KİK Kararı: 2021/UY.I-2235 (8 Aralık 2021)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/049
Gündem No : 53
Karar Tarihi : 08.12.2021
Karar No : 2021/UY.I-2235
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Murat Demirci İnşaat A.Ş. - Mustafa SUSALAN İş Ortaklığı

VEKİLİ:

Av. Abdurrahman Şükrü KOZAK,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/413921 İhale Kayıt Numaralı “Bingöl Yamaç Göleti İkmal İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğü tarafından 26.08.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bingöl Yamaç Göleti İkmal İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Murat Demirci İnşaat A.Ş.-Mustafa Susalan İş Ortaklığının 28.10.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.11.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.11.2021 tarih ve 52179 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.11.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1845 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale komisyonu tarafından alınan kararda tekliflerinin “yeterlilik bilgileri tablosunda yer alan mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgilere ait beyana ilişkin iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesine göre ayrıştırılıp A8 belge tutarı güncellendiğinde teklif fiyata ilişkin şartları sağlamadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmış olmasının mevzuata aykırı olduğu, sunmuş oldukları 2016/109123-1493284-2-1 sayılı iş deneyim belgesinin düzenlendiği tarihte Yapım İşlerinde Benzer İş Grubu Tebliği’nde henüz değişiklik olmamış olduğundan belgede esaslı unsurun belirlenmemiş olduğu, ancak belgeyi düzenleyen idare ile başvuruya konu ihaleyi gerçekleştiren idarenin aynı idare olduğu ve şikâyet üzerine idarece alınan kararda söz konusu iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun anılan Tebliğ’de yer alan A/II, A/V, A/VIII ve A/IX olarak tespit edildiği ve dolayısıyla sunmuş oldukları iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde düzenlenen “A/VIII Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şartını sağladığı, ayrıca şikâyet üzerine idarece alınan kararda 21, 24 ve 25’inci kalemlerin boru imalatlarına ilişkin olduğu kabul edilmekle birlikte bu imalatların bir parçası olan derivasyon ve su alma yapısına ait cebri boru imalatları olduğunun ve sulama şebekesine ait olmadığının belirtildiği, idarenin bu cevabının da hukuka aykırı olduğu, zira aynı imalat tekniği ve araçları kullanılarak yapılan boru imalatlarının sulama şebekesi için veya gölete ait gövdenin öncesinde veya sonrasında kullanılmak üzere yapılması arasında herhangi bir farkın bulunmadığı, boru imalatlarının kullanıldıkları yerlerin farklı olmasının sunulan iş deneyim belgesindeki işin benzer iş olarak kabul edilmeyip ayrıştırılmasına imkân tanımadığı, dolayısıyla sunulan iş deneyim belgesinin sulamaya ve boru imalatlarına ilişkin kısımlarının ayrıştırılarak tekliflerinin değerlendirilme dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

…

b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,

…

ı) Esaslı unsur: Proje bütünlüğü çerçevesinde yapının amacı ile işlevi ve/veya gerçekleştirilen toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı göz önünde bulundurularak belirlenen ana iş grubunu,

i) İş grubu: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin eki Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesindeki ilgili iş grubunu,”

ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

…

(6) )İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir...” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “(1)İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

(2) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin uygun olan hükümleri, yoksa bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak e-anahtarlar teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar gönderilir ve teklifler ihale tarih ve saatinde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır.

(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden e-teklif şeklinde gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.

…

(5) e-teklifler EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Kısmi teklife açık ihalelerde teklif mektubu eklerinin her bir kısım için, ortak girişimlerin katıldığı ihalelerde ise yeterlik bilgileri tablosunun her bir ortak tarafından ayrı ayrı doldurulması gerekmektedir.

…

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır…

(10) Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerine, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ile yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan veya yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgelere ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verilir. Yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler yenileri ile veya ihalede istenen şartları sağladığını gösteren başka belgelerle tevsik edilirler. Verilen süre içerisinde beyan edilen bilgi ve belgeleri doğrulayan belgeleri sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Geçici teminat mektubu ve sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işleme ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir. Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektubunu idarenin talebi üzerine sunmayan istekliler hakkında, Kanunun 17 nci maddesi uyarınca işlem yapılır.” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “…(3) İhale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirme, e-teklif kapsamında yüklü olan belgelerin ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesi suretiyle yapılır.

(4)Yeterlik kriterlerinin istekliler tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin değerlendirme ihale dokümanında yer alan hükümler çerçevesinde yapılır. Yeterlik kriterlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu husus gerekçesi de açıkça belirtilmek suretiyle EKAP’a kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.8’inci maddesinde “İş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun belirlenmesinde, işin yapım amacı ile işlevinin ve/veya yapılan toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımının göz önünde bulundurulması gerekmektedir.

Örneğin, yapılan iş tutarının %30’unun AI grubuna giren köprü işleri, %30’unun AII grubuna giren tünel işleri ve %40’ının AVI grubuna giren demiryolu işleri olan bir demiryolu yapım işinde, projenin amacı ve işlevinin canlı ve cansız varlıkların bir yerden bir yere nakli için gerekli olan demiryolunun yapılması olduğundan, esaslı unsur “AVI Grup: Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” olarak belirlenebilecektir.

Yine, gerçekleştirilen iş tutarının %70’inin AII grubuna giren tünel işleri, %15’inin AVI grubuna giren demiryolu işleri ve %15’inin BIII grubuna giren istasyon binası yapım işleri olan bir metro hattı yapım işinde esaslı unsur, projenin amaç ve işlevinin canlı ve cansız varlıkların bir yerden bir yere nakli için gerekli olan demiryolu yapılması olduğundan “AVI Grup: Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” olarak veya yapılan iş tutarı içerisinde sahip olduğu oranının büyüklüğünden dolayı“AII Grup: Tünel İşleri” olarak belirlenebilecektir.

Tamamlanamayan ya da devredilen işlerde ise, işin yapılan kısmına ilişkin belge düzenlenmesi durumunda yapılan işin projenin bütününün karakteristiğini yansıtıp yansıtmadığına göre esaslı unsur belirlemesi yapılması gerekmektedir. İşin yapılan kısmının projenin bütününün karakteristiğini yansıtması halinde esaslı unsur belirlenecektir. Örneğin, tamamlanamayan bir otoyolu projesinin yapılan kısmının hem altyapı hem de üstyapı karayolu işi içermesi halinde belgeye konu işin esaslı unsuru “AV Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)” olarak belirlenebilecektir. Benzer şekilde, birden fazla BIII grubu bina inşaatı içeren bir projede bina inşaatlarının bir kaçının temelden çatıya kaba ve ince işleri ile birlikte bir bütün olarak tamamlanması, diğerlerinin ise kısmen tamamlanması halinde belgeye konu işin esaslı unsuru “BIII Grup: Bina İşleri” olarak belirlenebilecektir. Ancak, binaların hiçbirinin bir bütün olarak bitirilmediği hallerde esaslı unsur belirlemesi yapılmayacaktır. Aynı şekilde, yapımına başlanıp tamamlanamamış bir boru hattı işinde sadece kazı işi yapılmış, boru montajı ve yerine tespiti yapılmamış ise söz konusu işte esaslı unsur belirlemesi yapılmayacaktır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında “İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Buna göre, birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, belgeye konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olması halinde belge tutarının tamamı dikkate alınır. Örneğin; esaslı unsuru AV Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olan ve kapsamında köprü ve tünel yapımı da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin; köprü ve tünel yapımı içermeyen bir karayolu işi ihalesine sunulması halinde, köprü ve tünel yapımına ilişkin tutar ayrıştırılmayacak ve belge tutarının tamamı değerlendirmeye alınacaktır. Aynı şekilde, esaslı unsuru AXVIII Grup: Saha İşleri olan ve kapsamında BIII grubu bir bina inşası da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin; bina inşası içermeyen bir rekreasyon alanı yapım işi ihalesine sunulması halinde, BIII grubu bina yapımına ilişkin tutar ayrıştırılmayacak ve belge tutarının tamamı değerlendirmeye alınacaktır.

İş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin olmaması halinde ise, sadece ihale konusu işe veya benzer işe uygun nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin, esaslı unsuru AVIII Grup: Barajlar olan ve kapsamında santral binası, ulaşım yolları, derivasyon ve enerji tünelleri inşası da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin AII grubuna giren bir tünel yapımı ihalesine sunulması halinde, derivasyon ve enerji tünelleri yapımına ilişkin tutar belge tutarından ayrıştırılmak suretiyle değerlendirmeye alınacaktır” açıklaması,

Anılan Tebliğ’de “Ek-1: YAPIM İŞLERİNDE BENZER İŞ GRUPLARI LİSTESİ”nde “VIII. GRUP: BARAJLAR

1. Dolgu barajlar

2. Beton barajlar

3. Kemer barajlar

4. Göletler” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Bingöl Yamaç Göleti İkmal İnşaatı

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu: 5-24.63.164.10297-0076.0065-02-06.05.70.90 09

e) Miktarı:

Gölet Gövdesi, dolusavak, beton imalatı, vana odası, rezervuar alanı kil kaplaması, yol imalatları, vana ve cebri boru imalatı, elektrik montajı vb işler yapılacaktır. Sulama amacı ile inşa edilecek ve 9750 dekar tarım arazisinin sulanması amaçlanmaktadır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Proje alanı Bingöl İli, Merkez Yamaç Köyü sınırları içinde bulunmaktadır. Gölet yeri Proje alanı Bingöl İli Merkez İlçesi Yamaç Köyünün kuzeybatısında Peşpülün deresi üzerinde yer almaktadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 100'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ'den AVIII Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi,

“Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır…” düzenlemesi,

“Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “…31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır.

…

31.8. Yapılan değerlendirme sonucunda, ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılarak ya da aşırı düşük teklif açıklaması yeterli görülmeyen teklifler reddedilerek, EKAP üzerinden Uygun Olmayan e-Teklif Kontrol Tutanağı düzenlenir ve değerlendirme dışı bırakma işleminin gerekçeleri belirtilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde; başvuruya konu ihalenin tekliflerin elektronik ortamda alındığı bir ihale olduğu, ihale dokümanı kapsamında benzer işin A/VIII grubu işler olarak belirlendiği, İdari Şartname’nin 7.5’inci maddesi gereğince, başvuru sahibi istekli tarafından sağlanması gereken asgari iş deneyim tutarının teklif tutarı olan 25.920.000,00 TL’yi karşılaması gerektiği; bu kapsamda pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari iş deneyim tutarının (0,80 x 25.920.000,00 TL= 20.736.000,00 TL) olduğu,

Başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağı olan Murat Demirci İnşaat Anonim Şirketi’ne ait Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgiler sütununun “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” satırında belgeye EKAP tarafından verilen “2016/109123-1493284-2-1” numaranın beyan edildiği, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgileri tevsiken idareye sunulan iş deneyim belgesinin başvuruya konu ihaleyi gerçekleştiren DSİ 9. Bölge Müdürlüğüne bağlı 93. Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen “Altyüklenici İş Bitirme” belgesi olduğu,

İş deneyim belgesinde esas işin adının ve ihale kayıt numarasının “Tunceli Pertek Biçmekkaya Göleti ve Sulaması İkmal İnşaatı Yapım İşi, 2016/109123”; işin alt yüklenici tarafından yapılan kısmının “Gölet Gövde Dolgusu, Dipsavak Yapısı, Su alma Yapısı ve Vana Odası, Dolusavak Yapısı, Ulaşım ve Servis Yolları, Sanat Yapıları ve Köprü İnşaatı, Borulu Sulama Şebekesi İşleri (394 ha sulama alınında, 4.416 m ana boru ve 10.407 m borulu yedek ve tersiyer imalatları”, uygulanan yapı tekniğinin ise “Gölet Proje İşleri, Gölet Gövde Dolgusu, Dipsavak Yapısı, Su Alma Yapısı ve Vana Odası, Dolusavak Yapısı, Ulaşım ve Servis Yolları, Sanat Yapıları ve Köprü İnşaatı, Borulu Sulama Şebekesi İşleri (394 ha sulama alınında, 4.416 m ana boru ve 10.407 m borulu yedek ve tersiyer imalatları” şeklinde, esas işin sözleşme tarihinin “07.06.2016”; esas işin geçici kabul tarihinin “08.08.2017”; belge düzenlenme tarihinin “10.05.2018”; belge tutarının ise “8.371.150,00 TL” şeklinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Ayrıca başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağı olan Murat Demirci İnşaat Anonim Şirketi’ne ait yüklenici iş bitirme belgesine konu 2016/109123 İhale Kayıt Numaralı “Tunceli Pertek Biçmekkaya Göleti ve Sulaması İkmal İnşaatı Yapım İşi”ne ait ihale dokümanında benzer işin “Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği"nde yer alan AVIII Grubu İşler” olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

22.10.2021 tarihli birinci ihale komisyonu kararı incelendiğinde, başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak “Murat DEMİRCİ İNŞAAT A.Ş. & Mustafa SUSALAN İş Ort.: Yeterlik Bilgileri Tablosunda yer alan Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgilere ait beyanlara ilişkin iş deneyim belgesi İdari Şartname Madde 7.6 “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ'den AVIII Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir.” hükmü gereği pilot ortağın sunmuş olduğu belge iş kalemlerine göre ayrıştırılıp A8 belge tutarı kısmı güncellendiğinde, İdari Şartname Madde 7.5.1 “...İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur... ” hükmü gereği teklif fiyatın %80 oranı pilot ortağın güncel iş deneyim tutarını sağlayamadığından isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” şeklinde, şikâyet üzerine idarece alınan kararda ise “…Murat DEMİRCİ İnş. A.Ş. adına düzenlenen iş deneyim (alt yüklenici-iş bitirme) belgesi, aynı işe ait ZARA Taah. İnş. A.Ş. adına düzenlenmiş iş deneyim belgesi ve işe ait hakedişler incelenerek, gölet esaslı unsuruna ait imalatlar toplamı A8 iş grubu değerlendirmiş ve bedeli 4.648.110,25 TL (gölet gövde dolgusu, dipsavak yapısı, su alma yapısı ve vana odası, dolusavak yapısı, ulaşım ve servis yolları, sanat yapıları ve köprü inşaatı v.b.) olarak hesaplanmıştır. Bu hesaplamada gölet gövde imalatlarının yapılmasında gerekli imalatlar olan A2 iş grubu (derivasyon yapısı), A5 iş grubu (ulaşım ve servis yolları) imalatlar A8 iş grubu bedeline dahil edilmiştir. Sulama esaslı unsuruna ait imalatların toplamı da A9 iş grubu 3.723.039,75 TL olmak üzere toplam belge bedeli 8.371.150,00 TL olarak tespit edilmiştir. Tespit edilen 4.648.110,25 TL toplam tutar ilan tarihi (02.08.2021) itibariyle KİK mevzuatına göre güncellendiğinde 13.082.717,25 TL çıkmakta olup idari şartname madde 7.5.l’e göre teklif fiyatın %80’ni sağlamadığı görülmektedir…” şeklinde ifadelere yer verildiği görülmüştür.

26/11/2021 tarihli ve 20435 sayılı yazı ile başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağına ait alt yüklenici iş bitirme belgesini düzenleyen Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğünden iş deneyim belgesinin hakedişi üzerinden Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’ne göre idarece yapılan tasnif işleminin hakediş belgesindeki iş kalemlerinin sıra numaralarını gösterecek şekilde düzenlenerek gönderilmesi ile anılan belgeye konu işin esaslı unsurunun anılan Tebliğ’deki hangi iş grubu olduğunun bildirilmesi hususunda görüş sorulmuştur.

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğünün 29.11.2021 tarihli ve 1794897 sayılı cevabi yazısında “İdaremiz tarafından Tunceli Pertek Biçmekaya Göleti ve Sulaması İkmal İnşaatı Yapım İşi kapsamında yüklenici firma ZARA Taah. İnş. A.Ş. adına 05.03.2019 tarihinde düzenlenen iş deneyim (yüklenici iş bitirme) belgesinde "belgeye konu işin esaslı unsuru: bu iş kapsamında yapılan toplam imalatlar "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği" nde yer alan A/II, A/V, A / VIII ve A/IX Grubu İşler" olarak belirlenmiştir. Kurumumuz tarafından yapılan tüm ihalelerde Gölet ve Sulama İşleri ayrı ayrı esaslı unsur olarak değerlendirilmiş olup bahse konu alt yüklenici Murat DEMİRCİ İnş. A.Ş. adına düzenlenen iş deneyim belgesinde esaslı unsur hakedişler göz önüne alınarak gölet ve sulama için aynı şekilde ayrı ayrı belirlenerek değerlendirilmiştir. Ayrıca söz konusu işe ait iş deneyim belgesinin hakkedişi üzerinden Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği'ne göre yapılan tasnif işlemleri hakkediş belgesindeki iş kalemlerinin sıra numaralarını gösterecek şekilde tablo halinde düzenlenerek yazımız ekinde sunulmuştur.” ifadelerine yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen ihale dokümanı düzenlemelerinden, başvuru konusu işin Bingöl Yamaç Göleti İkmal İnşaatı işi olduğu, istekliler tarafından teklif edilen bedelin % 100’ünden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerektiği, ihale ilanı ve dokümanında tekliflerin elektronik ortamda alınacağının belirtildiği ihalelerde, e-tekliflerin EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak gönderileceği, katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin olarak istekliler tarafından herhangi bir belge sunulmayacağı, bu kapsamda; tekliflerin ihale dokümanında yer alan "Yeterlik Bilgileri Tablosu" doldurulmak suretiyle sunulması gerektiği, buna göre istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgilerin eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun doldurulması gerektiği, ihaleye katılım ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirmenin de teklif mektubu ekinde yer alan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda istekli tarafından beyan edilen bilgiler üzerinden yapılacağı,

Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine, Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verileceği, sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı,

Ayrıca isteklilerin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet siteleri üzerinden sorgulanamayanların değerlendirmesinin ise yine ilk olarak isteklinin beyanı üzerinden yapılması gerektiği, daha sonra ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen isteklilerin elektronik ortamda sorgulanamayan yeterlik belgelerinin idare tarafından belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunulmasının istenileceği, söz konusu beyanın doğruluğu ve sunulan belgelerin uygunluğu ile ilgili değerlendirmenin bu aşamada yapılması gerektiği,

İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarlarının iş deneyiminde değerlendirmeye alınmayacağı, ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamının değerlendirilmeye alınması gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemeleri ile tespitler bir arada değerlendirildiğinde, başvuruya konu ihaleyi gerçekleştiren idare ile başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağına ait alt yüklenici iş bitirme belgesini düzenleyen idarenin aynı idare olduğu, bununla birlikte idarenin anılan iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunu açıkça belirlemek yerine iş kapsamında yaptırılan imalatların Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği'ne göre ayrı ayrı belirlemesini yaptığı, gerek işin yapım amacı ve işlevinin gerekse belgeye konu işteki AVIII grubu işlerin yapılan iş tutarı içerisinde sahip olduğu oranının büyüklüğü dikkate alındığında, işin esaslı unsurunun AVIII gurubu işler olduğunun kabul edilmesi gerektiği, bu durumda da pilot ortak tarafından sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu, buradan hareketle söz konusu iş deneyim belgesi tutarının tamamının değerlendirmeye alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda, başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağı olan Murat Demirci İnşaat Anonim Şirketi tarafından sunulan iş deneyim belgesinin, başvuruya konu ihaleye ait ilan tarihinden geriye doğru son on beş yıl içerisinde geçici kabul işlemleri tamamlanan ve bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı bir işe ilişkin olarak düzenlendiği; belgeye konu işin idarece belirlenen benzer iş tanımına uygunluk kriterini sağladığı ve ayrıştırma yapılmasına gerek bulunmadığı; iş deneyim belgesindeki belge tutarının 8.371.150,00 TL olduğu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 49’uncu maddesi gereğince yapılan güncelleme neticesinde güncellenmiş iş deneyim tutarının 23.561.701,99 TL olduğu, dolayısıyla pilot ortağa ait olan iş deneyim belgesinin asgari iş deneyim tutarı olan 20.736.000,00 TL’yi karşıladığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

22.10.2021 tarihli birinci ihale komisyonu kararı incelendiğinde, ihaleye teklif veren isteklilerden Zara Taah. İnş. A.Ş.- Şehmuz Şengür İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak “ZARA Taah. İnş. A.Ş. & Şehmuz ŞENGÜR İş Ort.: Yeterlik Bilgileri Tablosunda yer alan Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgilere ait beyanlara ilişkin İş deneyim belgesi İdari Şartname Madde 7.6 “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ'den AVIII Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir." hükmü gereği pilot ortağın sunmuş olduğu belge iş kalemlerine göre ayrıştırılıp A8 belge tutarı kısmı güncellendiğinde, İdari Şartname Madde 7.5.1 “...İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur... ” hükmü gereği teklif fiyatın %80 oranı pilot ortağın güncel iş deneyim tutarını sağlayamadığından isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır …” şeklinde ifadelere yer verildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin 7.5’inci maddesi gereğince, anılan istekli tarafından sağlanması gereken asgari iş deneyim tutarının teklif tutarı olan 24.550.000,00 TL’yi karşılaması gerektiği; bu kapsamda pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari iş deneyim tutarının (0,80 x 24.550.000,00 TL= 19.640.000,00 TL) olduğu, anılan isteklinin pilot ortağı Zara Taah. İnş. A.Ş’ye ait Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgiler sütununun “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” satırında belgeye EKAP tarafından verilen “2016/109123-1493284-3-2” numaranın beyan edildiği, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgileri tevsiken idareye sunulan iş deneyim belgesinin başvuruya konu ihaleyi gerçekleştiren DSİ 9. Bölge Müdürlüğüne bağlı 93. Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen “Yüklenici İş Bitirme” belgesi olduğu; iş deneyim belgesinde esas işin adının ve ihale kayıt numarasının “Tunceli Pertek Biçmekkaya Göleti ve Sulaması İkmal İnşaatı Yapım İşi, 2016/109123”; belgeye konu işin esaslı unsurunun “bu iş kapsamında yapılan toplam imalatlar "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği"nde yer alan A/II, A/V, A / VIII ve A/IX Grubu İşler”; sözleşme tarihinin “07.06.2016”; işin geçici kabul tarihinin “08.08.2017”; belge düzenlenme tarihinin “05.03.2019”; belge tutarının ise “8.542.890,11 TL” şeklinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yer alan mevzuat düzenlemeleri ile tespitler bir arada değerlendirildiğinde, başvuruya konu ihaleyi gerçekleştiren idare ile Zara Taah. İnş. A.Ş.- Şehmuz Şengür İş Ortaklığının pilot ortağına ait yüklenici iş bitirme belgesini düzenleyen idarenin aynı idare olduğu, bununla birlikte idarenin anılan iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunu açıkça belirlemek yerine iş kapsamında yaptırılan imalatların Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği'ne göre ayrı ayrı belirlemesini yaptığı, gerek işin yapım amacı ve işlevinin gerekse belgeye konu işteki AVIII grubu işlerin yapılan iş tutarı içerisinde sahip olduğu oranının büyüklüğü dikkate alındığında işin esaslı unsurunun AVIII gurubu işler olduğunun kabul edilmesi gerektiği, bu durumda da pilot ortak tarafından sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu, buradan hareketle söz konusu iş deneyim belgesi tutarının tamamının değerlendirmeye alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda, Zara Taah. İnş. A.Ş.- Şehmuz Şengür İş Ortaklığının pilot ortağı olan Zara Taah. İnş. A.Ş tarafından sunulan iş deneyim belgesinin, başvuruya konu ihaleye ait ilan tarihinden geriye doğru son on beş yıl içerisinde geçici kabul işlemleri tamamlanan ve bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı bir işe ilişkin olarak düzenlendiği; belgeye konu işin idarece belirlenen benzer iş tanımına uygunluk kriterini sağladığı ve ayrıştırma yapılmasına gerek bulunmadığı; iş deneyim belgesindeki belge tutarının 8.542.890,11 TL olduğu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 49’uncu maddesi gereğince yapılan güncelleme neticesinde güncellenmiş iş deneyim tutarının 24.045.087,10 TL olduğu, dolayısıyla pilot ortağa ait olan iş deneyim belgesinin asgari iş deneyim tutarı olan 19.640.000 TL’yi karşıladığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, Zara Taah. İnş. A.Ş.- Şehmuz Şengür İş Ortaklığının teklifinin pilot ortağın güncel iş deneyim tutarını sağlayamadığı gerekçesiyle idare tarafından değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata aykırılık teşkil ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Murat Demirci İnşaat A.Ş. - Mustafa Susalan İş Ortaklığı ile Zara Taah. İnş. A.Ş.- Şehmuz Şengür İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.