Dr1-Dr212 arası)EİH ve (~120,3km) 3B 1272 + 2x3B 1272 MCM İletkenli Konya Kuzey-Ilgın TES - Afyon2 (Dr212-Dr512 arası)EİH Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis

b) Yatırım proje no'su/kodu: 2018D00-22877 (2018D000500 - Konya Kuzey - Ilgın TES - Afyon-2 EİH (TTFO))

c) Miktarı (fiziki) ve türü: H.426 Referanslı 400 kV (~80,8km) 3B 1272+2x3B 1272MCM İletkenli Konya Kuzey-Ilgın TES-Afyon2 (Dr.1-Dr.212 arası)ve(~120,3km) 3B 1272+2x3B 1272MCM Konya Kuzey-Ilgın TES-Afyon2 (Dr.212-Dr.512 arası) EİH Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:KONYA, AFYONKARAHİSAR

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesinde ihaleye katılamayacağı belirtilenler ile 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinin (b) bendinin (8) numaralı alt bendi gereğince alınacak Bakanlar Kurulu Kararları ile belirlenen yabancı ülkelerin isteklileri doğrudan veya dolaylı ya da alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihaleye katılamazlar.

9.2. Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.

9.3. Haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı bulunmaması kaydıyla, kamu davası açılanlara ilişkin olarak Kanunun 59 uncu maddesinde yer verilen özel düzenleme veya özel kanunlarda yer verilen düzenlemeler nedeniyle ihalelere katılamayacak durumda olduğu halde ihalelere katılan istekliler sadece ihale dışı bırakılır. Bu durumda olanlar hakkında ayrıca 4734 sayılı Kanunun 11 inci ve 58 inci maddelerinde yer alan idari yaptırımlar uygulanmaz.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Türkiye Elektrik iletim A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “H426 Referanslı 400 Kv (~80,8Km)3B 1272+2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes-Afyon2 (Dr1-Dr212 Arası)Eih ve (~120,3Km) 3B 1272 + 2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes - Afyon2 (Dr212-Dr512 Arası)Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis” yapım işi olduğu, 2 kısımdan oluşan ve 12.04.2021 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve açık ihale usulüyle gerçekleştirilen ihalede 15 adet doküman edinildiği, ihalenin 1’inci kısmına 8 ve 2’nci kısmına 6 istekli tarafından teklif verildiği, 21.04.2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile fiyat dışı unsur puanlaması sonucunda ihalenin 1’nci ve 2’nci kısmının Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, ihalenin 1’nci kısmında Met Enerji Ür. İnş. Taah. Tur. San. ve Tic. A.Ş. - Metgrup Müh. En. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin ve 2’nci kısmında ise başvuru sahibi Mitaş Enerji ve Mad. İnş. İş. Türk A.Ş.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibi Mitaş Enerji ve Madeni İnşaat İşleri Türk A.Ş. tarafından aynı idare tarafından gerçekleştirilen 2020/703445 ihale kayıt numaralı “H.420 Referanslı 380 Kv'luk (~87,9 Km) 2X3B 1272 MCM +(~3,4 km) 3B 1272 MCM İletkenli Bartın 380 OSB – Akçakoca (Direk No 162-Direk No 388 Arası) EİH Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak, anılan ihaleye katılan isteklilerden “Şa-Ra Enerji İnş. Tic. ve San. A.Ş. ile SR Mühendislik Mont. İnş. Ltd. Şti. arasında kuvvetli bağlantı ve ilişki bulunduğu, anılan isteklilerin danışıklı ve anlaşmalı hareket ederek teklif verdikleri” yönündeki iddialar ile 25.02.2021 tarihinde Kurum’a itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, bunun üzerine 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararının alındığı, anılan kararda “… Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin teklif zarfı içerisindeki belgeler iddia konusu hususlar bakımından incelendiğinde; teklif mektubu üzerinde adres olarak “Ümit Mahallesi 2479 Cad. No:2/18 Çankaya/ANKARA”, telefon ve faks numaraları olarak sırasıyla “0.312.285..” ve “0.312.285..” bilgilerine yer verildiği; vekâletname ile Deniz Arpat, Mert Asena, Serkan Selek ve bu kişiler haricindeki 7 kişinin daha vekil tayin edildiği, teklif mektubunun söz konusu 7 kişiden biri olan Banu Şahin Tümer tarafından imzalandığı; 9 Ekim 2020 tarihli ve 10178 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’ndeki bilgilere göre, Ankara 69. Noterliği’nce 09.10.2020 tarih ve 37799 sayı ile tasdiklenmiş 02.10.2020 tarihli Yönetim Kurulu Kararı ile “Nasuh Akar Mahallesi 1405. Sokak No:6/1-2-3-7 Balgat Çankaya/ANKARA” adresinden teklif mektubunda belirtilen yeni adrese taşınıldığı görülmüştür.

SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. – MK Engineers & Consultant (PVT.) Limited İş Ortaklığı’nın teklif zarfı içerisindeki belgeler iddia konusu hususlar bakımından incelendiğinde; pilot ortak SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. bakımından teklif mektubu üzerinde adres olarak “Ümit Mahallesi 2479. Cad. No:2/15 Çankaya/ANKARA”, telefon ve faks numaraları olarak sırasıyla “0312 285 ** **” ve “0 312 285 ** **” bilgilerine yer verildiği; vekâletname ile Deniz Arpat, Mert Asena, Serkan Selek ve Güney Yılmaz’ın vekil tayin edildiği, teklif mektubunun Güney Yılmaz tarafından imzalandığı; 10 Nisan 2018 tarihli ve 9555 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’ndeki bilgilere göre, SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti.nin ortaklarının İrfan Kutay Türkkan ve Mehmet Yaşayan olduğu; 12 Ekim 2020 tarihli ve 10179 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’ndeki bilgilere göre, Ankara 69. Noterliği’nce 05.10.2020 tarih ve 37203 sayı ile tasdiklenmiş 02.10.2020 tarihli Genel Kurul Kararı ile “Nasuh Akar 1405 No:3/6 Çankaya/ANKARA” adresinden teklif mektubunda belirtilen yeni adrese taşınıldığı tespit edilmiştir.

…

Teklif sunan isteklilerin ihale dokümanını hangi IP adresinden indirdiğine yönelik bilgilerin talep edildiği yazıya cevaben bildirilen Elektronik İhale Dairesi Başkanlığı yazısı ekinde, Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti.nin ihale dokümanı indirme IP adreslerinin aynı ve 212.*..** şeklinde olduğu ifade edilmiştir.

…

Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde özetle; Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti.nin, aynı binanın farklı bölümlerinde faaliyette bulundukları, telefon ve faks numaraları ile ihale ve şikâyet sürecinde idarece bildirim yapılmasını kabul ettikleri elektronik posta adreslerinin aynı olduğu, ihale dokümanını aynı IP adresi üzerinden indirdikleri, vekâletname ile vekil tayin ettikleri kişilerin üçünün ortak olduğu anlaşılmıştır.

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ile SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. – MK Engineers & Consultant (PVT.) Limited İş Ortaklığı tarafından aynı ihaleye katılım sağlanması durumunun, 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinde sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunulduğuna ilişkin “kuvvetli karine” teşkil ettiği, bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesine aykırı şekilde ihaleye teklif verildiğinden, anılan isteklilerin 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (j) bendi uyarınca ihale dışı bırakılması gerektiği neticesine ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. – MK Engineers & Consultant (PVT.) Limited İş Ortaklığı’nın ihale dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. …” şeklinde karara varıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddialarında yer verdiği 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararının aynı idare tarafından gerçekleştirilen 2020/703445 ihale kayıt numaralı ve H.420 Referanslı ihaleye ilişkin olduğu, söz konusu Kurul kararı ile anılan ihaleye katılan isteklilerden Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. – MK Engineers & Consultant (PVT.) Limited İş Ortaklığının aynı ihaleye katılım sağlanması durumunun 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinde sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunulduğuna ilişkin kuvvetli karine teşkil ettiği sonucuna varıldığı, bu sebeple de anılan iki isteklinin ihale dışı bırakılması gerektiğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.

İncelemeye konu ihalede ise başvuru sahibinin iddiasının temelde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin 17.03.2021 tarihli ve 2021/UY.I-619 sayılı Kurul kararında ihale dışı bırakılan Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. ile doğrudan ve dolaylı olarak sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi açısından kuvvetli bağa sahip olduğu ve adı geçen şirketlerin grup şirketi niteliği taşıdığı, dolayısıyla Kanun’un 58’inci maddesi gereğince Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin de kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanması gerektiği ve iş bu ihaleye iştirak etmesi mevzuata aykırı olduğundan ihale dışı bırakılması gerektiği yönündedir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden isteklileri tereddüde düşürmenin, katılımı engellemenin, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmanın veya teşvik etmenin, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmanın yasak fiil ve davranışlar arasında olduğu, söz konusu yasağın amacının ihalede serbest bir rekabet ortamının bulunmasını sağlamak ve sözleşme fiyatının oluşması aşamasında isteklilerin birbirlerinin teklifinden haberdar olarak danışıklı hareket etmelerini önlemek amaçlı olduğu anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinde belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenlerin ihale dışı bırakılacağı, ayrıca yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında da Kanun’un dördüncü kısmında belirtilen hükümlerin uygulanacağı; buna göre söz konusu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, belirtilen süreler boyunca tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği hüküm altına alınmış olup, bu yasakların, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verileceği anlaşılmıştır. Haklarındaki yasaklama kararlarına rağmen ihaleye katılan istekliler ise ihale dışı bırakılacağı hüküm altına alınmıştır.

Yapılan incelemede, incelemeye konu 2021/92389 ihale kayıt numaralı H426 referanslı ihalede başvuru sahibinin iddialarında bahsi geçen Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti. tarafından ihalenin her iki kısmına da teklif sunulmadığı dolayısıyla istekli sıfatına sahip olmadıkları tespit edilmiştir. Söz konusu şirketlerin ihale üzerinde bırakılan Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile sermaye, yönetim ve kontrol ilişkisi açısından kuvvetli bağlantıya sahip oldukları, aynı hâkim yapı tarafından yönetildikleri iddia edilmekte ise de adı geçen şirketlerin incelemeye konu ihalede tekliflerinin bulunmadığı/istekli sıfatına sahip olmadığı, halbuki bir ihalede danışıklı teklif verilmesinden söz edilebilmesi için ilişkisi olduğu iddia edilen farklı tüzel kişiler tarafından da teklif sunulması gerektiği, dolayısıyla istekli sıfatı taşımayan Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti.nin Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile danışıklı hareket ettiğinden bahsedilemeyeceği, bir ihalede danışıklı hareket edilmesi noktasında dikkat edilmesi gereken hususun, isteklilerin birbirlerinin tekliflerinden haberdar olup olmaması olduğu, buradan hareketle söz konusu şirketlerin birbirlerinin teklifleri hakkında bilgi sahibi olabilecekleri ve rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunabilecekleri bir hususun bulunmadığı görülmüştür.

Diğer yandan, ihale üzerinde bırakılan istekli Enmon Enerji Mon. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ile ortakları (%50 ortak Emre Mor ve %50 ortak Haluk Türk) ve teklifi imzalayan (Burçe Şerifeken) için tarafımızca yapılan yasaklılık sorgulamasında herhangi bir yasaklama kararının bulunmadığı, kaldı ki Kanun’un 58’inci maddesi gereğince haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin sermaye şirketi olması halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında da yasaklama kararı verileceği hükmü gereğince somut olayda ilgili Bakanlık tarafından Şa-Ra Ener. İnş. Tic. ve San. A.Ş. ve SR Müh. Mont. İnş. Ltd. Şti.nin yasaklılık tespiti sırasında şirketlerin sermaye şirketi olmaları dolayısıyla sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortakların da yasaklılık kararına tabi olacağı, hâlbuki ihale üzerinde bırakılan istekli üzerinde herhangi bir yasaklama kararı bulunmadığı, yasaklama kararı verme yetkisinin Bakanlık tarafından verildiği, Kurum’un yasaklama yetkisinin bulunmadığı, yukarıda yapılan bütün tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde anılan isteklinin bahse konu ihaleye katılmasının önünde herhangi bir engel bulunmadığı tespit edilmiştir.

Öte yandan, yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, başvuruların şekil unsurlarına ilişkin olarak, aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından ise aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamayacağı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede somut olay incelendiğinde, başvuru sahibi tarafından Kurum’a hitaben yazılmış işbu itirazen şikâyet dilekçesinden başvuruya konu ihalenin 2021/92389 ihale kayıt numaralı “H426 Referanslı 400 Kv (~80,8Km)3B 1272+2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes-Afyon2 (Dr1-Dr212 Arası)Eih ve (~120,3Km) 3B 1272 + 2X3b 1272 Mcm İletkenli Konya Kuzey-Ilgın Tes - Afyon2 (Dr212-Dr512 Arası)Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesis” yapım işi olduğu tespit edilmiştir. Ancak söz konusu itirazen şikâyet dilekçesinde, başvuruya konu ihale dışında ayrıca aynı idare tarafından gerçekleştirilen ihaleler (H.420 referanslı ve H.354T referanslı ihaleler) hakkında da iddialarda bulunulduğu görülmüştür.

Bu nedenle, başvuru sahibince TEİAŞ tarafından gerçekleştirilen birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulduğu, bu durumun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasındaki aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamayacağı hükmüne aykırılık taşıdığı; başvuru sahibinin iddialarında yer verildiği haliyle, tek bir idarece gerçekleştirilen aynı tip ihalelerin tamamının incelenmesi şeklinde Kurum’un bir inceleme usulünün bulunmadığı, tek bir itirazen şikâyet dilekçesi ile yalnızca tek bir ihalede gerçekleşen iş ve işlemlerin mevzuata aykırılığının incelenerek sonuca bağlandığı göz önüne alındığında, bahse konu iddiaların Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca şekil yönünden reddedilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

Bu itibarla, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile yapılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, başvuru sahibi isteklinin iddialarının yerine olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.