KİK Kararı: 2021/UY.I-1316

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/027
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 30.06.2021
Karar No : 2021/UY.I-1316
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Tamyapı Oto. İnş. Taah. Maden. San. ve Tic. A.Ş. - Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 8. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/546360 İhale Kayıt Numaralı “Narince - Gerger İl Yolu Km: 0+000 - 33+800 ve Gerger - Taraksu İl Yolu (Gerger Çevre Yolu) Km: 0+000-3+500 Arası Kesimde Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Üstyapı İşleri Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 8. Bölge Müdürlüğü tarafından 26.11.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Narince - Gerger İl Yolu Km: 0+000 - 33+800 ve Gerger - Taraksu İl Yolu (Gerger Çevre Yolu) Km: 0+000-3+500 Arası Kesimde Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Üstyapı İşleri Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 21.06.2021 tarih ve 28688 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1080 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle;

1. Nesce İnş. Ener. ve Tic. A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

a) Açıklama istenilen “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø8-12 mm (S420, B420B-C, B500B-C)” ve “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø14-32 mm (S420, B420B-C, B500B-C)” analiz girdilerine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı olan ve 2020/3 geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak hazırlanan satış tutarı tespit tutanağında yer alan “Fatura Bilgileri Tablosu”nda her iki analiz girdisi için toplam 4 adet faturanın, “Çam kerestesi 2. sınıf” analiz girdisi için alınan fiyat teklifinin dayanağı olan ve 2020/3 geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak hazırlanan satış tutarı tespit tutanağında yer alan “Fatura Bilgileri Tablosu”nda ise 2 adet faturanın beyan edildiği, 3 aylık bir döneme (2020 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül ayları) ilişkin olarak hazırlanan tutanaklarda her iki beton çelik çubuğu analiz girdisi için toplam 4 adet, “Çam kerestesi 2. sınıf” analiz girdisi için ise 2 adet gibi az sayıda faturaya yer verilmesinin anılan dönemde kesilen tüm faturaların beyan edilmemiş olduğunu gösterdiği, bahsi geçen dönemde fiyat teklifi alınan şirketler tarafından kesilen tüm faturaların hesaba katılması halinde elde edilecek ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının daha yüksek olacağı ve istekliye verilen fiyat tekliflerinin söz konusu birim satış tutarlarının %80’inin altında olacağı, anılan dönemde söz konusu analiz girdileri için fiyat teklifi alınan şirketlerin kesmiş oldukları faturalar ve yasal defterleriyle fiyat teklifine dayanak olan satış tutarı tespit tutanağındaki “Fatura Bilgileri Tablosu”nda beyan edilen faturaların birbirleriyle karşılaştırılması halinde kesilmiş olan faturaların toplam miktarları, ortalama birim fiyatları ve toplam tutarlarının anılan istekli tarafından sunulan satış tutarı tespit tutanağındaki yevmiye defteri kayıt adedi, toplam tutar, toplam miktar ve ağırlıklı ortalama birim satış tutarı ile uyumlu olmadığının görüleceği,

b) Anılan istekli tarafından “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø8-12 mm (S420, B420B-C, B500B-C)” ve “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø14-32 mm (S420, B420B-C, B500B-C)” analiz girdileri için tek fiyat teklifi ve tek satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin ekinde yer alan “EK-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanağı” formunun “Ağırlıklı Ortalama Birim Satış Tutarı” başlıklı 4’üncü maddesinde yer alan açıklama uyarınca söz konusu analiz girdileri için sunulan satış tutarı tespit tutanağında her bir analiz girdisi için ayrı tabloya yer verilmesi gerekirken verilmediği, ayrı tabloya yer verildi ise de tabloların başlıklarında tablonun hangi analiz girdisine ilişkin olduğunun belirtilmediği,

c) “Amonyum nitrat, fuel-oil karışımı” analiz girdisine ilişkin olarak kullanılan birim fiyatın Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2020 yılı için yayımlanan rayiç fiyatın altında olduğu ve bu analiz girdisi için ayrıca bir açıklama sunulmadığı,

ç) Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleriyle açıklanan analiz girdilerine ilişkin olarak sunulan satış tutarı tespit tutanaklarının “Fatura Bilgileri Tablosu”nda beyan edilen fatura bilgileriyle fiyat teklifi alınan şirketin yevmiye defter kayıtlarındaki faturaların birbirleriyle uyumsuz olduğu, “Fatura Bilgileri Tablosu”nda beyan edilen miktarların gerçekte kesilen faturalardaki miktarlardan daha fazla gösterildiği, “Fatura Bilgileri Tablosu”nda beyan edilen malın ölçü birimiyle yevmiye defter kayıtlarındaki ölçü birimlerinin birbiriyle uyumsuz olduğu, “Fatura Bilgileri Tablosu”nda beyan edilen fatura tarihleri, numaraları, alıcı adı/ticaret unvanı ve TCKN/VKN numaraları, malın nevi, miktarı, birim fiyatı ve fatura tutarlarıyla yevmiye defter kayıtlarındaki bilgilerin birbirleriyle uyumsuz olduğu, tutanaklarda yer alan fatura bilgileri tablosundaki miktarların ve fatura tutarlarının toplamı ile ağırlıklı ortalama birim satış tutarı/ortalama birim maliyet tutarı kısmındaki toplam miktar ile toplam tutarların birbirleriyle uyumsuz olduğu, tutanakların tarih ve sayıları ile fiyat tekliflerinde belirtilen tutanak tarih ve sayıların birbirleriyle uyumsuz olduğu,

d) Fiyat tekliflerinde yer alan fiyatların ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olduğu,

e) Tutanakların ekinde sunulması gereken mükellefe ait imza sirküleri ile meslek mensubu tarafından aslı gibidir onayı yapılmış faaliyet belgelerinin sunulmadığı,

f) Tutanaklarda ve fiyat tekliflerinde fiyat teklifi veren şirketlerin kaşe ve imzalarının bulunmadığı, bulunsa bile söz konusu imzalarla mükellefin imza sirkülerinde yer alan imzaların birbirlerinden farklı olduğu, tutanaklarda ve fiyat tekliflerinde meslek mensuplarının özel kaşeleri ve imzalarının bulunmadığı, iletişim bilgilerine yer verilmediği, fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarelerin mevzuata aykırı olarak yazıldığı ve fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı,

g) Fiyat tekliflerine dayanak olarak hazırlanan ve sunulan tutanaklara göre fiyat teklifi alınan firmalar tarafından ihale tarihinden bir veya iki önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen teklif konusu miktarların 1/20’si kadar alım veya satış yapılmadığı,

2. Anılan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere Hasan Ergin Demirhan adına düzenlenen iş yönetme belgesi bilgilerinin beyan edildiği, söz konusu iş yönetme belgesinin düzenlenme tarihinin 19.07.2016 ve sayısının 3349-Y-KD-262-2 olduğu, söz konusu belgenin EKAP üzerinden düzenlenerek kayıt edildiği, söz konusu iş yönetme belgesinin EKAP kaydı olmasına rağmen “Katılım ve Yeterlik Bilgileri” tablosunda “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” kısmında belge numarası beyan edilmeyerek “EKAP’ta Kayıtlı Olmayan İş Deneyim Belgesi” kısmında belgeye ait bilgilerin beyan edilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir. …” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yargısal inceleme” başlıklı 57’nci maddesinde “Şikâyetler ile ilgili Kurum tarafından verilen nihai kararlar Türkiye Cumhuriyeti Mahkemelerinde dava konusu edilebilir ve bu davalar öncelikle görülür.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “ (1) Başvurular öncelikle,

a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir. …” hükmü,

Söz konusu Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1)16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir...” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurul kararlarına karşı başvuru” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 4734 sayılı Kanunun 57’nci maddesi uyarınca Kurul kararları idare yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde Kamu İhale Kurulu’nun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği, aynı Kanun’un 57’nci maddesinde ise şikâyetler ile ilgili olarak Kurum tarafından verilen nihai kararların mahkemelerde dava konusu edilebileceği hüküm altına alınmış; İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’de yer alan “4734 sayılı Kanunun 57’nci maddesi uyarınca Kurul kararları idare yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir” açıklaması ile de Kurul tarafından karara bağlanan hususlar hakkında yargısal denetim yolunun işletilmesi gerektiği hususu ayrıca vurgulanmıştır.

İnceleme konusu ihaleye ilişkin olarak alınan 25.02.2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Proyol İnş. Tic. Ltd. Şti. - Örensan İnş. Elekt. Nakl. İş Mak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, bunun üzerine Tamyapı Oto. İnş. Taah. Maden. San. ve Tic. A.Ş.- Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından 19.03.2021 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuru üzerine alınan 28.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-922 sayılı Kurul kararıyla düzeltici işlem belirlendiği, bahse konu Kurul kararının uygulanmasını teminen idarece alınan 28.05.2021 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Nesce İnş. Ener. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, söz konusu kararın isteklilere 28.05.2021 tarihinde EKAP üzerinden bildirimi üzerine Tamyapı Oto. İnş. Taah. Maden. San. ve Tic. A.Ş.- Seza İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından 07.06.2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 10.06.2021 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 10.06.2021 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve bunun üzerine başvuru sahibi tarafından 21.06.2021 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin dilekçesinde belirtilen iddiaların Tekyol Taah. İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Diyaryol İnş. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 28.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-923 sayılı Kurul kararında yer alan 5’inci iddia ve 7’nci iddianın (a) alt başlığı kapsamında, başvuru sahibi tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 28.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-922 sayılı Kurul kararında yer alan iddialar kapsamında, Şerifoğlu Ener. Mak. İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Özsal İnş. Taah. ve Nak. San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 28.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-921 sayılı Kurul kararında yer alan 2’nci iddianın (c) alt başlığı kapsamında incelenerek sonuçlandırılmış olması ve Nesce İnş. Ener. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 28.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-920 sayılı Kurul kararında yer alan 3’üncü iddianın (b), (c) ve (ç) alt başlığı kapsamında eşit muamele ilkesi çerçevesinde incelenerek sonuçlandırılmış olması sebebiyle Kurul kararına itiraz niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.

Anılan Kanun hükmü uyarınca, itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunca verilen nihai kararlara karşı itiraz, ancak dava açılması suretiyle yapılabilecektir. Herhangi bir sebeple Kurul kararlarına karşı itiraz niteliğindeki başvuruların Kurumca incelenmesi ve Kurulca karara bağlanan hususları değiştiren veya onayan nitelikte yeni bir Kurul kararı alınması mümkün olmadığından, Kurul kararına itiraz niteliği taşıyan iddialara ilişkin olarak anılan kamu ihale mevzuatı çerçevesinde Kurum tarafından yapılacak bir işlem bulunmadığından anılan iddiaların görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, 4734 sayılı Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirâzen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, idareye şikâyet süresinin ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı ve bu sürenin 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün olduğu anlaşılmaktadır.

İtirazen şikâyete konu ihalede Nesce İnş. Ener. ve Tic. A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının ve iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olduğu hususunun 26.02.2021 tarihinde EKAP aracılığıyla tebliğ edilen 25.02.2021 onay tarihli ilk ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibi tarafından öğrenildiği, dolayısıyla başvuru sahibinin söz konusu iddialarına yönelik olarak 26.02.2021 tarihini izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken bu süre geçtikten sonra 07.06.2021 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda bahse konu 26.02.2021 tarihinin ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemlerin farkına varılmış olması gereken tarih olarak esas alınması gerektiği, ancak başvuru sahibi tarafından anılan iddialara yönelik süresi içinde bir şikâyet başvurusu yapılmadığı görüldüğünden başvurunun süre yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.