KİK Kararı: 2021/UY.I-1359

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/028
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 08.07.2021
Karar No : 2021/UY.I-1359 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Egecan Akarykt. Tem. Nak. İnş. Turz. San. Tic. A.Ş. - Everest Mad. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - ICC Grup A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve Hidroelektrik Santraller Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/571125 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman-Kâhta Büyükçay Barajı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve Hidroelektrik Santraller Dairesi Başkanlığı tarafından 25.03.2021 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adıyaman-Kâhta Büyükçay Barajı” ihalesine ilişkin olarak Egecan Akarykt. Tem. Nak. İnş. Turz. San. Tic. A.Ş. - Everest Mad. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - ICC Grup A.Ş. İş Ortaklığının 17.05.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.05.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.06.2021 tarih ve 26489 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.06.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1001 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan iş ortaklığı beyannamelerinde yer alan şirket bilgilerinin hatalı olduğu,
İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu, birim fiyat teklif mektubu ve teklif cetvellerinde teklif tutarının hatalı olarak yazıldığı,
İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan teklif mektuplarının yetkili kişilerce imzalanmadığı, söz konusu istekliler tarafından teklif dosyasında, teklif vermeye yetkili kişilerin imza sirküleri/beyannamelerinin sunulmadığı, teklif dosyasında sundukları Ticaret Sicili Gazetelerinin tüzel kişiliğin son durumunu göstermediği, bahse konu istekliler tarafından teklif dosyasında üçten fazla kere onaylanarak veya fotokopi olarak sunulan imza sirküleri/beyannamelerinin kabul edilmemesi gerektiği,
İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan geçici teminat mektuplarında belirtilen geçerlilik sürelerinin uygun olmadığı,
a - İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan iş denetleme ve iş yönetme belgelerinin adına düzenlendiği şantiye şeflerinin, belgeye konu işi kapsayan dönemlerde başka işverenlerde veya aynı işverenin başka şantiyelerinde çeşitli görevler üstlendiği, dolayısıyla söz konusu şantiye şeflerinin belgeye konu işin en az % 80’inde fiilen tam zamanlı olarak görev yapmadığı, ayrıca bahse konu iş denetleme ve yönetme belgelerinin 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanun’un “Yasak ve Süresi” başlıklı 2’nci maddesine uygun olmadığı,

b - İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin bilanço ve cirosunun uygun olmadığı, kısa vadeli banka borçları uzun vadeli banka borcu olarak gösterilmek suretiyle avantaj sağlandığı,

c - Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının özel ortağı olan Arhat Enrj. A.Ş.nin % 50’den fazla hissesine sahip ortağı Ali İhsan Yıldırım’ın 18.05.2020 ile 17.05.2021 tarihleri arasında, Kanun’a göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkisinin bulunmadığı, dolayısıyla bahse konu kişiye ait iş deneyim belgesi sunan isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

d - Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının pilot ortağı Statik Su Yap. İnş. A.Ş.nin 2020 yılında şirket birleşmesi yaptığı, ancak, birleşen şirketin bilançoları, aktif ve pasifleri de dikkate alınarak yeni bir bilanço oluşturulmadığı, birleşen şirketin yalnızca aktiflerinin aktarıldığı, pasiflerinin aktarılmadığı, birleşme sonrası Statik Su Yap. İnş. A.Ş.nin başvuru konusu ihalede istenen bilanço ve ciro kriterlerini sağlamasının mümkün olmadığı,

İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihale tarihinde sosyal güvenlik prim borcu ve vergi borcu bulunduğu, herhangi bir şikâyet olmaması durumunda söz konusu borçları haiz olunmadığına ilişkin belgelerin sözleşme imzalanmadan önce sunulmasının yeterli olduğu, ancak taraflarınca bahse konu hususa ilişkin şikâyette bulunulması nedeniyle anılan isteklilerin ihale tarihinde sosyal güvenlik prim borcu ve vergi borcu bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiği,
İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan belgelerin İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesine uygun olmadığı,
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Sunmuş oldukları analizler ile yardımcı veya alt analizlerde aritmetik hata bulunduğu,

b) Sunmuş oldukları analizler ile yardımcı veya alt analizlerde, işçilik girdisi ücretinin, ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücretin altında belirlendiği, kalifiye personel (makinist, ustabaşı, lağımcı, ateşleyici, operatör, demirci ustası, marangoz vb.) ücretlerinin asgari ücret olarak belirlenmesinin ise uygun olmadığı,

c) İş makinelerinin fiyat tevsiki için üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulmasının uygun olmadığı, ilgili tekliflerde belirtilen iş makinelerinin özellikleri ile idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken göz önünde bulundurduğu iş makinelerinin özelliklerinin birebir aynı olmadığı, finansal kiralama yoluyla temin edilen iş makinelerinin kira bedellerinin ödendiğine dair banka dekontları ile finansal kiralama sözleşmesinin sunulmadığı, sunulmuşsa dahi Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine uygun olmadığı, “ABB-06” poz numaralı iş kaleminin girdilerinden olan “asfalt çekirdek ve ince filtre zonu dolgu finişeri (takriben 250-300 hp gücünde, 300 ton/saat kapasiteli ve 5-10 m3 hazneli)” girdisi ve “ABB-45” poz numaralı iş kaleminin girdilerinden olan “makine bedeli (TDM lokomotif ve vagonlar dâhil)” girdisi için alınan fiyat tekliflerinin ekinde 2020 yılı IV. Dönem veya III. Dönemde alış/satış yapıldığını gösteren belgelerin sunulmadığı, sunulsa dahi söz konusu belgelerde belirtilen iş makinelerinin özellikleri ile idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken göz önünde bulundurduğu iş makinelerinin özelliklerinin birebir aynı olmadığı, anılan makineler isteklinin kendi malı ise, bu durumu tevsik etmek amacıyla sunulan belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine uygun olmadığı ve bahse konu belgelerde belirtilen iş makinelerinin özellikleri ile idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken göz önünde bulundurduğu iş makinelerinin özelliklerinin birebir aynı olmadığı, “asfalt çekirdek ve ince filtre zonu dolgu finişeri (takriben 250-300 hp gücünde, 300 ton/saat kapasiteli ve 5-10 m3 hazneli)” girdisi için Sanayi Odası tarafından düzenlenmiş, geçerlilik tarihi uygun olan kapasite raporu veya yetkili makine mühendisince onaylanmış teknik belge sunulmadığı, söz konusu makinenin analizlerde yer verilen teknik özellikleri haiz olup olmadığının belirlenmesi için Kurum tarafından ilgili belgelerin bahse konu isteklilerden talep edilmesi gerektiği,

ç) Açıklama istenen iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizlerin, söz konusu analizlere dayanak teşkil eden belgelerin ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulması gereken tevsik edici diğer belgelerin sunulmadığı, sunulsa dahi belgelerin asıl veya noter onaylı olmadığı, aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.10’uncu maddesine uygun olmadığı,

d) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde, teklifi veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından düzenlenen Ek-O.5/Ek-O.6 tutanaklarının sunulmadığı, Ek-O.6 tutanaklarına dayanak teşkil eden belgelerin idare tarafından talep edilmesi gerektiği, mamul/mala ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde, mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olduğu, hizmete ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde ise, bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olduğu, ilgili tespitlerin Ek-O.5 tutanaklarında yapılmadığı ve söz konusu tutanaklarda meslek mensubunca yazılması gereken ibarenin bulunmadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile bu fiyat tekliflerinin ekinde sunulan tutanakların 2020 yılı IV. Dönem veya III. Döneme göre düzenlenmediği, fiyat teklifi veren üçüncü kişiler tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde, ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alış ve satış yapılmadığı, fiyat teklifi veren üçüncü kişilerin teklife konu alanda faaliyet göstermediği, yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak alınan fiyat tekliflerinin ekinde gümrük giriş beyannamesinin, gümrük vergisinin, ÖTV vb. vergilerin ödendiğine ilişkin belgelerin sunulmadığı ve fiyat tekliflerine nakliye, bakım onarım, ekipman unsuru (lokomotif, vagon, ray, ray döşemesi vb.) giderlerinin dahil edilmediği, yurt içinde bulunan mamul/mallara ilişkin olarak sunulan fiyat tekliflerine de aynı şekilde nakliye, makine-ekipmana ait bakım onarım, ekipman unsuru (lokomotif, vagon, ray, ray döşenmesi) giderlerinin dahil edilmediği,

e) Ek-O.5/Ek-O.6/ Ek-O.7 tutanaklarının ekinde mükellefe ait imza sirkülerinin ve meslek mensubu tarafından imzalanan tam tasdik veya TÜRMOB standart sözleşmesinin sunulmadığı, sunulsa dahi bahse konu belgelerin “aslı idarece görülmüştür” şerhi veya noter onayı taşımadığı, tam tasdik ve TÜRMOB standart sözleşmelerinde firma kaşesi ve imzasının bulunmadığı, sözleşme sürelerinin uygun olmadığı, söz konusu belgelerin yetkili kişiler tarafından imzalanmadığı,

f) Sunulan analizlerde, açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri için fiyat belirlemesi yapılmadığı veya 0,01 TL fiyat belirtildiği, aynı analiz girdileri için farklı iş kalemlerinin analizlerinde farklı fiyatlar belirlendiği,

g) Hazır betona ilişkin olarak sunulan fiyat teklifinin, iş mahalline yakın bir yerden alınmadığı; hazır beton karışım oranlarını, beton kalitesini ve mukavemetini gösteren belgelerin fiyat teklifinin ekinde sunulmadığı,

ğ) II. sınıf çam kerestesi, hazır beton, beton çelik çubuğu, amonyum nitrat, motorin ve diğer malzeme girdileri için işin sunulan fiyat tekliflerinde; malzemenin alındığı yerin işin yapılacağı yere uzaklığının belirtilmediği ve nakliye fiyatının teklif fiyatına dâhil edilmediği,

h) Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen fiyatlar kullanılarak tevsik edildiği belirtilen rayiçlerin güncel fiyatlar olmadığı, hangi kamu kurum ve kuruluşunun hangi yıla ait rayicinin kullandığını gösteren listenin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmadığı, ihaleye ilk davet tarihinin 25.01.2021 olduğu, ancak 18.02.2021 tarihinde zeyilname yayımlanmak suretiyle ihale tarihinin ötelendiği, dolayısıyla 18.02.2021 tarihinin davet tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği, bu bağlamda birim fiyatların tevsiki için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı fiyatları kullanılmış ise 18.02.2021 tarihi itibariyle yayımlanmış olan 2021 yılı fiyatlarının kullanılması gerektiği,

ı) Aşırı düşük teklif açıklamalarının yetkili kişiler tarafından imzalanmadığı,

i) “Motorin” girdisinin fiyatını tevsik etmek amacıyla kullanılan fiyatın, davet tarihi ile ihale tarihi arasında Adıyaman il sınırları içerisinde bayisi olmayan bir akaryakıt firmasına ait olduğu,

j) İhaleye ilk davet tarihinin 25.01.2021 olduğu, ancak 18.02.2021 tarihinde zeyilname yayımlanmak suretiyle ihale tarihinin ötelendiği, dolayısıyla 18.02.2021 tarihinin davet tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği, bu bağlamda söz konusu tarihte yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesi uyarınca; akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında teklif sunan söz konusu isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

k) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belirtilen girdi miktarlarının, idarece belirlenen miktarlardan düşük olduğu,

l) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belirtilen nakliye mesafelerinin, idarece belirlenen mesafelerden kısa olduğu,

m) “Jel dinamit” girdisine ilişkin açıklamanın, emülsiyon patlayıcı malzeme ile yapıldığı, Ek-O.6 tutanağında da “emülsiyon patlayıcı malzeme” ibaresinin yer aldığı, söz konusu girdiye ilişkin olarak fiyat teklifi alınan üçüncü kişilerin, son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde, anılan malzemenin satışını yapmadığı,

n) İş makinelerine ilişkin olarak kendi malı ile yapılan açıklamalarda amortismanın hatalı hesaplandığı, malın satı alma tarihine göre 12 ay geçtikten sonra yıl hesabı yapılması gerekirken, takvim yılı esasına göre ve fazla amortisman düşümü yapılmak suretiyle makine bedelinin eksik hesaplandığı,

o) “Makine bedeli (rotatip temel sondaj makinesi (delme kapasiteli 300-350 m kadar))” girdisi için alınan fiyat teklifinin, 300-350 m delme kapasitesi olmayan bir makineye ilişkin olarak düzenlendiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Ortak girişimler” başlıklı 14’üncü maddesinde “…İhale aşamasında ortak girişimden kendi aralarında bir iş ortaklığı veya konsorsiyum yaptıklarına dair anlaşma istenir. İş ortaklığı anlaşmalarında pilot ortak, konsorsiyum anlaşmalarında ise koordinatör ortak belirtilir...” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş ortaklığı” başlıklı 32’nci maddesinde “…(3) İş ortaklığı başvuru veya teklifiyle birlikte pilot ortağın da belirlendiği iş ortaklığı beyannamesini vermek zorundadır.

(4) İş ortaklığında en çok hisseye sahip ortak, pilot ortak olarak gösterilmek zorundadır…Ortakların hisse oranları iş ortaklığı beyannamesinde gösterilir. Ancak bütün ortakların hisse oranlarının eşit olduğu veya diğer ortaklara göre daha fazla hisse oranına sahip ve hisseleri birbirine eşit olan ortakların bulunduğu iş ortaklığında ise bu ortaklardan biri pilot ortak olarak belirlenir. ” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

…

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin… verilmesi zorunludur…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Teklif vermeye davet edilen adayların ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

e) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İş ortaklığı” başlıklı 16’ncı maddesinde “…16.3. İş ortaklığı oluşturmak suretiyle ihaleye teklif verecek istekliler, iş ortaklığı yaptıklarına dair pilot ortağın da belirtildiği, ekte örneği bulunan iş ortaklığı beyannamesini teklifleriyle beraber sunacaklardır...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası üzerinden yapılan inceleme neticesinde;

İhale üzerinde bırakılan Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş. - Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından teklif dosyasında sunulan iş ortaklığı beyannamesinde söz konusu iş ortaklığını oluşturan tüm ortakların % 25 ortaklık oranına sahip olduğunun belirtildiği ve bahse konu ortaklardan Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş.nin pilot ortak olduğunun ifade edildiği görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından teklif dosyasında sunulan iş ortaklığı beyannamesinde ise söz konusu iş ortaklığını oluşturan Statik Su Yap. İnş. A.Ş. ile Arhat Enrj. A.Ş.nin % 34’er ortaklık oranına, Egemen İnş. ve Tic. A.Ş.nin ise % 32 ortaklık oranına sahip olduğunun belirtildiği ve bahse konu ortaklardan Statik Su Yap. İnş. A.Ş.nin pilot ortak olduğunun ifade edildiği, anılan beyannamelerde her iki istekli tarafından da tüm ortakların vergi kimlik numaraları, ortaklık oranları ve adres bilgilerine yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; isteklilerin iş ortaklığı olmaları durumunda teklif dosyasında iş ortaklığı beyannamesini sunmalarının ve söz konusu beyannamede pilot ortağın belirtilmesinin zorunlu olduğu, iş ortaklığında en çok hisseye sahip ortağın pilot ortak olarak gösterilmesi gerektiği, ancak bütün ortakların hisse oranlarının eşit olduğu iş ortaklıklarında, bu ortaklardan birinin pilot ortak olarak belirlenebileceği anlaşılmakta olup, yapılan inceleme neticesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin teklif dosyasında sunmuş oldukları iş ortaklığı beyannamelerinde, ortaklara ilişkin bilgilerin (pilot ortak, vergi kimlik numarası vs.) doğru beyan edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “…Teklif mektubunda…teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması…zorunludur...” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “…Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir… Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde “…(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

…

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması

…

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere…uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir… Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “…(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

…

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif mektubunun şekli ve içeriği” başlıklı 23’üncü maddesinde “… 23.2. Teklif mektubunda;

…

b) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması,

…

zorunludur.” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir.

…

31.4. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir.

31.5. Bu aşamada, tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen teklifler ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif dosyasında sunulan birim fiyat teklif mektubunda ve teklif cetvelinde teklif bedelinin “486.760.800,00 TL” olarak belirtildiği ve söz konusu tutarın teklif mektubunda rakam ve yazı ile yazıldığı görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan birim fiyat teklif mektubunda ve teklif cetvelinde teklif bedelinin “505.721.000,00 TL” olarak belirtildiği ve söz konusu tutarın teklif mektubunda rakam ve yazı ile yazıldığı tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; istekliler tarafından sunulan teklif mektuplarında, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılmasının zorunlu olduğu, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında teklif mektubu usulüne uygun olmadığı tespit edilen istekliler ile birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunan isteklilerin tekliflerinin ihale komisyonunca değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan birim fiyat teklif mektuplarında, teklif edilen bedellerin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak yazılmış olduğu, teklif mektupları ile birim fiyat teklif cetvellerinde belirtilen teklif bedelleri arasında herhangi bir çelişki bulunmadığı ve birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata olmadığı tespit edildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “…Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur… Teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur…” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 30’uncu maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere aday veya isteklilerden istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın aday veya isteklinin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler ile iş deneyim belgesinin her ihalede istenilmesi zorunludur…” hükmü,

Söz konusu Yönetmelik’in “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler…

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir…” hükmü,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, bu Yönetmelik ekinde yer alan tüzel kişilerde ortaklık bilgilerine ve yönetimdeki görevlilere ilişkin son durumu gösterir belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur…

(2) Vekâleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekâletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde “…(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

…

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

…

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1. İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre adı, soyadı/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda yetkili olanlar da dâhil olmak üzere; tüzel kişiliği temsile ve yönetime yetkili kişilerin adı, soyadı/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası anlaşılır. Ancak, bu bilgileri göstermek üzere teklif ekinde sunulan belgelerde T.C. kimlik numaralarının beyan edilmemesi veya beyan edilen T.C. kimlik numaralarının teyit edilememesi durumunda teklif bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmaz.” açıklaması,

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,
Tüzel kişi olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan tüzel kişilerde ortaklık bilgilerine ve yönetimdeki görevlilere ilişkin son durumu gösterir belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu

…

7.4. Belgelerin sunuluş şekli

7.4.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır…

…

7.4.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.4.3. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilirler…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif mektubunun şekli ve içeriği” başlıklı 23’üncü maddesinde “…23.2. Teklif mektubunda;

…

d) Teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması,

zorunludur.

23.3. İş ortaklığı olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişiler tarafından imzalanması gerekir...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekliye ilişkin olarak yapılan tespitler aşağıdadır:

Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş. - Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından teklif dosyasında teklif mektubunun yanı sıra, Hacı İbrahim Öztürk, Ömer Polat, Hamza Emre Altun ve Serhat Baykal adına düzenlenen noter onaylı imza sirküleri/beyannamelerinin; “T.C. nezdinde mevcut bulunan bilumum resmi ve hususi merciler…tarafından ihaleye çıkarılmış veya bugünden sonra çıkarılacak olan ihalelere iştirak etmeye…yetkili olmak üzere…Ömer Polat tarafımdan vekil tayin edildi. Vekil eden: Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti…” ifadelerinin yer aldığı 04.10.2016 tarihli vekâletnamenin, “Türkiye Cumhuriyeti hudutları dahilinde açılmış veya açılacak bilumum ihalelere şirketimiz adına katılmaya…birlikte veya ayrı ayrı vekâleti ifaya yetkili olmak üzere…Atakan Çetindağ,…Hamza Emre Altun tarafımdan vekil tayin edildi. Vekil Eden: Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş…” ifadelerinin yer aldığı 26.02.2020 tarihli vekâletnamenin, Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş., Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti., Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. ye ilişkin “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgeleri ile pay defterlerinin ve Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti.ye ilişkin “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Pilot ortak Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 51 paya sahip ortağının Sami Güzel, % 49 paya sahip ortağının ise Selin Açık olduğu, şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyelerinin de adı geçen şahıslar olduğu, söz konusu ortağa ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan pay defterinde ise şirketin % 51 paya sahip ortağının Sami Güzel, % 49 paya sahip ortağının ise Selin Açık olduğu belirtilmiştir.

Özel ortak Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 52 paya sahip ortağının Hasan Hilmi Kaya, % 24’er paya sahip ortaklarının ise Mehmet Yalçın ile Sezai Açık olduğu, adı geçen şahısların şirketi temsile yetkili kişiler olduğu belirtilmiştir.

Özel ortak Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 52 paya sahip ortağının Tuncel Uğur, % 48 paya sahip ortağının Yasemin Açık olduğu, Burhan Kaya’nın ise şirketi temsile yetkili kişi olduğu, söz konusu ortağa ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan pay defterinde ise şirketin % 52 paya sahip ortağının Tuncel Uğur, % 48 paya sahip ortağının Yasemin Açık olduğu belirtilmiştir.

Özel ortak Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 99,9 paya sahip ortağının Mustafa Ekşi, % 0,01 paya sahip ortağının Serhat Baykal olduğu; Mustafa Ekşi, Esra Ekşi Baykal ve Serhat Baykal’ın şirketi temsile yetkili kişiler olduğu belirtilmiştir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye ilişkin olarak yapılan tespitler aşağıdadır:

Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından teklif dosyasında teklif mektubunun yanı sıra; Fatih Yörük, Abdurrahim Balyen ve Mehmet Sayın adına düzenlenen noter onaylı imza sirküleri/beyannamelerinin; “…T.C. hudutları dahilinde bilumum resmi ve hususi daireler…tarafından açılmış ve açılacak olan her türlü ihalelere…iştirak etmeye…16.11.2021 günü mesai bitimine kadar yetkili olmak üzere Mehmet Sayın, tarafımızdan vekil tayin edildi. Vekil eden: Egemen İnş. ve Tic. A.Ş…” ifadelerinin yer aldığı 04.10.2016 tarihli vekâletnamenin, söz konusu iş ortaklığının her ortağı için ayrı ayrı düzenlenen “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgeleri ile pay defterlerinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Pilot ortak Statik Su Yap. İnş. A.Ş.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 48 paya sahip ortağının Fatih Yörük, % 52 paya sahip ortağının Mustafa Bilgiç olduğu, şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyelerinin de adı geçen şahıslar olduğu, söz konusu tüzel kişiliğe ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan pay defterinde ise şirketin % 48 paya sahip ortağının Fatih Yörük, % 52 paya sahip ortağının Mustafa Bilgiç olduğu belirtilmiştir.

Özel ortak Arhat Enrj. A.Ş.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 51 paya sahip ortağının Ali İhsan Yıldırım, % 49 paya sahip ortağının Abdurrahim Balyen olduğu, şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyelerinin de adı geçen şahıslar olduğu, söz konusu tüzel kişiliğe ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan pay defterinde ise şirketin % 51 paya sahip ortağının Ali İhsan Yıldırım, % 49 paya sahip ortağının Abdurrahim Balyen olduğu belirtilmiştir.

Özel ortak Egemen İnş. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde; şirketin % 51 paya sahip ortağının Aysan Çelik, % 49 paya sahip ortağının Süleyman Çelik olduğu, şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyelerinin de adı geçen şahıslar olduğu, söz konusu tüzel kişiliğe ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan pay defterinde ise şirketin % 51 paya sahip ortağının Aysan Çelik, % 49 paya sahip ortağının Süleyman Çelik olduğu belirtilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; istekliler tarafından teklif dosyasında; yetkili kişilerce imzalanmış olan teklif mektubunun, ayrıca isteklilerin gerçek kişi olmaları halinde noter tasdikli imza beyannamesinin, tüzel kişi olmaları halinde ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir belge ile noter tasdikli imza sirkülerinin, vekâleten ihaleye katılım olması durumunda ise vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekâletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulmasının zorunlu olduğu, istekliler tarafından teklif dosyasında imza sirküleri/beyannamelerinin aslının veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin ya da ihale tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerinin sunulması gerektiği, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş. - Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı için Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin internet sayfası üzerinden yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki değerlendirmeler yapılmıştır:

Pilot ortak Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak yayımlanan 27.03.2019 tarihli ve 9796 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Hacı İbrahim Öztürk ile Sami Güzel’in 11.03.2022 tarihine kadar şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olarak seçildiğinin belirtildiği görülmüş olup, bu kapsamda Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde yer alan bilgilerin, ilgili Ticaret Sicili Gazetesi ve pay defterleri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortak Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak yayımlanan 05.07.2011 tarihli ve 7851 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; şirketin % 24’er paya sahip ortaklarının Mehmet Yalçın ile Sezai Açık, % 52 paya sahip ortağının ise Hasan Hilmi Kaya olduğunun ifade edildiği, 08.07.2016 tarihli ve 9111 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Mehmet Yalçın ile Sezai Açık’ın 15 yıl için şirketi temsile yetkili müdür olarak seçildiğinin belirtildiği, 13.03.2019 tarihli ve 9786 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde ise Hasan Hilmi Kaya’nın aksi karar alınıncaya kadar kamu ihale işlemleri müdürü olarak şirketi temsile yetkili olduğunun ifade edildiği görülmüş olup, bu kapsamda Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinin, tüzel kişiliğin son durumunu gösterdiği anlaşılmıştır.

Özel ortak Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak yayımlanan 26.02.2020 tarihli ve 10024 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; şirketi 3 yıl süre ile temsile yetkili müdürünün Burhan Kaya olduğu belirtilmiş olup, bu kapsamda Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde yer alan bilgilerin, ilgili Ticaret Sicili Gazetesi ve pay defterleri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortak Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak yayımlanan 08.02.2016 tarihli ve 9006 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; şirketin % 0,01 paya sahip ortağının Serhat Baykal, % 99,9 paya sahip ortağının Mustafa Ekşi olduğunun ifade edildiği, 22.02.2016 tarihli ve 9016 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Esra Ekşi Baykal’ın birinci derece imza yetkilisi, Serhat Baykal’ın ise ikinci derece imza yetkilisi olarak seçildiğinin belirtildiği, 09.08.2019 tarihli ve 9887 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde Esra Ekşi Baykal’ın aksi karar alınıncaya kadar müdür olarak seçildiğinin ifade edildiği görülmüş olup, bu kapsamda Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinin, tüzel kişiliğin son durumunu gösterdiği anlaşılmıştır.

Bunların yanı sıra, bahse konu istekli tarafından sunulan teklif mektubunda yer alan imzalar ile Hacı İbrahim Öztürk, Ömer Polat, Hamza Emre Altun ve Serhat Baykal’a ilişkin olarak sunulan imza sirküleri/beyannamelerinde yer alan örnek imzaların uyumlu olduğu görülmüş olup, bu kapsamda söz konusu teklif mektubunun, teklif vermeye yetkili kişilerce imzalandığı anlaşılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif dosyasında fotokopi olarak sunulan imza sirküleri/beyannamelerinin kabul edilmemesi gerektiği” yönündeki iddiasının incelenmesine esas olmak üzere Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve Hidroelektrik Santraller Dairesi Başkanlığından 21.06.2021 tarihli ve E.2021/10611 sayılı yazı ile, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif dosyasında sunulan imza sirküleri/beyannamelerinin asılları istenilmiş olup, 24.06.2021 tarihli ve 1326187 sayılı yazı ekinde gönderilen belgelerin incelenmesi neticesinde; Hacı İbrahim Öztürk, Ömer Polat, Hamza Emre Altun ve Serhat Baykal’a ait imza sirküleri/beyannamelerinin bahse konu istekli tarafından İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesine uygun olarak sunulduğu anlaşılmıştır. Bunun yanı sıra; kamu ihale mevzuatında “üçten fazla kere onaylanarak sunulan imza sirkülerinin kabul edilmemesi gerektiği” yönünde herhangi bir hüküm veya açıklama bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin anılan hususa yönelik iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı için Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin internet sayfası üzerinden yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki değerlendirmeler yapılmıştır:

Pilot ortak Statik Su Yap. İnş. A.Ş.ye ilişkin olarak yayımlanan 05.04.2019 tarihli ve 9803 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Fatih Yörük ile Mustafa Bilgiç’in 19.03.2022 tarihine kadar şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olarak seçildiği belirtilmiş olup, bu kapsamda Statik Su Yap. İnş. A.Ş.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde yer alan bilgilerin, ilgili Ticaret Sicili Gazetesi ve pay defterleri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortak Arhat Enrj. A.Ş.ye ilişkin olarak yayımlanan 24.06.2019 tarihli ve 9854 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Ali İhsan Yıldırım’ın 17.05.22 tarihine kadar, 18.05.2020 tarihli ve 10080 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde ise Abdurrahim Balyen’in 08.05.2023 tarihine kadar şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olarak seçildiği belirtilmiş olup, bu kapsamda Arhat Enrj. A.Ş.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde yer alan bilgilerin, ilgili Ticaret Sicili Gazeteleri ve pay defterleri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortak Egemen İnş. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak yayımlanan 22.11.2018 tarihli ve 9708 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde; Süleyman Çelik ve Aysan Çelik’in 16.11.2021 tarihine kadar şirketi temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olarak seçildiği belirtilmiş olup, bu kapsamda Egemen İnş. ve Tic. A.Ş.ye ilişkin olarak teklif dosyasında sunulan “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” belgesinde yer alan bilgilerin, ilgili Ticaret Sicili Gazetesi ve pay defterleri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Bunların yanı sıra, bahse konu istekli tarafından sunulan teklif mektubunda yer alan imzalar ile Fatih Yörük, Abdurrahim Balyen ve Mehmet Sayın’a ilişkin olarak sunulan imza sirküleri/beyannamelerinde yer alan örnek imzaların uyumlu olduğu görülmüş olup, bu kapsamda söz konusu teklif mektubunun, teklif vermeye yetkili kişilerce imzalandığı anlaşılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin “ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında fotokopi olarak sunulan imza sirküleri/beyannamelerinin kabul edilmemesi gerektiği” yönündeki iddiasının incelenmesine esas olmak üzere Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve Hidroelektrik Santraller Dairesi Başkanlığından 21.06.2021 tarihli ve E.2021/10611 sayılı yazı ile, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan imza sirküleri/beyannamelerinin asılları istenilmiş olup, 24.06.2021 tarihli ve 1326187 sayılı yazı ekinde gönderilen belgelerin incelenmesi neticesinde; Fatih Yörük, Abdurrahim Balyen ve Mehmet Sayın’a ait imza sirküleri/beyannamelerinin bahse konu istekli tarafından İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesine uygun olarak sunulduğu anlaşılmıştır. Bunun yanı sıra; kamu ihale mevzuatında “üçten fazla kere onaylanarak sunulan imza sirkülerinin kabul edilmemesi gerektiği” yönünde herhangi bir hüküm veya açıklama bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin anılan hususa yönelik iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “…32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “…Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir...” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 56’ncı maddesinde “...(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir…” hükmü,

…

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu…” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 240 (iki yüz kırk) takvim günüdür...” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “ …26.3 Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere isteklilerce belirlenir…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “…31.1. Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası üzerinden yapılan inceleme neticesinde; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif dosyasında, Halkbank tarafından düzenlenen, 24.03.2021 tarihli ve 0614MW022845 referans numaralı geçici teminat mektubunun; ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından ise teklif dosyasında Ziraat Bankası tarafından düzenlenen, 23.03.2021 tarihli ve 2110KRTM21000295 numaralı geçici teminat mektubunun sunulduğu, bahse konu teminat mektuplarında geçerlilik tarihinin 31.01.2022 olarak belirtildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; istekliler tarafından geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzların teklif dosyasında sunulmasının zorunlu olduğu, tekliflerin geçerlilik süresinin; ihale tarihinden (25.03.2021) itibaren 240 (iki yüz kırk) takvim günü olduğu (20.11.2021), geçici teminat mektuplarında belirtilmesi gereken geçerlilik tarihinin ise teklif geçerlilik süresinin (20.11.2021) bitiminden itibaren otuz günden az olmaması gerektiği (20.12.2021) anlaşılmakta olup, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan geçici teminat mektuplarının geçerlilik tarihlerinin (31.01.2022) İdari Şartname’nin 26.3’üncü maddesine uygun olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler…” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır...” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirâzen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

…

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Söz konusu Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar…” hükmü,

Söz konusu Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “…(10) İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez…” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “İtirazen şikâyet başvuruları” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir...” hükmü,

Ön Yeterlik Şartnamesi’nin “İhaleye ve ön yeterlik değerlendirmesine ilişkin bilgiler” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1…b) İhale usulü: Belli istekliler arasında ihale…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ön yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Adayların aşağıda yer alan belgeleri, ön yeterlik başvuruları kapsamında sunmaları gerekir:

…

f) Tüzel kişi tarafından iş deneyimi göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren belge.

…

7.4.2. Adayın ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

…

sunmaları gerekmektedir.

…

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler: Adayın ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin sunulması gereklidir.

…

7.5.1. Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

…

deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur…” düzenlemesi yer almaktadır.

Belli istekliler arasında ihale usulüyle gerçekleştirilen inceleme konusu ihalede ön yeterlik değerlendirmesinin 20.11.2020 tarihinde yapıldığı, söz konusu değerlendirmede yeterli bulunan adaylara 25.01.2021 tarihinde ihaleye davet yazısı ile ekinde “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nın gönderildiği, anılan tutanakta, ön yeterlik değerlendirmesi neticesinde yeterli bulunan ve bulunmayan adayların belirtildiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi Egecan Akarykt. Tem. Nak. İnş. Turz. San. Tic. A.Ş. - Everest Mad. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - ICC Grup A.Ş. İş Ortaklığının ön yeterlik değerlendirmesi neticesinde yeterli bulunarak ihaleye davet edildiği, 25.03.2021 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye ilişkin olarak alınan 07.05.2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş. - Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Statik Su Yap. İnş. A.Ş. - Arhat Enrj. A.Ş. - Egemen İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, bunun üzerine başvuru sahibi tarafından 17.05.2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 27.05.2021 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 27.05.2021 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibinin 07.06.2021 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden adaylar tarafından, bu işlem veya eylemlerin farkına varılan veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren, Kanun’un 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, ayrıca şikâyet başvurusunda veya idarece şikâyet üzerinde alınan kararda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır.

Ön Yeterlik Şartnamesi düzenlemelerinden ise; ön yeterlik değerlendirmesine katılacak adaylar tarafından başvuru dosyasında, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosunu veya eşdeğer belgeleri, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, yapım işleri cirosunu gösteren belgeleri ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin belgeleri sunmalarının zorunlu olduğu anlaşılmakta olup, İdari Şartname’de söz konusu belgelerin ön yeterlik değerlendirmesinde yeterli bulunan ve ihaleye teklif sunan istekliler tarafından teklif dosyasında tekrar sunulması gerektiğine ilişkin herhangi bir düzenleme yer almamakta, bu kapsamda başvuru sahibi isteklinin söz konusu iddialarının ön yeterlik değerlendirmesine katılan adayların yeterlik durumlarına ilişkin olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır.

İnceleme konusu ihalenin, belli istekliler arasında ihale usulüyle gerçekleştirildiği, iki aşamalı olarak yapılan söz konusu ihalede, öncelikle 20.11.2020 tarihinde ön yeterlik değerlendirmesine katılan adayların Ön Yeterlik Şartnamesi’nde belirtilen şartları sağlayıp sağlamadıkları tespitinin yapılarak, yeterli bulunan adaylara ihaleye teklif verebileceklerine ilişkin 25.01.2021 tarihli davet yazısının gönderildiği ve bahse konu yazı ekinde yer alan “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nda, ön yeterlik değerlendirmesi neticesinde yeterli bulunan ve bulunmayan adayların belirtildiği, bu kapsamda başvuru sahibi tarafından iddia edilen söz konusu hususların farkına varılan veya farkına varılmış olması gereken tarihin, ihaleye davet yazısının tebliğ tarihi olan 25.01.2021 tarihi olduğu, dolayısıyla anılan hususlara ilişkin şikâyet başvurusunun idareye, 25.01.2021 tarihini izleyen 10 gün içinde, en geç 04.02.2021 Perşembe günü mesai bitimine kadar yapılmasının zorunlu olduğu, ancak söz konusu iddialara ilişkin başvurunun idareye 17.05.2021 tarihinde yapıldığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin anılan iddialarının süre yönünden reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “…Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

c) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan.

d) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan.

…

Bu madde kapsamında istenen belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale dışı bırakılma” başlıklı 52’nci maddesinde “(1) Kanunun 10 uncu maddesinde yer alan hükümler gereğince;

…

c) Türkiye’nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan,

ç) Türkiye’nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan,

…

aday ve istekliler ihale dışı bırakılır.

(2) İhale üzerinde kalan istekliden, birinci fıkranın (a), (b), (c), (ç), (d) ve (f) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına dair belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesi zorunludur. Bu belgelerin, ihale usulüne göre son başvuru ve/veya ihale tarihinde isteklinin anılan bentlerde belirtilen durumlarda olmadığını göstermesi gerekir…” hükmü,

İhale dokümanının eki olan KİK015.3/Y numaralı Birim Fiyat Teklif Mektubu Standart Formunun 2 numaralı notunda “İhale tarihinde,4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığımızı ve olmayacağımızı, anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu hususlara ilişkin olarak durumumuzda değişiklik olması halinde buna ilişkin belgeleri İdarenize derhal vereceğimizi; ihalenin üzerimizde kalması halinde ise sözleşme imzalanmadan önce ihale tarihinde anılan maddenin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerinde belirtilen durumda olmadığımıza ilişkin belgeleri anılan Kanun ve ilgili mevzuat ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak İdarenize sunacağımızı taahhüt ediyoruz...” ifadeleri yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan birim fiyat teklif mektuplarında “2) İhale tarihinde, 4734 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığımızı ve olmayacağımızı, anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu hususlara ilişkin olarak durumumuzda değişiklik olması halinde buna ilişkin belgeleri idarenize derhal vereceğimizi; ihalenin üzerimizde kalması halinde ise sözleşme imzalanmadan önce, ihale tarihinde anılan maddenin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerinde belirtilen durumda olmadığımıza ilişkin belgeleri anılan Kanun ve ilgili mevzuat ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak idarenize sunacağımızı taahhüt ediyoruz...” ifadelerine yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; ihale tarihi itibariyle Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu veya kesinleşmiş vergi borcu olan isteklilerin ihale dışı bırakılması gerektiği, istekliler tarafından ihale tarihinde bahse konu borçları haiz olmadıklarının taahhüt edilmesi gerektiği, idare tarafından ihale üzerinde bırakılan istekliden, son başvuru ve/veya ihale tarihinde anılan durumlarda olmadıklarına ilişkin belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesinin zorunlu olduğu, dolayısıyla ihale komisyonları tarafından ihaleye katılım aşamasında yalnızca, isteklilerin söz konusu hususa yönelik taahhütte bulunulup bulunulmadığı dikkate alınarak işlem tesis edilmesi gerektiği anlaşılmakta olup, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan teklif mektuplarında, ihale tarihi itibariyle kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu veya kesinleşmiş vergi borcunu haiz olmadıklarının taahhüt edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

...

Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

ı) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği,

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “…(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

07.05.2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Maksima Elekt. İnş. Tic. A.Ş. - Açılım İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Mustafa Ekşi İnş. Turz. San ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, bahse konu ihale komisyonu kararının aynı tarihte başvuru sahibine tebliğ edildiği, başvuru sahibinin 17.05.2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 27.05.2021 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 27.05.2021 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği, başvuru sahibinin 07.06.2021 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan söz konusu iddiasında, herhangi bir belge adı belirtilmeden, ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi isteklilerin teklif dosyasında sunmuş oldukları belgelerin tamamının Kurum tarafından yeniden incelenmesine yönelik talepte bulunulduğu tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükme bağlanmış, bu kapsamda ilgili maddenin dördüncü fıkrasında, dilekçelerde yer alması gereken hususlar belirtilmiş ve bahse konu dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğuna değinilmiştir.

Yine, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde; dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmış, aynı Yönetmelik’in 16’ncı maddesinde ise başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği konusunun Kuruma yapılan başvurularda öncelikle incelenmesi gereken hususlar arasında olduğu belirtilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında da, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerektiği yönünde bir açıklama yapılmıştır.

Öte yandan, ihale komisyonunun ve Kamu İhale Kurumunun görev ve yetkileri; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ikincil mevzuat ile belirlenmiş olup, söz konusu görevler arasında, Kurumun ihale komisyonunun yerine geçip idare adına res’en inceleme yapma şeklinde bir görevi bulunmamaktadır.

Başvuru sahibinin 07.06.2021 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan bahse konu iddiada, isteklilerin teklif dosyasında sunmuş oldukları belgelerin İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.4’üncü maddesine uygun olmadığı yönünde bir belirleme yapılmakta ise de, söz konusu iddianın teklif dosyasında sunulan hangi belgelere yönelik olarak ileri sürüldüğü hususunun belirtilmediği ve iddiaların ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi isteklilerin teklif dosyalarında sunmuş oldukları tüm belgelere yönelik olarak ileri sürüldüğü anlaşılmıştır.

Tüm bu tespitler çerçevesinde; Kurum tarafından ihale sürecindeki işlem veya eylemlere ilişkin yapılacak incelemelerin, başvuru sahibinin iddiasına konu edilen hususlar ve idarenin bu yöndeki beyanları çerçevesinde yapılması gerektiği sonucuna varılmış olup, bu bağlamda başvuru sahibinin iddialarının; ihale komisyonunun görev ve yetkisi dâhilinde incelediği hususların, Kurum tarafından ihale komisyonunun yerine geçilmek suretiyle res’en baştan sona yeniden incelenmesi talebini içerdiği anlaşıldığından iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri (Değişik: 6/2/2014-6518/47 md.) değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir…” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

…

Sınır değer aşağıdaki eşitlikten bulunur:

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4.…(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

…

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir...

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir)…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale komisyonu tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen geçerli teklif sahibi 5 istekliye aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı gönderildiği, bahse konu yazıda 9 adet iş kaleminin açıklama istenen iş kalemi olarak belirlendiği, ayrıca söz konusu yazı ekinde açıklama istenen iş kalemlerinin analiz girdilerinin isim ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarına ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesine yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; inceleme konusu yapım işi ihalesinde idare tarafından, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranlarının kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarının tespit edileceği ve teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden söz konusu iş kalemleri/gruplarına ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, ayrıca idare tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ilişkin olarak hazırlanan ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tabloları” kullanılmak suretiyle, tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin de tespit edilmesi gerektiği ve bu girdilere ilişkin açıklama yapılmasının istenmeyeceği; tutarı, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 15’ini aşması durumunda ise; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirleneceği ve tutarı bu girdi tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyeceği, aynı girdinin, yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kaleminin analizinde yer alması halinde, bu girdinin oranının her analiz için ayrı ayrı değerlendirilmesi ve herhangi bir analizdeki oranının % 3’ün üstünde olması durumunda söz konusu analiz girdisi için açıklama istenilmesi gerektiği; analizlerdeki işçilik girdilerinin tutarı, analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, bu girdilerin açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamayacağı anlaşılmaktadır.

İnceleme konusu ihalede idare tarafından hazırlanan sıralı analiz girdileri listelerinin incelenmesi neticesinde; söz konusu listelerde analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralandığı ve analiz girdilerinin kümülatif toplamlarının belirlendiği, öte yandan bahse konu sıralamaya işçilik girdilerinin dâhil edilmediği, açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin bu şekilde hazırlanan listeler üzerinden belirlendiği görülmüş olup, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38.1 ve 45.1.2.2’nci maddeleri uyarınca; idare tarafından sıralı analiz girdileri listeleri oluşturulurken işçilik girdileri de dahil olmak üzere her bir analiz girdisinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanması, kümülatif toplam hesaplamasına işçilik girdilerinin de dahil edilmesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin söz konusu listeler üzerinden tespit edilmesi gerektiği, bu şekilde yapılacak hesaplama sonucunda; “ABB-45” poz numaralı iş kaleminin girdilerinden olan “makine bedeli (kaplama fabrikası)” girdisi ile anılan iş kaleminin girdilerinden olan “makine yağı” ve “katkı (priz geciktirici kimyasal katkı (sıvı))” girdilerinin açıklama istenen analiz girdilerinden olacağı, “ABB-45” poz numaralı iş kalemi dışındaki açıklama istenilen iş kalemleri için açıklaması istenilecek/istenilmeyecek analiz girdilerinin tespitinin de aynı şekilde işçilik girdileri dikkate alınmadan yapıldığı görüldüğünden açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdilerinin mevzuata uygun belirlenmediği anlaşıldığından ihale komisyonu tarafından teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısının uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca, “ABB-02” poz numaralı iş kaleminin girdilerinden olan “55.107.1002” poz numaralı “destekleme demiri taşınması (S=Kx(0,0007x365+0,01))” analiz girdisinin açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak belirlendiği tespit edilmiş olup, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan Birim Fiyat Kitabı ve Analiz Tariflerinin incelenmesi neticesinde, bahse konu pozun analizinde, alt analiz girdilerinden olan “düz işçi” girdisine de yer verildiği, öte yandan idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında isteklilere gönderilen analiz formatlarında “destekleme demiri taşınması (S=Kx(0,0007x365+0,01))” girdisinin alt analiz girdilerine ayrıştırılmadığı ve açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak belirlendiği, bu şekilde yapılan belirlemenin söz konusu analiz girdisinin alt analiz girdisi olan “düz işçi” girdisine ilişkin olarak da açıklama istenilmemesi sonucunu doğurduğu, oysaki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesi uyarınca işçilik girdilerinin her hâlükârda açıklama istenilen girdiler arasında yer alması gerektiği anlaşıldığından, idare tarafından teklifi sınır değerin altında kaldığı tespit edilen isteklilere gönderilen aşırı düşük açıklama talebi yazısının bu yönüyle de uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklaması istenen tüm iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri listelerinin, işçilik girdileri de dahil olmak üzere her bir analiz girdisi tutarları itibarıyla küçükten büyüğe doğru sıralanmak ve kümülatif toplam hesaplamasına işçilik girdileri de dahil edilmek suretiyle yeniden düzenlenmesi, söz konusu sıralı analiz girdileri listelerinde “55.107.1002” poz numaralı “destekleme demiri taşınması (S=Kx(0,0007x365+0,01))” analiz girdisi ile varsa işçiliğe ilişkin alt analiz girdisi ihtiva eden diğer analiz girdilerinin alt analiz girdilerine kadar ayrıştırılması, açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin bu şekilde düzenlenen sıralı analiz girdileri listeleri üzerinden belirlenmesi suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2021/UY.I-1359

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin